İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/933 E. 2025/252 K.

T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2022/933 Esas KARAR NO: 2025/252 DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ: 23/11/2022 KARAR TARİHİ: 16/04/2025 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında ticari ilişki bulunduğunu, işbu ticari ilişkide müvekkili şirketin zarara uğratılarak borç altında bırakıldığını, davalı şirketin, müvekkili şirkete olan borcunu ödemekten kaçındığını ve müvekkili firmaya hiçbir dayanağı olmayan ----- altında faturalar düzenlediğini, bunun üzerine müvekkili şirket adına davalı firma tarafından düzenlenen işbu faturaya itiraz niteliğinde------ yevmiye no.lu ihtarnamesinin gönderildiğini, müvekkili şirketin ticari ilişkiden kaynaklanan tüm sorumluluklarını tam ve eksiksiz olarak yerine getirirken davalı şirketin ticari ilişkiye aykırı hareket ettiğini, bu nedenle davalı şirket aleyhine ----- dosyası ile icra takibi başlattıklarını, davalının haksız itirazı sonucu icra takibinin durduğunu belirtmiş olup, davanın kabulüne, davalının icra takibine itirazının iptali takibin devamına, davalı aleyhine 420'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin tekstil sektöründe iştigal etmekle dava dışı müşterilerine hizmet verirken farklı firmalardan kumaş temin ettiğini, müvekkili şirketin dava dışı ---- müşterisine hazırlayacağı ürünler için kumaş temini konusunda davacı şirket ile anlaşma sağladığını ve bu anlaşmaya istinaden taraflar arasında ------ sipariş numaralı sipariş formu imzalandığını, Müvekkili şirket ile davacı şirket arasında imzalanan sipariş formunda kumaşların termin tarihi, kumaşların geç teslim edilmesi durumunda uygulanacak yaptırımların açıkça belirtildiğini ve davacı firmanın da ilgili sipariş formunu imzalayarak sipariş formu içeriğini kabul ettiğini, sipariş formu ve irsaliyeler incelendiğinde davacı şirketin ürünleri geç teslim ettiği ve sözleşmeye aykırı davrandığını, Söz konusu sıparışlerdeki gecikmelerin Sipariş formunda termini ---- tarihi olarak belirlenen---- baskılı kumaşın davacı şirket tarafından ----- tarihinde müvekkili şirkete teslim edildiğini, Sipariş formunda termini ---- tarihi olarak belirlenen ---- kumaşın davacı şirket tarafından ----tarihinde müvekkil şirkete teslim edildiğini, Sipariş formunda termini ---- tarihi olarak belirlenen ------- numaralı irsaliye ile müvekkili şirkete teslim edildiğini, Sipariş formunda termin tarihi ----olarak belirlenen ------ tarihinde müvekkili şirkete teslim edildiğini, Sipariş formunda termin tarihi ------- sayılı irsaliye ile müvekkil şirkete ----arihinde teslim edildiğini, bu kumaşın davacı şirket tarafından her ne kadar süresinde teslim edilmişse de ---- birlikte kullanılacak bir kumaş olduğunu, söz konusu ---- müvekkili şirkete------- tarihinde teslim edilmiş olduğundan ----kumaşın müvekkil şirket tarafından ----- tarihinden önce kullanılması mümkün olmamakla bu kumaşın süresinde teslim edilmesinin müvekkili şirketin müşterisine siparişlerini zamanında teslim etmesi yönünden herhangi bir şekilde önem arz etmediğini, Sipariş formunda termin tarihi ---- olarak belirlenen ----- bir kısmının davacı şirket tarafından ------ tarihinde müvekkili şirkete gönderildiğini, kumaşların bir kısmının ise reklamasyon yansıtma faturası gerekçe gösterilerek müvekkili şirkete teslim edilmediğini, müvekkili şirketin teslim edilmeyen kumaşları dava dışı----------temin ettiğini, davacı şirketin kumaşları teslim etmemesi nedeniyle müvekkili şirketin her ne kadar derhal farklı bir kumaş firmasıyla anlaşma sürecine girmiş olsa da yeniden kumaş temin sürecine girilmesi nedeniyle müvekkili şirketin dava dışı müşterisine siparişlerini teslim etme konusunda oldukça geciktiğini, davacı şirketin ürünleri teslim etmemesi nedeniyle hem müvekkili şirkete dava dışı müşterisi tarafından gecikme reklamasyon ücreti kesildiğini hem de fiyatların her geçen gün hızla artması nedeniyle müvekkili şirketin kumaşları daha yüksek fiyattan aldığını ve davacının sözleşmeye aykırı davranışları nedeniyle müvekkilinin zarara uğradığını, bu nedenle müvekkili şirketin hem geç teslim nedeniyle dava dışı müşterisine ödemiş olduğu reklamasyon ücretlerinin hem de kumaşları daha yüksek fiyattan temin etmesi nedeniyle uğramış olduğu zararlarının hesaplanması gerektiğini, davacı şirket ürünlerinin belirlenen termin tarihinde teslim etmediği için müvekkilinin gerek ilgili birimleri arayıp sözlü olarak gerekse de mail aracılığıyla kumaşların teslim edilmesi gerektiği konusunda bilgilendirme yapıldığını, davacı şirketin ürünleri teslim etmek için çaba göstermek yerine reklamasyon faturası kesildiği için göndermesi gereken ---- göndermemekle müvekkili şirketi tehdit ettiğini, müvekkili şirket ile dava dışı müşterisi ---- isimli firma arasında bulunan anlaşma gereği ürünlerin geç teslim edilmesi durumunda dava dışı ----- firmaya reklamasyon ücreti ödediğini, müvekkili firmanın geç teslim durumunda müşterisine reklamasyon ücreti ödemesi nedeniyle kumaş temini konusunda anlaşma yaparken termin tarihi belirlediğini, belirlenen termin tarihinde ürünlerin teslim edilmemesi durumunda oluşacak reklamasyon ücretlerinin yansıtılacağının, çalışacağı kumaş firmalarına bildirildiğini, davacı firmanın reklamasyon ücretlerinin yansıtılacağına ilişkin düzenleme içeren sipariş formunu imzalamış olmakla davacı şirketin dava dilekçesinde reklamasyon faturalarının dayanağının olmadığını iddiasının kabul edilemeyeceğini, Müvekkili şirketin müşterisi dava dışı -----isimli firma tarafından müvekkil şirkete yüklemenin geç yapılması nedeniyle reklamasyon ücreti kesildiğini, müvekkili şirketin dava dışı -----isimli firma tarafından kendisine yansıtılan reklamasyon bedellerinin kumaş kaynaklı gecikmelerini tespit ederek gecikme oranında davacı şirkete yansıttığını ve bu reklamasyon bedelleri için davacı şirkete ------tutarında fatura kesilerek tebliğ edildiğini, davacı tarafın sözleşmeye aykırı davranışı nedeniyle müvekkili şirketin geç teslimden kaynaklı zararını gidermesi gerektiğini, Müvekkili şirketin geç teslimden dolayı uğradığı zararların açıkça tespit edilebileceğini, zira davacının kumaşları ne kadar geç teslim ettiğinin sabit olup, dava dışı ----- isimli firmaya müzekkere yazılarak reklamasyon /indirimleri ne şekilde hesapladığı bilgisinin sorulması ve gelecek bilgiler doğrultusunda davacının gecikmesi nedeniyle müvekkili şirketin uğramış olduğu zararın tespit edilebileceğini, davacı tarafa ------- yevmiye nolu ihtarname ile gecikmelerden kaynaklı reklamasyon miktarları, bu miktarların ----------- ile iletildiği, fatura ile bildirilen reklamasyon ücretlerinin 3 iş günü içerisinde müvekkili şirkete ödenmesi gerektiği, ödenmemesi durumunda bu reklamasyon ücretlerinin müvekkili şirkette bulunan hakkediş alacaklarından takas/mahsup edileceğinin davacı tarafa bildirildiğini, dolayısıyla davacı tarafın ürünleri geç teslim etmesi nedeniyle oluşan reklamasyon ücretlerinin davacının hakkediş alacağından takas mahsup edildiğini, davacı tarafın müvekkili şirket bünyesindeki alacağının sona erdiğini, takas beyanının bozucu yenilik doğuran bir hak olmakla karşı tarafın kabulüne bağlı olmadığını, ayrıca karşı taraf açısından reklamasyon faturalarının kabul edilmemesi ve bu nedenle alacağın tartışmalı olmasının da takas beyanında bulunmalarına engel teşkil etmediğini belirtmiş olup, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı şirket üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. HUKUKİ NİTELENDİRME VE DELİLLER:Dava hukuki niteliği itibariyle, taraflar arasındaki ticari ilişkiye dayalı itirazın iptali davasıdır.Uyuşmazlığın çözümü için davacı ve davalı tarafın ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Mahkememizce --------- tarihli alınan bilirkişi raporunda özetle; Defterlerin Usulüne Uygun Tutulup Tutulmadığı Yönünden; Davacı şirketin 2022 yılına ilişkin ticari defterlerinin GİB onaylı beratlarının süresinde alındığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, Davalı şirketin 2022 yılına ilişkin ticari defterlerinin GİB onaylı beratlarının süresinde alındığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, davacı alacağı yönünden: raporun davacı şirket tarafından, davalı şirket adına düzenlenen mal teslim faturalarının davalı şirket defterlerinde kayıtlı olduğu, takip tarihi itibariyle, davacı şirketin kendi defterlerinde 973.842,72 TL alacaklı gözükürken, davalı şirketin kendi defterlerinde 973.842,72 TL borçlu gözüktüğü, tarafların ticari defterlerinde ihtilaf bulunan, davalı şirket tarafından düzenlenen 881 982,90 TL tutarlı gecikmeden kaynaklı reklamasyon faturasının davalı şirket lehine değerlendirilmemesi halinde takip konusu alacağı oluşturan faturaların her iki şirket defterlerinde kayıtlı olması, davalı şirket tarafından bu faturalardan kaynaklanan açık hesap alacağına karşılık ödeme yaptığına ilişkin somut herhangi bir belge sunmamış olması nedeniyle, 29.06.2022 takip tarihi itibariyle davacı şirketin 973.842,72 TL tutarlı alacağını talep edebileceği, dosyaya sunulan Sipariş Formunda belirtilen -----alınarak yapılan hesaplamada, davacı şirketin teslimde yaşadığı gecikme süreleri raporumuzun 4.c.4.bölümde tabloda gösterilmiş olup, bu sürelerin gecikmesinden dolayı davalı şirketin, sipariş formunda kararlaştırılan maddeler doğrultusunda davacı şirkete ---------- bedeli adı altında fatura düzenleyip düzenleyemeyeceği, düzenleyebilecek ise bunun tutarının ne kadar olduğu hususlarına ilişkin uzmanlık alanım dışında kalması sebebiyle, davalının bu talebine ilişkin hukuki değerlendirme Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, kabul edilmesi halinde Tekstil Mühendisi Sektör Bilirkişi ile Borçlar Hukuku Konusunda Sözleşme Uzmanı bilirkişiden bu hususta inceleme yaptırılabileceği,faiz: davacı/alacaklı takip öncesinde faiz talebinde bulunmadığı için taleple bağlılık kuralı gereği bu konuda değerlendirmenin yapılmadığı, Sayın Mahkeme'nin kısmen ya da tamamen Davacı lehine hüküm kurması halinde; tarafların tacir olması, işin ticari iş olması, temerrütfaiz oranının önceden kararlaştırılmamış olması münasebetiyle, takip sonrasında hükmolunacak davacı alacağı için 3095 s.k m.2/2 kapsamında ticari faiz talebinin yerinde olduğu,icra inkâr tazminatı ve sair hususların yüce yargı makamının münhasır takdiri içinde kaldığı, kanaati bildirilmiştir.Mahkememizce ----- tarihli alınan bilirkişi raporunda özetle; alacak miktarı bakımından takip tarihi itibariyle davacının davalıdan takip tarihi itibariyle ---- alacaklı olduğu, takas mahsup bakımından,---- numaralı teklif formunda kararlaştırılan gecikmeye ilişkin cezai şartın sadece bu münferit sözleşmeye tatbik edilebileceği , --- tarih ve---- numaralı teklif formundaki mallarla ilgili bir gecikme tespit edilemediği, diğer siparişlerdeki gecikmelerin ise ya taraflar arasında bir çerçeve sözleşmede buna dair bir hüküm bulunması ya da münferit sözleşmenin her bir seferinde kurulduğu sipariş formlarında bu cezai şarta yer verilmesi halinde talep edilecebileceği, dosya içerisinde çerçeve sözleşmeye ya da dava dışı asıl tedarik eden-------- gecikme cezası uyguladığı mallara ilişkin her bir münferit sözleşme kapsamındaki taraflarca onaylanan sipariş formlarına rastlanılmadığı, bu bakımdan mevcut verilerler bir mahsup yapılamadığı, sonuç ve kanaatini bildirmiştir. Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller ,taraflara ait ticari defterler, icra takip dosyası, icra takip dosyasına dayanak teşkil eden fatura, ihtarnameler ve tüm dosya kapsamına göre davacı ile davalı arasında; ticari alım satıma dayalı bir anlaşma olduğu, bu anlaşma kapsamında davacı taraf, davalıya icra takip dosyasına konu olan ve dosyada mevcut bulunan sipariş formuna göre malları teslim ettiği ancak bu malların bedelinin davalı tarafça ödenmediği , davalı tarafından davacıya, davacının sipariş formundaki malları geç teslim etmesi nedeniyle, dava dışı şirket olan ------- kendilerine gecikme cezası uygulaması nedeniyle buna ilişkin gecikme cezasını içeren faturanın, davacı tarafa gönderildiği, davacı tarafın buna ilişkin iade faturası düzenlediği, davacı karşı tarafın edimini ifa etmemesi nedeniyle----------esas sayılı takip dosyası ile davalı aleyhine takip başlattığı, davalı borçlunun takibe süresinde itiraz ettiği, davacının süresinde mahkememize iptal davası açmış oluğu görülmekle; dosya içerisinde çerçeve bir sözleşme olmadığı, bir münferit sipariş formu olduğu, termin süresine uyulmamasına dayalı olarak uyuşmazlığın çözümünde asıl tedarik eden firma olan dava dışı ----- davalı tedarik edene gecikme cezası uygulaması halinde bu cezanın davacı tedarikçiye yansıtılacağının kararlaştırıldığı, ilgili hüküm münferit sözleşme kapsamındaki sipariş formunda kararlaştırıldığı ancak sipariş formu incelendiğinde sadece sipariş formundaki mallarla sınırlı olarak gecikme cezasına ilişkin hükmün uygulanabileceği, bilirkişi tarafından yapılan inceleme de belirlendiği üzere davalı tedarik edenin sunmuş olduğu cari kayıtlar incelendiğinde dava dışı asıl tedarik edenin davalıya -----arça mal için gecikme sebebiyle toplam 981.829,26-TL gecikme cezası tahakkuk ettirdiği ancak dosyada mevcut olan münferit sözleşme kapsamındaki -----numaralı teklif formunda ise toplam 11 çeşit mal olduğu bu sipariş formunda yer alan malların hiç birinin cins, renk, termin süresinin gecikme cezası uygulanan mallarla aynı olmadığı, bu mallara ilişkin dosya içerisinde dava dışı ---- gecikme cezası tatbik ettiğine dair bir veriye rastlanılmadığı, bu durumda sipariş formu ile bağlı kalınarak, sipariş formunda yer alan mallarla ilgili olarak bir gecikmenin tespit edilemediği, bu nedenle taraflar arasında faturaya dayalı olarak başlatılan takip miktarı yönünden davacı defteri bakımından yapılan incelemede davacının 973.842,72-TL alacaklı olduğu, davalı tarafça davacıya gönderilen termine dayalı cezai şart bedeline ilişkin düzenlenen faturadaki bedelin taraflar arasında çerçeve sözleşme olmaması, dosyada mevcut olan sipariş formunda gösterilen mallarında termin uygulanan mallarla aynı olmaması nedeniyle davalı tarafın mahsup talebinin yerinde olmadığı, davalı tarafın ticari defterlerinin incelenmesinde de 973.842,72-TL borçlu gözüktüğü, termin gecikme reklamasyon faturasına ilişkin olarak davacı şirket tarafından 13/06/2022 tarihli iade faturasının düzenlenmiş olduğu, her iki tarafın defterlerinin de usulüne uygun olarak tutulduğu bu nedenle defterlerin kendi lehlerine delil teşkil ettiği anlaşılmakla, davacının davasının kabulüne, tarafların tacir olması nedeniyle ve taraflar arasında temerrüt faiz oranının önceden kararlaştırılmamış olması da göz önünde tutularak, takip sonrasında hüküm olunacak davacı alacağı için 3095 sayılı kanun madde 2/2 kapsamında ticari faiz talebinin yerinde olduğu kanaatine varılarak, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davanın kabulü ile ----------sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, takip sonrasında hükmolunan davacı alacağı için 3095 Sayılı Kanunun 2/2 maddesi kapsamında ticari faiz talebinin yerinde olduğunun tespitine, Asıl alacak üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Alınması gerekli 66.523,20 harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 11.761,59 TL harcın mahsubu ile eksik bakiye 54.761,61 TL nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 3-Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı için takdir olunan 148.337,98 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından dava açılırken harç olarak yatırılan 11.853,79 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6----------- bütçesinden karşılanan 1.320 TL zorunlu arabuluculuk ücretinin davaldan tahsili ile hazineye irat kaydına, 5-Davacı tarafından sarfedilen 550,00TL tebligat gideri, 8.000 TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 8.550,00 TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına, 6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine, Dair, Davacı Vekilinin ve Davalı Vekilinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 hafta süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.16/04/2025