İlk Derece Mahkemesi 2026/151 E. 2026/323 K.

T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/151 Esas KARAR NO : 2026/323

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 17/02/2026 KARAR TARİHİ : 19/03/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 19.03.2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı dava dilekçesinde özetle; Sözleşmeye bağlı teminat senedinin davalı tarafından kambiyo senedi gibi icraya konu edildiğini, sözleşmenin iptal edilmesine rağmen senedin takibe konu edildiğini, Bakırköy .... İcra Dairesi'nin ...../..... E. Sayılı dosyasında takibe konu edilen senet nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ: Mahkememizce verilen 18.02.2026 tarihli ara karar ile davacının adli yardım talebinin reddine karar verilmiş olup, davacı tarafından ara kararın tebliği sonrasında 1 haftalık süre içerisinde harç ve gider avansının yatırıldığı anlaşılmıştır. Davacı tarafından dava dilekçesinde arabuluculuk başvurusu yapıldığına dair herhangi bir bilgi ve beyanın bulunmadığı anlaşılmakla Mahkememizce 18.02.2026 tarihli ara karar ile davacıya arabuluculuk başvurusunda bulunup bulunmadığı, bulunduysa anlaşamama son tutanağını sunmak üzere davacıya kesin süre verilmiş olup, davacı tarafından kesin süre içerisinde arabuluculuğa başvurulup başvurulmadığı hakkında bilgi ve beyan verilmediği gibi anlaşamama son tutanağı da sunulmamıştır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)’nın 114 maddesinde, dava şartları açıkça sayılmış olup, mahkeme tarafından resen gözetilir. HUAK m. 18/A (2) hükmünde dava şartı arabuluculuğa mutlaka dava açmadan önce başvurulması zorunlu tutulmuştur. HMK 114/2 ye göre (2) Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklıdır. denilerek özel kanunlarla da özel dava şartı getirildiğinden resen inceleme yapılacağı sabittir. Bu konuda Yargıtay'ın kararı da açıktır. Davacı tarafından yukarıda anılan mevzuat uyarınca dava tarihi itibariyle arabuluculuğa başvurduğundan bahsettiği ancak buna ilişkin tutanağın sunulmadığı da görülmüştür. Uyuşmazlığın giderilmesinde uyuşmazlık, davacı vekiline arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağının aslının veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğinin dosyaya ibraz edilmemesi halinde bu belgelere UYAP sisteminden ulaşılabilmesi nedeniyle suretinin yeterli olup olamayacağı noktasında toplanmaktadır.''Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi taktirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir'' hükmüyle davacının arabulucuk faaliyetine ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dosyasına sunulmasını ''dava şartı'' olarak kabul etmiş, bu şartın gerçekleşmemesi halinde de müeyyidesinin ne olacağını açıkça kural altına almıştır. Bu yönüyle emredici nitelikte olan norm, hakime taktir yetkisi tanımamıştır. (Yargıtay ..... Hukuk Dairesi'nin 17/06/2020 gün, ...../..... Esas sayılı, ..../..... Karar numaralı Kararı) Tüm dosya kapsamı ve yukarıdaki yasal düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde; 01 eylül 2023 tarihinde yürürlüğe giren 7445 sayılı kanun hükümleri ile 05 Nisan 2023 tarih ve 32154 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 7445 sayılı İcra ve İflas Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 31, 34, 36, 37, 38 ve 41. maddeleri 01 Eylül 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu kapsamda; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4. maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması 01 Eylül 2023 tarihinden itibaren dava şartıdır. Dava tarihi itibariyle davacının menfi tespit davasının zorunlu arabuluculuğa tabi olduğu ve dava açılmadan önce dava dilekçesinde arabuluculuğa başvurduklarına dair belge olmadığı ve başvuru yapıldığına veya anlaşılamadığına dair de davacı tarafından kesin süre içerisinde beyanda bulunulmadığı gibi anlaşamama son tutanağının da sunulmadığı dikkate alındığında menfi tespit davalarının zorunlu arabuluculuğa tâbi olduğu gibi özel dava şartı olarak kabul edildiği anlaşılmakla işbu davanın dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usûlden reddine karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 01/01/2019 tarihinde yürürlüğe giren 5/A maddesi (6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununa eklenen 17/B maddesi ile) 1.fıkrası gereğince özel dava şartı yokluğundan HMK 115.madde uyarınca USÛLDEN REDDİNE, 2-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 732,00-TL peşin harcın ve 732,00-TL başvuru harcının mahsubu ile fazla harcın davacıya iadesine, 3-Davacı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına, 4-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının iadesine, 5-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine, 6-Suçüstü ödeneğinden karşılanan 265,00-TL tebligat giderinin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, Dair; 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 ila 360'ncı madde hükümleri uyarınca, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda tensiben karar verildi. 19/03/2026 Katip ....... e-imzalıdır.

Hakim ........ e-imzalıdır.