İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/457 E. 2024/537 K.

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO: 2020/457 Esas KARAR NO: 2024/537 DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ: 12/09/2020 KARAR TARİHİ: 16/07/2024 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; --------- Müdürlük hizmet sahasında, davalı----------- yapmış/yaptırmış olduğu kazı çalışmaları sırasında davacıya ait kablo ve tesislere hasar verdiği, verilen hasarların, hasar keşif tutar formu ve malzeme-işçilik cetvelleri tespit edildiği, kamusal hizmet niteliğinde olan iletişimin aksamaması adına ivedilikle yüklenici firma tarafından hasarların giderildiği, Hasar tespit tutanağı, hasar keşif formu ve olay yeri resimlerine istinaden --------- İcra Müdürlüğü’nün ----------- Esas sayılı dosyası ile 23.783,95 TL asıl alacak ile 7.306,78 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 31.090,73 TL’ nin tahsili için açılan ilamsız icra takibine, davalı tarafça borcun tamamına (aslına ve ferine) itiraz edildiği, Takip dayanağı belgelerden anlaşıldığı üzere davalının meydana gelen hasardan sorumlu olduğu belirtilerek; itirazın iptaline %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı şirket kayıtlarının tetkikinden, aşağıda yer adreslerde, 1. --------- İlçesi, ---------- Mah. ---------- Sokak No:--------- adresindeki hasar bedeli olan 2.441,27 TL, 2. ---------- İlçesi,----------- Mah. ----------- Sokak No:----------- adresindeki hasar bedeli olan 2.451,64 TL, 3. ---------- İlçesi,--------- Mah. -------- Cad. No:--------- adresindeki hasar bedeli olan 2.672,76 TL, 4. ----------- İlçesi, ---------- Mah. ---------- Sokak No:--------- adresindeki hasar bedeli olan 405,55 TL, 5. --------- İlçesi, -------- Mah. ---------- Cad. No:--------- adresindeki hasar bedeli olan 1.078,11 TL, 6. --------- İlçesi, ---------- Mah. ---------- Sokak No:------------ adresindeki hasar bedeli olan 1.209,67 TL, 7. --------- İlçesi, ----------- Mah. ---------- Sok.No:----------- adresindeki hasar bedeli olan 1.410,27 TL, 8. --------- İlçesi, ----------- Mah. ---------- Sokak No:--------- adresindeki hasar bedeli olan 1.943,93 TL, --------- Bölgesi Çelik, Polietilen ve Servis Hattı İnşaatı İşi kapsamında,---------- Şti ile --------- Şti. İş Ortaklığı tarafından kazı çalışması yapıldığı, hasarlara ilişkin herhangi bir belge bulunmadığı, meydana gelen hasarların iddia olunduğu şekilde doğalgaz çalışmalarından kaynaklanıp kaynaklanmadığı tespit edilemediğinden hasar kalemlerini kabul etmediklerini ve ayrıca müvekkil şirkete husumet yöneltilemeyeceğini beyan etmiştir. ---------İlçesi,--------- Mah. --------- Sokak No:----------- adresindeki hasar“------------ Çelik, PolietilenHat İnşaatı İşi” kapsamında ----------- Şti tarafından çalışma yapıldığı, davacı iddia ettiği bu hasara ilişkin herhangi bir belge bulunmadığı, meydana gelen hasarların iddia olunduğu şekilde doğalgaz çalışmalarından kaynaklanıp kaynaklanmadığı tespit edilemediğinden hasar kalemlerini kabul etmediklerini ve ayrıca müvekkil şirkete husumet yöneltilemeyeceğini beyan etmiştir. --------- İlçesi, --------- Mah. ---------- Cad. No:---------- adresinde-------- Şti tarafından çalışma yapıldığı, bahsedilen firmanın müvekkil ---------- herhangi bir bağlantısının olmadığı, müvekkil kurum herhangi bir hizmet almadığı, yalnızca -------- ------------ işinde kontrollük hizmeti verdiğini, ---------- İlçesi, ---------- Mah. ---------- Sokak No:-------- adresinde belirtilen tarihte çalışmalarının olmadığını, (Hasar Bedeli:893,4 TL), ---------- İlçesi, ----------- Mah. ---------- Sokak No:--------- adresinde belirtilen tarihte çalışmalarının olmadığını, (Hasar Bedeli:2.150,39 TL), -------- İlçesi, ---------- Mah. ----------- Sokak No-------- adresinde belirtilen tarihte çalışmalarının olmadığını (Hasar Bedeli:1.849,14 TL) beyan etmiştir. Davacının husumeti ---------Şti ile -------- Şti. İş Ortaklığı ile---------- Şti’ne yönlendireceğine müvekkil şirkete yönlendirdiğini, hâlbuki yüklenici firmalar ile müvekkil şirket arasındaki anahtar teslimi sözleşmenin bir gereği olarak --------- husumet yönetilemeyeceği, Doğalgaz dağıtım şebekesi çalışmalarının yüklenici firmalarla yapılan anahtar teslim sözleşmelerin özelliği 3.kişilere verilen tüm zararlardan iş sahibi sorumlu tutulmadığı,----------- Altyapı Hizmetleri Yönergesi’nin 12. Maddesinde, “ kazı çalışması sırasında verilecek zararlardan kazıyı yapan sorumludur” denilmek suretiyle sorumluluğun yüklenici firmalara ait olacağı açıkça belirtildiği, Yasal düzenlemeye göre doğalgazın alt yapısıyla ilgili her türlü yapım işleri ---------- yapım ve hizmet sertifikası almış kişi ve kuruluşlara yaptırılmak zorunda olduğu,----------- böyle sertifikasının bulunmadığı, dolayısıyla altyapı işleri bu konuda ---------- tarafından uzmanlığı sertifikalarla onaylanmış ve yetki verilmiş firmalara ihale edildiği, -----------uzman kişilere ihale eden ihale makamı olduğu, ----------işin yapımını ihale uzmanına devrettiğinden işle ilgili kontrol yine --------- mevzuatı uyarınca ancak işin belirtilen zamanda kendisine teslim edilip edilmediği, şartnamede belirtilen malzemenin kullanılıp kullanılmadığı hususlarında olduğu, yoksa iş bitirilip kendisine teslim edilinceye kadar uzmanlığı olmayan konuda işe müdahale ve yönlendirme yetkisi ve yükümlülüğü bulunmadığı, Bu nedenle iş bitirilip iş sahibine teslim edilinceye kadar o işin sahibi olmadığı, yani sözleşme konusu eser bitirilip --------- teslim edilinceye kadar olan sürece--------- dâhil olmadığından bu sırada meydana gelebilecek hasarların sorumluluğu da BK. 470 vd. göre istisna akdi çerçevesinde -------- yüklenemeyeceği, İstina akdi işin yapımı sürecince hiçbir şekilde işe karışmamasını, muayene yapmamasını ve tekliflerde bulunmasını gerektirmediği, aksine iş sahibinin muayene, gözden geçirme ve ayıplı gördüğü hususları müteahhide bildirme sorumluluğu bulunduğu, --------- yaptığı istisna akdindeki gözetim hakkı istisna akdinin özelliğinde olan bir gözetim hakkı olduğu, gözetleme yetkisinin işin tesliminden sonrası ile sınırlandırılması işin niteliğine aykırı olduğu, böylesi bir durumda hem iş sahibinin gözden geçirme yükümlülüğü haksız olarak sınırlandırılmış hem de kamu güvenliğini tehlikeye düşürülmüş olacağı, --------- tarafından işin sevk ve idaresi anlamında bir kontrol yapılmadığı, --------- sadece kendine teslim edilecek işin; sözleşmeye ve teslim anında olması gereken şartlara uygun olup olmadığına yönelik gözetleme ve denetim yaptığı, bu gözetim sonucu, işin teslimine müteallik bir gözetim olduğu, aksi halde borulardaki kaynak kontrolü, sızdırmazlık kontrolü borular döşendikten sonra toprakla kapatılacağından teslim anında yapılamayacağı, bu sebeple gaz sızıntısı ve patlama riski oluşacağından halkın can ve mal güvenliği tehlikeye atılmış olacağı, --------- hattı döşeme işlemleri niteliği itibariyle yer altında gerçekleştiğinden, iş bittikten sonra gizli ayıpların kontrol imkânı kalmadığından eser sahibinin çalışma yapılırken kontrol görevini devam ettirmesinden daha tabii bir durum olamayacağı,---------- bu anlamdaki bir takibi, kontrolü, gözetimi, denetimi müteahhide bağımsızlık özelliğini kaybettirmeyeceği, müteahhidi bağımlı hale getirmeyeceği, teknik bilgi sahibi olan tarafı teşkil eden müteahhidin iş sahibinin amaca aykırı talimat ve istekleri karşısında kendisini uyarmak, bu talimat ve isteklerinin uygunsuzluğunu belirtmek yükümlülüğünü elinden almayacağı, ---------- sayılı dosyasında verdiği karar, ---------- Sayılı karar ve --------- sayılı kararında, müteahhit firmaların vermiş olduğu hasarlara ilişkin olarak iş sahibine husumet yöneltilmeyeceği karar verildiği, Ayrıca -------- Şti -------- çalıştığı firma olmadığı, Dava konusu hasarın tamir ve bakım miktarları da çok fahiş gösterildiği, Davanın konusu hasar talebi haksız fiilden kaynaklanmış olup, haksız fiillerde ancak yasal faiz talep edilebileceği, ----------- Büyükşehir Belediyesi Altyapı Hizmetleri Yönergesinin 12. Maddesine göre; kazı çalışması sırasında verilecek zararlardan kazıyı yapan sorumlu olduğu, yapılan kazı da müteahhit şirket tarafından yapıldığı, davaya konu olan kazı çalışması, ---------Şti. & ----------Şti. İş Ortaklığı, ---------- Şti tarafından yapıldığından davanın bu firmalara ve sigorta şirketlerine aynı zamanda çalışma yapmış olan diğer firma --------- Şti. Ne ihbarını talep ettiklerini, Yapılan kazı çalışmaları sırasında 3. şahıslara verilebilecek her türlü hasara karşı müteahhit firmalar tarafından ---------- kapsamında sigorta yaptırıldığı, hasarın verildiği tespit edildiği takdirde davanın sigorta şirketine ihbarını talep ettiklerini,beyan ederek davanın, husumet ve esas yönünden reddine, faizin reddine, davanın müteahhit firma ve sigorta şirketine ihbar edilmesini talep etmiştir.Mahkememizce alınan 29/03/2022 tarihli bilirkişi raporunda bilirkişi; Taraflar arasında, davacının kablolarının zarar gördüğü noktasında bir ihtilaf bulunmadığı, taraflar arasındaki ihtilafın, zarara sebep olan dava dışı yüklenicinin fiilinden, davalı iş sahibinin sorumlu olup olmayacağı ve alacağın miktarı noktalarında toplandığı, bu sebeple dava konusu olayın haksız fiil unsurları ve alacağın miktarı yönünden tetkik edildiği, Hukuka Aykırılık Bakımından, davalı ile yükleniciler arasındaki sözleşmede, emir, talimat, denetleme ya da kontrol yetkileri verildiğinden, davalı iş sahibiyle yüklenici arasında bağımlılık unsurunun kurulduğu, taraflar arasında 1) -------- Sokak , (2) ------- Sokak , (3) --------- Caddesi, (4)--------- Sokak (5) --------- Caddesi, (6) ---------Sokak, (7) -------- Sokak, (8) --------- Sokak ve (9)--------- Sokakta meydana gelen zararların, davalı iş sahibinin iki ayrı yüklenicinin fiiliyle geldiği noktasında bir ihtilaf da olmadığından, adam çalıştıranın sorumluluğu için aranan hukuka aykırılığın meydana geleceği, --------- Sokakta meydana gelen zararda ise bir yüklenici tespit edilememekle beraber -------- -------- sadece ---------- çalışmalarında kullanılacağı, bu bakımdan işin yapılması sırasında gereken dikkatin gösterilmemesi sebebiyle, bu sokaktaki zarar için de, davalı açısından hukuka aykırılığın meydana geldiği, Kusur Bakımından, davalının, adam çalıştıranın sorumluluğuna sahip olduğunun tespit edildiği 9 ayrı sokak ve caddede meydana gelen zarar için, dosya içerisinde objektif özen yükümlülüğünün eksiksiz yerine getirildiğine dair bir belge veya bilgi de bulunmadığından, karine olarak zarardan kusursuz sorumlu olacağı, ---------- Sokakta meydana gelen zararda da, mevzuata göre ---------- bilgi ve izni olmadan doğalgaz çalışması yapılamayacağından, davalının ihmali hareketi sebebiyle, kusurlu olacağı, İlliyet Bağı Bakımından, davalı idare ile dava dışı yüklenici arasındaki sorumsuzluk anlaşmalarının 3. Kişi konumundaki davacıyı bağlamayacağı, dava dışı yüklenicilerin yapmış olduğu kazı sebebiyle, adam çalıştıranın sorumluluğuna sahip olduğunun tespit edildiği 9 ayrı sokak ve caddede davacıya ait kabloların zarara uğradığı; zarar ile dava dışı yüklenicinin fiili arasında illiyet bağını kesen bir hususa dosya içerisinde rastlanılmadığı, ----------- Sokakta meydana gelen zararda da, illiyet bağını kesen sorumlu idare, kurum ya da 3. Kişi fiiline rastlanılmadığı, mevcut durumda, davalının, sıralanan zararlar ile fiili arasında illiyet bağının olduğu, Bununla beraber, talep edilen zararlardan --------- Caddesi, --------- Sokak ve --------- Sokaktaki meydan gelen zararlar için davalı ile bir illiyet bağı burulamadığı, Bu bakımdan bu sokaklardaki zararlardan davalının sorumlu olmayacağı Zarar Bakımından, davacının talep ettiği zararlardan, davalının sorumlu olduğu tespit edilen kısımda yer alan 16.201,68 TL’ lik hasarın kadri maruf olduğu, Alacak Miktarı Bakımından, takip tarihi itibarıyla davacının davalıdan, 16.201,68 TL asıl alacak, 5.034,23 TL faiz olmak üzere toplam 21.235,91 TL alacaklı olduğu yönündeki görüş ve kanaatlerini rapor olarak mahkememize sunmuştur. İNCELEME VE GEREKÇE:Eldeki dava, davalının yapmış veya denetiminde yapılmış olan doğalgaz kazıları sonucunda davacıya ait kabloların ve tesislerin zarar gördüğü iddiasıyla davalı aleyhine başlatılan icra takibine davalının itirazını iptaline ilişkindir.İİK 67/1.maddesine göre "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." --------- İcra Müdürlüğü'nün --------- esas sayılı icra dosyası işbu dosya arasına alınmıştır.İcra takibine yapılan itirazın iptali 2004 sy. İİK md. 67'de düzenlenmiştir. Buna göre; "(1)Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir.(2) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir.(3) İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır.İşbu davanın yasal bir yıllık süresinde açıldığı anlaşılmakla esastan incelemeye geçilmiştir. Davada aktif ve pasif taraf husumetinin sağlandığı anlaşılmış olup taraflar arasında bu hususta çekişme yoktur.7155 sayılı Kanun’un 20. Maddesi ile eklenen 5/A maddesi uyarınca arabuluculuk başvurusunda bulunulmuştur. arabuluculuk son tutanağında icra dosya borcunun ödenmesi hususunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin arabuluculuk son tutanağı dosya arasına alınmıştır.Somut olayda davacı tarafından davalının yapmış olduğu veya denetiminde bulunduğu --------- kazı çalışmaları sebebiyle davacıya ait olan kabloların ve tesislerin zarar gördüğü iddia edilmiş, davalı tarafından ise yapılan kazı çalışmalarının kendisi tarafından yapılmadığı, davanın husumet yokluğundan reddedilmesi gerektiği savunulmuştur. Somut olayda taraflar arasında bulunan uyuşmazlığın çözümü için yapılan kazı çalışmaları sırasında davacıya ait kabloların ve tesislerin zarar görüp görmediği, görmüş ise davalının sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise davacı tarafından talep edilen bedelin kadri maruf olup olmadığı hususlarının açıklığa kavuşturulması gerekir.Mahkememizce dosya inşaat mühendisi ----------ve ticaret mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplamalar uzmanı --------- oluşan bilirkişi kuruluna tevdii edilmiş ve 27.03.2022 tarihli rapor dosya arasına alınmıştır.Davalı tarafından kazı çalışmalarını yaptığı iddia olunan yüklenici şirketlere dosyanın ihbarı talep edilmiş, 02.04.2024 tarihli celsede davanın ihbar edilmesi için gerekli avansı yatırmak üzere usulüne uygun, ihtaratlı süre verildiği, verilen süre içerisinde davalının gider avansını yatırmadığı anlaşıldığından davalının ihbar talebinden vazgeçmiş olduğu kabul edilerek yargılamaya devam olunmuştur.Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde bilirkişi raporda numaralandırılan 13 adet kazıdan 1-9 arasında numaralandırılan kazıların davalının dava dışı yüklenicileri tarafından yapıldığı, bu kazılar sebebiyle davacının kablolarının ve tesislerinin zarar gördüğü, davalının TBK'nin 66. Maddesi ve devamı maddeleri gereğince adam çalıştıranın sorumluluğu kapsamında sorumlu olduğu, TBK'nin 66/2 maddesi uyarınca davalı tarafından kurtuluş kanıtı getirilmediği gibi illiyet bağını kesen sebebin bulunmadığı, 10,11,12 numaralı kazılar sebebiyle davalı ile illiyet bağına ilişkin dosya kapsamında bilgi ve belge bulunmadığı, davacı tarafından illiyet bağının ispatlanamadığı, 13 numaralı kazıda ise her ne kadar yüklenici bulunmasa da --------- --------- kullanıldığı, mezkur kumun yalnızca ----------- kazılarında kullanıldığı, davalının ise yapılan bütün --------- kazılarında yapılan işi denetim yükümlülüğünün bulunduğu, bu haliyle 13 numaralı ---------sokakta meydana gelen zarardan da sorumlu olacağı, davacının talep ettiği bedelin kadri maruf olduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne, alacağın likit olmadığı, yargılamada alınan bilirkişi raporu ile belirlendiği anlaşıldığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davanın kısmen kabulüne,--------- İcra Müdürlüğünün ----------- esas sayılı takip dosyasında davalı tarafça yapılan itirazın iptali ile takibin 16.201,68 TL asıl alacak ve 5.034,23 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 21.235,91 TL üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden avans faiz uygulanmasına, 2-Alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine, 3-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 1.450,63-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 375,51-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 1.075,12-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 4-Davacı tarafından yapılan; 54,40-TL Başvuru Harcı, 375,51-TL Peşin/nisbi Harcı, olmak üzere toplam 429,91TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, , 5-Davacı tarafından yapılan; 3.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 248,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 3.248,00-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 2.218,48-TL lik kısmanın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Davalı tarafça sarf olunan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 9.854,82-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 9-Dava şartı olan arabuluculuk görüşmeleri neticesinde takdir olunan 1.320,00 TL ücretin kısmen kabul kısmen red oranı dikkate alınarak 897,6‬0 TL'lik kısmının davalıdan, 422,4‬0 TL lik kısmının da davacıdan alınarak hazineye irad kaydına, 10-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran taraf iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı diğer tarafların yokluğunda miktar itibari ile KESİN olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/07/2024