İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/582 E. 2024/233 K.

T.C. İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/582 Esas KARAR NO : 2024/233 DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 12/09/2023 KARAR TARİHİ : 17/04/2024 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirketin ... no.lu kasko poliçesi ile 24.09.2020/2021 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, ekli kaza tutanağına göre 22.07.2021 tarihinde 11:50 sıralarında ...'da myedana gelen kazada sürücü ...'nın yönetimindeki ... plakalı aracıyla aynı yönden gelip aracının ön kısımlarıyla çarpması sonucu sürücü ...'ın aracının direksiyon hakimiyetini kaybettiğini ve yol kenarında park halindeki ... plakalı çekiciye bağlı ... plakalı dorseye arkadan çarparak hasar vermesi sonucu kaza oluştuğunu, olayda sürücü ...'ın 2918 sayılı KTKnın 52/c maddesinde belirtilen takip kurallarına uymamaktan % 25 tali kusurlu, sürücü...'nın ise 53/b maddesinde belirtilen sola dönüş kurallarına uymamaktan % 75 asli kusurlu bulunduğunu, kusur dağılımına göre davacının toplam 30.587,00 TLlik zararının 22.940,25 TLsinden ... plakalı aracın 7.646,75 TLsinden ... plakalı aracın sorumlu olduğunu, ... plakalı aracın ZMS sigortacısı ... Sigorta A.Ş.'nin 7.636,75 TL ödeme yaptığını, ancak davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 22.940,25 TL ödemesi gerekirken 7.646,75 TL ödediğini, bu durumda eksik kalan 15.293,50 TL'lik bakiye zarardan davalıların sorumlu olduklarını, davalı şirkete başvurduklarını ancak ödeme yapılmadığını, bunun üzerine ... 29. İcra Müdürlüğü'nün ...E sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını ancak davalıların itirazı ile takibin durduğunu, oysa ki takibe yapılan itirazın haksız olduğunu ileri sürerek itirazın iptaline, takibin devamına, %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; ...plakalı aracın davalı şirketçe ... no.lu ve 18.01.2021/2022 vadeli ZMSS poliçeli olduğunu, dava konusu kaza tarihinde ZMS poliçesi limitlerinin araç başına 43.000,00 TL olduğunu, hasar nedeniyle başvuru sahibine ait aracın kasko sigortacısına 19.10.2021 tarihinde 7.646,75 TL tazminat ödemesi yaptıklarını, davacının dava açmadan önce davalı sigorta şirketine başvurmadığını, bu nedenle usule aykırılık nedeniyle dava şartı yokluğundan davanın reddi gerektiğini, davacının fatura göstermediğinden KDV talebinin itirazının reddinin gerektiğini, davalının haksız bulunması halinde durumunda iskonto dahil hesaplama yapılması gerektiğini, poliçe limitine kadar sorumlu olduklarını beyan ederek öncelikle davanın usulden reddine, aksi kanaat halinde davanın esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. Diğer davalılara usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen cevap dilekçesi sunulmamıştır. DELİLLER : ... 29. İcra Müdürlüğü'nün... E sayılı uyap dosyası, sigorta poliçesi, kaza tespit tutanağı, hasar dosyası, bilirkişi raporu. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE: Davacı tarafından açılan dava, İİK 67.maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı sigorta şirketinin sigortaladığı aracının trafik kazası sonucu hasara uğraması ve hasar ödemesi yapılmış olması nedeniyle davacının davalılardan rücuen bakiye alacağı talep edip edemeyeceği hususlarındadır. İlgili ... 29. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı uyap dosyasının incelenmesinde, davacı alacaklı tarafından davalı borçlular aleyhine trafik kazası nedeniyle sigortalıya yapılan ödemenin rücuen tahsilinden kaynaklanan 15.293,50 TL asıl alacak, 1.218,03 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 16.511,53 TL alacağın tahsili amacı ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçluların yasal süresi içerisinde sundukları itiraz dilekçelerinde özetle, takip alacaklısına borçlarının bulunmadığını ileri sürdükleri, davacı alacaklının iş bu davayı açmakta hukuki yararı bulunduğu, takibin yetkili icra dairesinde yapıldığı, geçerli haciz yolu ile ilamsız genel takip bulunduğu, borçlular tarafından yasal süresi içerisinde yapılmış ve takibi durdurmuş geçerli itirazlar olduğu, davanın bir yıllık yasal süresi içerisinde açıldığı, itirazın iptali davasının koşullarının oluştuğu anlaşılmıştır. İtirazın iptali davası yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. İspat yükü kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda ön görülen istisnalar dışında karşı taraf kanuni karinenin aksini ispat edebilir. (HMK m.190). İtirazın iptali davasında ispat yükü kural olarak davacı alacaklıdadır. Ancak borçlunun itirazındaki beyana göre ispat yükü yer değiştirebilir. Borçlu itirazın iptali davasına karşı vereceği cevapta ödeme emrine itiraz ederken bildirmiş olduğu itiraz sebepleri ile bağlı değildir, borçlu her türlü borca itirazını ödeme emrine itirazından bağımsız olarak ileri sürebilir. Somut olayda, davacı alacağının varlığını ve miktarını, davalı sigortacı cevaplarında ileri sürdüğü hususları ispatla yükümlüdür. Dava konusu olaya ilişkin olarak düzenlenen Yaralanmalı ve Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre 22.07.2021 tarihinde saat 11:50 sıralarında ...önünde, hız sınırının 50 Km/s olduğu yerleşim yerleri içinde, 7 m genişliğindeki iki şeritli çift yönlü devlet karayolunda, hava yağmurlu, vakit gündüz, yol asfalt kaplama ve ıslak iken sürücü ... yönetimindeki ... plakalı aracıyla seyrederken seyrine göre sol taraftaki ... girmek amacıyla sola dönmek için yolun gidiş şeridi üzerinde duraklama yaptığı sırada aracının sağ arka kısımlarına aynı yönde seyreden sürücü ... yönetimindeki ... plakalı aracının ön kısımlarıyla çarpmış ve direksiyon hakimiyetini kaybederek yol kenarında park halinde bulunan ... plakalı TIR dorsesine arkadan çarparak duruşa geçmesi sonucu 3 araçlı yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Deliller toplandıktan sonra, mahkememizce tespit edilen uyuşmazlık konularında rapor düzenlenmesi için dosya bilirkişiler İTÜ Makine Mühendisi ...ve Sigortacılık Uzmanı ...Devlet Üniversitesi Öğretim Üyesi ...'a tevdi edilmiş, bilirkişi raporu, dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve denetime elverişli olup hükme esas alınmıştır. Kusur Yönünden, Davalı sürücü ..., yönetimindeki aracıyla seyri sırasında sola dönüş için şeridinde duraklayan dava dışı aracın sağından geçmesi gerekirken bu kurala uymamış, hızlı ve dikkatsiz seyretmiş, aracının hızını yol ve trafik şartlarına göre ayarlamamış, önünde duraklayan araca arkadan çarpmıştır. Bu nedenle davalı sürücü ... olayda 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu 53.maddesi gereğince % 75 oranında asli kusurludur. Dava dışı sürücü ... ise, sola dönüşe geçmeden önce arkasından gelen araçları uyarmak için yeterli mesafeden sola sinyal vermesi ve daha geriden yavaşlamaya başlaması, diğer araçların sağından geçmesini sağlaması gerekirken bu kurallara uymadığından, aniden ve dikkatsizce durup trafik güvenliğini tehlikeye soktuğundan olayda 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu 52.maddesi gereğince % 25 oranında tali kusurludur. Davacı şirkete kasko sigortalı araç ise yerleşim yerleri içinde kurallara uygun şekilde park halinde olduğundan sürücüsüne kusur yüklenmesi mümkün görülmemiştir. Hasar Yönünden, Sigorta Eksperi ...tarafından düzenlenen 13.08.2021 tarihli Oto Mecburi Mali Mesuliyet Ekspertiz raporunda, ... plakalı tenteli römorktaki hasarın parçalar toplamı 23.150,00 TL ve işçilikler toplamı 3.000,00 TL olmak üzere 28.150,00 TL olduğu belirtilmiştir. Dosyada bulunan onarım faturasına göre toplam hasar 26.150,00 TL ve 4.707,00 TL KDV toplamı olan 30.857,00 TL'dir. Davacı şirket tarafından sigortalısına 30.587,00 TL ödemiştir. Davacı şirket zararının kusur oranına göre % 75ine karşı gelen 22.940,25 TLsini davalılardan talep edebilir. Davalı şirket davadan önce davacı şirketin başvurusu üzerine 7.636,75 TL ödediğinden, davacı şirketin davalılardan talep edebileceği bakiye maddi zararı 15.293,50 TL'dir. Davalıların Sorumluluğu Yönünden, Davacı Sigorta Şirketi düzenlemiş olduğu kasko sigorta poliçesi ile davacıya sigortalı aracı dava konusu trafik kazasını kapsayacak şekilde sigortalamıştır. Kasko poliçesi ile sigortacı, a-aracın karayolunda kullanılabilen motorlu motorsuz taşıtlarla müsademesi, b-gerek hareket gerek durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar, c-üçüncü kişilerin kötü niyet veya muziplikle yaptıkları hareketler, d-aracın yanması, e-aracın çalınması veya çalınmaya teşebbüs edilmesi, sonucunda meydana gelmiş bulunan zararlara karşı sigorta teminatı vermektedir. Dava konusu trafik kazası da davacı şirket tarafından düzenlenen kasko poliçesi teminatında olup sigortalısına hasar tutarını ödemiş olan davacının ödediği tazminatı zarar görene TTK nun 1472.maddesi gereğince rücu etmesi mümkün bulunmaktadır. Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Karayolları Trafik Kanununun 91.maddesinde düzenlenmiş olup buna göre işletenlerin aynı yasanın 85.maddesinde olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunlu tutulmuştur. Sözleşme şartı niteliğinde olan ve T.C. Hazine Müsteşarlığınca belirlenen trafik poliçesi genel şartlarının 1.maddesinde sigortanın kapsamı belirtilmiş olup buna göre; sigortacı poliçede tanımlanan aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre işletene düşen hukuki sorumluluğu poliçede yazılı olan limitlerle kadar karşılamaktadır. Davalı şirketçe temin edilen ZMMS Poliçesinin araç başına limiti 43.000,00 TL'dir. 2918 sayılı KTK 90.maddesi "Maddi tazminatın biçimi ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır..." şeklindeki düzenleme ile trafik kazasından kaynaklanan tazminat taleplerinin değerlendirilmesinde BK haksız fiile ilişkin hükümlerine atıf yapılmıştır. 6098 sayılı TBK 49 ve müteakip maddeleri gereğince meydana gelen kaza sebebiyle zarar görenin mal varlığında meydana gelen eksilme zararlarını isteyebileceği gibi, dolaylı olarak uğradığı zararlar da zarar verenden istenebilecektir. Davalı şirkete sigortalı araç maliki ve sürücüsü, KTK 85.maddesi dikkate alındığında, tehlike sorumluluğu nedeniyle zarardan sorumlu olacaktır. Madde hükmüne göre (Değişik 1. fıkra: 4199 - 17.10.1996) Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. KTK 85/5 maddesi (Değişik 4. fıkra: 4199 - 17.10.1996) "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." düzenlemesi gereğince araç maliki ve işleticisi olanlar meydana gelen zarardan araç maliki olmasından dolayı tehlike sorumluluğu bulunması sebebiyle kusursuz olarak, firari araç sürücüsünün kusuru ile sebebiyet verdiği zarardan sorumludur. Davalı ... Sigorta A.Ş., davalı taraf aracının, kaza tarihini kapsayan ZMM (Trafik) sigorta poliçesini düzenlemesi sebebiyle davada taraf olarak yer almaktadır. KTK 91 ve devamında araçlar için trafik poliçesi yaptırma zorunluluğu düzenlenmiştir. KTK 91. mad. gereğince sigorta şirketleri, işletenlerin KTK 85/1 maddesi gereğince olan maddi ve hukuki sorumluluklarını teminat altına almaktadırlar. Araç hasarına ilişkin talep sigortalının KTK 85/1 maddesi kapsamında ödemekle yükümlü olduğu gerçek zarar olmakla, sigorta şirketi bu talep yönünden araç maliki ve sürücüsü ile birlikte, hasar tazminatından sonra bakiye poliçe teminatı limitine kadar sorumludur. (KTK m.88/1) İşlemiş Faiz Yönünden, Asıl alacak 15.293,50 TL, ödeme tarihi 16.09.2021, takip tarihi 16.08.2022, işlemiş gün 334, işlemiş yasal faiz miktarı 15.293,50 x 334 / 365 x 0,09 = 1.259,51 TL'dir. Olayda, davalı sürücü ...'ın % 75 oranında asli kusurlu olduğu, dava dışı sürücü... % 25 oranında tali kusurlu olduğu, davacı şirketin davalılardan talep edebileceği bakiye maddi zararının kusur oranına göre 15.293,50 TL olduğu, davacı şirketin talep edebileceği işlemiş yasal faiz miktarının 1.259,51 TL olduğu, davalı sigortacının itiraz nedenlerini kanıtlayamadığı anlaşılmış, taleple bağlı kalınarak davalılar tarafından ... 29. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı icra dosyasına yöneltilen itirazın iptaline ve takibin devamına, geçerli bir ilamsız genel icra takibinin varlığı, borçlunun yedi günlük süre içerisinde ödeme emrine itiraz etmiş olması, bir yıl içinde açılmış bir itirazın iptali davası bulunması, davacı alacaklının tazminat istemini dava dilekçesinde açıkça talep etmiş olması ve takip konusu alacağın miktarının belli (likit) olması dikkate alınarak borçlunun itirazının haksız olması nedeniyle asıl alacağın % 20 si oranında icra inkar tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Açıklanan yasal, gerektirici nedenlere göre; Davanın kabulü ile davalılar tarafından ... 29. İcra Müdürlüğünün ...E sayılı icra dosyasına yöneltilen itirazın iptaline ve takibin devamına, asıl alacağın % 20 si oranında icra inkar tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, Harçlar Kanununca alınması gerekli 1.127,90 TL ilam harcından peşin yatırılan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 858,05 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14.maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 16.511,53 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davacı tarafından yapılan 269,85 TL başvuru harcı, 269,85 TL peşin harç, 7.000,00 TL bilirkişi ücreti, 1.136,00 TL tebligat ve müzekkere giderleri olmak üzere toplam 8.675,70 TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kullanılmayan bakiye gider avansının davacıya taraflara iadesine, Dair KESİN olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 17/04/2024 Katip ¸e-imzalıdır Hakim ¸e-imzalıdır