İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/348 E. 2021/20 K.

T.C. İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2020/348 Esas KARAR NO : 2021/20 DAVA : İtirazın İptali (Hizmet sözleşmesinden kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 22/07/2020 KARAR TARİHİ : 13/01/2021 Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi. İDDİA VE TALEP: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Otoyol işletmeciliği yaptığını, davalıya ait... plakalı aracın otoyoldan ihlalli geçiş yaptığını, geçiş ücretinin yasal süresi içerisinde ödenmemesi üzerine tahsili amacıyla davalı aleyhine takip yapıldığını, davalı borçlu olmadığını ileri sürmüş ise de, ihlalli geçiş vakasına itiraz etmediğini, müvekkilinin yapımı ve işletmesini üstlendiği yoldan geçiş ücreti ödenmeksizin otoyolun kullanıldığını, müvekkili tarafından tahakkuk ettirilen 4 K tutarındaki yaptırımın ise özel alacak statüsünde olduğunu, 6001 sayılı yasa ile düzenlendiğini, davalıya ait aracın kamyon vasfında olduğunu bu nedenle Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğunu belirterek İzmir... İcra Müdürlüğünün...esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline, takibin devamına, icra inkar tazminatı ve yargılama giderlerine hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP VE SAVUNMA: Dava dilekçesinin davalaya tebliğ edildiği, davalının davaya cevap vermemiştir. DAVA: Dava, davacının otoyol geçiş ihlalinden kaynaklanan alacağının tahsili amacıyla girişilen icra takibine vaki itirazın iptali isteğine ilişkindir. DELİLLER: - Aydın İl Emniyet Müdürlüğünün 13/11/2020 tarihli cevabı yazısı ve eki, - Karayolları Genel Müdürlüğünün 18/11/2020 tarihli yazısı ve eki, - İzmir ... İcra Müdürlüğünün ...sayılı icra dosyası, İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; alacaklısının Otoyol Yatırım ve İşletme A.Ş, borçlusunun ... takip konusunun 62,45 TL geçiş ücreti ve 249,80 TL ceza tutarı, takip tarihinin 05/12/2019 olduğu, ödeme emrinin borçluya 26/12/2019 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 26/12/2019 tarihinde takibe ve ferilerine itiraz ettiği anlaşılmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25/05/2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/5/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir. 6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır. Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir. Bakırköy... Asliye Ticaret Mahkemesince 6001 sayılı Kanunun 30/7 maddesinin Anayasa aykırılığı iddiası ile açılan davada, Anayasa Mahkemesi 18.01.2018 tarih, 2017/166 E. 2018/8 Karar sayılı kararında ".... İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır. Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup ihlalli geçiş eylemini gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir.... kuralda, cezasızlık hâlinin kapsamı, eylemin sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olarak belirlenmiştir. Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür. Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır..." yönünde karar vermiştir. Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır. İtirazın iptali davasının koşullarını; ilamsız bir icra takibine girişilmesi, bu takip nedeniyle çıkarılan ödeme emrine 7 günlük itiraz süresi içinde itiraz edilmiş olması, borçlunun itirazının alacaklıya tebliğinden itibaren 1 yıllık hak düşürücü süre içinde mahkemeden itirazın iptalinin talep edilmesi şeklinde sıralamak mümkündür. İtirazın iptali davası icra takibi ile sıkı sıkıya bağlıdır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 06.10.2004 tarih 2004/19-410 Esas, 2004/471 Karar sayılı kararında belirtildiği üzere, itirazın iptali davasının görülebilmesi için, öncelikle ortada takip hukuku kuralları çerçevesinde yasaya ve yöntemine uygun şekilde yapılmış geçerli bir icra takibinin bulunması gerekir. Ortada geçerli bir takibin bulunmadığı durumlarda, itirazın iptali davasının görülebilmesine usulen olanak yoktur. Bu husus dava şartıdır ve mahkemece re’sen gözetilmesi gerekmektedir. 2004 Sayılı İİK'nın 67/2. maddesi uyarınca icra inkar tazminatına hükmedilmesi için borçlunun takip sırasında ödeme emrine itiraz etmesi ve alacaklının dava ederek haklı çıkması zorunludur. Borçlunun kötüniyetle itiraz etmiş olması yasal koşul değildir. İcra inkar tazminatına, işin çabuk bitirilmesine engel olan borçluya karşı konulmuş bir yaptırımdır. Bunlardan ayrı alacağın likit ve belli olması gerekir. Borçlu, yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda ise alacağın likit ve belli olduğunun kabulü gerekir. Öte yandan, alacağın muhakkak bir belgeye bağlı olması da şart değildir. İİK 67/2. madde hükmünün amacı, borçlu olduğu miktarı bilebilecek veya bilebilecek durumda olan borçlunun icra takibine konu alacağın varlığına haksız olarak itiraz etmesini önlemektir. (Prof.Dr.B.Kuru İ.İ.Huk.2008.İst.sh.230-231). Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davacının, yapım ve işletmesini üstlendiği otoyoldan davalının ihlalli geçiş yaptığı iddiası ile geçiş ücreti ve 4 katı tutarında cezaya ilişkin olarak davalı aleyhinde takip başlattığı, davalının takibe itirazı üzerine takibin durduğu, davacının yasal bir yıllık hakdüşürücü süre içerisinde iş bu davayı ikame ettiği, taraflar arasındaki uyuşmazlığın geçiş ücretinin ödenip ödenmediği hususunda toplandığı, Aydın İl Emniyet Müdürlüğünün 13/11/2020 tarihli cevabı yazısına göre davalıya ait aracın kamyon vasfında olduğu ve yük nakli amacıyla ticari maksatla kullanıldığı, bu nedenle nispi ticari dava niteliğindeki iş bu davada mahkememizin görevli olduğu, davacı tarafından sunulan ihlalli geçiş bildirimi ile mahkememizce Karayolları Genel Müdürlüğünden istenilen ve mahkememize gönderilen kayıtlara göre davalıya ait... plakalı aracın 14/09/2019 tarihinde Turgutlu- İzmir ve İzmir- Turgutlu istasyonundan giriş çıkış yaptığı, nakit gişesinden ödeme yapmaksızın ihlalli geçiş yapıldığı, geçiş tarihi itibariyle davalının bakiyesinin yetersiz olduğu bu nedenle geçiş ücretlerinin davalıdan tahsil edilemediği, davalı tarafından HGS hesabına 15 günlük yasal süre içerisinde yükleme yapılmakla birlikte yapılan yüklemenin davacının daha önceki ihlalli geçişleri nedeniyle hesaptan kesildiği, ihlal tarihine göre davacı tarafından yapılan yüklemenin hesaptan mahsup edildiği, buna göre davacının davaya konu ilk ihlalinin hesaptan mahsup edilmesinin mümkün olduğu ancak davacı tarafından bu ücretin yasal süresinde davalıdan hesaben tahsil edilmediği, davacının HGS hesabından tahsilat yapmamış olmasının sonuçlarının davalıya yükletilemeyeceği, bu nedenle yasal 15 günlük süre içerisinde yükleme yapan davalı yönünden ilk geçiş için ihlal cezasının uygulanmasının mümkün olmadığı, ikinci ihlalli geçiş yönünden ise banka hareketlerine göre davalının bakiyesinin geçiş tarihi ve 15 günlük yasal süresi itibariyle yetersiz olduğu, davalının hesabının tahsile olanak sağlamadığı, açıklanan nedenle davacının sadece geçiş ücretleri ile ikinci ihlalli geçişe ilişkin ceza tutarını talep edebileceği, ayrıca davalı tarafından ihlalli geçiş ücretinin ödendiğine dair herhangi bir delil sunulmadığı, 6001 sayılı Kanunun 30. Maddesinde geçiş ücretinin ödenmemesi ve güvenliğin ihlali hallerinin düzenlendiği, anılan maddede 3465, 3996 ve 4045 sayılı Kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ve karayollarını geçiş ücretini ödemeden kullanan araç sahiplerine geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin dört katı tutarında ceza uygulanacağı ve bu cezanın genel hükümlerine göre tahsil edileceğinin belirtildiği, davacının uyguladığı ihlalli geçiş cezasının idari para cezası niteliğinde olmadığı, kanundan doğan özel bir alacak niteliğinde olduğu, davacının ihlal sebebi ile davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı, davacı şirketin yasa tarafından kendisine verilen görevi yerine getirdiği anlaşılmakla davalının icra takibine yaptığı itirazın itirazın kısmen iptaline, alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasına davalı borçlu tarafından yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 169,85 TL asıl alacak üzerinden aynen DEVAMINA, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE, 2- Yasal şartları oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE, 3-Alınması gerekli 59,30 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından yatırılan 54,40 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 4,90 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE, 4-Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL başvurma harcı, 54,40 TL peşin harç, 88,00 TL müzekkere-tebligat giderinden oluşan toplam 196,80 TL yargılama giderinin davanın kısmen kabulü ile kısmen reddi sebebiyle tarafların haklılık oranına göre (169,85/312,25=0,54) 107,05 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA 5-Davacı dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan 2021 Yılı AAÜT'nin 13/1-2 fıkrası uyarınca 169,85 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE, 6-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya İADESİNE, 7-İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun... sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan 1.320,00TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13. maddesi uyarınca davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA, Dair, 6100 sayılı HMK'nın 341 vd. Maddeleri uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.13/01/2021 Katip ... E-İMZA Hakim ... E-İMZA