İlk Derece Mahkemesi 2025/636 E. 2026/117 K.

T.C. ... 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/636 Esas - 2026/117 TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ... 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2025/636 Esas KARAR NO : 2026/117

DAVA : Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali DAVA TARİHİ : 27/07/2025 KARAR TARİHİ : 26/02/2026 GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 24/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı Sınırlı Sorumlu ... .... .... 'in, davalı kooperatifin ortağı ve ilk yönetim kurulu üyelerinden olduğunu, söz konusu kooperatif faaliyetleri bünyesinde 28/06/2025 tarihinde bir genel kurul toplantısı yapıldığını ve birtakım kararlar alındığını, müvekkilinin de söz konusu genel kurul toplantısına katıldığını ve alınan bazı kararlara olumsuz yönde oy kullandığını, kooperatifin ana sözleşmesinin, Ticaret Sicili Gazetesinde de ilan edilmiş olan 28. Maddesinde, "Olağan ve olağanüstü toplantılara çağrı, taahhütlü mektupla, ayrıca gerektiğinde gazete ile gazete olmayan yerlerde mahalli örf ve adete göre ilan yoluyla yapılır. Çağrının sadece yazılı olarak imza karşılığında yapılması da mümkündür. Çağrının toplantı gününden en az 30 (Otuz) gün önce ve en çok 2 (iki) ay içinde yapılması, toplantının gün ve saati ile yerinin ve gündem maddelerinin bildirilmesi zorunludur. " hükmü yer aldığını, iptali talep edilen toplantının yapılacağı, yine bahsedilen sözleşme maddesinde kendine yer bulan taahhütlü posta yoluyla bildirildiğini, müvekkiline bu tebligatın 11/06/2025 tarihinde yapıldığını, çağrı süresine uyulmadığı için söz konusu kararların alındığı toplantı usulsüz bir şekilde gerçekleştirildiğini, bu toplantıda alınan kararların öncelikle yoklukla malul olduğunun tespitini, aksi kanaatte iptaline karar verilmesini talep ettiklerini, alınan kararın kooperatiflerin işleyiş şekilleri de dikkate alındığında icrasında büyük sorunlar doğuracağını ve işleyişi aksatacağını, bu nedenlerle söz konusu 9 numaralı kararın iptalini talep ettiğini, ayrıca aynı maddede 03/06/2025 tarihinden sonra üyelik aidatlarını gönderen üyelerin üyeliklerinin kabul edilmemesi yönünde de karar alındığını, söz konusu kararın ana sözleşmede yer alan açık hükümlerin aksine, geçmişe dönük olarak, üstelik iyi niyet kurallarından oldukça uzak bir şekilde alındığını, işbu kararın da iptalini talep etme zorunluluğu doğduğunu, 08/07/2025 tarihinde, yani genel kurul toplantısının gerçekleştirildiği tarihten sonra, davalı Kooperatif tarafından müvekkili ...'in banka hesabına herhangi bir açıklama yapılmaksızın 936.000,00-TL ödeme gerçekleştirildiğini, bunun üzerine müvekkilinin de davalı kooperatifin banka hesabına "rızam dışında tarafıma gönderilen kooperatif hisse bedeli" açıklaması ile aynı miktarı iade ettiğini, bu durumun 9. Maddede gerçekleştirilen usulsüzlüğe istinaden müvekkilinin ortaklığının sona erdirilmesi adına yapılmış ve kötü niyetli bir hareket olarak değerlendirdiklerini belirterek öncelikle şekil ve usul şartlarına uyulmadan alınması sebebiyle yokluğunun tespit edilmesine, aksi takdirde hem usul hem de esas yönünden itirazlarımız doğrultusunda 9 numaralı genel kurul kararının iptaline karar verilmesini, karar kesinleşinceye değin kooperatifin halihazırdaki yönetim kurulunun geçici olarak görevden uzaklaştırılmasını, eski yönetim kurulunun görevinin devamına, bu talep kabul görmediği takdirde kooperatife tedbiren kayyım atanmasını, tedbiren söz konusu genel kurulda alınan 9 numaralı kararın uygulanmasının durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı kooperatif usulüne uygun tebliğe rağmen davaya cevap vermemiş, yargılamaya katılmamıştır. Dava; davalı kooperatifin 28/06/2025 tarihli genel kurul toplantısında alınan kararların yoklukla malul olduğunun tespiti, aksi halde 9 numaralı kararın iptali istemine ilişkindir. ... Ticaret Sicili Müdürülüğü'nün 30/07/2025 tarihli yazı cevabına göre; davalı kooperatifin 31/05/2024 tarihinde kurulduğu, adresinin... .... .... / ... olduğu, kooperatif ana sözleşmesine göre kooperatifin yapı kooperatifi olduğu anlaşılmıştır. Davacının ihtiyati tedbir talebi yönünden kooperatif yönetim kurulu üyelerinin TTK 449. maddesi uyarınca beyanları alınmıştır. Yönetim kurulu üyesi ...duruşmadaki beyanında: "davaya konu genel kurul toplantısında Bakanlık temsilcisi için gerekçi harçlar yatırıldı, çağırıldı, ancak kendisi toplantıya gelmedi, bunun üzerine toplantıya devam olundu. 9 nolu kararın alınmasında asıl etken yeni bir kooperatifle sözleşme yapılacak olması nedeniyle üye sayısının 70 olduğunun tutanağa geçirilmesidir, yoksa kooperatifin 79 hissesi vardır, davacının hissesi korunmaktadır, bu kararın yazılması ile davacının hissesinde bir kısıtlamaya gidilmemiştir, davacı bu karara ret oyu vermiş ise de genel kurul günü sıcak bir atmosferde il dışından gelenlerin de olduğu bir ortamda yoğun bir müzakere süreci yürütüldüğünden ret oyu veren üyenin ismi yazılmamıştır, ancak davacının ret oyu verdiği herkesin malumudur." şeklinde beyanda bulunmuştur. Yönetim kurulu üyesi Bülent Yük duruşmadaki beyanında: "davaya konu genel kurul toplantısında bakanlık temsilcisi istendi ancak ilgili il müdürlüğü kooperatif toplantılarının yoğun olduğu bir dönem olması nedeniyle temsilci veremeyeceklerini yazılı olarak kooperatifimize bildirdi, görevlendirme olmayınca yine de bakanlık temsilcisini toplantının başlangıcından itibaren 1 saat kadar bekledik, bakanlık temsilcisi gelmeyince toplantıyı başlattık, bu sırada daha önce kooperatif toplantıları hususunda bilgisi olan ancak kooperatif üyesi olmayan bir kişiden gayriresmi destek aldık, davacının dava dilekçesinde bakanlık temsilcisinin itirazlarının tutanağa geçirilmediğinden bahisle bahsettiği kişinin bu kişi olduğunu düşünüyorum ancak kişinin ismini hatırlamıyorum, bana sorduğunuz Levent Küçükosman olup olmadığını hatırlayamıyorum. Davacı ilgili genel kurul toplantısının 9.maddesine muhalif kalmıştır. Toplantıdan önce kooperatifte inşaatı gerçekleştirmek isteyen müteahhit ile gayriresmi görüşme yapılmış, 70 hisse telaffuz edilmiş ve karara bu nedenle 70 hisse yazılmış ise de bu karar ile sadece yönetim kuruluna yetki verilmektedir. Aksi iddia edildiği gibi kooperatif üye sayısının değiştirilmesi söz konusu değildir. Kooperatifin 79 hissesi bulunmaktadır." şeklinde beyanda bulunmuştur. Yönetim kurulu üyesi ...duruşmadaki beyanında beyanında: "davaya konu genel kurul toplantısında bakanlık temsilcisi istendi ancak ilgili il müdürlüğü kooperatif toplantılarının yoğun olduğu bir dönem olması nedeniyle temsilci veremeyeceklerini yazılı olarak kooperatifimize bildirdi, görevlendirme olmayınca yine de bakanlık temsilcisini toplantının başlangıcından itibaren 1 saat kadar bekledik, bakanlık temsilcisi gelmeyince toplantıyı başlattık, bu sırada daha önce kooperatif toplantıları hususunda bilgisi olan ancak kooperatif üyesi olmayan bir kişiden gayriresmi destek aldık, davacının dava dilekçesinde bakanlık temsilcisinin itirazlarının tutanağa geçirilmediğinden bahisle bahsettiği kişinin bu kişi olduğunu düşünüyorum ancak kişinin ismini hatırlamıyorum, bana sorduğunuz Levent Küçükosman olup olmadığını hatırlayamıyorum. Davacı ilgili genel kurul toplantısının 9.maddesine muhalif kalmıştır. Toplantıdan önce kooperatifte inşaatı gerçekleştirmek isteyen müteahhit ile gayriresmi görüşme yapılmış, 70 hisse telaffuz edilmiş ve karara bu nedenle 70 hisse yazılmış ise de bu karar ile sadece yönetim kuruluna yetki verilmektedir. Aksi iddia edildiği gibi kooperatif üye sayısının değiştirilmesi söz konusu değildir. Kooperatifin 79 hissesi bulunmaktadır." şeklinde beyanda bulunmuştur. Kooperatifler Kanunu'nun "Bakanlık temsilcileri ve kararların yürürlük şartı" başlıklı 87. maddesi 1. ve 2. fıkraları ile "Kooperatiflerin, kooperatif birliklerinin, merkez birliklerinin ve Türkiye Milli Kooperatifler Birliğinin, genel kurul toplantılarından en az onbeş gün önce ilgili Bakanlıktan temsilci talebinde bulunması zorunludur. Genel kurul toplantıları, Bakanlık temsilcisinin huzuru ile açılır ve devam eder. Temsilci, toplantının kanunlara, anasözleşmeye ve gündeme göre yürütülmesine nezaret eder. Genel kurul toplantı tutanağı ile toplantıya katılanların listesi temsilci tarafından imzalanır. Temsilci, genel kurulda, kanun ve anasözleşmeye aykırı olarak alınan kararlar hakkındaki görüşünü tutanakta belirtir. Usulüne uygun talepte bulunulduğu halde, temsilci toplantıya katılamaz ise ilan edilen saatten bir saat sonra toplantıya başlanır." düzenlemesinin getirildiği görülmüştür. Kooperatif ve Üst Kuruluşlarının Genel Kurul Toplantılarının Usul ve Esasları ile Bu Toplantılarda Bulundurulacak Bakanlık Temsilcisinin Nitelik Ve Görevleri Hakkında Yönetmelik 5. maddesine göre "Kooperatiflerce genel kurul toplantıları için temsilci görevlendirilmesi talebinde bulunulması zorunludur." düzenlemesi, 7. maddesi ile "Genel kurulun yetkisiz kişilerce toplantıya çağrılması veya sunulması gereken belgelerde eksiklik bulunması veyahut başvuru ile genel kurul tarihi arasında on beş gün süre bulunmaması halinde temsilci görevlendirilmez. Ancak, geçerli bir mazeret nedeniyle süresinde yapılamayan başvurulardan; kamu yararı, hizmetin etkin, ekonomik ve verimli yürütülmesi ilkeleri kapsamındaki değerlendirmede uygun görülenlere temsilci görevlendirilebilir. (2) Genel kurul toplantılarının yoğun olduğu dönemlerde temsilci görevlendirilmesinde bir aksaklığa yol açılmaması için toplantıya çağrı işlemlerine başlanmadan önce gün alınması hususunda Genel Müdürlük/İl Müdürlükleri düzenleme yapmaya yetkilidir. (3) Kanunun 47 nci maddesi kapsamında yapılan genel kurul toplantıları için de temsilci görevlendirilmesi başvurusunda bulunulması zorunludur. Ancak, bu başvurularda süre şartı aranmaz. (4) Üç yıl üst üste genel kurul yapmadığından, kanunen dağılmış sayılan kooperatiflerce temsilci başvurusunda bulunulursa, toplantı gündeminde münhasıran tasfiye kararı alınmasına dair madde veya kooperatif faaliyetlerinin sürdüğüne dair mahkeme kararının bulunması halinde temsilci görevlendirilir. (5) Anasözleşmede hüküm bulunması halinde, genel kurul toplantısı kooperatif merkezinin bulunduğu mülki idare birimi sınırları dışında başka bir yerde yapılabilir. Bu durumda, temsilci görevlendirilmesi toplantının yapılacağı İl Müdürlüğünce yapılır. Ayrıca, toplantıyla ilgili belgeler de toplantının yapıldığı yerdeki İl Müdürlüğünce saklanır ve bir nüshası kooperatif merkezinin bulunduğu İl Müdürlüğüne gönderilir. (6) Belge eksikliği halinde ilgililere bildirilerek tamamlanması istenir. (7) Bu Yönetmelik hükümlerine uygun bulunmayan başvurular yazılı olarak reddedilir." düzenlemesi, 8. maddesi ile "Genel kurul toplantılarının yoğun olduğu dönemlerde, temsilci görevlendirilmesi başvurularının değerlendirilmesinde; başvuruda bulunan kooperatiflerin ortak sayıları, amaç ve faaliyet konuları, genel kurul gündemindeki hususların önemi, evvelce yaşanmış ihtilaflar, genel kurul toplantısının yapılacağı yer ile İl Müdürlüğünde temsilci olarak görevlendirilebilecek personel sayısı gözetilerek, öncelikle temsilci gönderilmesi zorunlu görülenlerin talepleri karşılanır. (2) Kooperatiflerin genel kurul toplantılarında görevlendirilecek temsilcilerin sayılarına ilişkin usul ve esaslar, ortak sayısı ve kooperatifin durumu dikkate alınarak Bakanlıkça belirlenir." düzenlemesi getirilmiştir. Anılan Yönetmeliğin 16. maddesi ile toplantı sonrası yapılacak işlemler ve rapor düzenlenmesi, 17. maddesi ile temsilcinin toplantı sırasındaki görev, yetki ve sorumlulukları düzenlenmiştir. Tüm dosya kapsamından; davacı, davalı kooperatifin 28/06/2025 tarihli genel kurul toplantısında alınan kararların yoklukla malul olduğunun tespiti, aksi halde 9 numaralı kararın iptali isteminde bulunmuş olup, ilgili Genel Kurul Toplantı Tutanağı incelendiğinde saat 11.00'de toplanıldığının, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Temsilcisi'nin 1 saat beklendiğinin, temsilci gelmediği için toplantının saat 12.00'de başlatılmasına karar verildiğinin tutanağa geçirildiği görülmüş, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'ndan davalı kooperatifin 28/06/2025 tarihli Genel Kurul Toplantısı kapsamında kooperatif tarafından İl Müdürlüğün'den bakanlık temsilcisi talep edilip edilmediğinin, talep edilmiş ise İl Müdürlüğünce bu talep kapsamında olumlu yada olumsuz bir bildirimde bulunulup bulunulmadığının, olumlu bildirimde bulunulması halinde bakanlık temsilcisinin toplantıya katılmadığından bahisle tarafınıza kooperatif tarafından bildirimde bulunulup bulunulmadığının bildirilmesi ve bu kapsamda yapılan yazışmaların gönderilmesi istenilmiş, 09/01/2026 tarihli müzekkere cevabı ile genel kurul toplantılarının yoğun olduğu dönemlere rast gelmesi nedeniyle 28.06.2025 tarihinde yapılan genel kurul toplantısına Müdürlükleri tarafından Bakanlık Temsilcisi görevlendirmesi yapılmadığı, Müdürlük tarafından kooperatife Bakanlık Temsilcisi görevlendirilmediğine dair bir bildirimde bulunulmadığı, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu 87. maddesinin "...Usulüne uygun talepte bulunulduğu halde, temsilci toplantıya katılamaz ise ilan edilen saatten bir saat sonra toplantıya başlanır..." hükmü gereği 28.06.2025 tarihinde çağrıyı yapan organca (yönetim kurulu) saat 12.00 de toplantının başlatıldığı, S.S. My Elegance Konut Yapı Kooperatifine ait 01.07.2025 tarihli yazı ile 28.06.2025 tarihinde yapılan genel kurul toplantısına Bakanlık Temsilcisi katılmadığına dair yazı verilmesinin Müdürlüklerinden talep edildiği, tescile esas olmak üzere 01.07.2025 tarih ve 12919533 sayılı yazımız ile; 28.06.2025 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısının tescilinde Müdürlüklerince sakınca olmadığına dair Bakanlık Temsilcisinin katılmadığının kooperatife bildirildiği şeklinde cevap verildiği görülmüştür. Buna göre Kooperatifler Kanunun 87. maddesi 1. fıkrasında Ticaret Bakanlığı, kooperatiflerle, Kooperatif Birlikleri, ve Türkiye Milli Kooperatifler Birliğinin genel kurul toplantılarında temsilci bulundurur düzenlemesinin yer aldığı, aynı maddenin 2. fıkrasında ise, genel kurul toplantılarının bakanlık temsilcisinin huzuru ile açılacağı ve devam edeceği düzenlemesinin yer aldığı, idarenin bildirilen günde temsilci bulunmasını sağlamakla yükümlü olduğu, genel kurul kararlarının geçerli olması için toplantıda bakanlık temsilcisinin bulunması ve genel kurul toplantı tutanağını imza etmesinin şart olduğu belirtilmiş olup, davalı kooperatif tarafından idareye başvurulduğu fakat idare tarafından kooperatife olumlu ya da olumsuz bir cevap verilmediği, bu halde mahalli mülki idare amirine durum bildirildiğine ilişkin bir ispatın da bulunmadığı, bakanlık temsilcisinin toplantıda hazır bulunması alınan kararlar için ve toplantının geçerliliği için muteberlik şartı olduğu, bakanlık temsilcisinin toplantının başından sonuna kadar katıldığı toplantı ile ilgili hususları tutanak ile toplantının kanun ve ana sözleşmeye ve gündeme göre yürütülmesini denetim ve temin görevi olduğu anlaşılmakla muteberlik şartının yoksunluğu nedeniyle alınan kararların kanuna, ana sözleşmeye ve iyi niyet esaslarına aykırı olup olmadığının araştırma zorunluğu bulunmaksızın salt toplantıda bakanlık temsilcisinin huzuru sağlanmadığından ve toplantıya bakanlık temsilcisi nezaret edemediğinden alınan tüm kararlar geçersiz olmakla davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KABULÜ ile; Sınırlı Sorumlu ... .... .... Konut Yapı Kooperatifi'nin 28/06/2025 tarihli Genel Kurul Toplantısı'nda alınan kararların batıl olduğunun tespitine, 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına, davacı tarafından peşin yatırılan 615,40 TL harcının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 3-Davacı tarafından yapılan 615,40 TL başvurma harcı, 1.655,40 TL posta ve tebligat masrafı olmak üzere toplam 2.270,80 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 45.000 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-HMK'nın 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 26/02/2026