İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/758 E. 2025/606 K.

T.C. İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/758 KARAR NO : 2025/606 DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) DAVA TARİHİ : 11/08/2025 KARAR TARİHİ : 11/08/2025 Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilin yetkili hamili olduğu ... Toptancılar Sitesi/İzmir Şubesi... seri numaralı, 31/12/2025 tarihli ve 182.000,00 TL bedelli çekin... ve Oto Yedek Parça Paz. Ltd. Şti. firmasına cirolanarak 01/08/2025 tarihinde ...Servis Anonim Şirketi'ne sevk edilmek üzere teslim edilmiş ve gönderi ... gönderi numarası ile yola çıkmıştır. Ancak müvekkil tarafından yapılan sorgulama işlemlerinde kargonun kayıp durumuna düştüğü ve çeke ulaşılamadığı bilgisi alındığını, taşıyıcının belirlenen teslim süresi içerisinde -24 saat- gönderiyi teslim etme yükümlülüğü düzenlendiğini, gönderinin teslimi için gereken 24 saatlik sürenin üzerinden 1 haftayı aşkın süre geçmiş ve gönderi kayıp olduğunu, mezkur çekin zayi olduğu sabit hale geldiğini, bu nedenle müvekkil şirketin ve 3. Kişilerin herhangi bir hak kaybı yaşamaması amacıyla dava konusu çeklere ilişkin tedbiren ödeme yasağı koyulmasını ve çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin olup, HMK'nın 382/2(e)-6. hükmü gereğince çekişmesiz yargı işidir. 6102 sayılı TTK'nın 818. maddesi delaleti ile çekler bakımından iptal davaları açısından uygulanması gerekli TTK'nın 757 ve devamı maddelerinde iptal davası açma hakkı lehtar ve hamile tanınmış bir hak olup, TTK'nın 759/2. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişi çek elinde iken zayi olduğuna dair inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak, senedin bir suretini ibraz etmek yahut da senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. TTK'nın 763. maddesinde de "mahkemece dilekçe sahibinin poliçe elindeki ziyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulduğu taktirde verilecek ilanla poliçeyi eline geçirene belirli bir süre içerisinde poliçeyi getirmeyi davet eder, aksi halde poliçenin iptaline karar verileceğini ihtar eder." hükmü düzenlenmiştir. Zayi nedeniyle çek iptali davası açılabilmesi için öncelikle TTK'nın 780 ve 781. maddeleri uyarınca yasal unsurlara haiz bir çekin bulunması esastır. Bu unsurlara haiz olmayan bir belgenin kambiyo senedi vasfı taşımaması nedeniyle TTK hükümleri uyarınca zayi nedeniyle iptali istenilemez. Her ne kadar davacı tarafça... Toptancılar Sitesi/İzmir Şubesi... seri numaralı, 31/12/2025 tarihli ve 182.000,00.-TL bedelli çekin zayi olduğundan bahisle çekin iptaline karar verilmesine yönelik olarak Mahkememize dava açılmış ise de, davacının dava konusu edilen çekin keşidecisi konumunda olduğu, 6102 sayılı TTK' nun 818/s bendi yollaması ile TTK' nun 757. ve devamı maddeleri gereğince zayi nedeniyle çek iptal davası açma hakkının hamile tanınmış bir hak olduğu, keşidecinin bu hükme dayanarak çek iptali davası açma hakkı bulunmadığı, davacının çek keşidecisi olması dolayısıyla zayi sebebiyle çek iptali davası açamayacağı incelenen tüm dosya kapsamı ile anlaşılmış, davanın reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle: 1-Davanın REDDİNE, 2-Alınması gerekli harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına YER OLMADIĞINA, 3-Mahkememizce bu yargılama nedeniyle yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, 4-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde davacıya İADESİNE, Dair karar, HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacının yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda karar verildi.11/08/2025 Katip ... e-imzalıdır Hakim ... e-imzalıdır