İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/162 E. 2026/184 K.

T.C. İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/162 Esas KARAR NO : 2026/184

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 04/03/2025 KARAR TARİHİ : 17/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete bağlı olan İstanbul (Avrupa Yakası) ... Başmüdürüğü ile davalı ... ... Şirketi arasında 21/05/2013 tarihinde sözleşme imzalandığını, yine müvekkili şirkete bağlı olan İstanbul (Avrupa Yakası) ... Başmüdürüğü ile diğer davalı ... ...Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi ile de 26/12/2011 tarihinde sözleşme imzalandığını, davalı şirkette çalışan dava dışı ... tarafından .... İş Mahkemesinin 2018/... esas sayılı dosyası üzerinden müvekkili şirket ile davalı şirket aleyhine işçilik alacaklarının müştereken ve müteselsilen tahsili için açılan dava da mahkemece verilen kararın 14/01/2020 tarih ve 2018/... esas ... karar sayılı kararının İstanbul BAM 28. Hukuk Dairesinin 2020/964 esas ve 2023/1484 karar sayılı istinaf kararı ile onanarak kesinleştiğini, anılar karar gereği hüküm altına alınan alacağın tahsili amacıyla müvekkili şirket aleyhine .... İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı dosyası üzerinden icra takibine geçildiğini, müvekkil şirketin icra tehdidi altında toplam 30.624,55 TL ödeme yapmak zorunda kaldığını, dava dışı işçinin 01/07/2013 - 05/08/2013 tarihleri arasında davalı ... ... Şirketinde, 01/01/2012 - 31/03/2012 tarihleri arasında da diğer davalı ... ...Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketinde çalıştığının görüldüğü, arabuluculuğa başvurulduğunu fakat anlaşmaya varılamadığını belirterek .... İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı dosyasına ödenen toplam 30.624,55 TL'sinden şimdilik 1.926,00 TL'sinin ödeme tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalı şirketlerden sorumlulukları oranında davalılardan rücuen tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalıların dosyaya cevap dilekçesinin sunmadığı görüldü. Mahkememiz dosyasının 04/03/2025 tarihli tensip zaptının 8/D maddesi uyarınca dilekçe teatisinin tamamlanmasına müteakip bilirkişi hususunun değerlendirilmesi için dosyanın hakim önüne çıkartılmasına karar verildiği, mahkememiz dosyasının 18/04/2025 tarihli ara kararı uyarınca da dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiş olup, 15/08/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle;" Rapor içeriğinde yapılan açıklamalar muvacehesinde, dosyaya mübrez belge, bılgı, ile sınırlı olarak yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; a) Dava konusunun, davacı şirket nezdinde çalışmış olan dava dışı ...'nun ilik alacakları kapsamında açmış olduğu .... İş Mahkemesinin 2018/... Esas sayılı dosyasından verilen karar akabinde .... İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı takip dosyasına davacı tarafından ödenmiş olan bedelin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalılardan sorumluluk miktarı oranında rücuen tahsili talebinden ibaret olduğu, b) Davacı asıl işveren ile davalı alt işveren tarafından ödendiği, her bir davalı alt işverenin yasal sorumluluk payına isabet eden bölümü kadar-ödeme tarihi itibariyle- yararı ve kazancı oluşturduğu, davalı asıl işverenin de-ödeme tarihi itibariyle-zararı oluştuğu anlaşıldığından, nihai takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, hüküm altına alınacak rücu alacağına ödeme tarihinden itibaren faiz yürütülmesi gerektiği, c) Davacı şirket tarafından dava dışı işçi ...'na 30.06.2020 tarihinde 26.265,63 TL ve 22.11.2023 tarihinde 4.358,92 TL olmak üzere ödenen toplamda 30.624,55 TL'den davalıların sorumlu olduğu beyanına göre, dava dışı işçinin .... İş Mahkemesi 2019/... Esas sayılı dosyasında bulunan SGK hizmet dökümü nezdinde çalıştığı süreler dikkate alınarak aşağıda davalıların sorumlu oldukları tazminat tutarları belirlenmiş olup buna göre ... Ltd. Şti.'nin 535,85 TL Asıl, 222,67 TL İşlemiş faiz olmak üzere 761,52 TL tutardan sorumlu olduğu, ... Sağ. Hiz. Bil. Dağ. Taş. Tem. Gı. İnş. San. Tic. A.Ş.'nin 1.377,90 TL Asıl, 580,30 TL İşlemiş faiz olmak üzere 1.958,30 TL tutardan sorumlu olduğu, ¸Sonuç ve kanaatine varılmaktadır." şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulduğu görüldü. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ GEREKÇE: Dava; dava dışı işçiye yapılan işçilik alacaklarının davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkindir. Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, ilgili müzekkere cevapları celbedilmiş , dosya arasına celp edilmiş olan bilgi belgeler ve işbu dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirilmek suretiyle rapor alınmak üzere dosyanın hesaplama uzmanı bilirkişisine (iş hukuku hesaplamalarıda da hakim) tevdi ile bilirkişiden takdiri mahkemeye ait olmak üzere dava dışı işçi için ödenen bedelin davacı tarafından doğru hesaplanıp hesaplanmadığı, dava dışı işçiye ödenen işçilik alacağından davacı ile davalıların sorumluluk belirlenerek davacının yapmış olduğu ödemeyi davalılara rücu edip edemeyeceği, rücu edebilecek ise her bir davalı yönünden ne kadar alacak talebinde bulunabileceği, hangi davalıdan ne miktarda alacak talep edilebileceği hususunda hüküm kurmaya ve denetime elverişli rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiş ve 15/08/2025 tarihli bilirkişi raporu dosyaya kazandırılmıştır. İlgili raporda " Rapor içeriğinde yapılan açıklamalar muvacehesinde, dosyaya mübrez belge, bilgi, ile sınırlı olarak yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; a) Dava konusunun, davacı şirket nezdinde çalışmış olan dava dışı ...’nun işçilik alacakları kapsamında açmış olduğu .... İş Mahkemesinin 2018/... Esas sayılı dosyasından verilen karar akabinde .... İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı takip dosyasına davacı tarafından ödenmiş olan bedelin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalılardan sorumluluk miktarı oranında rücuen tahsili talebinden ibaret olduğu, b) Davacı asıl işveren ile davalı alt işveren tarafından ödendiği, her bir davalı alt işverenin yasal sorumluluk payına isabet eden bölümü kadar-ödeme tarihi itibariyle- yararı ve kazancı oluşturduğu, davalı asıl işverenin de-ödeme tarihi itibariyle-zararı oluştuğu anlaşıldığından, nihai takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, hüküm altına alınacak rücu alacağına ödeme tarihinden itibaren faiz yürütülmesi gerektiği, c) Davacı şirket tarafından dava dışı işçi ...’na 30.06.2020 tarihinde 26.265,63 TL ve 22.11.2023 tarihinde 4.358,92 TL olmak üzere ödenen toplamda 30.624,55 TL’den davalıların sorumlu olduğu beyanına göre, dava dışı işçinin .... İş Mahkemesi 2019/... Esas sayılı dosyasında bulunan SGK hizmet dökümü nezdinde çalıştığı süreler dikkate alınarak aşağıda davalıların sorumlu oldukları tazminat tutarları belirlenmiş olup buna göre ... Ltd. Şti.’nin 535,85 TL Asıl, 222,67 TL İşlemiş faiz olmak üzere 761,52 TL tutardan sorumlu olduğu, ... Sağ. Hiz. Bil. Dağ. Taş. Tem. Gı. İnş. San. Tic. A.Ş.’nin 1.377,90 TL Asıl, 580,30 TL İşlemiş faiz olmak üzere 1.958,30 TL tutardan sorumlu olduğu, " şeklinde değerlendirme yapıldığı görülmüştür. Dosyamız ile emsal mahiyetteki İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi 2020/120 E., 2021/109 K. Sayılı kararında " Somut olayda, uyuşmazlığın çözümü için taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi, hizmet alım tip sözleşmesi, teknik şartname ve hizmet işleri genel şartnamelerinin sorumluluğa yönelik hükümlerinin tatbiki gerekir. Bu nedenle tarafların serbest iradeleri ile düzenlemiş oldukları sözleşme ve şartname hükümlerinde işçi alacaklarından kimin ne kadar sorumlu olduğuna ilişkin hüküm varsa bu hükümler tarafları bağlar." şeklinde değerlendirme yapıldığı görülmüştür. Davalı ...Ltd.Şti. Vekili aşamalardaki beyanında ; 30.11.2015 tarihi öncesine ait alacaklar açısından alacakların ... AŞ tarafından karşılanması konusunda taraflar arasında mutabakat sağlandığını bu nedenle sorumluluğunun bulunmadığını beyan etmiş, bu hususta davacı kuruma müzekkere yazılmış ve cevabı dosya arasına celbedilmiştir. Davacı kurum tarafından dosya arasına gönderilen 12/12/2025 havale tarihli yazı cevabında; ilgili yazının davalı şirketin çalıştırdığı işçilerden kaynaklı tazminat sorumluluğunu ortadan kaldırmaya yönelik bir düzenleme içermediği bildirilmiştir. Her ne kadar ilgili yazı cevabında "Ayrım hizmetinde görev yapan firma elemanlarına ise, ihalenin bitim tarihi olan 30.11.2015 tarihine kadar çalıştığı süreler için tazminat ödenmesi, bunun haricinde kalan süreler için ise (31.11.2015 tarihinden sonra) tazminat taleplerini istihdam edildikleri taşeron firmadan yapmaları gerektiği" şeklinde bir ibare bulunsa da burada kurum tarafından yapılacak ödemelerle ilgili bir değerlendirme bulunduğu, kurum tarafından dava dışı işçiye yapılacak ödemelerin rücuya tabi olmayacağı yönünde bir ibare bulunmadığı , davacı ve davalının dava dışı işçiye karşı doğacak tazminattan altişveren üstişveren ilişkisi kapsamında her ikisinin sorumlu olduğu, bu hususun iş mahkemesi kararında da belirtildiği, rücu hususunun ise taraflar arasındaki iş ilişki olduğu , davalı kurum tarafından dosya arasına gönderilen yazı cevabında da davalının dayanak gösterdiği yazının , davalının çalıştırdığı işçilik alacaklarından sorumluluğunu kaldırmaya yönelik bir düzenleme içermediğinin belirtildiği görülmekle açıklanan nedenlerle davanın aksi yöndeki beyanlarına itibar edilmemiştir. Hizmet alım sözleşmeleri, ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş, yüklenici işçi tarafından yerine getirilecektir. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsil sorumlu olmasına rağmen, rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir. Hizmet alımı ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde iş yeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır. İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemde orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumlu olmaktadır. İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşme ve şartnamede hüküm bulunmadığı takdirde davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve fer'ilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. Toplanan deliller, sözleşme ve mevzuat hükümleri kapsamında yapılan incelemede; dava dışı işçinin davalı şirketlerde çalışma süreleri göz önüne alınarak yapılan oranlama kapsamında hangi tutarlarda sorumlu olacakları bilirkişi tarafından tespit edilerek belirlenmiş olup; buna göre, dava dışı işçinin çalışma süreleri göz önüne alınarak yapılan oranlama sonucunda davacının 535,85-TL alacağı davalı ... Ltd. Şti.'nden, 1.377,90-TL alacağı ise diğer davalı ... .. Tic. A.Ş.'den talep edebileceği kanaatine varılmakla kabulüne karar verilen alacaklara faiz başlangıcı yönünden taleple bağlı kalınarak 22/11/2023 tarihinden (her iki davalı yönünden de) itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınıp davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Yargılama sırasında davalılar tarafından her ne kadar 4857 sayılı iş kanununa eklenen geçici madde 12 uyarınca davanın konusuz kaldığı beyan edilmiş ise de; emsal mahiyetteki ... Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi 2025/1512 E., 2026/510 K. Sayılı kararında " 29.01.2026 tarihinde yürürlüğe giren 7573 sayılı Kanun ile 4857 sayılı İş Kanunu'na Geçici 12. madde hükmü eklenmiştir. Bu hükme göre "10/9/2014 tarihli ve 6552 sayılı İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanunun 8 inci maddesinin yürürlüğe girdiği 11/9/2014 ile 15/10/2019 tarihi arasında (bu tarihler dahil) 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca imzalanan ihale sözleşmeleri kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilere kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemelerinden alt işverenlere rücuya konu tutarların söz konusu ihale sözleşmeleri kapsamında geçen kısmının tahsilinden vazgeçilir. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla birinci fıkra kapsamında kamu kurum veya kuruluşları tarafından alt işverene rücu edilmek üzere yürütülen davalarda, birinci fıkra uyarınca tahsilinden vazgeçilen kısım için ihtilafın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilir, yargılama gideri ve vekâlet ücreti taraflar üzerinde bırakılır. İcra takiplerinde tahsilinden vazgeçilen kısma ilişkin olarak harç alınmaksızın düşme kararı verilir, takip giderleri ile vekâlet ücreti taraflar üzerinde bırakılır. Ancak, bu kapsamda alt işverene rücu edilerek takip ve tahsil edilmiş olan tutarlar, alt işverenler lehine hiçbir şekilde alacak hakkı doğurmaz ve tahsil edilmiş tutarlar iade edilmez." Görüldüğü üzere 4857 sayılı İş Kanunu'na eklenen Geçici 12.maddesi hükmü ile kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan ihale sözleşmelerine dayalı olarak çalıştırılan işçilere ödenen kıdem tazminatlarından hükümdeki şartlar çerçevesinde vazgeçilmiştir." şeklinde değerlendirme yapıldığı karar içeriğinde atıf yapılan düzenlemeye göre ; 11/9/2014 ile 15/10/2019 tarihi arasında (bu tarihler dahil) 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca imzalanan ihale sözleşmeleri kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilere kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemelerinden alt işverenlere rücuya konu tutarların söz konusu ihale sözleşmeleri kapsamında geçen kısmının tahsilinden vazgeçileceğinin düzenlendiği , huzurdaki davada ise dava dışı işçinin çalıştırılmasına ilişkin ihale sözleşmesinin bu tarihlerden önceki tarihlere ilişkin olduğu nitekim dava dışı işçinin dava şirketlerdeki çalışmasının dahi iş mahkemesi karar içeriğinden 13/02/2008-05/08/2013 arasında olduğunun belirtildiği açıklanan nedenlerle geçici maddenin dosya kapsamında uygunlanma imkanı bulunmadığından davalıların aksi yöndeki beyanlarına itibar edilmemiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-) Davanın KISMEN KABULÜ İLE; 535,85-TL alacağın davalı ... Ltd. Şti.'nden, 1.377,90-TL alacağın ise diğer davalı ... .. Tic. A.Ş.'den 22/11/2023 tarihinden (her iki davalı yönünden de) itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınıp davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, 2-) Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 732,00- TL harçtan peşin alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60 TL harcın 32,64 TL'sinin davalı ... Ltd. Şti.'nden, 83,96 TL'sinin diğer davalı ... .. Tic. A.Ş.'den tahsili ile hazineye irat kaydına. 3-) Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL harcın 172,31 TL'sinin davalı ... Ltd. Şti.'nden, 443,09 TL'sinin ise diğer davalı ... .. Tic. A.Ş.'den tahsili ile davacıya verilmesine, 4-) Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 1.913,75 TL vekalet ücretinin 535,85 TL'sinin davalı ... Ltd. Şti.'nden, 1.377,90 TL'sinin ise diğer davalı ... .. Tic. A.Ş.'den alınıp davacıya verilmesine, 5-) Davalı ... .. Tic. A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 12,25 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine, 6-) Davacı tarafça yapılan 815,00 TL müzekkere ve tebligat gideri, 4.000,00 TL bilirkişi ücreti ile 702,90 TL ilk masraf (615,40 TL başvurma harcı + 87,50 TL vekalet harcı) olmak üzere toplam 5.517,90 TL'den yargılama giderinin davanın kabul ve red oranları üzerinden hesaplanan 5.482,80 TL'nin, davalılardan eşit oranda alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerine bırakılmasına, 7-) Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep edilmesi halinde kendisine iadesine, 8-) Suçüstü Ödeneğinden ödenen 4.700,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranları üzerinden hesaplanan 4.669,92 TL nin davalılardan eşit oranda alınarak , bakiye 30,08-TL nin ise davacıdan alınarak hazineye irad kaydına. Dair, hazır bulunanların (e duruşma ile) yüzüne karşı miktar itibari ile kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/03/2026

Katip ...

Hakim ...