İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/333 E. 2024/354 K.

T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ (DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA) ESAS NO : 2023/333 Esas KARAR NO : 2024/354 DAVA : Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 23/03/2022 KARAR TARİHİ : 26/09/2024 Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında ticari taşıma sözleşmesinin mevcut olduğunu, işbu sözleşme kapsamının 49.975,15 kg kuru soğan taşınmasından ibaret olduğunu, ancak davalı şirketin vermiş olduğu ayıplı hizmet nedeniyle soğanların tamamının ne yazık ki zayi olduğunu, bu husus doğrultusunda davacı müvekkili şirketin davalı şirketin kusurundan ötürü uğramış olduğu müspet ve menfi her türlü zararın tazmini amacıyla davacı müvekkili şirket tarafından ... Noterliği, ... yevmiye numaralı, 29/12/2021 tarihli ihtarnamenin keşide edildiğini, ancak davalı şirket tarafından herhangi bir geri dönüş sağlanmamış olup işbu davayı açma zaruretinin hasıl olduğunu, taşınan ve davaya konu olan kuru soğanın ekte sayın mahkemeye sunulan belgelerden görüleceği üzere analizleri yapılmış ve eksiksiz olarak yüklemesinin gerçekleştirildiğini, yükleme sevk esnasında mal cinsi kuru soğan olan ürünlerin herhangi bir bozulma ya da yeşerme olmadan ... Limanda İnspektör tarafından onaylandığını ve gerekli izin ile invoice numarası ... no : ... kayıtlı işlemler doğrultusunda ... ( soğutmalı konteynar ) araçlarla ... de gerçekleştiğini, davalı şirket tarafından taşıma esnasında konteynarlarda kuru soğan için taşıma sıcaklıklarına uyulmaması sebebi ile ürünlerde bozulma meydana geldiğini, bahsi geçen sıcaklık değişkenliğine ilişkin davalı şirketin ... şubesi ile ilgili yazışmalar yapılmış olup ekte sunulduğunu, taşımanın başlangıcında da konteynarlardan bir tanesinin klimasının bozulduğu bilgisi verilerek taşıma işlemi klima tamiri nedeni ile iki gün gecikmeli yapıldığı bilgiside yine davalı şirket tarafından verildiğini, sonuç olarak davalının gerçekleştirmiş olduğu ayıplı hizmet dolayısı ile müvekkilin kuru soğanlarının zayi olduğunu uzunca bir süre ... Şubesi ile iletişimde olmuş , zararın karşılanacağı sigorta olduğu bilgisi ile bekletildiğini, iş bu sebeple zayi olan kuru soğanların bedeli olan 22.620 USD 'nin faizi ile taraflarına iadesi gerektiğini, ayıplı hizmet sebebi ile zayi olan ürünün şimdilik 10.000 TL zararın ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin davacıya kara taşımacılığı hizmeti vermediğini, dava dilekçesinde bildirilen 42 adr 145 ve 71 er 529 plakalı araçlar ile sürücü olarak bildirilen ... Demirci ve ... ' in de müvekkili şirketle hiçbir ilgisi bulunmadığını, davacının talebine ilişkin hak düşürücü sürenin geçmiş olduğu ve taleplerinin zamanaşımına uğradığı gerçeği mahkemece gözetilerek, davanın öncelikle usulden reddine karar verilmesini talep zorunluluğu doğduğunu, davacının aktif husumet ehliyetine haiz olmadığını, zira davacının uğradığı bir zararın mevcut olmadığını, huzurdaki davanın, dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesini vekaleten ettiklerini, arabuluculuk aşamasında ticari taşıma sözleşmesinden kaynaklı ayıplı hizmet nedeniyle oluşan müspet ve menfi zarar talep edilmişse de; hangi taşıma sözleşmesinden kaynaklandığı bildirilmediğini, talep edilen zararın türünün de belirtilmediğini, hukuken kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacının hasarın taşıma sırasında meydana geldiğini ispatla mükellef olduğunu, hukuken kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacının sunduğu "... " ta emtianın kötü paketlendiği ve emtianın içinde belirlenemeyen yabancı madde bulunduğunun açığa çıktığını, davacı yanın sayın mahkemeniz huzuruna sunduğu "... raporunda müvekkil şirketin aleyhine yapılan hiçbir tespitin kabulünün mümkün olmadığını, yukarıda açıklanan ve Sayın Mahkemeniz tarafından re’sen nazara alınacak nedenlerle; davanın ... A.Ş'ye ihbarına, davanın müvekkili şirket sigortacısı ... Sigorta A.Ş.'ye ihbarına, görevsizlik kararı verilerek dosyanın görevli İstanbul Deniz İhtisas Mahkemelerine gönderilmesine, öncelikle usuli itirazlarımız gözetilerek davanın usulden reddine, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememizde açılan işbu davanın, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/02/2023 tarih, 2022/... Esas, 2023/... Karar sayılı Görevsizlik kararı ile gelerek eldeki esasa kaydının yapıldığı anlaşılmıştır. Dava, taraflar arasında akdedilen taşıma sözleşme uyarınca, taşımaya konu emtianın ayıplı taşıma koşulları ile zayi olduğu iddiası ile davacının davalıdan 10.000,00 TL'nin tahsilini talep ettiği Kısmi Alacak davası olup, uyuşmazlığın, davanın hak düşürücü süre içinde açılıp açılmadığı, tarafların aktif ve pasif husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı, taşıma sözleşmesinin geçerli olup olmadığı, hasara ilişkin süresinde ve geçerli bir ihbarın bulunup bulunmadığı ve hasarın deniz taşıması esnasında meydana gelip gelmediği, hasarda davalının sorumlu olup olmadığı ve hasarın miktarının tespiti noktasında toplandığı görülmüştür. ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/... Esas sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda; Dava konusu taşıma işinin öznesi durumundaki kuru soğan isimli ürün yüksek nemli ortamda ve yetersiz havalandırma koşullarında taşındığından ürünün bozulmasına ve filizlenmesine neden olduğundan ürünün zayi olmasına neden olduğu, Dava dosyasında davacı tarafından sunulan belgesi görülen yazışmaya istinaden (yazışma İngilizce dilinde yer alıp tercüman çevirisi dosyada yer almadığından Türkçe çeviri online ortamda yapılmıştır) 45.975,15 kg üründen 42.741,00 kg ürünün 8.526,83 AED’a satıldığı görülmüş olup ancak davacının dava dilekçesinde bundan bahsedilmediği ve ek belgelerde bununla ilgili net bir veri bulunmadığı, Davaya konu taşımacılığı Davalı ... A.Ş. ‘nin taşıma işleri komisyoncusu olarak organize ettiği, Davalı ... A.Ş. taşıma işleri komisyoncusu olarak taşıma işinde yararlandığı kişilerin fiil ve ihmallerinden, kendi fiil ve ihmali gibi sorumlu olduğu, Davaya konu taşımacılıkta meydana gelen hasarın tazmininin talep edilmesiyle ilgili olarak bir yıllık zaman aşımına uğradığı, bu konuda taktirin Sayın Mahkemeye ait olduğu, Davaya konu taşıma işinde taşıyıcının sınırlı sorumluluk tutarının davacı tarafından talep edilen tazminat tutardan çok daha yüksek olması nedeniyle davaya konu hasar için taşıyıcının sınırlı sorumluluk talebine yer olmadığının görüldüğüne ilişkin görüşlerini bildirmişlerdir. Davacı tarafın ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için ... Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmıştır. Bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 05/08/2024 tarihli raporda; Davacı tarafından belirtilen adreste dava konusu ihracat işleminin gerçekleştiği dava dışı ...A.Ş. Şirketine ait yasal defterlerin sunulduğu, Tarafıma USB bellek içerisinde sunulan dava dışı ... A.Ş.ye ait yasal defterlerin GIB onaylı e-beratların süresi içerisinde alınmadığı ve dolayısıyla ticari defterlerin delil niteliğine haiz olmadığının anlaşıldığı, Kanunda yer alan usul ve esaslara uygun tutulmamış olmakla birlikte sunulan ticari kayıtlarda zayi olduğu iddia edilen kuru soğanların satış bedelinin tahsil edildiği, Davalı tarafından düzenlenen navlun bedeli içerikli faturaların davadışı şirket tarafından ödendiği , hizmet ile herhangi bir iade faturası düzenlenmediği, Bozulan ürünlere ilişkin sigorta şirketinden herhangi bir tazminat ödemesinin alındığına dair bir kayıt tespit edilemediğine ilişkin tespit ve görüşlerini bildirmiştir. Davalı vekili tarafından cevap dilekçesi ile hak düşürücü süre itirazında bulunulmuşsa da; davaya konu olan kuru soğan emtiasının 27/12/2020 tarihinde nihai teslim yeri olan Dubai'ye ulaştığı dosyada bulunan ve Dubai'de yükün teslimi sonrası düzenlendiği anlaşılan denetim raporundan tespit edilmiş olmakla, dosya kapsamında zorunlu arabuluculuk başvuru tarihi olan 27/12/2021 tarihinde TTK 1188 maddesi uyarınca hak düşürücü 1 yıllık hak düşürücü sürenin dolmadığı anlaşılmıştır. Davacı tarafından taşımaya konu 45.975,15 kg kuru soğan emtiasının 0 NEM ile 5 DERECE sıcaklıkta taşınması gerekirken konteyner sıcaklıklarının 4-16 derecelere kadar çıktığından bahisle emtiaların zayi olduğu ve bu nedenle emtia satım bedelinin iadesi talep edilmiş olup, dosyaya ibraz edilen 24/11/2020 tarihli 12.413,29 USD bedelli satım faturasının CIF satım şekli ile düzenlendiği görülmüştür. CIF satım şeklinde hasara katlanma yükümlülüğü, emtianın gemiye yüklenmesi ile birlikte alıcıya geçmektedir. Bu kapsamda, davacının hasar bakımından bir zararının bulunup bulunmadığının tespiti için, davacıya ait ticari defter kayıtları üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş olup, düzenlenen bilirkişi raporunda dava konusu emtia satım bedelinin davacı tarafından tahsil edilmiş olduğu tespit olunmuştur. Bu hali ile davacının emtia hasarı bakımından bir zararının bulunmadığı mahkemece de kabul edilmiştir. Her ne kadar davacı vekili tarafından mahkememizce alınan muhasip bilirkişi raporuna yönelik itirazlarının ileri sürüldüğü 21/08/2024 tarihli beyan dilekçesi ile dava dışı yük alıcısı ile emtia satım bedelinin iade edileceğine ilişkin görüşmelerin devam ettiğinden bahisle zararlarının bulunduğu belirtilerek dilekçe ekinde dava dışı yük alıcısı tarafından düzenlendiği belirtilen fotokopi şeklinde bir yazı sunulmuşsa da; ilgili yazının dava dışı yük alıcısı yetkilileri tarafından düzenlendiği hususunda mahkemeye ilgili evraklar sunulmadığı gibi ilgili yazının 14/01/2021 tarihinde düzenlendiği ve dava tarihi olan 2023 yılı itibarı ile yük alıcısına bedelin iade edilmemiş olduğu da sabit görülmekle bu itirazlar mahkemece yerinde görülmemiştir. Dosyaya sunulan bilirkişi raporundaki tespitler mahkemece denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuş ve dayandıkları gerekçeler ile ulaştıkları tespitler ise mahkemece dosya kapsamı ve deliller ile uyumlu bulunduğundan bilirkişi raporu da hükme esas alınarak davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. HÜKÜM: 1-Davanın REDDİNE, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince tayin olunan 427,60.TL karar harcından 170,78 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 256,82TL'nin davalıdan tahsili ile Hazineye İRAD KAYDINA, 3-Davalı vekili için takdir edilen 10.000,00.TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya VERİLMESİNE, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA, 5-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.560,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davanın reddine karar verildiğinden davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA, 6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/09/2024 Katip ... e-imzalıdır Hakim ... e-imzalıdır