İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi
İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/596 E. 2024/802 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2023/596
- Karar No
- 2024/802
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/596 Esas KARAR NO : 2024/802 DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 15/09/2023 KARAR TARİHİ : 26/11/2024 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu dava dilekçesini özetle; ... Mahallesi ... Bulvarı No: .../İstanbul adresinde bulunan ... San. ve Tic. A.Ş.’nin müvekkili şirket nezdinde Ticari Paket Sigorta poliçesi kapsamında sigortalı olduğunu, Sigortalı işletmede 21.11.2020 tarihinde hırsızlık olayı neticesinde maddi zarar meydana geldiğini, Uyuşmazlık konusu işletmede yaşanan hırsızlık olayının mağaza müdürünün 21.11.2020 tarihinde 09.55 sularında mağazayı açması ile fark edildiğini, Reyondaki bir kısım ürünler sökülmüş ve toplam 92 adet Iphone marka telefon çalınmış olduğunu, alınan eksper raporu sonucu mağazanın arka cephesinde yer alan cam ve alçıpan duvarın kimliği belirsiz şahıslar tarafından kırılarak açılması ve açılan kısımdan cep telefonlarının bulunduğu kısma uzanarak cep telefonlarının çalınması şeklinde gerçekleşmiş olduğu tespit edildiğini, Davalı ... ... Ltd. Şti. tarafından, sigortalı işletmede özel güvenlik hizmeti verilmekte olduğunu, Dava dışı sigortalı şirket ile davalı şirket arasında akdedilen Güvenlik Hizmet Sözleşmesi'nin 4.maddesinde tarafların yükümlülükleri düzenlenmiş olduğunu, ilgili maddenin 19. fıkrasına göre; "...İdare'ye mağaza depo ve her türlü müştemilatta meydana gelebilecek olaylar hakkında RİSK ANALİZİ ... ... tarafından yaptırılarak İdare önceden yazılı olarak uyarılacak, görüşmesi kayıt ve imza altına alınacak ve gerekli önlemlerin alınması sağlanacaktır." Mağazanın güvenlik açısından yetersiz olduğunun tespiti sözleşmede davalı tarafa bırakılmış olduğunu, Davalının basiretli bir tacire uygun olarak öncelikle, camın kırılabileceğini ve alçıpanın da kesici aletle kesilebileceğini tespit etmesi ve bunu sigortalı şirkete bildirmesi beklenmekte olduğunu, bu nedenle davalı tarafın söz konusu olaydan sözleşmeden doğan sorumluluğu bulunduğunu, Müvekkili şirket nezdinde Ticari Paket Sigorta poliçesi kapsamında teminat altına alınmış hasara istinaden sigortalıya, 09.11.2021 tarihinde 623.341,64 TL tutarında hasar tazminatı ödendiğini, Sigorta poliçesi kapsamında yapılan bu ödeme ile müvekkili şirket TTK'nın 1472. maddesi uyarınca sigortalısının haklarına halef olduğunu, Müvekkili şirket tarafından ödenen tazminatın rücuen tahsili amacıyla, .... İcra Müdürlüğü 2022/... E. sayılı dosyasında icra takibi başlatılmış ancak borçlunun borca itirazı üzerine takip durmuş olduğunu, belirtilen sebeplerden ötürü; kusur ve hasar tutarına ilişkin fazlaya ilişkin tüm talep hakları saklı kalmak kaydıyla, itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Anonim Şirketi vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu cevap dilekçesini özetle; Dava konusu olaya ilişkin sözleşme hükümleri incelendiğinde açıkça görüleceği üzere, davacıdan çok cüzi tutarda abonelik bedeli talep edildiğini, sözleşme konusu, davacının aylık olarak ödemekle yükümlü olduğu abonelik bedeliyle talep etmiş olduğu tazminat tutarı açık şekilde nispetsiz ve orantısız olduğunu, taraflar arasındaki sözleşme ilişkisinin, sigorta sözleşmesi hükmünde olmadığı ve hırsızlık, yangın vs. olaylar bakımından garanti niteliği taşımadığı, sözleşmede açıkça kararlaştırılmış olduğunu, ayrıca sözleşmeyle ilgili tüm yükümlülüklerini yerine getiren müvekkili şirketin hiçbir kusuru bulunmadığını, müvekkil şirketin borcunun sözleşme hükümleri gereğince güvenlik hizmeti sunmaktan ibaret olduğunu, bunun dışında hizmet kusuru veya herhangi bir nam altındaki kusuru söz konusu olmaksızın meydana gelen zararları garanti etme ya da bu kapsamdaki zararları tazmin edeceğine dair herhangi bir taahhüdü bulunmadığını, Davacının iddialarını kabul anlamına gelmemek üzere 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 52. maddesi uyarınca davacı tarafın müterafık kusuru bulunduğunu, ayrıca iddia edilen olayın meydana gelmesinde dava dışı üçüncü kişilerin de kusuru bulunmakta olup iddia edilen olay ile müvekkilin sorumluluğu arasında illiyet bağı bulunmadığını, somut olayda davacı tarafın taleplerinde bir an için haklı olduğu varsayılsa bile davacı çalındığını iddia ettiği nakit parasını ve elektronik eşyasını hırsızların çok kolay ulaşabileceği şekilde kilitli veya şifreli kasar işyerinde muhafaza etmiş olduğunu, Müvekkili şirket ile dava dışı şirket arasında Alarm Sistemi Satış ve Hizmet Sözleşmesi kapsamında belirtilen güvenlik teçhizatı ve tüm ürünler çalışır vaziyette, eksiksiz ve her türlü fiili ve hukuki ayıptan ari olarak davacıya teslim edildiğini, bu durumun delil listesinde yer alan teslim ve montaj formu ile de sabit olduğunu, ... alarm ve haber alma sistemi, telefon hattı üzerinden yapılmakta olduğunu, Telefon hattı üzerinden haberleşme yapılan sistemlerde panelin merkezle olan iletişimini periyodik olarak kontrol etmek için kullanılan test sinyali de günlük olarak ayarlanmakta olduğunu, Yani panelden her gün belirli saatte panelin çalıştığını gösteren bir sinyal ... Merkezine gönderildiğini, ... tarafından düzenli olarak gerçekleştirilen sinyal izleme işlemi ile 24 saat sonunda sinyal alınmaması durumunda abonelere sms ile sistemde sorun olduğu yönünde uyarı mahiyetinde bildirim yapıldığını, Delil listesinde yer alan sinyal kayıtlarını içeren raporda da açıkça görüleceği üzere sinyaller eksiksiz olarak gönderilmiş ve müvekkili şirket sözleşmeye ilişkin yükümlülüğünü eksiksiz olarak yerine getirdiğini, Dosyada mübrez hasar raporunda zararlarla ilgili somut bir tespit ve değerlendirme mevcut değil olmayıp külli farazi bir miktar yazılmış olduğunu, haksız, soyut ve hukuki mesnetten yoksun olarak ikame edilen huzurdaki davanın öncelikle arabuluculuk belgesinin sunulmaması nedeniyle usulden reddine, Sn. Mahkeme aksi kanaatte ise davanın husumet yönünden reddine, Sn. Mahkeme yine aksi kanaatte ise davanın esastan reddine; müvekkil Ģirket iyi niyetli ve haklı olduğu inancıyla hareket ettiğinden müvekkil aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmemesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... ... Limited Şirketi vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu cevap dilekçesini özetle; Davaya konu iddia edilen hırsızlık olayı ile ilgili 3 kişilik heyetten rapor alınması gerektiğini, kusur oranlarının tespitinin yapılması gerekmekte olduğunu, bir an için %100 müvekkili şirket kusurlu olarak düşünülse bile alacak likit olmadığından icra inkâr tazminatı söz konusu olmadığını, Güvenlik görevlileri tüm hizmetleri ve üzerlerine düşen görevi yapmalarına rağmen, ... tarafınca görevlendirilen personel sayısı, büyük bir görev alanında çalışırken örneğin bir bölgede çalışan güvenlik personelinin yemek, tuvalet v.b ihtiyaçları noktasında yerine yedek bir güvenlik görevlisi de bulunması gerektiği hayatın olağan akışında olması zorunlu bir durum olduğunu, işveren bu durumları değerlendirmeden hem az personelle-hem de çalışma düzeni ve güvenlik görevlilerinin duracağı alanı kendisi belirlemiş olduğunu, izah edilen nedenlerle davacının davasının reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. Dava, davacı tarafından Ticari paket sigorta poliçesi kapsamında sigortalısına ödenen zararın, tam kusurlu oldukları iddiasıyla davalılardan tahsili istemine ilişkindir. Tarafların tüm delilleri toplanmış alanında uzman bilirkişilerden rapor aldırılmıştır. Bilirkişinin düzenlediği 29.04.2024 tarihli 9 sayfadan ibaret raporunda özetle; Davalı ... Anonim Şirketi; alarm sistemlerinde yer alan dedektörlerin konumlandırılmasının iyi yapılmaması, dedektörlerin korunan alanın tamamını taramaması ve dedektör sayısının yeterli olmaması sebebi ile hırsızlık olayının ihbar sisteminde tespit edilemediği yönüyle takdiri Sayın mahkemeye ait olmak üzere %20 oranında kusurlu olduğu, Davalı ... ... LTD. ŞTİ.; Davacının dava dışı sigortalısının işyerini, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ile Yasanın Uygulanmasına ilişkin Yönetmelik ve diğer ilgili mevzuat hükümlerine göre her bir vardiyada (1) güvenlik görevlisi (12/36 çalışma sistemi) ile sağlamayı taahhüt etmiştir. Dava dışı işyerinin güvenliğinin sağlanmasında, teknik ve fiziki yönden risk teşkil eden unsurların tespit edilerek davacının sigortalısı dava dışı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından gerekli tedbirlerin alınması yönünde bildirimde bulunmadığı yönüyle, takdiri Sayın mahkemeye ait olmak üzere %20 oranında kusurlu olduğu, Dava dışı sigortalı ... Ticaret A.Ş.; hırszlık olayının gerçekleştiği camlı alçıpanlı bölgenin daha sağlam yapı malzemesinden kaplamadığı ve işyerinin güvenliğinin yeterli sayıda güvenlik personelleri ile sağlanması yönünde hizmet satın almadığı yönüyle, takdiri Sayın mahkemeye ait olmak üzere %60 oranında kusurlu olduğu, Davalı ... ...; Dava dışı işyeri çevresi güvenliğini fiziki olarak insan gücüyle sağlamaya çalıştığı, şüphelilerin işyerindeki hırsızlık olayını gerçekleştirdikleri bölgenin fiziki yapısı itibarıyla bölgenin sürekli gözetilmesinin mümkün olmayacağı yönüyle takdiri Sayın mahkemeye ait olmak üzere hizmet kusurunun bulunmadığı kanaatine varılmıştır. 6100 sayılı HMK’nın 282. maddesinin hükmü uyarınca, tarafların kusuru ve sorumlulukları tamamen ve Raporun içeriği bilcümle hukuki takdir ve tavsifi için Sayın Mahkemenin nihai takdir ve tensiplerine arz olunur. Bilirkişinin düzenlediği 13/09/2024 tarihli 4 sayfadan ibaret ek raporunda özetle; Sayın Mahkemeye sunulan kök raporun sonuç bölümünde; Davalı ... Anonim Şirketi; alarm sistemlerinde yer alan dedektörlerin konumlandırılmasının iyi yapılmaması, dedektörlerin korunan alanın tamamını taramaması ve dedektör sayısının yeterli olmaması sebebi ile hırsızlık olayının ihbar sisteminde tespit edilemediği yönüyle takdiri Sayın mahkemeye ait olmak üzere %20 oranında kusurlu olduğu, Davalı ... ... LTD. ŞTİ.; Davacının dava dıĢı sigortalısının işyerini, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ile Yasanın Uygulanmasına ilişkin Yönetmelik ve diğer ilgili mevzuat hükümlerine göre her bir vardiyada (1) güvenlik görevlisi (12/36 çalışma sistemi) ile sağlamayı taahhüt etmiştir. Dava dışı işyerinin güvenliğinin sağlanmasında, teknik ve fiziki yönden risk teşkil eden unsurların tespit edilerek davacının sigortalısı dava dışı ... Sanayi ve Ticaret A.ġ. tarafından gerekli tedbirlerin alınması yönünde bildirimde bulunmadığı yönüyle, takdiri Sayın mahkemeye ait olmak üzere %20 oranında kusurlu olduğu, Dava dışı sigortalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.; hırszlık olayının gerçekleştiği camlı alçıpanlı bölgenin daha sağlam yapı malzemesinden (Duvar-kalın sav levha vb.) ile kaplamadığı ve işyerinin güvenliğinin yeterli sayıda güvenlik personelleri ile sağlanması yönünde hizmet satın almadığı yönüyle, takdiri Sayın mahkemeye ait olmak üzere %60 oranında kusurlu olduğu, Davalı ... ...; Dava dıĢı iĢyeri çevresi güvenliğini fiziki olarak insan gücüyle sağlamaya çalıştığı, şüphelilerin işyerindeki hırsızlık olayını gerçekleştirdikleri bölgenin fiziki yapısı itibarıyla bölgenin sürekli gözetilmesinin mümkün olmayacağı yönüyle takdiri Sayın mahkemeye ait olmak üzere hizmet kusurunun bulunmadığı, Görüş ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir. Kök raporda her bir tarafın kusurlu yönleri ayrıntılı olarak açıklanarak kusur oranları belirtilmiştir. Kök raporun sunulması müteakip taraflarca dosyaya herhangi bir bilgi-belge sunulmadığı görülmekte olup, kusur oranlarına ilişkin kanaatimizde herhangi bir değişiklik olmamıştır. Sayın Mahkemece davacı tarafından talep edilen bedelin davaya konu hırsızlık olayında meydana gelen zarar ile uyumlu olup olmadığı değerlendirilmek üzere ek bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiştir. Dosya kapsamında yer alan Ekspertiz raporu incelendiğinde; stok raporu üzerinde yapılan incelemelerde 95 adet telefon cihazının eksik olduğunun tespit edildiği görülmekte olup, cihaz marka modellerine yer verildiği görülmüştür. Ekspertiz raporunda; ayrıca stok raporlarındaki ürünlere ait satış fiyatlarına yer verildiği görülmüştür. Ekspertiz raporunda birim fiyat tespit çalışması için satın alma faturalarının incelendiği, KDV hariç iskontolu fiyatların dökümünün yapıldığı görülmüştür. Eksik cihazlara ilişkin tablo aşağıdaki gibidir. Dava konusu olayın meydana geldiği tarihte internet web arşiv kayıtlarından elde edilen ortalama fiyatlara aşağıdaki tablo yer verilmiştir. Ekspertiz raporunda tespit edilen toplam tutar 528.225,63 TL olduğu görülmektedir. Tarafımızca yapılan araştırma sonucu ürünlerin yaklaşık piyasa fiyatı aşağıdaki gibi tespit edilmiş olup, takdir olunan bedelin kadri maruf olduğu değerlendirilmiştir. Tüm dosya kapsamının bir arada değerlendirilmesi neticesinde; davacı tarafından dava dışı ... San ve Tic A.Ş. ... Şubesinin 31/12/2019 ile 31/12/2020 tarihleri arasında Ticari paket Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalandığı, 21/11/2020 tarihinde meydana gelen hırsızlık nedeniyle sigortalısına 09/11/2021 tarihinde, 623.341,64 TL ödeme yapıldığı, buna göre davacının sigortalısının haklarına halef olduğundan davalılara kusuru oranında rücu hakkının olduğu, mahkememizce hırsızlık olayında kusur oranlarının belirlenmesi amacıyla tarafların delilleri toplandıktan sonra bilirkişi raporu aldırılmış, alınan bilirkişi raporuna göre davaya konu hırsızlık olayının işyerinin içine girilmeden, sadece alçıpandan kesilen kısımdan kolun içeri sokulması sureti ile gerçekleştiği, mahalde kurulu bulunan hareket dedektörlerinin bahse konu alanı kapsamaması sebebi ile sisteme herhangi bir alarm düşmediği, alarm sistemlerinde yer alan dedektörlerin konumlandırılmasının iyi yapılmaması, dedektörlerin korunan alanın tamamı taramaması ve dedektör sayısının yeterli olmaması sebebi ile hırsızlık olayının ihbar sisteminde tespit edilemediği, dava dışı ... Ticaret A.Ş. işyerinde alarm sisteminin kurulmasını sağlamış olmasına rağmen, 5188 sayılı yasa kapsamında önlemeye yönelik alınması gereken tedbirler kapsamında," yeterli sayıda insan unsuru ile sağlanan güvenlik, fiziki güvenlik ve teknolojik güvenlik kapsamında, teknik ve fiziki yönden yeterli seviyede güvenlik tedbirlerini almadığından %60 oranında kusurlu olduğu, Davalı ... ... Ltd. Şti. ile yaplan sözleşme gereği 1 personelin güvenliğin sağlanmasında görevlendirildiği, ancak dosya kapsamında bulunan Risk Analizini konularında düzenlenmesi gereken Risk Analizi olmadığı, dolayısıyla dava dışı işyerinin sağlanmasında, teknik ve fiziki yönden risk teşkil eden unsurların tespit edilerek davacının sigortalısı dava dışı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından gerekli tedbirlerin alınması yönünde ilgili maddenin ihlal edilerek bildirimde bulunulmadığından %20 oranında kusurlu olduğu, davalı ... yönünden ise alarm dedektörlerinin konumlandırılmasının iyi yapılmaması nedeniyle %20 oranda kusurlu olduğu, davalı ... yönünden ise hırsızlık olayının gerçekleştiği yer itibariyle tek başına bölgenin gözetiminin sağlanamayacağı, fiziki insan gücüyle olayın gerçekleşmesinin önlenmesinin mümkün olmaması nedeniyle kusurunun bulunmadığı anlaşıldığı, mahkememizce alınan ek bilirkişi raporu ile davacı tarafından ödenen zarar bedelinin kadri maruf olduğu anlaşıldığından davalıların kusuru oranında zarar miktarından sorumlu tutulmalarına karar vermek gerekmiştir. Davacı her ne kadar icra inkar tazminatı talep etmiş ise de alacak likit olmayıp yargılama ile belirlendiğinden, davacının icra inkar tazminatı talebi reddedilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davalı ... ... aleyhine açılan davanın pasif husumet nedeniyle reddine, 2-Davacı tarafından davalı ... A.Ş. aleyhine başlatılan .... İcra Müdürlüğünün 2022/... esas sayılı takip dosyasına yöneltilen anılan davalı itirazının kısmen iptali ile takibin 124.668,32-TL asıl alacak ve 20.189,43-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 144.857,75 üzerinden devamına, takipten sonra asıl alacağa avans faiz işletilmesine, fazlaya dair isteminin reddine, 3-Davacı tarafından davalı ... ... Ltd. Şti. aleyhine başlatılan .... İcra Müdürlüğünün 2022/... esas sayılı takip dosyasına yöneltilen anılan davalı itirazının kısmen iptali ile takibin 124.668,32-TL asıl alacak ve 20.189,43-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 144.857,75 üzerinden devamına, takipten sonra asıl alacağa avans faiz işletilmesine, fazlaya dair isteminin reddine, 4-Alacak likit olmayıp yargılama ile belirlendiğinden, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine, 5-Karar tarihi itibari ile alınması gereken 9.895,20-TL harçtan, peşin alınan 7.023,69-TL harç mahsup edilerek kalan 2.871,51-TL'nin davalı ... şirketi ve davalı ... şirketinden tahsili ile hazineye irat kaydına, 6-Davacı tarafça yatırılan 7.023,69-TL peşin harç ve 269,85-TL başvuru harcı olmak üzere toplam 7.293,54-TL davalı ... şirketi ve davalı ... şirketinden tahsili ile davacıya verilmesine, 7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 46.354,48-TL (toplam kabul miktarı nazara alınarak) vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 8-Davalı ... şirketi ve davalı ... şirketi kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/3. Maddesine göre hesaplanan 46.354,48-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... şirketi ve davalı ... şirketine verilmesine, 9-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 10.865,50-TL yargılama gideri kabul ve red durumuna göre takdiren oranlayarak 4.346,20-TL'lik kısmının davalı ... şirketi ve davalı ... şirketinden tahsiliyle davacıya verilmesine; arda kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 10-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.200,00-TL'nin Kabul-red oranına göre 1.280,00-TL'nin davalı ... şirketi ve davalı ... şirketinden, 1.920,00-TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına, 11-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgilisine iadesine, Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır