İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi
İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/31 E. 2024/823 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2024/31
- Karar No
- 2024/823
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/31 Esas KARAR NO : 2024/823 DAVA : Alacak DAVA TARİHİ : 16/01/2024 KARAR TARİHİ : 22/11/2024 DAVA : Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde; müvekkili şirketin turizm firması olduğunu, bu faaliyeti kapsamında davalı ile dava dilekçesi ekinde örneği sunulan 10/08/2023 tarihli hava aracı kiralama sözleşmesi imzalandığını, söz konusu sözleşme gereği müvekkilinin 55.000 Euro olan sözleşme bedelini 10/08/2023 tarihinde davalının belirlediği kur üzerinden TL karşılığı olan 1.727.000,00 TL'yi davalının iban numarası hesabına gönderdiğini, dekontun dava dilekçesine eklendiğini, davalı tarafın sözleşmeye konu hizmeti vermediğini, bu sebeple müvekkili tarafından sözleşmeden dönülerek bedelin iadesinin istenildiğini, davalı ile yapılan görüşmelerde davalının ödemeyi yapacağını ikrar etmesine rağmen ödeme güçlüğü içinde bulunduğundan bahisle sürekli ötelediğini, buna ilişkin maillerin ve Whatsaap görüşmelerinin dilekçe ekinde mevcut olduğunu, zorunlu arabuluculuk koşulunun yerine getirildiğini, anlaşamama tutanağının düzenlendiğini, borçlar kanunu 125/3. Maddesi gereğince sözleşmeden dönme halinde tarafların karşılıklı olarak ifa yükümlülüğünden kurtulduğunu ve daha önce ifa edilen edimlerin istenebileceğini, TBK 77. Maddesine göre dava konusu olayda sebepsiz zenginleşme bulunduğunu belirterek fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulması koşuluyla öncelikle 55.000 Euro'nun faiziyle birlikte davalıdan tahsilini bu talebin kabul görmemesi halinde 1.727.000,00 TL'nin ödeme tarihi olan 10/08/2023 tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, davalı şirket aleyhine dava değerinin %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine ve HMK 329. Maddesinin uygulanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı tarafa usulüne uygun şekilde tebligat çıkartılmasına rağmen davalı taraf cevap dilekçesi sunmadığı gibi duruşmalara da katılmamıştır. DELİLLER VE GEREKÇE : Dava, sözleşme gereklerinin davalı tarafından yerine getirilmemesi nedeniyle sözleşmeden dönülerek ödenen bedelin sebepsiz zenginleşme kurallarına istinaden iadesi istemine ilişkindir. DELİLLER : Zorunlu arabuluculuk tutanağı, taraflar arasında imzalanan sözleşme, taraflar arasındaki e-posta ve Whatsaap görüşmeleri, ticari defter ve belgeler, ödemenin yapıldığına ilişkin dekont, bilirkişi raporu, Taraflar arasında imzalanan hava aracı kiralama sözleşmesi incelendiğinde Kuveyt-Dalaman, Dalaman-Kuveyt uçuşu için uçuş fiyatının 55.000 Euro olduğu, ödemenin tamamının uçuştan önce yapılması gerektiği, sözleşmenin devamında bu anlaşmanın ek 1 de isimleri yazılı belirlenen güzergahta yolcu taşımak için yapıldığı, sözleşmenin 2. Maddesinde yine bu durumun tekrarlanarak kiralayan ya da seyahat eden yolcuların hava aracı ve personeli üzerinde kontrol ve talimat verme yetkisine sahip olmadıkları hususunun düzenlendiği, sözleşmenin salt kira sözleşmesi olmayıp hizmet sözleşmesi niteliğinde olduğu, bu nedenle mahkememizin görevli olduğu sonucuna varılmıştır. Dava dilekçesine ekli ...'a ait dekont incelendiğinde davacı tarafından davalıya 10/08/2023 tarihinde 1.727.000,00 TL'nin gönderildiği tespit edilmiştir. Taraflar arasındaki e posta yazışmaları incelendiğinde davalı tarafından davacıya gönderilen 15 Ağustos 2023 tarihli mailde 55.000 Euro'nun uçuş iadesi olarak 25/08/2023 tarihinde iade edileceği, 20 Kasım 2023 tarihli mailde uçuş iadesi olarak 1.727.000,00 TL'nin 22/11/2023 tarihinde iade edileceği, yine 22 Kasım 2023 tarihli mailde de uçuş iadesi olarak 1.727.000,00 TL'nin 2023/11/2023 tarihinde iade edileceği yine Whatsaap görüşmelerinde de ödemenin iade edileceği yönünde yazışmaların olduğu saptanmıştır. ...'a dekont ekinde yazı yazılarak doğru olup olmadığı sorulmuş 02/02/2024 tarihli yazı cevabında dekont teyit edilerek, dekontta belirtilen işlemin gerçekleştiği bildirilmiştir. Dava dilekçesi ekinde sunulan 15 Ağustos, 20 Kasım, 22 Kasım 2023 tarihli mailler ve Whatsaap yazışmaları eklenerek davalı tarafa meşruhatlı tebligat çıkartılmış bu maillerin ve whatsaap yazışmalarının davalı tarafa ait olup olmadığı konusunda tebligatın alındığı tarihten itibaren 2 haftalık kesin süre içinde yazılı olarak mahkememize bildirilmesi, sürenin kesin olduğunun yerine getirilmediği taktirde bu yazışmalarının davalı şirkete ait olduğunun kabul edileceği ihtar edilmiş, tebligat usulüne uygun şekilde alınmasına rağmen herhangi bir beyanda bulunulmamıştır. Davalı tarafa meşruhatlı tebligat çıkartılarak tebligatın alındığı tarihten itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde davalı şirkete ait 2023 yılına ait ticari defter ve belgelerin mahkememiz kalemine teslim edilmesi, ticari defter ve belgeler kapsamlı ise aynı süre içerisinde ticari defter ve belgelerin bulunduğu adres bildirilerek yerinde inceleme istenilmesi, kesin süreye uyulmaması halinde ticari defter ve belge ibrazından vazgeçmiş sayılacağı ihtar edilmiş, tebligat usulüne uygun alınmasına rağmen ticari defter ve belgeler sunulmadığı gibi yerinde inceleme yapılması da istenilmemiştir. Davacının ticari defter ve belgeleri üzerinde bir mali müşavir vasıtasıyla incelenerek rapor alınmıştır. Rapor incelendiğinde davacının 1.727.000,00 TL'yi davalının banka hesabına gönderdiği hususunun sabit olduğunu, davalının fatura düzenlememesi nedeniyle BA-BS formlarının beyan edilmediği, davalının söz konusu hizmeti vermediği yönünde tespit yapıldığı görülmüştür. Duruşmada dinlenen davacı tanıkları, davalı ile davacı şirket arasında hava aracı kiralama sözlemesi imzalandığını ancak davalı tarafın edimini yerine getirmediğini ifade etmişlerdir. Davacı taraf terditli olarak talepte bulunmuş olup ilk talebi 55.000 Euro'nun ödenmesi olmadığı taktirde 1.727.000,00 TL'nin ödenmesine yöneliktir. Toplanan tüm deliller, alınan bilirkişi raporu ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde taraflar arasında hizmet sözleşmesinin akdedildiği, sözleşme bedeli olarak 55.000 Euro'nun yazılı olmasına rağmen davacının davalıya 1.727.000,00 TL ödediği, davalı tarafından gönderilen maillerden uçuş hizmetinin verilmediği ve alınan paranın çeşitli tarihler verilerek iade edileceğinin bildirildiği, mail ekinde davalı tarafa meşruhatlı tebligat çıkartılmış olup süresinde beyanda bulunmaması nedeniyle maillerin davalı tarafa ait olduğu, dolayısıyla davacı tarafın sözleşmeden dönmekte haklı olduğu, davalı tarafa ödediği bedelin iadesini isteyebileceği sonucuna varılmıştır. Davacı taraf TL olarak ödeme yapmış olup, Borçlar kanunu 99. Maddesi de dikkate alınarak ancak ödediği paranın iadesini isteyebileceğinden davacının ilk talebi olan yabancı para cinsinden ödeme talebine ilişkin terditli talebin dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerekmektedir. HMK 114/son fıkrasında diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına atıf yapıldığından TBK 99. Maddesi gereğince ancak ödenen cinsten paranın iadesi istenebileceğinden bu durumda dava şartı sayıldığından davacının ilk terditli talebinin dava şartı yokluğundan reddi gerekmiştir. Davacının diğer talebi olan 1.727.000,00 TL'nin iadesi yönünden değerlendirme yapıldığında ise yukarıda da bahsedildiği üzere davacı taraf bu bedeli ödemiş davalı taraf hizmeti yapmamış hatta gönderdiği maillerle de iade edeceğini belirtmesine rağmen ödememesi nedeniyle, davacı tarafın davadan önce davalı tarafı temerrüde düşürmemesi nedeniyle dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesi gerekmiştir. Davacının bir diğer talebi kötü niyet tazminatı olup, kötü niyet şartları oluşmadığından bu talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. Yine davacının bir diğer talebi olan HMK 329. Maddesinin uygulanması talebi yönünden değerlendirme yapıldığında ise davacı vekilinin dava dilekçesinde de belirttiği üzere davalının iade etmeyi kabul etmesine rağmen ödeme güçlüğü içinde olduğundan bahisle sürekli öteleyerek ödememesi dolayısıyla HMK 329. Maddesinde ki "Kötüniyetli davalı" şartı gerçekleşmediğinden bu maddenin uygulanmasına yönelik talebin de reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle ; 1-Davacının terditli taleplerinden ilki olan 55.000,00 Euro'nun davalıdan tahsiline yönelik talebinin dava şartı yokluğundan usulden reddine, 2-Davacının terditli ikinci talebinin kabulü ile 1.727.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Davacının kötü niyet tazminat talebinin reddine, 4-Davacının HMK 329. Madde kapsamındaki talebinin reddine, 5-Davacı kendini vekille temsil ettiğinden 249.970,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Davacı tarafından yatırılan 30.863,23TL peşin karar ve ilam harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davacı tarafından yapılan 488,40 TL ilk masraf , 4.500,00TL bilirkişi ücreti , 1.666,75TL tebligat ve tezkere gideri olmak üzere toplam 8.321,90TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 8-Zorunlu arabuluculuk kapsamında Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 9-Gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde resen yazı işleri müdürlüğünce ilgilisine iadesine, 10-Bu dava nedeniyle 117.971,37TL karar ve ilam harcı alınması gerektiğinden peşin alınan 30.863,23TL'nin mahsubu ile kalan 87.108,14TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, Davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda , kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Mahkemesine İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 21/11/2024 Başkan ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Katip ... ¸e-imzalıdır