İlk Derece Mahkemesi 2026/327 E. 2026/305 K.

T.C. İSTANBUL 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2026/327 Esas KARAR NO :2026/305

DAVA:İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) DAVA TARİHİ:10/04/2026 KARAR TARİHİ:15/04/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; kurye Franchise bayiilerin hangi bölgede ve hangi operasyon kapsamında faaliyet göstermek istediğini, bir restoran ile mi, sabit kurye modelinde mi veya ... uygulamaları kapsamında mı faaliyet göstermek istediklerini uygulama üzerinden seçebildiği, aynı şekilde Müvekkil şirket tarafından sağlanan seçimlik Franchise modellerinin dışında, bayiiler çalışma saatlerini ve çalışma günlerini sistem üzerinden kendileri belirleyip, belirlenen model üzerinden sisteme dahil olduğu, kim yahut kimlerle hangi çalışma modelinde, ne şekilde, hangi şartlar altında çalışıldığı franchise veren müvekkil firma nezinde bilinmemekte, diğer bir deyimle lojistik sözleşmesinin konusunu ilgilendirmediği, müvekkil şirketin çalışma şeklinde, şirket ile ticari iş ilişkisi bulunan kurye şirketleri, müvekkilin teknolojik alt yapı sistemi olan durak sisteminde yer aldığı, durak sisteminde bulunan kurye şirketi, müvekkil şirkete ait durak sistemini kullanmakta ve işbu platformu kullanmaları sebebiyle müvekkil şirkete durak parası ödediği, aynı şekilde, kurye şirketleri tarafından müvekkil şirkete ait markanın kullanımı nedeniyle müvekkil şirkete yıllık olarak Franchise bedeli ödendiği, işbu bedeller, kurye şirketi tarafından tanzim edilen fatura bedelleri karşılığında müvekkil şirket tarafından düzenlenen hak edişin kurye şirketlerine ödenmesi noktasında kesilmektedir ve tüm kesintiler hakediş faturalarında mevcut olduğu, müvekkil şirkete ait olan "..." plakalı motosiklet borçlu tarafından şirkete geç teslim ve hasarlı edildiği, işbu ticari ilişki doğrultusunda, Müvekkil şirkete ait olan "..." plakalı motosikletin zilyetliği davalı ... üzerine bırakıldığı, fakat ..., taraflar arasında ticari ilişkinin sona ermesinin üzerine sözleşme dahilinde iade etme yükümlülüğü bulunmasına rağmen mülkiyeti Müvekkil şirkete olup ticari işin icrası maksadıyla şüpheliye zimmetlenen "..." plakalı motosikleti Müvekkil şirkete teslim etmediği, davalı ...'ın motosikleti teslim etmemesi sebebiyle hukuki ve cezai yollara başvurulacağını bildirir ihtarname gönderilmiş, ancak teslim gerçekleşmemesi nedeniyle İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde suç duyurusunda bulunulmuş ve .... İcra Dairesi'nde 2025/... Esas sayılı icra takibi başlatıldığı, işbu takibe itiraz edilmesinin ardından, davalı motosikleti hasarlı bir şekilde 06.01.2026 tarihinde iade ettiği, hasar bedeli 3657,5 TL olduğu, hasar faturası dilekçe ekinde yer aldığı, İlgili maddeler kapsamında davalı müvekkilden uzun dönem kiraladığı zimmetinde olan motosiklet hasar almış olup işbu zarardan ve araç mahrumiyet bedelinden, sözleşmenin 7.13. maddesi gereği 21.000 TL cezai bedelden ve gönderilen ihtarname ve yapılan suç duyurusu masrafından sorumlu olduğu, fazlaya ilişkin haklarımızı saklı tutmak kaydıyla yukarıda açıklanan sebeplerle; davanın kabulü ile takibin devamına, davalı borçlunun .... İcra Dairesi'nin 2025/... Sayılı dosyasına vaki haksız olan itirazının iptali ile % 20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, hukuki niteliği itibari ile; taraflar arasındaki araç kiralama sözleşmesi kapsamında haksız olarak tahsil edildiği iddia olunan bedelin tahsili için .... İcra Müdürlüğünün 2025/... Esas Sayılı dosyası takip dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafça yapılan itirazın iptali davası olduğu görüldü. Dosyamıza getirtilen .... İcra Müdürlüğünün 2025/... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; 124.964,70-TL üzerinden icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, itirazın süresinde ve usulüne uygun yapıldığı, buna göre davanın, İİK.67.maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. 6102 Sayılı TTK'nin 4.maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlığın konusu işin her iki tarafında ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın TTK veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde özel düzenleme olmalıdır. Yine Türk Ticaret Kanunun 19/2.maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri içinde ticari iş sayılmasının görevin belirlenmesi yönünden bir etkisi bulunmamaktadır. 6100 Sayılı HMK'nin 4/1-a maddesine göre; kiralanan taşınmazların, 09.06.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalarda " Sulh Hukuk Mahkemeleri" görevlidir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 299. maddesinde; " Kira sözleşmesi, kiraya verenin bir şeyin kullanılmasını veya kullanmayla birlikte ondan yararlanılmasını kiracıya bırakmayı, kiracının da buna karşılık kararlaştırılan kira bedelini ödemeyi üstlendiği sözleşmedir." şeklinde tanımlanmıştır.  Bu kapsamda taraflar arasındaki sözleşmenin niteliği ve dava konusu edilen uyuşmazlığın mahiyeti gereği taşınır kira sözleşmesi nedeniyle düzenlendiği iddia edilen faturanın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemli olayda kira hükümlerinin uygulanması gerektiği anlaşılmıştır. Yapılan yargılama, toplanan deliller sonucunda; davacının davalı ile yaptıkları franchise sözleşmesi asıl ve ek sözleşme ile dava konusu ettikleri ve hasarlı teslim edildiği iddia edilen aracın kiralanmasına ilişkin teslimat hizmeti franchise sözleşmesindeki ek B tipi motosiklet kiralama sözleşmesi uyarınca kiralamaya konu ... plakalı motosikletin hasar bedeli ve araç mahrumiyet bedeli ile diğer masrafların tahsiline ilişkin icra takibinde bulunduğu, taraflar arasındaki uyuşmazlığın kiralamaya konu ... plakalı aracın hasarlı teslimine ilişkin olduğu, kiralama ilişkisi nedeniyle mahkememizin görevli olmadığının görüldüğü, kiralama sözleşmelerinden kaynaklı davalarda Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğu; Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlamalıdır. Hal böyle olunca, mahkemece; uyuşmazlığın çözümünde Sulh Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gözetilerek, görevsizlik nedeniyle HMK’nın 114/1-e ve 115/2. maddeleri uyarınca davanın usulden reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere; 1-Davacının davasının HMK 114/1-c ve 115/2 maddesi gereğince görev dava şartı yokluğundan usulden reddine, 2-Görevli Mahkemenin İSTANBUL SULH HUKUK MAHKEMESİ olduğuna, 3-Karar kesinleştiğinde HMK'nun 20/1. maddesi uyarınca 2 haftalık kesin süre içinde başvurulması halinde dosyanın görevli mahkemesine gönderilmesine, belirlenen süre içinde başvurulmadığı takdirde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin ihtarına, 4-HMK 'nun 331/2. maddesi son cümlesi uyarınca dosya süresi içinde görevli mahkemeye gönderilmediği takdirde talep halinde yargılama gideri ve vekalet ücreti hususunda mahkememizce karar verilmesine, 5-HMK 'nun 331/2. maddesi gereğince yargılama gideri ve vekalet ücreti hususunda görevli mahkemece karar verilmesine, Dair, HMK 345 maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı oybirliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 15/04/2026

Katip ...

Hakim ...