İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/87 E. 2024/649 K.

T.C. İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:2024/87 Esas KARAR NO:2024/649 DAVA:Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ:14/03/2022 KARAR TARİHİ:14/10/2024 Yukarıda tarafları ve konusu yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonrasında; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin "... adresinde hazır giyim ve konfeksiyon imalatı konusunda ticari faaliyette bulunmakta olup, davalı ... ile akdettiği 12.02.2016 tarihli, ,,, sözleşme hesap no,,,, tesisat no.lu Doğalgaz Abonelik Sözleşmesi uyarınca doğalgaz abonesi olduğunu, müvekkili şirket taraflar arasında tanzim ve akdedilmiş abonelik sözleşmesi uyarınca doğalgaz kullanmakta ve adına tahakkuk ettirilen doğalgaz faturalarını düzenli olarak ödemekte olduğunu, davalı şirketin tanzim ve tahakkuk ettiği faturalar düzenli olarak ödenmesine rağmen davalı şirket kaçak doğalgaz kullanımına dayalı olarak müvekkil davacıya dava konusu 12.02.2022 tarih, ... sayılı 45.859,00-TL bedelli faturayı tanzim ve tebliğ ettiğini, müvekkili şirketin kaçak gaz kullanmamasına, davalı şirket tarafından bu yönde düzenlenmiş ve davacıya tebliğ edilmiş bir tutanak bulunmamasına, davacı müvekkili şirketin iş yerinde tüketilen gaz miktarının tamamı sayaçtan geçerek okunmasına rağmen davalı ...'ın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak tanzim ve tebliğ ettiği 12.02.2022 tarihli 45.859-TL bedelli işbu fatura davalıya iade edilmiş olduğunu, müvekkili şirketin doğalgaz abonelik sözleşmesine dayalı olarak doğalgaz kullanmakta olup kaçak doğalgaz kullanımı bulunmamakta, yine müvekkili şirketin kullandığı doğalgazın tamamı G6 300mbar maksimum 13 m3/h okuma kapasiteli sayaç ile okunmaktadır. Davacı müvekkil şirketin kaçak doğalgaz kullanımı ve kapasite aşımı bulunmadığından işbu davayı açarak öncelikle 12.02.2022 tarih, ... sayılı 45.859,00.-TL bedelli faturanın icra takibine konu edilmemesi, işbu faturaya dayalı olarak davacının doğalgazının kesilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve davacının 12.02.2022 tarih, ... sayılı 45.859,00.-TL bedelli faturadan dolayı davalıya borçlu bulunmadığının tespitine karar verilmesini, öncelikle icra takibine konu edilmemiş ve yasal süresi içinde münderecatına itiraz edilmiş dava konusu 12.02.2022 tarih, ... no.lu 45.859,00.-TL bedelli faturanın icra takibine konu edilmemesi, icra takibinin durdurulması ve davacının doğal gazının kesilmemesi yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davacı müvekkil şirketin dava konusu 12.02.2022 tarih, ... no.lu 45.859,00.-TL bedelli faturadan dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı ... ve Ticaret Ltd. Şti ... numaralı tesisatın kayıtlı olduğu hazır giyim ve konfeksiyon imalatı konusunda ticari faaliyette bulunmakta olduğu ... adresinde ... vergi no ve ... sözleşme hesap no ile 12.02.2016 tarihinde sözleşme yaparak ticari aboneliğini başlatmış, onaylı proje kapasitesine istinaden tarafına G6 tip sayaç tahsis edilmiş ve resmi gaz açılış işlemleri yapılmıştır. ... numarasına kayıtlı adreste 18.11.2021 tarihinde yapılan saha tespitinde, onaylı proje dışı cihazlar eklenmek suretiyle, bahse konu tesisata tesis edilmiş olan doğal gaz sayacında kapasite aşımı yapılarak kaçak doğal gaz kullanımı yapıldığı tespit edilmiş olup bu sebeple davacıya kaçak kullanım ceza bedeliyle birlikte 146.741,00 TL tutarında fatura tahakkuk edilmiş, davacının müvekkili şirkete yapmış olduğu itirazlar neticesinde müvekkili şirketin yapmış olduğu değerlendirmeler ile bahse konu fatura ve kıyas hesabı, ibraz edilen belgeler doğrultusunda faturanın revize olması koşuluyla iptal edilmiş olduğunu, kıyas hesabı tekrar düzenlenerek davacıya davaya konu 45.859,00 TL tutarında yeni fatura tahakkuk edilmiş olduğunu, müvekkili şirketin her zaman sayacı kontrol edebileceği Doğal Gaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği ile hüküm altına alınmış olup Sayaçların Kontrol Edilmesi'ne ilişkin 43. maddesi; "Dağıtım şirketi, sayaçları gerekli gördüğü zamanda müşterinin nezaretinde olsun veya olmasın her zaman kontrol edebilir. Yapılan kontrolde, sayaçta arıza tespit edilirse, endeks değerini de içeren tutanak düzenlenerek çalışır durumda başka bir sayaç takılır." şeklinde olduğunu, bu doğrultuda, müvekkili şirket tarafından 18.11.2021 tarihinde yapılan saha tespitinde, davacı firma tarafından onaylı proje dışı cihazlar eklenmek suretiyle, bahse konu doğal gaz sayacında kapasite aşımı yapılarak kaçak doğal gaz kullanımı yapıldığının tespit edildiğini ... Davacıya işbu sebeple mevzuat gereği geriye dönük 1 yıldan fazla kaçak kullanım işlemi uygulanmadığından, 1 yıllık toplam kapasite aşımı kaçak kullanımı 5757,96 m3 olarak hesaplanmış ve %200 kaçak kullanım cezası ile birlikte 12.02.2022 tarih ... no 45.859,00 TL tutarında kaçak kullanım faturası tahakkuk edilmiş olup tahakkuk edilen fatura EPDK mevzuatı usulüne uygun olduğunu, müvekkili şirket tarafından yapılan saha tespitinde davacı şirketin haftada 5 gün, günde 10,5 saat çalışma saatinin olduğunu tarafımıza beyan etmiştir. Bu beyan doğrultusunda, müvekkili şirket tarafından davacı firmanın çalışma süresi toplamından 1 saatlik mola süresi olabileceğinin göz önünde bulundurularak işbu süre düşülmüştür. Müvekkil şirket tarafından davacıya bu bilgiler ışığında 14.01.2022 tarih, ... nolu (18424 m3 kapasite aşımı kaçak kullanım + %200 kaçak kullanım cezası) 146.741,00 TL kapasite aşımı sebebiyle kaçak kullanım faturası tahakkuk edilmiş olduğunu, davacı tarafından 146.741,00 TL tutarındaki faturanın tekrardan incelenmesi ve değerlendirilmesi adına ... kurum sayılı dilekçe ile itirazda bulunulmuş..... Öncelikle itirazları dikkate alınarak, şartları oluşmadığından müvekkili şirket aleyhine hükmedilen ihtiyati tedbir kararının teminatsız olarak kaldırılmasına aksi halde mahkemenin uygun göreceği teminat mukabilinde kaldırılmasına karar verilmesini, davacının onaylı proje dışı cihazlar eklemek suretiyle tesisata müdahale ederek kaçak doğalgaz kullandığı, faturada yanlışlık bulunmadığı ve usule uygun olduğu hususları göz önüne alınarak haksız davanın esastan reddini talep etmiştir. DELİLLER: Davacı taraf delil olarak; Doğalgaz abonelik sözleşmesi, faturalar, e-fatura, noter ihtarnamesi, ticari defter ve kayıtlar, bilirkişi incelemesi, yemin ve sair tüm delillere dayanmıştır. Davalı taraf delil olarak; Doğalgaz sözleşmesi ve ekleri, ... ticari hizmetler iç yazısı, kontrol tutanağı, fatura sureti, hesap ekstresi, kıyas hesabı, fotoğraflar, proje çizimi, hesaplama yöntemini gösterir tablo, bilirkişi incelemesi, keşif, tanık, uzman görüşü ve sair delillere dayanmıştır. Bilirkişi raporu: Dosyanın teknik bilgi ve bilirkişi incelemesi gerektirmesi nedeniyle, dosya doğalgaz tesisatı konusunda uzman makine mühendisi bilirkişi ...'a tevdi edilmiş ve bilirkişiler sunmuş olduğu raporunda: Dava dosyasına sunulan davalı kurum onaylı proje incelendiğinde; davalı kurum projesinde işlendiği anlaşılan cihazların dışında ilave cihazların işyerinde bulunduğunu, proje kapasitesi ile davalı kurum tarafından tespit edilen tüketim kapasitelerinin farklı olduğu, projedeki boru çapları ile tespit edilen boru çaplarının farklı olduğu, dolayısıyla G6 Tip 13 m³/h ölçüm yapma kapasitesine sahip sayaçtan saatte 21,90 m³/h doğalgaz alınarak sayacın fazladan yaptığı tüketimlerin toleranslar dışında kaldığı, tüm bu gerekçelerle sayaç gerçek tüketim değerinin bilinmesinin mümkün olmadığı, ilgili mevzuatta bahsedildiği üzere davacı tarafından davalı idareye proje tadilatı sunmaksızın tesisata müdahele ettiği anlaşıldığından davacının Menfi Tespit talebinde bulunamayacağı sonucuna varılmış olduğunu, davalı idarenin ise ilgili mevzuat kapsamında fazla tüketim debisi değeri üzerinden % 200 cezalı olarak davacıya 45.859,00 TL bedelle fatura tahakkuk edebileceğine dair rapor sunmuştur. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava; doğalgaz kullanımından kaynaklı olarak düzenlenen fatura nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine dair icra takibinden önce açılan menfi tespit davasıdır. Çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; davacının abonelik sözleşmesinden kaynaklı davalıya ödenmemiş bir tüketim borcunun olup olmadığı, kaçak kullanım olup olmadığı, varsa miktarı, bunun tespitinin yasa ve EPDK mevzuatına uygun olarak yapılıp yapılmadığı va davacının fatura nedeniyle davalıya borcu olup olmadığı noktalarında toplandığı görülmüştür. Mahkememizce evvelce verilen 17/10/2022 tarihli ... sayılı kararın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nin 23/01/2024 tarihli ve 2023/1477 Esas, 2024/194 Karar sayılı kararı ile kesin olarak kaldırılmış olduğu anlaşılmış olup kaldırma kararında belirtilen eksikliklerin giderildiği ve bilirkişiden ek rapor alındığı anlaşılmıştır. Mahkememizin 17/03/2022 tarihli ara kararı ile davacının doğalgazının kesilmemesi ve davaya konu faturanın takibe konulmaması yönünde davacı lehine ihtiyati tedbir kararı verilmiştir. Tarafların iddia ve savunmaları,22/06/2024 tarihli bilirkişi ek raporu ile dosyamızda bulunan tüm bilgi ve belgeler bir arada değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki sözleşmede gaz çekiş gücünün 10,21 m³/h olduğu, davacının kullandığı G6 tip doğalgaz sayacının 300 mbar maksimum 13 m³/h okuma kapasitesine sahip olduğu, davacının proje harici ve davalının bilgisi dışında sisteme buhar jeneratörü ilave etmesi nedeniyle cihazların toplam saatlik tüketim miktarının 21,9 m³/h'ye çıktığı, bu miktarın sözleşmede yazılı kullanım sınırını aştığı gibi azami hata oranı ± % 2 olarak tasarlanan doğalgaz sayacının tolerans değerlerini de aştığı, dava konusu mahalle ilişkin olarak taraflar arasında imzalanan 12/12/2016 tarihli Doğal Gaz Abonelik Sözleşmesinin Genel Hükümler C bölümünde "Kaçak ve Usulsüz Kullanıma İlişkin İşlemler" başlığı altındaki 2.4 maddesinde Doğalgaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin 53. Maddesine paralel olarak iç tesisata onaysız tadilat yapılarak doğal gaz kullanılması "usulsüz doğal gaz kullanımı" olarak tanımlandığı, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nin 23/01/2024 tarihli ve 2023/1477 Esas, 2024/194 Karar sayılı kararında da bu hususa değinilerek davacının kullanımının kaçak olarak vasıflandırılmasının hatalı olduğu, usulsüz kullanım bedeli yönünden hesaplama yapılması gerektiği gerekçesiyle önceki kararın kaldırıldığı, anılan bilirkişi ek raporunda ilgili mevzuata uygun yapılan hesaplamaya göre davacının usulsüz doğal gaz kullanım bedelinin 18.174,05 TL olarak hesap edildiği, ancak davalının davacıya 45.859,00-TL bedelli ... No'lu 12/02/2022 tarihli fatura düzenlendiği bu halde davalının davacıdan (45.859,00 TL- 18.174,05 TL=) 27.684,95 TL tutar yönünden alacaklı olduğunu ispat edemediği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne, fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermek gerekmiştir. 2004 sayılı İcra İflas Kanunu m. 72/4 hükmü uyarınca dava alacaklı lehine neticelenirse ihtiyati tedbir kararı kalkar. Buna dair hükmün kesinleşmesi halinde alacaklı ihtiyati tedbir dolayısıyla alacağını geç almış bulunmaktan doğan zararlarını gösterilen teminattan alır. Alacaklının uğradığı zarar aynı davada takdir olunarak karara bağlanır. Bu zarar herhalde yüzde yirmiden aşağı tayin edilemez. İİK'nın m. 72/5 hükmü uyarınca dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırşa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olamaz. Her ne kadar İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nin 23/01/2024 tarihli ve 2023/1477 Esas, 2024/194 Karar sayılı kararında davalının takip başlatmakta kötü niyetli olup olmadığı da değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerektiği belirtilmiş ise de eldeki dava takipten önce açılan menfi tespit davası olup Mahkememizin 17/03/2022 tarihli ara kararı ile davacının doğalgazının kesilmemesi ve davaya konu faturanın takibe konulmaması yönünde davacı lehine ihtiyati tedbir kararı verildiği davacının gerekli teminatı yatırdığı, kararın infazı için davalıya müzekkere yazıldığı dolayısıyla başlatılan bir takip bulunmadığı gibi İİK m. 72/5 uyarınca borçlu lehine ancak talep üzerine tazminata hükmedilebileceği davacının tazminat talebinin de bulunmadığı dolasıyla İİK m. 72/5 uyarınca kötü niyet tazminatının değerlendirilmesinin mümkün olmadığı ancak İİK 72/4 maddesi uyarınca şartlar oluşması halinde resen tazminata hükmedilmesi gerektiği, davanın kısmen davalı alacaklı lehine sonuçlandığı, uygulanan tedbir nedeniyle davalının alacağına geç kavuşacak olması gözetildiğinde İİK. M. 72/4 şartlarının oluştuğu anlaşılmakla reddedilen miktar üzerinden % 20 oranında hesaplanan 3.634,81-TL tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesine dair karar vermek gerekmiş uyuşmazlığın tümü hakkında aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M : Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere; 1-Davanın kısmen kabulü ile; davacının 45.859,00-TL bedelli ... No'lu 12/02/2022 tarihli faturadan dolayı 27.684,95-TL borçlu olmadığının tespitine, Fazlaya ilişkin istemin reddine, 2-İİK 72/4 mad. Uyarınca reddedilen miktar üzerinden %20 oranında hesaplanan 3.634,81-TL tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gerekli 1.891,15-TL ilam harcından peşin alınan 783,16-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 1.107,99‬-TL ilam harcının davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafından yatırılan 80,70-TL başvurma harcı ve 783,16-TL peşin harç olmak üzere toplam 863,86‬-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 11,50-TL vekalet harcı, 4.753,25-TL tebligat/posta/bilirkişi gideri olmak üzere toplam 4.764,75‬-TL yargılama giderinden davanın kabul (% 0,60) ve ret (%0,40) oranı dikkate alınarak hesap olunan 2.858,85‬-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Davalı tarafından yapılan 83,8‬0-TL vekalet harcı ve 162,50-TL yargılama giderinin olmak üzere toplam 246,3‬0 TL yargılama giderinin davanın kabul (% 0,60) ve ret (%0,40) oranı dikkate alınarak hesap olunan 98,52‬-TL sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye kısmın davalı üzerinde bırakılmasına, 7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 27.684,95-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, 8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 18.174,05‬-TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine, 9-Tarafça yatırılan ve harcanmayan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine, Dair, miktarı itibariyle kesin olmak üzere davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı.14/10/2024 Katip ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı