İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi
İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/680 E. 2025/7 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2022/680
- Karar No
- 2025/7
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:2022/680 Esas KARAR NO:2025/7 DAVA:Menfi Tespit DAVA TARİHİ:10/10/2022 KARAR TARİHİ:08/01/2025 Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ... hakkında .... İcra Müdürlüğü ... esas sayılı dosyasında, icra takibi başlatılarak ödeme emri gönderildiğini, davacının bu dosya borcundan dolayı taahhütname imzaladığını, davacı yetki belgesi ile yetkilendirildiğini, karşı tarafın avukatı yanında sigortalı olarak çalışan ... no lu Baroya kayıtlı bulunan Av. ...'a (sicil: ...) bu dosyada bulunan borç sebebi ile ödemeler yaptığını, 31.10.2013 tarihinde 1000.00 TL, 19.11.2013 tarihinde 1000.00 TL ,24.01.2014 tarihinde 3000.00 TL olmak üzere ödemelerde bulunduğunu, bu ödemeleri davalının avukatı dosyadan düşmemekte sürekli olarak müvekkile icra tehdidi ile baskı uygulandığını, beyan ve iddialarına yer verilerek; .... İcra Müdürlüğü ... esas sayılı takibin iptaline davacının yapmış olduğu ödemelerin; ödeme yaptığı tarihler dikkate alınarak .... İcra müdürlüğü ... dosyasından faizi ile birlikte düşülmesini ve dosyanın kapatılmasına, davacının fazlaca yapmış olduğu ödemelerin bilirkişice hesaplanmasına ve fazla alınan ödemelerin ticari avans faizi ile birlikte müvekkile iadesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının iddia ve beyanları asılsız olduğunu, davacı tarafından işbu davaya konu edilmiş olan .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasına ya da haricen taraflarına hiçbir ödeme yapılmadığını, davalının alacağının tahsili amacıyla davacı aleyhine ....İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra dosyası ile takip başlatılmış olup icra takibinin kesinleştiğini, davacı ... icra müdürlüğüne gelerek 13.03.2014 tarihli taahhütnameyi imzalamıştır. ....İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra dosyasına ait o dönem ki kapak hesabına göre hesaplanmış olan 3.490,90 TL dosya borcunu 13.04.2014 tarihinde ödemeyi kabul ve taahhüt ettiğini, ancak davacı haricen bir ödeme yapmadığını, bu sebeple davalı işbu icra dosyasına konu borcunu tahsil edemediğinden icra dosyasının halen derdest olduğunu, davacı tarafından dosyaya ibraz edilmiş olan dekontlar ise davacının borçlusu olduğu başkaca icra dosyasında ilişkin olduğunu, ....İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra dosya borcunu havale tarihlerinde yapmış olduğu ödemeler ile kapatmaya çalıştığı düşünülecek olsa bile davacının havale işlemleri sonrasında 13.03.2014 tarihinde aynı icra dosyası kapsamında taahhütname imzalamasının anlamsız olacağını, davacı aleyhine başlatılmış olan takiplerden bir diğeri ise .... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra dosyası olduğunu, Huzurdaki dava basit yargılama usulüne tabi olup bu aşamadan sonra sunması da usulen mümkün değildir. Bunun yanı sıra davacının istirdat istemi de haksız olup davaya konu etmiş olduğu icra dosyasına ilişkin her hangi bir ödeme yapmadığı açık olan davacının başkaca dosyalara ilişkin yapmış olduğu ödemeleri de geri isteyemeyeceğini bunun yanı sıra İİK.72/7 fıkrası gereğince istirdat davası açma süresi 1 sene olup davacının bu süreye riayet etmediğini, istirdat talebinde bulunamayacağını, haksız ve hukuka aykırı davanın reddini, hukuki koşulları oluşmayan haksız maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddini, haksız olarak ikame ettiği dava sebebiyle davacı aleyhine %20'den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların; davacı aleyhine davalı tarafından başlatılan .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına davacı tarafça ödeme yapılıp yapılmadığı, yapıldı ise ödemelerin borcun tamamını karşılayıp karşılamadığı, fazla ödeme yapıldı ise bu ödemenin iadesinin gerekip gerekmediği ve takip işlemleri sebebiyle davacının manevi tazminat isteminden ibaret olduğunun tespitine varılmıştır. DELİLLER; .... İcra Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... Esas sayılı dosyası uyap üzerinden celp edilmiştir. .... İcra Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ..., ..., ... Esas sayılı takip dosyalarının asılları celp edilmiştir. .... İcra Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... Esas sayılı takip dosyasının aslının mahkememize gönderilmesi istenmiştir. .... Asliye Ceza Mahkemesi'nden ... E sayılı dosyası celp edilmiştir. Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 16/11/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Yukarıda belirtilen veriler ışığında, davacı borçlunun .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında dava tarihi itibariyle 1.211,88 TL. asıl alacak, 2.521,74 TL işlemiş faizi olmak üzere 3.733,62 TL. borcunun bulunduğu" sonuç ve kanaatine varılmıştır. Mahkememizce verilen ara karar gereğince ek bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 15/05/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; "Kök rapordaki aşağıdaki 2 no'lu madde dışındaki itirazlara iştirak edilmeyerek mevcut kanaat muhafaza edilmiştir. 2. Ek raporda davacı vekilinin itirazı doğrultusunda yapılan yeniden değerlendirme sonucunda; davacı borçlunun .... İcra Müdürlüğünün ... esas sa dosyasında dava tarihi 10.10.2022 itibariyle 791,33 TL. asıl alacak, 1.646,64 TL. işlemiş faizi olmak üzere 2.437,97 TL. borcunun bulunduğu" sonuç ve kanaatine varılmıştır. Mahkememizce verilen ara karar gereğince 2. ek bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 08.09.2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; "Yukarıda belirtilen veriler ışığında, menfi tespit davasına konu .... İcra Müdürülüğünün ... esas sayılı dosyasında 697,66 TL. fazla ödeme tespit edilmiş olup, dava tarihi itibariyle işbu dosyadan borcun bulunmadığı" sonuç ve kanaatine varılmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava, davacı aleyhine davalı tarafından başlatılan .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasından kaynaklı, davacı tarafından davalı/vekiline ödeme yapılmasına karşın takibe devam olunduğu iddiasıyla menfi tespit ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Davacı, dava dilekçesinde ödeme sebebiyle borcun sona erdiğini beyan etmiştir. Davalı, cevap dilekçesinde, davacının dava konusu icra dosyasına 13/03/2014 tarihinde taahütname verdiğini, 3.490,00 TL dosya borcunu 13/04/2014 tarihinde ödemeyi taahhüt ettiğini, bu tarihi itibariyle yapılan bir ödeme olmadığını, yapılan ödemelerin .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına ve .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına yapıldığını, istirdat davasının 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını beyan etmiştir. Mahkememizce icra dosyaları ve ödeme dekontları celp edilmiş ve bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. 16/11/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ödemeye ilişkin 31/10/2013 tarihli "... .. Ekim 2013 yapılandırma" açıklamalı 1.000,00 TL bedelli dekont, 19/11/2013 tarihli "... Ekim 2013 yapılandırma" açıklamalı 1.000,00 TL bedelli dekont, 24/01/2014 tarihli "... .. İcra Ödeme" açıklamalı 3.000,00 TL bedelli dekont bulunduğu, dekontlarda dava konusu icra dosyasına atıf bulunmadığı, kaldı ki dava konusu icra dosyasına 13/03/2014 tarihinde icra taahhüdünde bulunulduğu, dekontların icra taahhüdünden önceki tarihe ait olduğundan, ödemeden sonra icra taahhüdü verilmesinin mümkün olmadığı, davacı borçlu tarafından haricen çok sayıda ödeme yapıldığı, alacaklı tarafça bu ödemelerin gecikmeli olarak icra dosyalarına bildirildiği, davacının münhasıran dava konusu icra dosyasına mahsuben yaptığı bir ödeme belgesi sunulmadığı, sunulan 3 adet dekonta ilişkin ödemenin alacaklı tarafça harici tahsil bildirimi ile diğer icra dosyalarına bildirildiği, bildirilen icra dosyalarından .... İcra Müdürlüğünün ... e. Sayılı dosyasında davacının borçlu sıfatının bulunmadığı, bu sebeple borçlunun sıfatının bulunduğu .... İcra Müd. ... ve .... İcra Müd. ... sayılı takip dosyalarındaki borca mahsup edilen toplam ödeme tutarının bu iki dosya borcuna yetip yetmediği tespit edilerek fazla bir ödeme mevcut ise bunun dava konusu takip dosyasına mahsup edilerek yapılan hesaplamada dava konusu takip sebebiyle davacının 27/01/2015 tarihi itibariyle 1.211,88 TL ana para, 2.521,74 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 3.733,62 TL borcunun bulunduğu kanaatine varılmıştır. Taraf vekillerince rapora karşı itirazların sunulduğu görülmüştür. Bunun üzerine bilirkişiden ek rapor alınmıştır. 15/05/2024 tarihli ek raporda özetle; son ödemeye kadar faiz işletilmesi yerine her bir ödeme tarihi itibariyle ödeme yapılan kısım düşülerek kalan kısım yönünden faiz işletilmiş, bu doğrultuda .... İcra Müd. ... sayılı dosya hesabı revize edilmiş ve kalan hesaplamalar kök rapordaki tespitler doğrultusunda yapılarak davacının dava konusu icra dosyasından 27/01/2015 tarihi itibariyle 791,33 TL ana para, 1.646,64 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 2.437,97 TL borcunun bulunduğu kanaatine varılmıştır. Bilirkişi ek raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraflarca rapora karşı beyan ve itiraz dilekçesi sunulmuş ve mahkememizin 17/07/2024 tarihli ara kararı ile davacı vekilinin bilirkişi raporuna karşı itirazlarının kabulü ile işlem hatası yapıldığı ve .... İcra Müdürlüğünün ... e (yeni ... e) sayılı dosyada yapılan ödemelerin ödeme tarihlerinden itibaren TBK 100 hesabı yapılması gerekmesine rağmen 27/01/2015 tarihinde ödeme yapılmış gibi hesaplama yapıldığı itirazlarının değerlendirilmesine yönelik 2. kez ek rapor düzenlenmesi için dosyanın önceki raporu düzenleyen bilirkişiye tevdine karar verilmiştir. 08/09/2024 tarihli 2. Ek raporda özetle; hesaplamada işlem hatası yapılmadığı, ancak ödemelerin ödeme tarihinden itibaren TBK 100. Maddesi gözetilerek düşülüp kök rapordaki hesaplama yöntemi ile yeniden hesaplama yapıldığı, buna göre davacının dava konusu icra dosyasında dava tarihi itibariyle ödeme sonucu borcun bulunmadığı, 697,66 TL fazla ödeme yapıldığı tespit edilmiştir. Davacı ve davalı arasında ticari ilişki mevcut olup, davacının bu ilişkide borçlu kaldığı tutarlara karşılık davaya konu icra dosyası ile .... İcra Müdürlüğünün ... ve .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyalarına konu senetlerin verildiği hususunda ihtilaf bulunmamaktadır. İhtilaf konusu davacı tarafından yapılmış olan ve davalının da kabulünde olan ödemelerin mahsubu gereken borç kalemleridir. Davalı, davacının yaptığı ödemelerin bir kısmının, davacının yetkilisi olduğu şirketin borçlu bulunduğu .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasındaki borca mahsuben yapıldığını iddia etmiştir. Tüzel kişilik perdesinin kaldırılması teorisi hukukumuzda kanunla düzenlenmemiş olup, doktrin ve Yargıtay kararları doğrultusunda kabul görmüştür. Tüzel kişilik perdesinin kaldırılması, tüzel kişiliğin kötüye kullanıldığı bazı istisnai hallerde bir diğerinin borcundan dolayı duruma göre şirket ortaklarının sorumluluğuna ya da tüzel kişiliğin sorumluluğuna gidilebilmesidir. Tüzel kişilik perdesinin kaldırılması/aralanması, bir alacak söz konusu olduğunda alacağın bunlardan tahsiline imkan verir. Tüzel kişilik perdesinin kaldırılması için mahkemeye başvurulduğunda esasen tüzel kişilik perdesinin korumasından yararlananlar yönünden de dava bir eda/alacak davasıdır. Zira dava kabul edildiğinde bir tahsil hükmü kurulacaktır. Kısmi ödemelerin mahsubuna ilişkin 6098 sayılı TBK nın ilgili düzenlemeleri şöyledir: Madde 100 - Borçlu, faiz veya giderleri ödemede gecikmemiş ise, kısmen yaptığı ödemeyi ana borçtan düşme hakkına sahiptir. Aksine anlaşma yapılamaz. Alacaklı, alacağın bir kısmı için kefalet, rehin veya başka bir güvence almış ise, borçlu kısmen yaptığı ödemeyi, güvence altına alınan veya güvencesi daha iyi olan kısma mahsup etme hakkına sahip değildir., Madde 101 - Birden çok borcu bulunan borçlu, ödeme gününde bu borçlardan hangisini ödemek istediğini alacaklıya bildirebilir. Borçlu bildirimde bulunmazsa, yapılan ödeme, kendisi tarafından derhal itiraz edilmiş olmadıkça, alacaklının makbuzda gösterdiği borç için yapılmış sayılır., Madde 102 - Kanunen geçerli bir açıklama yapılmadığı veya makbuzda bir açıklık bulunmadığı durumda ödeme, muaccel borç için yapılmış sayılır. Birden çok borç muaccel ise ödemenin, borçluya karşı ilk olarak takip edilen borç için yapılmış olduğu kabul edilir. Takip yapılmamış ise ödeme, vadesi ilk önce gelmiş olan borç için yapılmış olur. Birden çok borcun vadesi aynı zamanda gelmişse, mahsup orantılı olarak; borçlardan hiçbirinin vadesi gelmemişse ödeme, güvencesi en az olan borç için yapılmış sayılır. Her ne kadar davalı tarafça, davacının yaptığı ödemelerin bir kısmının davacının yetkilisi olduğu şirketin borçlu sıfatının bulunduğu .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına mahsuben yapıldığı ileri sürülmüş ise de ilgili dosyada yalnızca ... San. Ve Tic. Ltd. Şti'nin borçlu bulunduğu bu dosyaya yapılan ödemelere ilişkin dekontlarda ödemenin şirket tarafından ya da şirket hesabından yapıldığına ilişkin bir ibare bulunmadığı, bu sebeple davacının şahsen kendisine ait hesaptan yapmış olduğu ödemelerin, şirketin borcundan mahsup edilmesinin doğru olmadığı, ödemeler sonrası dava konusu .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına davacı tarafça taahhüt verilmesinin tek başına tüzel kişilik perdesinin kaldırılarak ödemenin şirket adına yapıldığını göstermeyeceği anlaşılmakla davalının bu iddiasına itibar edilmemiştir. Buna göre dosyaya alınan ve hüküm kurmaya yeterli ve denetime elverişli 08/09/2024 tarihli ek raporda da tespit edildiği üzere, davacı tarafça davalıya 30/09/2013 tarihinde 2.000,00 TL, 08/11/2013 tarihinde 1.000,00 TL, 29/01/2014 tarihinde 3.000,00 TL, 14/03/2014 tarihinde 4.000,00 TL, 27/01/2015 tarihinde 8.000,00 TL ödeme yapıldığı tespit edilmiş, her ne kadar davalı tarafça .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına yapılan 24/11/2015 tarihli haricen tahsil bildiriminde 15.850,00 TL'nin haricen alındığı, ancak 29/01/2014 tarihinde yapılan 3.000,00 TL'lik ödemenin 850,00 TL'sinin bu dosyaya mahsup edildiği, geri kalanının .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyası borcuna mahsup edildiği belirtilmiş ise de yukarıda açıklandığı üzere davacının .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasında borçlu sıfatının bulunmaması sebebiyle 3.000,00 TL'lik ödemenin tamamı .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyası borcuna mahsup edilerek hesaplama yapılmıştır. Buna göre yapılan ödeme tarihleri itibariyle tek tek TBK 100. Madde hesabı yapılmış, yapılan hesaplama sonucu .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına yapılan tahsilatlar ile takibin 01/12/2014 tarihinde infaz olduğu ve 657,66 TL fazla ödeme yapıldığı, yine .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına yapılan tahsilatlar ile bu dosyanın 27/01/2015 tarihinde infaz olduğu ve 4.054,07 TL fazla ödeme yapıldığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla yapılan fazla ödeme miktarı olan 4.711,73 TL'nin dava konusu .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasının dava tarihi itibariyle toplam borç miktarı olan 4.014,07 TL'den düşülmesi sonrası davacının 697.66 TL fazla ödeme yaptığı tespit edilmiştir. İİK’nun 72. maddesinde öngörülen 1 yıllık hak düşürücü sürenin icra takibinde yapılan son ödeme tarihinden itibaren başladığının kabulü gerekmektedir. (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2012/2138 Esas, 2012/3667 Karar, 2020/4849 Esas 2020/5967 Karar 2016/7788 Esas, 2017/3214 Karar.) Davacının icra dosyasında ödeme yaptığı son ödeme tarihi olan 27/01/2015 tarihinden dava tarihi olan 10/10/2022 tarihine kadar 1 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği anlaşılmakla, davacı tarafından yapılan fazla ödemenin istirdatı talebinin hak düşürücü süre sebebiyle reddine karar verilmiş, mevcut delil durumuna göre, davacı tarafın kötü niyetli olduğu ispatlanamadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere; Davanın kısmen kabulüne, 1-Davacının .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında borç ödendiğinden davalıya borçlu olmadığının tespitine, 2-Davacının fazla ödemenin istirdatı talebinin hak düşürücü süre sebebiyle reddine, 3-Mevcut delil durumuna göre, davacı tarafın kötü niyetli olduğu ispatlanamadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine, 4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 628,63 TL nispi karar harcının, peşin alınan 185,30TL harcın mahsubu ile geri kalan 443,33 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 5-Kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 9.202,67 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Reddedilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 1.647,33 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 7-Davacı tarafından yapılan dava açılırken yatırılan toplam 277,50 TL (80,70 TL BHV, 11,50 TL VSH, 185,30 TL peşin harç) harcın davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, 8- Davacı tarafından yargılama aşamasında yapılan toplam 4.037,00 TL (287,00TL tebliğler ve posta, 3.750,00 TL bilirkişi ücreti) yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranına göre hesaplanan 3.424,07 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine bakiye yargılama giderinin davacı üzerine bırakılmasına, 9-Davalı tarafından yargılama aşamasında yapılan toplam 750,00 TL (750,00 TL bilirkişi ücreti) yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranına göre hesaplanan 116,78 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak, davalıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davalı üzerine bırakılmasına, 10-Arabuluculuk ücreti olan 3.120,00 TL'nin davadaki kabul ve red oranına göre; 473,70TL'sının davacıdan, 2.646,30 TL'sının davalıdan alınarak, HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 11-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı miktar itibari ile kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.08/01/2025 Katip ... e-imzalıdır Hakim ... e-imzalıdır