İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/132 E. 2024/810 K.

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/132 KARAR NO : 2024/810 DAVA : İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) DAVA TARİHİ : 23/02/2023 KARAR TARİHİ : 05/11/2024 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili davacı şirketin dünyanın dört bir yanında yıllardır taşımacılık ve lojistik hizmetini vermekte olan köklü ve tecrübeli bir firma olduğunu, Türkiye'de de yerel ve uluslararası taşımacılık alanlarında faaliyet göstermeye devam ettiğini, davacı şirketin davalı şirket ile arasında mevcut ticari ilişki kapsamında davalının ürünlerinin taşınması hizmetini verdiğini ve bu kapsamda davalının cari hesap ve fatura ilişkisi çerçevesinde davacı şirketçe kesilen faturalar doğrultusunda ödeme yaptığını, davacı şirket ile davalı şirket arasında süregelen bir ticari ilişki bulunmakta olup, taraflar arasında oluşan ticari teamül gereği, Davalı Şirketin ürünlerin taşınması, taşınma süreci, onay yazışmaları taraflar arasında gerçekleştirilen mailler ve Davalı Şirket tarafından davacı şirkete gönderilen yükleme talimatları ile ilerlediğini, davacı şirket ile davalı arasında davalının ürünlerinin taşınmasına yönelik ticari faaliyet devam ederken davacı şirket tarafından verilen hizmete binaen navlun ücreti ve taşıma hizmetinin verilmesinden dolayı yapılan giderler ve süresterya ücretleri faturaları keşide edilmişse de davalı tarafça söz konusu faturaların vadesinde ödenmediğini, Davalı tarafça faturaların ödenmemesi sonucu davacı şirket tarafından davalı ile iletişime geçilmiş olmasına rağmen taraflar arasında gerçekleştirilen iyi niyetli şifahi görüşmelerin sonuç vermediğini, bu kapsamda davalıya ----Noterliğinin 08.07.2021 tarihli ve ---- yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edilerek vadesinde ödenmeyen fatura bedellerinin toplamı olan 22.800,00-EUROnun ödenmesinin taep edildiğini, ihtarnamenin 12.07.2021 tarihinde tebliğ edilmiş olup davalı tarafça bu ihtarnamenin tebliği akabinde de davacı şirkete ödeme yapılmadığını, bunun üzerine davalı taraf aleyhine 21.12.2022 tarihinde 22.800,00-EURO üzerinden --- İcra Müdürlüğünün ----- Esas numaralı dosyasından takip başlatıldığını, davalı tarafça işbu takibe 12.01.2023 tarihinde haksız, gerekçesiz ve kötü niyetli şekilde itiraz edilmiş ve bu haksız itiraz akabinde icra takibinin durduğunu, davacı tarafından keşide edilen faturanın davacı şirketin davalı şirkete sunmuş olduğu uluslararası taşıma hizmetlerinden kaynaklandığını, bu faturalara konu hizmetlerde Davalı Şirketin talebi üzerine tıbbi önlük, maske ve çeşitli medikal malzemelerin Türkiyeden ----, ----- yerleşik çeşitli firmalara farklı zamanlarda taşındığını, faturaların konu olduğu taşımaları somutlaştırma yükümlülüğünün yerine getirilmesi adına özetle belirtmek gerekirse; Davalının ----- Şirketine satmış olduğu tek kullanımlık tıbbi önlük ve maske yükleri ------ 2 tır olacak şekilde karayolu ile taşındığını, ----- fatura numaralı 4.650,00-EURO bedelli fatura ve ----- fatura numaralı 2.100,00-EURO bedelli faturalar 726 Kap, 5016 Kg yükün ---- Plakalı tırlarla yapılan taşımaya ilişkin faturaları,----- fatura numaralı, 4.650,00-EURO bedelli fatura ve ----- fatura numaralı 2.100,00-EURO bedelli faturalar 770 Kap, 5320 Kg yükün ---- Plakalı tırlarla yapılan taşımaya ilişkin faturaları karşıladığını, Davalının ----- Şirketine satmış olduğu tek kullanımlık maske yükleri --- - karayolu ile taşındığını, ----- fatura numaralı 4.200,00-EURO bedelli fatura ve ----- fatura numaralı 2.100,00-EURO bedelli faturaların 216 Kap, 1620 Kg yükün ----- Nolu araçlarla yapılan taşımaya ilişkin faturaların karşıladığını, Davalının-----Şirketine satmış olduğu tek kullanımlık tıbbi önlük yükleri ----- 2 tır olacak şekilde karayolu ile taşındığını, ----- fatura numaralı, 3.080,00-EURO bedelli fatura 333 Kap, 3425 Kg yükün-----Plakalı tırlarla yapılan taşımaya ilişkin faturayı karşıladığını, davacı şirket tarafından taşıma işi mutabık kalındığı gibi Davalı Şirketin talimatları doğrultusunda eksiksiz ve zamanında ifa edildiğini, ürünlerin taşımasının sorunsuz şekilde gerçekleştirildiğini, buna rağmen davalı tarafça ödeme yapılmadığını, davalı şirket aleyhine icra takibi başlatıldığını fakat Davalı tarafça icra takibine haksız ve kötü niyetli şekilde itiraz edildiğini, takibin durduğunu, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşma sağlanamadığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla haklı davanın kabulüyl---- İcra Müdürlüğünün ------ Esas numaralı dosyasına yapılan haksız itirazın 22.800,00-EURO üzerinden iptaline ve takibin devamı ile davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesi ve vekâlet ücreti ile yargılama giderlerinin de davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının taşımacılık ve lojistik işi yapan bir şirket olduğunu, tarafların dava dışı 3. kişiler tarafından üretilen tıbbi maskelerin ---- menşeli ----- firmasına ihraç edilmesinde davalı şirketin aracılık etmesi ve davacı şirketin de bu malları ----- taşıması hususunda bir mutabakata varmışlar ve bu mutabakat doğrultusunda davalıya pazarlama yetkisi verdiklerini, Satış ve proforma faturalar üzerinde müşteri isimleri yazılı olan ---- şirketlerinin bilgileri ihracat beyannamelerinde de yazılı olduğunu, dava dışı 3. kişler ve davacı şirketin yurt dışındaki ilişkilerini kullanarak ihracat yapmak üzere davalı ... aracı olarak kullandıklarını ve ihracat kayıtlı faturalar kestiklerini, davacı ve dava dışı 3. kişi şirketlerin hizmet bedellerinden doğacak vergiden kaçmak üzere davalı şirket üzerinden ihraç kayıtlı fatura kestiklerini, davacının , dava konusu malları kararlaştırılan terminden geç olarak ve eksik olarak teslim ettiğini, dava konusu malların ---- nolu fatura ile ---- menşeli --- - firmasına sevk edildiğini, Dava konusu mallar ile ilgili olarak dava dışı 3. kişi ----- firması 'nın 19.03.2021 tarih ----- ettiğini, taraflar arasında varılan mutabakata göre dava konusu malların davacı ... firması tarafından taşınacak ve taşıma bedeli dava dışı ---- şirketi tarafından ödeneceğini, ------ firmasının , davacının geç teslimi nedeniyle siparişe konu ------ nolu faturayı 31.03.2021 tarihinde iptal ettiğini, Davacı firmanın malların teslimi için davalı şirkete verdiği süreyi aşması nedeniyle ---- --- firmasının siparişi iptal ettiğini, davalının dava konusu mallar için başkaca müşteriler bulduğunu ve teklif vermişse de teklifleri kabul görmediğini, dava konusu malların tır üzerinde kalması nedeniyle davalının ek ücret/demuraj ödemek zorunda kaldığını, Dava dışı ---- firmasının davalı şirkete dava konusu malları iade alacağını bildirmesi üzerine davalının daha fazla demuraj ücreti doğmaması için dava konusu malları - - şirketi adına gümrükleterek ----şirketi adına "-----adresindeki depolarda muhafaza ettiğini, dava konusu malların 01.01.2023 tarihinden itibaren ise --- -- firmasına ait depoda muhafaza edilmekte olup; davalının palet başına 18 CHF ücret ödediğini, davalının ayrıca dava konusu malların geçici KDV ve gümrükleme ücretlerini de ödemek zorunda kaldığını, davacı tarafından düzenlenen faturaların davalıya süresinde ve usulüne uygun olarak tebliğ edilmediğini, takip konusu faturaların kesinleşmediğini, ispat yükünün davacıya ait olduğunu, davalının davacıya borcu bulunmadığını, ---- firmasının , davacının geç teslimi nedeniyle siparişe konu ----- nolu faturayı 31.03.2021 tarihinde iptal ettiğini, davacının Türk parası kıymetini koruma hakkında ----- sayılı karar gereğince de döviz cinsinden talepte bulunabilmesinin mümkün olmadığını, davacı tarafından tanzim edilen faturaya göre EURO kuru sabitlendiğini, davacının alacağın fiili ödeme tarihindeki veya takip tarihindeki Türk Lirası karşılığını talep etmesinin mümkün olmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte davacının takip talebinde ve/veya dava dilekçesinde hangi tarihten itibaren faiz talep ettiğini de açıklamadığını, davalının itirazlarında haklı ve iyi niyetli olduğunu savunarak, Davacının davasının reddine, Davacı aleyhinde takip tutarının %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, taleplerinin kabul edilmemesi ve davacının davasının kabulüne karar verilmesi halinde davacı tarafından yapılan ödemelerin ve uğradığı zararın tespiti ile davacının alacağından mahsup edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.--- İcra Dairesinin ---- Esas sayılı dosyası UYAP sisteminden celp edilmiştir.-----Noterliğinin 08/07/2021 tarih ve ----- yevmiye numaralı ihtarnamesi ile tebliğ şerhi fotokopisi celp edilmiştir. Arabuluculuk son tutanağı dosya içerisindedir. 6100 sayılı HMK Madde 222- 1)Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (2)Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. (3)İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle: 22/7/2020 - 7251 sayılı Kanun md. 23) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz. (4)Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur. (5)Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır.6102 sayılı TTK Madde 64-(1)(Değişik fıkra: 26/06/2012-6335 S.K./8.md.) Her tacir, ticari defterleri tutmak ve defterlerinde, ticari işlemleriyle ticari işletmesinin iktisadi ve mali durumunu, borç ve alacak ilişkilerini ve her hesap dönemi içinde elde edilen neticeleri, bu Kanuna göre açıkça görülebilir bir şekilde ortaya koymak zorundadır. Defterler, üçüncü kişi uzmanlara, makul bir süre içinde yapacakları incelemede işletmenin faaliyetleri ve finansal durumu hakkında fikir verebilecek şekilde tutulur. İşletme faaliyetlerinin oluşumu ve gelişmesi defterlerden izlenebilmelidir." (2)Tacir, işletmesiyle ilgili olarak gönderilmiş bulunan her türlü belgenin, fotokopi, karbonlu kopya, mikrofiş, bilgisayar kaydı veya benzer şekildeki bir kopyasını, yazılı, görsel veya elektronik ortamda saklamakla yükümlüdür. Madde 83- (1)Ticari uyuşmazlıklarda mahkeme, yabancı gerçek veya tüzel kişi bile olsalar, tarafların ticari defterlerinin ibrazına, resen veya taraflardan birinin istemi üzerine karar verebilir." şeklinde düzenlenmiştir.Ticari defterler ve sahibi lehine delil olabilme koşulları, 6100 sayılı HMK madde 222 ve devamı ile 6102 sayılı TTK madde 64 ve devamında açıkça düzenlenmiştir. Tacirler, Türk Ticaret Kanunu'nun amir hükmü uyarınca ticari defter tutmak zorundadır. 6100 sayılı HMK. 222/1. Maddesi ve 6102 sayılı TTK 83/1. Madde uyarıca ticari uyuşmazlıklarda Mahkeme re'sen ya da taraflardan birinin istemi üzerine ticari defterlerin ibrazına karar verilebileceği hüküm altına alınmıştır. Anılan hükümler çerçevesinde değerlendirme yapıldığında; Tarafların tacir sıfatını taşıdıkları, uyuşmazlığın iki tarafın ticari işletmesinden kaynaklandığı, her iki tarafın da ticari defter tutmak zorunda olduğu anlaşılmıştır.Mahkememizin 30/05/2023 tarihli duruşma ara kararı ile 6100 sayılı HMK 222. Madde kapsamında taraflara 2020, 2021 ve 2022 yıllarına ait ticari defterlerini sunmaları için iki haftalık kesin süre verilmiş, SMMM bilirkişi ile uluslararası taşıma alanında uzman bilirkişinin tarafların iddia ve savunmaları kapsamında varsa alacak ve borç kalemlerinin tespiti ve hesaplanması hususlarında rapor tanzim etmesine dair karar verilmiştir.Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMM) bilirkişi --- ve taşımacılık alanında uzman bilirkişi ----- tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda özetle; ".. Davacı Şirketin 22.800.- Euro alacak talebi üzerinden, (474.454,64 TL) harçlandırmak suretiyle İtirazın İptali istemi ile Davalı Şirket aleyhine ikame etmiş olduğu işbu İtirazın İptali Davasında; 1) Dayanak faturalara göre 22.880,00 Euro alacaklı olduğunun tespit edildiği, 2) Dayanak faturaların taşıma sözleşmesi ve taşıma işini teyit eden, sözleşme bilgilerini içeren faturalar olduğu, aksi ispatlanana kadar iş görme ve taşıma bakımından karine teşkil ettiği, davalı yanın da faturalara ve iş görmeye ayrı ve açık itirazı olmadığı, anak bir taşımada gecikme sebebi ile zarar olduğunu ileri sürdüğü, ancak CMR m.30 kapsamında hak düşürücü mahiyette olan bildirim süresi içinde zarar iddiası ve tazmin talebinin ileri sürülmediği, 4) Davalının veya dava dışı yük ilgililerinin akdi ilişkileri ile davacı ile davalı arasında akdi ilişkinin farklı olduğu, taşımada gecikme iddiası bakımından davalının gecikme, gecikme zararı ve sorumluluğu ortaya koyması gerektiği, böyle bir durumda dahi, davacının gecikme olan taşımada navlun tutarı kadar tazminat ile sınırlı sorumlu tutulabileceği, 5) Gelinen aşamada mevcut dosya kapsamına göre, davalı yana tanzim edilen faturalara karşı sekiz (8) gün yasal süre içinde itiraz sabit olmadığı, davalı yanın ticari defterlerinin incelenemediği, gecikme iddiası ve gecikme zararı iddiasının 21 günlük hak düşürücü süre içinde davacı yandan talep edilmediği hususları gözetildiğinde, davacının dayanak faturalara ve fatura konusu iş ve sözleşme sürecini ispatlayan sevk evrakı ile mail yazışmalarına göre davacının 22.880 EURO alacaklı olduğu, 6) Davacının Euro cinsinden alacak talep edebileceği, takip tarihine kadar faiz talebi olmadığı için hesabına yer olmadığı,...'' belirtilmiştir. Tanzim edilen rapor taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekillerince rapora karşı beyan ve itiraz dilekçesi dosyaya sunulmuştur. İddia, savunma, sunulu bilirkişi raporu ve deliller ile tüm dosya kapsamından; Dava; Faturaya dayalı alacağın konu edildiği icra takibine yapılan davalı itirazının iptali istemine ilişkindir. İcra dosyasının incelenmesinden; Davacı tarafından davalı aleyhine 22.880,00-Euro asıl alacak üzerinden takip başlatıldığı, davalı tarafından itiraz edilmesi nedeni ile takibin durduğu, huzurdaki davanın yasal süresi içerisinde 22.800,-EURO karşılığı 474.454,64-TL alacak üzerinden harçlandırılmak suretiyle açıldığı anlaşılmıştır., İddia ve savunma kapsamından; Davalı şirketin, dava dışı 3. kişiler tarafından üretilen tıbbi maskelerin ---- menşeli ---- firmasına ihraç edilmesinde aracılık ettiğini ileri sürdüğü, davacı şirketin ise fiili taşıyan olarak hizmet verdiği anlaşılmıştır.Mahkememizce re'sen alınan bilirkişi heyet raporu ile; Taraflara 6100 sayılı HMK 222. Madde ihtarı yapılmak suretiyle ticari defterlerinin incelenmesi yönünde ara karar tesis edildiği, davacı ticari defterlerinin 6100 sayılı HMK 222. madde uyarınca davacı lehine delil niteliğinin bulunduğu, davalı tarafından ticari defterin incelenmek üzere ibraz edilmediği, davacı şirketin davalı şirketten faturalara dayalı Açık C/H Bakiyesinden kaynaklanan olan 22.880.-Euro asıl alacağı bulunduğu, taraflar arasında 2020 yılından 2021 yılı Nisan ayına kadar süregelen ticari ilişki bulunduğu ve Yurtdışı Lojistik Hizmet kapsamında davacı tarafından muhtelif tarih ve tutarlarda -Euro cinsi para birimi üzerinden navlun faturaları düzenlenerek davalı şirket adına borç kaydedildiği, davalı tarafından yine muhtelif tarih ve tutarlarda banka aracılığıyla kısmi ödemeler gerçekleştirildiği, ödemelerin faturalardan kaynaklanan borçlardan mahsup edilmek suretiyle kayıt altına alındığı, takibe konu alacağın 4.650,00-Euro bedelli, 2.100,00-Euro bedelli, 4.650,00-Euro bedelli, 2.100,00-Euro bedelli, 4.200,00-Euro bedelli 2.100,00-Euro bedelli ve 3.080,00-Euro bedelli faturalardan kaynaklandığı, tanzim edilen dayanak faturalarda taşınan emtia, teslim alma ve teslim etme yeri, gönderen, taşıyıcı gibi taşıma sözleşmesine özgü bilgiler yer aldığı ve davalı tarafından yasal süre içerisinde faturalara itiraz edilmediği, fatura içerisinde davalının "gönderen" olarak yer aldığı, davalı tarafından her ne kadar geç teslim nedeniyle zarar meydana geldiği ileri sürülmüş ise de bu hususta dosya kapsamında somut delil bulunmadığı, taraflar arasındaki ticari ilişkinin varlığı, fatura konusu hizmetin davacı tarafından verildiğinin anlaşılması karşısında sözleşmenin nispiliği ilkesi dikkate alınarak davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere; 1-)Davanın KABULÜNE, 2-)Davalının ---- İcra Müdürlüğünün --- Esas sayılı takibe yaptığı itirazın İPTALİNE, takibin takip talebindeki koşullar ile DEVAMINA, 3-)Alacak likit ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen alacağın %20'si tutarında olan 90.581,00-TL icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 4-)Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına, 5-)Karar ve ilâm harcı olan 32.409,99-TL harçtan peşin alınan 5.829,61-TL harcın mahsubu ile bakiye 26.580,38-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına, 6-)Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 75.168,20 -TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 7-)Davacı tarafça yatırılan 6.035,11-TL harç ve 3.690,25-TL bilirkişi, posta, tebligat gideri olmak üzere, toplam 9.725,36‬-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 8-)Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ---- Bölge Adliye Mahkemesi’ne İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.