İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2025/962 E. 2026/401 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2025/962
Karar No
2026/401
Karar Tarihi

T.C. İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/962 Esas KARAR NO : 2026/401

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) DAVA TARİHİ : 25/12/2025 KARAR TARİHİ : 09/06/2026

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; T.C. ... Bankası A.Ş.'nin .../... Şubesindeki "..." IBAN nolu hesabına bağlı, ... Çek Seri Nolu, keşide yeri ..., keşide tarihi 17.01.2026 olan 500.000,00-TL tutarlı çeki ile, T.C. ... Bankası A.Ş.'nin .../... Şubesindeki "..." IBAN nolu hesabına bağlı, ... Çek Seri Nolu, keşide yeri ..., keşide tarihi 31.01.2026 olan 500.000,00-TL tutarlı çekini müvekkil ... emrine keşide edildiğini, hakkın çeke bağlı olması nedeniyle, çekin zayi olduğu durumlarda, çeke bağlı alacak hakkının çeksiz de ileri sürülebilmesi için TTK'nın 651. ve 652. Maddelerinde hamile iptal davası açma hakkı getirildiğini, iptal kararı ile hamil hakkını çek olmadan ileri sürebilecek ya da borçludan yeni bir senet tanzim edilmesini, bu davayı açma hakkının hamile ait olduğunu, bu talebin ileri sürülmesindeki amaç, kıymetli evraka bağlı hakkın, kıymetli evrakın zayi olması nedeniyle ileri sürülmesinin sağlandığını, çeklerin kötü niyetli 3. Kişilerce ele geçirilip kullanılma ihtimaline karşın her iki çekin de iptal edilmesi gerektiğini, Türk Ticaret Kanunu'nun 757. maddesi uyarınca iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. İleride telafisi güç hatta imkansız zararlar doğabileceğinden Mahkeme tarafından mezkur çekler hakkında ödeme yasağı konulmasını ve yapılacak yargılama sonucunda dava konusu çeklerin iptaline karar verilmesini, tüm bu sebepler ile bilgileri verilen ve çekin yetkili hamili müvekkilinin rızası hilafına elinden çıkan çekler hakkında öncelikle muhatap bankanın her iki çeki de ödemeden men edilmesi, akabinde yapılacak yargılama neticesinde çeklerin iptaline karar verilmesi gerektiğini talep ve dava etmiştir. DELİLLER: Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ilan kaybolan çeke ilişkin ilan yaptırılması istenilmiş olup çeke ilişkin ilanların yapıldığı görülmüştür. ... ... Bankası Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü' ne müzekkere yazılarak, dava konusu çek ile ilgili; 1-Bankanızca verilip verilmediği, 2-Bankanızca verilmiş ise çekin ait olduğu hesabın kime ait olduğunun, 3-Bankanıza ibraz edilip edilmediğinin, ibraz edilmişse ibraz edenin açık kimliği ve adresinin, ibraz sonucu yapılan işlemin, bu yazının bankanıza geliş tarihinden önce mi sonra mı ibraz edildiğinin araştırılarak Mahkememize bilgi verilmesi istenilmiş olup yazı cevabının dosyamız arasında olduğu görülmüştür. GEREKÇE: Talep, zayi olan çekler hakkında iptal kararı verilmesine ilişkindir. Kıymetli evrakın ziyaı ve iptali TTK'nun 651 ve 652. maddelerinde düzenlenmiştir. Yasa hükümlerine göre kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir. İptal kararı üzerine hak sahibi hakkını senetsiz olarak da ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir. Yargıtay içtihatlarına göre yiten, yırtılan, okunamayacak kadar tahrip olan, elden her hangi bir şekilde çıkan senetler zayi kavramı içinde değerlendirilir. Çekin kimin elinde olduğu biliniyorsa o kişiye karşı istirdat davası açılması gerekir. Çekin kimin elinde olduğu bilinmiyorsa senedin iptali davası açılması gerekir. Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak tetkik edildiğinde; davacı iptali istenen çekin hesap ve seri numarası, keşidecisi, tarihi ve miktarı ile ilgili bilgileri ve zayi olan çeke ilişkin kayıtlarını sunmuş, ilan prosedürü yerine getirilmiş, ancak üçüncü bir kişi tarafından çekin ele geçirildiğine dair bir başvuru yapılmamış olduğundan, iptali istenen çekin davacı elinde iken zayi olduğunun kabulüyle çekin iptaline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden; 1-T.C. ... BANKASI ... / ... ŞUBESİ'NE AİT ... SERİ NUMARALI 17/01/2026 KEŞİDE TARİHLİ, KEŞİDECİSİ ... ... ŞİRKETİ OLAN 500.000,00.-TL BEDELLİ ÇEKİN VE T.C. ... BANKASI ... / ... ŞUBESİ'NE AİT ... SERİ NUMARALI 31/01/2026 KEŞİDE TARİHLİ, KEŞİDECİSİ ... ... ŞİRKETİ OLAN 500.000,00.-TL BEDELLİ ÇEKİN ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE, 2-Teminat iadesi hususunun karar kesinleştikten 1 ay sonra talep halinde değerlendirilmesine, 3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan, Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL maktu harçtan daha önce alınan 615,40 TL 'nin mahsubu ile bakiye kalan 116,60 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına, 4-Ödeme yasağı kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına, 5-Davacı tarafından bu dava sebebi ile yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Davacı tarafından yatırılan teminatın, HMK'nın 392/2. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açılmadığı takdirde davacıya iadesine, 7-Karar kesinleştiğinde yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının davacıya İADESİNE, Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/06/2026

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2025/962, K. 2026/401, T. 09.06.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2025-962-e-2026-401-k-307e8cbd6beb