İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/67 E. 2023/824 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2021/67
- Karar No
- 2023/824
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2021/67 Esas KARAR NO : 2023/824 DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 25/01/2021 KARAR TARİHİ : 01/11/2023 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili 25.01.2021 tarihli dava dilekçesinde özetle; davalının zamanla borçlarını davacı şirkete ödemekte gecikmeye ve dahi ödememeye başladığını, davacı şirket yetkililerince defalarca kere ihtar edilmesine rağmen davalı bayilikten kaynaklanan ödeme yükümlülüğünün yerine getirmediğini, davalının muaccel borcunu ödemekten imtina ettiğini, bu sebeple muaccel 48.221,61 TL alacağın tahsili amacıyla ... 26. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi ikame edildiğini, davalının da icra takibine haksız ve mesnetsiz itiraz ederek takibin durduğunu, açıklanan bu nedenlerle; borçlunun ... 26. İcra Müdürlüğü'nün...Esas sayılı dosyasına konu itirazlarının iptali ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla takip tarihi itibari ile 48.221,61 TL alacak için takibin devamını, borçlu aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili 22.02.2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan 01.03.2016 tarihli "LPG ile Çalışan Karayolları Taşıtları İçin İkmal İstasyonu Bayilik Sözleşmesi"nden kaynaklı davalı şirketin davacı tarafa herhangi bir borcu bulunmadığını, davacı tarafın her teslimatta teslim ettiği LPG'ye ilişkin bedeli, sözleşme ve eklerinde kararlaştırılan bedelin üzerinden daha yüksek bir bedel ile fatura ettiğini, davacı tarafın bu tutumunun bilerek isteyerek davalı şirketi zarara uğratmak ve kendisinden daha fazla kar elde etme gayesi ile yaptığını, yine taraflar arasında imzalanan bayilik sözleşmesinin eki niteliğindeki 28.02.2016 tarihli protokolün 3. Maddesinde kar paylaşımının nasıl olacağının kararlaştırıldığını, fakat davacı tarafın sözleşme ile belirlenen bu kar oranında değil daha düşük oranlarda davalı şirkete kar payı ödemesi yaptığını, taraflarınca yapılan hesaplamalarda 14.02.2016 tarihi ile 27.08.2019 tarih aralığında davacı tarafın davalı şirkete 141.800,78 TL eksik kar payı ödemesi yaptığını, bu eksik ödenen kar yapına ilişkin davalı tarafından davacı aleyhinde icra takibi başlatıldığını, dolayısıyla davalı şirketin davacı tarafa herhangi bir borcunun bulunmamasının yanında aksine alacaklı olduğunu, faturaların sözleşmede kararlaştırılan bedelden daha yüksek bedellerde kesilmesi sebebi ile uğradığı zararın tazminini talep ettiğini, yine kar payı ödemesinin protokolde belirlenen oranda yapılmasının istendiğini, fakat davalı şirketin bu taleplerinin davacı tarafından dikkate alınmadığını, davalı şirketin bu nedenle Hafik Noterliği'nin ... tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile sözleşmeyi feshettiğini davacı tarafa bildirerek bayilik sözleşmesini haklı nedenlerle feshettiğini, açıklanan bu nedenlerle; haksız ve hukuka aykırı açılan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. DELİLLER: Bilirkişi kök ve ek raporu, ... 26. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası, Tarafların BA/BS formları, Ticari Defter ve Kayıtlar, Sözleşme sureti, faturalar, Arabuluculuk Anlaşamama Tutanağı, taraf beyanları ve tüm dosya kapsamı. DELİLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ: Talimat ile alınan 02.01.2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; " Ticari ilişkiden doğan ve mevcut olan dosyada alış ve satış faturaların karşılıklı olarak birbirini tutmadığı ...Ltd şti nin davacı firma olan ... A.Ş nin 62.399 Tl lik fazladan faturası görüldüğü faturalar ile alacak ve borçlar arasında tutarsızlık olduğu görülmüştür." sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir. 18.04.2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Dosya mevcudu, davacı yan ticari defterleri, dava ve icra dosyası ile yine bu kayıtların dayanağı belgelerin muhasebesel yönden tetkiki sonucunda ve raporumuz içinde açıklanan nedenlerle/netice-i taleple bağlılık ilkesi sayın Mahkemece ayrıca gözetilmek kaydı ile; 8.1. İncelenen davacı yana ait 2016-2017-2018-2019 yılı Ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal sürelerinde yapıldığı, davalı şirketin ticari defterlerinin TTK hükümlerine göre usulüne uygun tutulmuş olduğu, 8.2. Tarafların incelenen BA ve BS formlarında davalı şirketin toplamda 62.399,00 TL tutarlı faturayı eksik beyan ettiği, 8.3. Taraflar arasındaki hesap bakiye farklılığının belirlenebilmesi için davalı yanın defterlerini inceleyen Mali Müşavir bilirkişi tarafından düzenlenen raporda cari hesaplar ile ilgili detaya yer verilmediği için taraflar arasındaki farklılığın nereden kaynaklandığı tarafımızdan belirlenemediği, 8.4. Davacı yanın incelenen 2017-2018-2019 yılına ait ticari defterlerinde 28.11.2019 tarihi ve icra takip tarihi olan 23.01.202109.12.2019 tarihi itibariyle davalı yandan 47.262,12 TL alacaklı olduğu, 8.5. Yalnızca taraflardan birine ait defter kayıtlarının veya onun düzenlediği belgelere delil olarak dayanılabileceğine ve karşı tarafın bu belge ve kayıtların içeriğini şimdiden kabul ettiğine dair hükümlerin geçersiz olduğu, zira bu durumun gerek karşı tarafın ispat hakkını elinden aldığı gerekse de hukukî dinlenilme hakkını ihlal ettiği; dolayısıyla huzurdaki dosyada kesin delil sözleşmesinin geçersiz olduğu, 8.6. Davalı şirketin sekiz günlük süre içerisinde davacı tarafından kesilen faturalara itiraz etmediğinin tespit edildiği, hâl böyle olunca dava konusu takip konusu açısından fatura içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığını ispat külfeti (ispat külfeti yer değiştirdiğinden) faturayı alan taraf olan davalıya ait olduğu, 8.7. Tarafımıza tevdi edilen dava dosyasında davalı şirketin bu hususu tevsik eder nitelikte sunduğu bir delil tespit edilemediği, bu nedenle faturayı süresinde itiraz ve iade etmeyen davalı şirketin, fatura münderecatını aynen kabul etmiş ve faturayı gönderen davacının, faturaya dayalı bu alacağının varlığını 6762 sayılı TTK'nın 84. ve 85 inci madde hükümleri (HMK m. 222) uyarınca ispatlamış olduğu, 8.8. Tarafların, İnkâr tazminatı ve diğer benzeri taleplerinin Sayın Mahkemenizin takdiri içinde kaldığı, " sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir. 27.07.2022 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; "Dosyanın tekrar tarafımızca incelenmesi neticesinde: Dosyaya sunulan kök raporumuzda ulaşılan kanaatimizde herhangi bir değişiklik olmamakla beraber; 1. İncelenen davacı yana ait 2016-2017-2018-2019 yılı Ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal sürelerinde yapıldığı, davalı şirketin ticari defterlerinin TTK hükümlerine göre usulüne uygun tutulmuş olduğu, 2. Tarafların incelenen BA ve BS formlarında davalı şirketin toplamda 62.399,00 TL tutarlı faturayı eksik beyan ettiği; taraflar arasındaki hesap bakiye farklılığının belirlenebilmesi için davalı yanın defterlerini inceleyen Mali Müşavir bilirkişi tarafından düzenlenen raporda cari hesaplar ile ilgili detaya yer verilmediği için farklılığın nereden kaynaklandığının belirlenemediği, 3. Davacı yanın incelenen 2017-2018-2019 yılına ait ticari defterlerinde 28.11.2019 tarihi ve icra takip tarihi olan 23.01.202109.12.2019 tarihi itibariyle davalı yandan 47.262,12 TL alacaklı olduğu, 4. Yalnızca taraflardan birine ait defter kayıtlarının veya onun düzenlediği belgelere delil olarak dayanılabileceğine ve karşı tarafın bu belge ve kayıtların içeriğini şimdiden kabul ettiğine dair hükümlerin dolayısıyla huzurdaki dosyada kesin delil sözleşmesinin geçersiz olduğu, 5. Davalı şirketin sekiz günlük süre içerisinde davacı tarafından kesilen faturalara itiraz etmediğinin tespit edildiği, fatura içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığını ispat külfeti (ispat külfeti yer değiştirdiğinden) faturayı alan taraf olan davalıya ait olduğu, 6. Dava dosyasında davalı şirketin bu hususu tevsik eder nitelikte sunduğu bir delil tespit edilemediği, bu nedenle faturayı süresinde itiraz ve iade etmeyen davalı şirketin, fatura münderecatını aynen kabul etmiş ve faturayı gönderen davacının, faturaya dayalı bu alacağının varlığını TTK'nın 84. ve 85 inci madde hükümleri uyarınca ispatlamış olduğu," sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir. Talimat ile alınan 05.05.2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; "Kök ve Ek raporlarda belirtildiği gibi kar payı alacağının isbatının fatura ve belgeler ile davalı yan olan ... Ltd.Şti. tarafından fatura ve belgeler ile ispatlanamadığı için davacı yan olan ... A.Ş. nin kesmiş olduğu faturalar ile ispatladığı ve alacığını da 28.11.2019 tarihi ve icra takibi olan 23.01.2021,09.122019 tarihi itibari ile davalı yandan icra takibi olarak 47.262,12 TL alacaklı olduğu anlaşılmaktadır." sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir. 25.09.2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; "Arz edilen tespitler ve değerlendirmeler ışığında, kök ve birinci ek raporda yer alan görüşümüzü aynen muhafaza etmekteyiz. Ancak, Muhterem Mahkemeyi bilirkişi görüşü takyit etmediğinden, sayın yargı makamının tamamen davacı savları veya tamamen davalı savunmaları yönünde hüküm kurmakta bütünüyle muhtar olduğu, meselenin asli ve nihai hukuki tavsifinin sadece Sayın Mahkemeye ait bulunduğu tartışma dışıdır. Ancak, Muhterem Mahkemeyi bilirkişi görüşü takyit etmediğinden, sayın yargı makamının tamamen davacı savları veya tamamen davalı savunmaları yönünde hüküm kurmakta bütünüyle muhtar olduğu, meselenin asli ve nihai hukuki tavsifinin sadece Sayın Mahkemeye ait bulunduğu tartışma dışıdır." sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir. GEREKÇE: Dava, sözleşmesinden kaynaklı yapılan icra takibine itirazın iptali davasıdır. Taraflar arasında imzalanan 01.03.2016 tarihli LPG ile Çalışan Karayolları Taşıtları İçin İkmal İstasyonu Bayilik Sözleşmesi imzalandığı, ancak davalı yanca sözleşme kapsamında hazırlanan faturaların ödenmediğinden bahisle icra takibi başlatıldığı, davalı yanca, davacı tarafın her teslimatta teslim ettiği LPG'ye ilişkin bedeli, sözleşme ve eklerinde kararlaştırılan bedelin üzerinden daha yüksek bir bedel ile fatura ettiğini ve primleri düşük olarak ödendiği savunmasında bulunmuştur. Davalı yanın ticari kayıtlarının incelendiği 02.01.2022 tarihli bilirkişi raporunda; ticari ilişkiden doğan ve mevcut olan dosyada alış ve satış faturaların karşılıklı olarak birbirini tutmadığı ...Ltd şti nin davacı firma olan ... A.Ş nin 62.399 Tl lik fazladan faturası görüldüğü faturalar ile alacak ve borçlar arasında tutarsızlık olduğu, belirtilmekle davalının ticari kayıtlarında fiktif işlemler yaptığı görülmüştür. Davalı yanın ticari kayıtlarının incelendiği rapor kapsamında davacı yanın ticari kayıtlarının da incelenmesine karar verilmiş ve hazırlanan 18.04.2022 tarihli bilirkişi raporunda; davacı yana ait 2016-2017-2018-2019 yılı Ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal sürelerinde yapıldığı, davalı şirketin ticari defterlerinin TTK hükümlerine göre usulüne uygun tutulmuş olduğu, tarafların incelenen BA ve BS formlarında davalı şirketin toplamda 62.399,00 TL tutarlı faturayı eksik beyan ettiği, taraflar arasındaki hesap bakiye farklılığının belirlenebilmesi için davalı yanın defterlerini inceleyen Mali Müşavir bilirkişi tarafından düzenlenen raporda cari hesaplar ile ilgili detaya yer verilmediği için taraflar arasındaki farklılığın nereden kaynaklandığı tarafımızdan belirlenemediği, davacı yanın incelenen 2017-2018-2019 yılına ait ticari defterlerinde 28.11.2019 tarihi ve icra takip tarihi olan 23.01.202109.12.2019 tarihi itibariyle davalı yandan 47.262,12 TL alacaklı olduğu, yalnızca taraflardan birine ait defter kayıtlarının veya onun düzenlediği belgelere delil olarak dayanılabileceğine ve karşı tarafın bu belge ve kayıtların içeriğini şimdiden kabul ettiğine dair hükümlerin geçersiz olduğu, zira bu durumun gerek karşı tarafın ispat hakkını elinden aldığı gerekse de hukukî dinlenilme hakkını ihlal ettiği; dolayısıyla huzurdaki dosyada kesin delil sözleşmesinin geçersiz olduğu, davalı şirketin sekiz günlük süre içerisinde davacı tarafından kesilen faturalara itiraz etmediğinin tespit edildiği, hâl böyle olunca dava konusu takip konusu açısından fatura içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığını ispat külfeti (ispat külfeti yer değiştirdiğinden) faturayı alan taraf olan davalıya ait olduğu, tarafımıza tevdi edilen dava dosyasında davalı şirketin bu hususu tevsik eder nitelikte sunduğu bir delil tespit edilemediği, bu nedenle faturayı süresinde itiraz ve iade etmeyen davalı şirketin, fatura münderecatını aynen kabul etmiş ve faturayı gönderen davacının, faturaya dayalı bu alacağının varlığını 6762 sayılı TTK'nın 84. ve 85 inci madde hükümleri (HMK m. 222) uyarınca ispatlamış olduğu, belirtilmiştir. Hazırlanan rapora karşı davalı yanca itiraz edilmiş ve bu kapsamda hazırlanan 27.07.2022 tarihli bilirkişi ek raporunda da kök rapordaki tespitlerin tekrar edildiği görülmüştür. Hazırlanan rapora davalı yanca itiraz edilmesi üzerine işbu sefer davalı kayıtları üzerinde yeniden inceleme yapılmasına karar verilmiş ve talimat ile alınan 05.05.2023 tarihli bilirkişi ek raporunda; kök ve ek raporlarda belirtildiği gibi kar payı alacağının isbatının fatura ve belgeler ile davalı yan olan ...Ltd.Şti. tarafından fatura ve belgeler ile ispatlanamadığı için davacı yan olan ...A.Ş. nin kesmiş olduğu faturalar ile ispatladığı ve alacığını da 28.11.2019 tarihi ve icra takibi olan 23.01.2021,09.122019 tarihi itibari ile davalı yandan icra takibi olarak 47.262,12 TL alacaklı olduğu, belirtilmiş ve ek rapordaki tespitlerin yeniden değerlendirilmesi için dosyamız rapor tanzim eden bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir. 25.09.2023 tarihli bilirkişi ek raporunda kök ve ek rapordaki kanaatlerini tekrar etmiş olmakla, birbirini doğrulayan talimat raporu ile bilirkişi heyet raporu kapsamında davanın kabulü gerekmiş, ancak temerrüt olmadığından işlemiş faiz talebinin reddi gerekmiştir. Davalının icra takibine haksız yere itirazda bulunması, alacağın likit olması nedeni ile toplam alacağın % 20 oranında icra inkar tazminatının (İİK md.67/2) davalıdan tahsilde tekerrür olmamak üzere alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM; Açıklanan yasal gerektici nedenlere göre; 1-Davanın tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla KISMEN KABULÜNE, Davalının ... 26.İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasında yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 47.262,12 TL asıl alacak ile bu alacağa takip tarihi olan 09/12/2019 tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek ticari avans faizi uygulanarak devamına, fazlaya ilişkin işlemiş faiz talebinin REDDİNE, 2-İİK mad. 67/2 uyarınca asıl alacak likit ve itiraz haksız olduğundan 47.262,12 TL alacağın %20'si olan 9.452,42 TL icra inkâr tazminatının tahsilde tekerrür olmamak üzere davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Alınması gereken 3.228,48 TL nispi karar harcından peşin yatırılan toplam 582,40 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 2.700,08 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 4-Davacı tarafından yatırılan 582,40 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, 5-Taraflar arabuluculuk görüşmesine katılmış olmakla Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 6-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 17,900,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, 7-Davalı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 959,49 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine, 8-Davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvuru harcı, 8,50 TL vekalet harcı, 3.100,00 TL bilirkişi ücreti 350,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 3.517,80 TL yargılama giderinin hükmolan kısım üzerinden hesaplanan 3.447,80 TL'sinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına, 9-Davalı tarafından yapılan 8,50 veklat ücreti, 1.500,00 TL bilirkişi ücreti ve 55,80 TL posta ücreti olmak üzere toplam 1.564,30 TL yargılama giderinin redolunan kısım üzerinden hesaplanan 31,13 TL'sinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına, 10-Taraflarca yatırılan, kullanılmayarak artan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine, Dair, tarafların yokluğunda verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/11/2023 Katip ¸e-imzalıdır Hakim ¸e-imzalıdır