İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/765 E. 2024/901 K.

T.C. İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/765 Esas KARAR NO : 2024/901 DAVA : Tazminat (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 17/12/2024 KARAR TARİHİ : 31/12/2024 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : DAVA : Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; Davacı müvekkili ......Yetkili Servisi olarak 28.01.2023 tarihinden itibaren... Mah. Adnan Menderes Cad. ...Merkezi No:../Adapazarı/Sakarya adresinde davalı firmanın yetkili servisi olarak faaliyete başladığını, Davalı taraf ile davacı müvekkili arasında yetkili servis sözleşmesi akdedildiğini, Davacı müvekkili 28.01.2023 tarihinden itibaren kendisine gönderilmiş ve atanmış olduğu işleri eksiksiz ve zamanında ifa ederek sözleşmeye uyduğunu, Ancak davalı tarafça 15.04.2024 tarih ve ... Yevmiye numaralı Beyoğlu ...Noterliğinden gönderilen fesih ihtarnamesi ile yetkili servis sözleşmesinin feshedildiği bildirildiğini, Yetkili servis sözleşmesinin davalı tarafından haksız ve gerekçesiz feshedilmiş olmasından ötürü davacı müvekkili maddi olarak zarara uğradığını ve uğramış olduğu zararlara karşılık gelmek üzere tazminat talep etme hakkı doğduğunu, Fazlaya ilişkin hakların saklı kalması kaydıyla ve ileride artırılmak üzere; şimdilik 20.000,00 TL maddi ve yine ileride artırılmak üzere şimdilik 30.000,00 TL kazanç kaybı tazminatının ticari reeskont avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacı müvekkili ödenmesine karar erilmesini talep ettiğini, davanın kabulünü, fazlaya ilişkin hakları saklı kalması kaydıyla; ileride artırılmak üzere şimdilik maddi tazminata karşılık gelmek üzere 20.000,00 tl ve yine ileride artırılmak üzere şimdilik kazanç kaybına karşılık gelmek üzere 30.000,00 tl'nin 15.04.2024 tarihinden itibaren işleyecek olan ticari reeskont avans faizi uygulanarak davalıdan alınarak davacı müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle; davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki menfaat olmadığını, bu sebeple davanın reddi gerektiğini, Sayın Mahkemeniz huzurunda görülen dava, belirsiz alacak davası olarak ikame edildiğini, Somut davada, Davacı'nın uğradığını iddia ettiği maddi zararları ispat etmesi gerektiği gibi, uğradığı zararı da tespit edebilecek durumda olduğunu, Nitekim, Davacı dava dilekçesinde personellerin iş sözleşmelerini feshetmek zorunda kaldığını, bu nedenle personellerine "850.000-TL" ödeme yaptığını net olarak ifade ettiğini, Yine diğer alacak iddiaları bakımından da Davacı alacaklarını hesap edebilecek durumda olduğunu, Müvekkili Şirket ve Davacı arasında Yetkili Servis Sözleşmesi akdedildiğini, bu Sözleşmenin konusu yetkili servis tarafından markanın ününe yakışır bir bicimde müvekkili Şirket tarafından üretilen-ürettirilen, ithal edilen-ettirilen ve sayılanlarla sınırlı olmaksızın dağıtımı yapılan ürünlere ilişkin yedek parçaların ve donanımların bakımlarının yetkili servislerce yapılması, arıza oluşması halinde tamirlerinin, kendilerine tanınan yetkiler dâhilinde ve müvekkil Şirketi temsilen satış sonrası temsil ve diğer hizmetlerin sağlandığını, Sözleşme kapsamında Davacı,...Yetkili servisi olarak Sakarya İlinde faaliyet gösterir iken Sözleşme süresince Davacının Sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmesi noktasında birçok problemle karşılaştığını, Davacı uzun bir süreden bu yana Sözleşmesel yükümlülüklerini tam anlamıyla yerine getirememiş özellikle Sözleşmenin feshedildiği tarih öncesinde performans eksikliği ve oluşan müşteri memnuniyetsizliği artık müvekkili Şirket tarafından tolere edilmeyecek safhaya ulaştığını, müvekkili Şirket tarafından performans eksikliği, Sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle Davacı, daha evvel uyarılmış ancak uyarılar Davacı tarafından hiçbir şekilde dikkate alınmadığını, Akabinde, işbu dilekçe ekinde bir sureti yer alan Servis Denetim Raporu tanzim edilmiş ve Davacı işyeri ile kayıtlarında yapılan objektif incelemelerde çok sayıda Sözleşmesel aykırılık tespit edildiğini, Davacı, cevap dilekçesinde tamamen hayal ürünü ifadelere yer vermiş, servis hizmeti verdiği süreçte üstün bir başarı gösterdiğini iddia etmişse de, müvekkili şirket davacının sözleşmeye ve basiretli tacirliğe uymayan birçok faaliyeti nedeniyle müvekkili şirketin itibarı tehlikeye girdiğini, Sözleşmesel edim ve yükümlülüklerini tam ve gereği gibi ifa etmeyen ve bu konuda hiçbir efor göstermeyen ve göstermeyeceği de anlaşılan Davacıya Sözleşmesel yükümlülüklerini ifa etmemesi nedeniyle 2023-2024 tarihleri arasında çok sayıda uyarı yazısı ve ceza faturası düzenlendiğini, davacı tarafın delillerine karşı delil sunma hakları saklı kalmak kaydıyla; Haksız ve kötüniyetli açılan davanın reddini, Yargılama ücreti ve vekâlet ücretinin davacıya yüklenilmesini, karar verilmesini talep etmişlerdir. DELİLLER: Davacının bağlı bulunduğu Vergi Dairesi ve Ticaret Sicil Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevapları mahkememiz dosyası arasına alınmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava; sözleşmenin haksız feshi nedeniyle tazminat istemine ilişkindir. TTK'nın 4 ve 5. maddeleri ile ticari davaların;'' Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; a) Bu Kanunda, b) Türk Medeni Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ila 969 uncu maddelerinde, c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ila 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ila 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ila 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ila 554, havale hakkındaki 555 ila 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ila 580 inci maddelerinde, d) Fikri mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.'' şeklinde tanımlandığı görülmüştür. Anılı kanuni düzenlemeye göre, bir uyuşmazlığın ticari dava sayılması için TTK 4/1.maddesine göre her iki tarafında tacir olması ve ticari işletmeleri ilgili hususlardan doğması, yahut tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın "a-f" bentlerinde sayılan hususlardan doğmasının gerektiği açıktır. Yukarıda açıklanan hususlarda yapılan incelemede; huzurdaki davanın 6102 sayılı TTK'nın 4. maddesinin "a-f" bentlerinde sayılan mutlak ticari davalardan olmadığı, nispi ticari dava niteliğinin bulunup bulunmadığı hususunda ise her iki tarafın tacir olması ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmesi ile ilgili olması kriterinin bulunması gerekmektedir. Açıklanan hususlarda yapılan incelemede; davacının tacir sayılıp sayılamayacağının tespiti ile bunun sonucunda görevli mahkemenin belirlenmesi yoluna gidilmesi gerekmektedir. Bu amaçla davacı hakkında ... Defterdarlığı'na yazılan müzekkereye ; "İlgi tarih ve sayılı yazınızda adı geçen 369 024 8669 vergi kimlik numaralı ...'un 17/12/2024 tarihinde faal olduğu 27/12/2022 tarihinden itibaren Akıncılar Mahallesi ... Caddesi ... merkezi No:../... Adapazarı/SAKARYA adresinde Evde Kullanılan Elektrikli Cihazların Onarımı (Buzdolabı, Fırın, Çamaşır Makinesi, Bulaşık Makinesi, Oda Kliması, Elektrikli Küçük Ev Aletleri,Robot Süpürge Makineleri Vb.) faaliyetinde bulunduğu, işletme usulünde defter tuttuğu, gerçek usul vergilendirildiği, ilgili dönemlerde faaliyetinin VUK'nun 177/l. Maddesinin 1. ve 3. Bendindeki limitlerinin yarısını veya 2. Bentteki limitin tamamını aşmadığı tespit edilmiş olup ilgili evraklar yazımız ekinde gönderilmiştir. Bilgilerinize arz ederim. ." şeklinde yanıt verildiği görülmüş olup davacının tacir olmadığı böylece eldeki davanın nispi ticari dava da olmadığı anlaşılmıştır. Yapılan incelemeler sonrası davalının tacir olmadığı tespit edildiğinden Asliye Hukuk Mahkemelerine görevsizlik kararı vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. Açıklanan tüm bu nedenlerle davanın, HMK'nun 115/2. maddesi uyarınca aynı Kanunun 114/l-(c) maddesinde belirtilen dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere; 1-Mahkememizin görevsizliği nedeniyle dava şartı yokluğundan DAVANIN USULDEN REDDİNE, 2-Kararın istinaf yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesine müteakip bu tarihten itibaren istinaf yoluna başvurulması ve istinaf talebinin reddinin kesinleşmesine müteakip iki haftalık süre içinde talep halinde dosyanın görevli İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, süresi içinde gönderilme başvurusunun olmaması halinde davanın açılmamış sayılacağına karar verileceğine, 3-HMK nın 331. Maddesi uyarınca harç ve yargılama giderlerinin görevli mahkemece değerlendirilmesine, 4-Dosyanın kanuni süresi içinde gönderilmemesi durumunda talep halinde yargılama gideri ve vekalet ücretinin mahkememizce karara bağlanmasına, Dair, tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize verilecek ya da gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 31/12/2024 Katip e-imzalıdır Hakim e-imzalıdır