İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/213 E. 2026/39 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/213
- Karar No
- 2026/39
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/213 Esas KARAR NO : 2026/39
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 24/03/2025 KARAR TARİHİ : 20/01/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA/ Asıl davada davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; 22.08.2023 tarihinde saat 18:00 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile ...Caddesi istikametinden gelip ...Caddesini takiben No:... önüne geldiği esnada aracının direksiyon hakimiyetini kaybederek orta refüjde bulunan sinyalizasyon kutusuna çarpıp ardından ters şeride geçip aracının sağ arka köşe kısımlarına sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı Minibüs ile ... Caddesi istikametinden gelip ... Caddesini takiben seyredip aracının sol ön köşe kısımları ile çarpması ve bu çarpmanın etkisi ile ... plaka sayılı aracın arka kısımları ile yol kenarında park halinde bulunan ... plaka sayılı kamyonetin arka kısımlarına çarpması neticesinde yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olduğunu, dava dışı ...Tic. Ltd. Şti. ile müvekkili arasında ... genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi akdedilmiş olduğunu, kazada ... plaka sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, söz konusu aracın davalı şirket olduğunu ve sürücüsünün ... olduğunu, kazada zarar gören araç malikine ... A.Ş. tarafından 130.759,11 TL tazminat ödenmiş olduğunu,... plaka sayılı aracın trafik sigortasından 90.000,00 TL , ödeme alınmış olduğunu ve poliçe limitinin aşan 40.759,11'TL nin bakiye zarar olarak kalmış olduğundan iş bu davanın açılmış olduğunu, müvekkilin davalılara rücu hakkının bulunduğunu, icra takibinin hukuka uygun olduğunu, ancak yapılan itiraz ile icra takibinin durdurulmuş olduğunu...bu vs. nedenler ile ... 25. İcra Dairesinin ...E sayılı dosyasına vaki 40.759,11 TL için itirazın iptal edilerek takibin devamına karar verilmesi ve 12.12.2023 tarihinden itibaren asıl alacağa faiz işletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen davada davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile dava dışı sigortalı ...Şti. arasında 11.04.2023 - 11.04.2024 başlangıç ve bitiş tarihli, ... numaralı, Genişletilmiş Kasko Katılım Sigorta Poliçesi akdedildiğini, anılan poliçe ile ... plaka numaralı araç sigortalandığını, 26.09.2023 tarihinde, ... Şirketi ve sürücüsü ...olan ... plakalı aracın %100 kusuru ile sebebiyet verilen kaza neticesinde müvekkili nezdinde sigortalı araçta hasar meydana geldiğini, 22.08.2023 tarihinde, maliki ... Şirketi ve sürücüsü ... olan ... plakalı aracın % 100 kusuru ile sebebiyet verilen kaza neticesinde, ... A.Ş. tarafından...numaralı hasar dosyası ile kazada zarar gören araç malikine 130.759,11 -TL tazminat ödendiğini, ... plakalı aracın trafik sigortasından 90.000,00-TL tahsil edilmiş olduğunu trafik sigortası teminat limitini aşan 40.759,11 TL nin tahsili için işbu davanın açılması hasıl olduğunu belirterek; ... 12. İcra Dairesi...E. Sayılı dosyasına vaki İTİRAZIN 40.759,11 TL alacak açısından İPTALİ ile takibin 12.12.2023 tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yasal faiz ile birlikte devamına, işbu dava ile derdest durumda bulunan ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. sayılı dava dosyası arasında bağlantı bulunmakta olup HMK. M. 166/1 gereğince iki davanın birleştirilmesine, davalıların en az %20 icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesine, Dava dilekçesi ve eklerinin davalı asile tebliğine, yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA/ Asıl davada davalı ... A.Ş vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; öncelikle kazada ... plaka sayılı aracın kusurlu olduğunu, bu nedenle müvekkiline kusur atfedilemeyeceğini, talep edilen rakamların afaki olduğunu ve kabul edilemeyeceğini, ayrıca rakamların fahiş olduğunu, davanın ... plaka sayılı aracın sigorta şirketi ... Sigorta A.Ş. ihbar edilmesi gerektiğini, ayrıca taleplerin zamanaşımına uğramış olduğunu, bu vs. nedenler ile davanın reddedilmesi ve %20'den az olmamak şartıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE/ Dava, itirazın iptali davasıdır. Uyuşmazlığın, Asıl dava ve birleşen dava yönünden 22/08/2023 tarihinde birleşen dosya davacısı ... sevk ve idaresindeki, asıl dosya davalısı ...A.Ş'ne ait ... plakalı araç ile davacı tarafından sigortalanan ... plakalı aracın karışmış olduğu kaza nedeni ile davacı tarafından kazaya ilişkin ... numaralı hasar dosyası kapsamında sigorta teminat limitini aşan 40.759,11-TL alacağın kasko sigortası nedeniyle sigorta şirketinin halef olmasından kaynaklı rücuen tazmini istemine ilişkin ... 25. İcra Müdürlüğü'nün ... ve ... 12. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyalarından başlatılan takibe asıl dosya ve birleşen dosya davalıları tarafından yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkin hususlarından kaynaklandığı görülmüştür. 22.08.2023 tarihinde maliki asıl dosya davalısı ...Şirketi olan, sürücüsü birleşen dosya davalısı ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile davacı sigorta şirketi tarafından sigortalanan dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı Minibüsün çarpışması ve bu çarpmanın etkisi ile ... plaka sayılı aracın arka kısımları ile yol kenarında park halinde bulunan ... plaka sayılı kamyonetin arka kısımlarına çarpması neticesinde yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği görülmüştür. Davacı ...A.Ş. nezdinde ...Tic, Ltd. Şti. adına, ... marka/tipi, 2013 model, 11.04.2023 / 11.04.2024 tarihleri arasında geçerli, ... plakalı aracın ... sayılı Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu,Kasko Sigortası Genel Şartları ve ...sayılı Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi üzerinde yazılı ilgili hükümlerce, kazanın poliçe vadesi içinde ve teminat kapsamında olduğu, Davacı ... A.Ş. tarafından, ... numaralı hasar dosyası kapsamında, ... plakalı araçta meydana gelen hasarın onarımı nedeniyle servislere ödeme yapıldığına ilişkin iki adet banka dekontunun dosyaya sunulduğu, buna göre; 12.12.2023 tarihinde ...Tic. A.Ş. adına 114.349,36.-TL, 11.12.2023 tarihinde ise ...Tic. A.Ş. (...) adına 1.307,00.-TL olmak üzere toplam 115.656,36.-TL ödeme gerçekleştirildiği anlaşılmaktadır. Öte yandan, ... plakalı aracın zorunlu trafik sigortasından 90.000,00.-TL tahsil edilmiş olup, trafik sigortası teminat limitini aşan tutar 25.656,36.-TL'dir. Davacı vekili tarafından toplamda 130.759,11.-TL ödeme yapıldığı bildirilmiş ise de, dosyaya sunulan banka dekontları ve faturalar incelendiğinde bu tutara ulaşılamadığı görülmüştür. Mahkememizin 07/10/2025 tarihli duruşmasının 2 nolu ara kararı ile dosyanın mahkememizce resen seçilecek 1 sigorta uzmanı, 1 makine mühendisi bilirkişiye tevdi ile tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller kapsamında TTK md. 1472 uyarınca somut olayda halefiyet şartlarının oluşup oluşmadığı, ödenen hasar bedelinin meydana gelen kaza ile uyumlu olup olmadığı, asıl ve birleşen dava yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılarak davacının var ise alacak miktarının tespiti konusunda rapor alınmasına karar verilmiş, mahkememiz dosyası bilirkişiler ...ve ...'na tevdi edilmiş ve bilirkişiler tarafından müştereken hazırlanan 16/12/2025 tarihli raporunda özetle: "Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında maddi hasarlı, trafik kazası olduğu, meydana gelen olayda kaçınılmazlık faktörünün etkisinin olmadığı, önlenebilir/ öngörülebilir bir kaza niteliğinde olduğu, Dava konusu kaza ve hasar durumunun kısmen uyumlu olduğu, Dava konusu araçta İSKONTOSUZ, KDV ve işçilik dâhil 80.677,66 TL hasar meydana gelmiş olduğu, Aracın kaza tarihinde 10 (on) yaşında olduğu ve ekonomik ömrünü doldurmuş olduğu göz ardı edilmemiştir. Dava konusu kaza kapsamında; ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın *6 100 kusur oranı ile asli ve tam kusurlu olduğu, Dava konusu kaza kapsamında aracın maliki ve işleteni yönünden KTK Madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk açısından değerlendirmenin Sn. Mahkemenin nihai takdirlerine maruz olduğu, Dava konusu kazanın ... plaka sayılı araç sürücüsü ... tarafından direksiyon hâkimiyetini kaybederek şerit ihlali / hatalı manevra/ şerit tecavüzü/ park halindeki araca çarpma ile meydana gelmiş olduğundan ... plaka sayılı araç sürücüsü ... ve ... plaka sayılı araç sürücüsünün kusursuz oldukları, Her ne kadar Sn. Mahkemenin ara kararı gereği kusur değerlendirmesi yapılmış olsa da dava konusu kusur durumunun tüm hukuki değerlendirmesi ve takdiri ile, 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında Bakanlık tarafından 07.09.2020 tarihli bilirkişilerin uyacağı rehber ilkelerin 27. Maddesi gereği (Asli Kusurlu, Tali Kusurlu, Müterafik Kusur, Hatır Taşıması, Lütuf Ödemesi (Ex Gratıa) ,Müşterek ve Müteselsil Sorumluluk vb.) tespiti Hakim yetkisinde olduğu belirtilmiştir. Dava konusu aracın Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtlarına göre dava konusu kaza haricinde geçmiş hasar kaydı bulunup bulunmadığına yönelik bilgi, belge ve doküman sunulmamış olduğu, Söz konusu belgelerin sunulmasına müteakip tekrar değerlendirme yapılması yönündeki nihai takdir ve hukuki değerlendirmenin Sn. Mahkemeye ait olduğunu, dava konusu araca yönelik kusur oranı nispetinde 90.000,00 TL hasar ödemesi yapılmış olduğundan gerek asıl davada gerekse birleşen davalılardan tahsil edilebilecek bakiye hasar miktarının bulunmadığı, Davacı tarafından ödenen meblağın 90.000,00 TL olduğu dikkate alındığında - 80.677,66 TL > 9.322,34 TL nin hatır Nütuf ödemesi olarak değerlendirilmemesi hususundaki nihai takdir ve hukuki değerlendirmesinin Sn. Mahkemeye ait olduğunu, İhbar olunan ... Sigorta A.Ş., ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi kapsamında, ilgili Genel Şartlar ve poliçe hükümleri uyarınca, maddi hasar araç başına 120.000,00.-TL olan teminat limitinin tamamını ödemiş olup, herhangi bir sorumluluğu kalmamıştır. Kusurlu araç sürücüsü ve/veya araç sahibine yönelik talepte bulunulup bulunulmayacağı hususundaki takdir ve hukuki değerlendirme Sayın Mahkemenin yetkisindedir. Heyette yer alan uzman bilirkişinin, “...Dava konusu araçta İskontosuz, KDV ve işçilik dâhil olmak üzere 80.677,66.-7L tutarında hasar meydana gelmiş olduğu” yönündeki görüşü doğrultusunda; davacı ... A.Ş.'nin, herhangi bir fark oluşmadığından talepte bulunamayacağı değerlendirilmektedir. Bu hususun takdiri ve hukuki değerlendirmesi Sayın Mahkemenin yetki ve takdirindedir" yönünde görüş bildirildiği görülmüştür. TBK 49. Maddesinde "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Söz konusu borç doğrudan doğruya kanundan doğmaktadır. Haksız fiili düzenleyen kurallar 'sorumluluk hukuku'nun konusunu oluşturmaktadır. TBK kapsamında haksız fiilden sorumluluk kusurlu ve kusursuz sorumluluk olarak ikiye ayrılabiliyor olsa da, genel anlamda sorumluluk denildiğinde akla kusur sorumluluğu gelmektedir. Somut olayda da bir tazmin sorumluluğu doğmuş ise bu kusura dayanan bir sorumluluk olacaktır zira kusursuz sorumluğa neden olabilecek durumlar kanunla sınırlandırılmış istisnai sorumluluk biçimleridir( numerus clausus ) . Açıklandığı üzre tazminat yükümlülüğü yalnızca kusur sonucu doğmadığından kanundan doğan bu borç doğurucu ilişkiye haksız fiilden doğan borçlar denilmektedir. Sorumluluk hukukunun hukuk mahkemelerinde görünümü ise tazminattır diyebilmekteyiz. Kusur sorumluluğunda sorumluluğun en önemli unsuru kusurdur. Yine TBK m.50 "Zarar gören zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmü amirdir. Buna göre zarar gören zararını ispat etmedikçe davalı aleyhine tazminata hükmedilemeyecektir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun Halefiyet başlıklı 1472. Maddesinin 1. Fıkrası gereği ''Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir''. Kanunun amir hükmü gereği, dava dilekçesinde sunulan belgelerden de anlaşılacağı üzere davacı sigorta şirketinin bu kanuni düzenlemelere dayanarak davalıya rücu hakkı doğduğu açıktır. Dava, sigortalıya ödenen hasar bedelinin davalıdan rücuen tahsili davası olup, davacı sigorta şirketinin sigortalısına hasar bedelini ödemek suretiyle TTK 1472. maddesi uyarınca, sigortalısının haklarına halef olduğu ve buna dayalı olarak iş bu davayı açtığı anlaşıldığından aktif husumet ehliyetine sahip olduğu anlaşılmaktadır. 6102 sayılı TTK'nın 1472. maddesinde halefiyet düzenlenmiştir. Maddede, sigortacının sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçeceği, sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hakkın tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal edeceği ifade edilmiştir. Sigortalının tazminat alacağının hukuki temelinin haksız eylemden, kanundan veya sözleşmeden kaynaklanmış olması arasında hiçbir fark yoktur. TTK 1472. maddeden kaynaklanan halefiyet hakkı sigortacıya, zarar sorumlusundan, sigortalısına ödediği sigorta bedeli kadar talep hakkı ve bunun doğal sonucu olarak da zarar sorumlusuna karşı dava hakkını sağlamaktadır. Bu dava türüne doktrin ve uygulamada sigortacının rücu davası adı verilmektedir. Her tazminat davasında olduğu gibi, sigortacının açtığı rücu davasında da davalının kusurunu ve zararı ispat etmek davacı sigortacıya düşer. Halefiyete dayalı sigorta rücu davasında sigortacı halefiyet hukuki ilişkisi sebebiyle ancak selefinin sahip olduğu haklara sahip olur. Sigortacı halefiyete dayanarak rücu davasını zarar sorumlusu aleyhine yönelttiğine göre, sigortalının zarar sorumlusuna karşı açacağı tazminat davasında sigortalı neyi ispat etmesi gerekiyorsa, sigortacıda bu davada onu ispat etmekle yükümlüdür. Mahkememiz dosya kapsamı, alınan bilirkişi raporu ile birlikte değerlendirildiğinde; Dava konusu kazanın ... plaka sayılı araç sürücüsü ... tarafından direksiyon hakimiyetini kaybederek şerit ihlali / hatalı manevra ve park halindeki araca çarpma ile meydana gelmiş olduğundan birleşen dosya davalısı ...'ın yüzde yüz oranında kusurlu olduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsü ... ve ... plaka sayılı araç sürücüsünün kusursuz oldukları, davacı ... Sigorta A.Ş. nezdinde ... Tic, Ltd. Şti. adına, ... marka/tipi, 2013 model, 11.04.2023 / 11.04.2024 tarihleri arasında geçerli, ... plakalı aracın... sayılı Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu,Kasko Sigortası Genel Şartları ve ... sayılı Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi üzerinde yazılı ilgili hükümlerce, kazanın poliçe vadesi içinde ve teminat kapsamında olduğu, davacı ... A.Ş. tarafından, ...numaralı hasar dosyası kapsamında, ... plakalı araçta meydana gelen hasarın onarımı nedeniyle servislere ödeme yapıldığına ilişkin iki adet banka dekontunun dosyaya sunulduğu, buna göre; 12.12.2023 tarihinde ... A.Ş. adına 114.349,36.-TL, 11.12.2023 tarihinde ise ... Tic. A.Ş. (Autoking) adına 1.307,00.-TL olmak üzere toplam 115.656,36.-TL ödeme gerçekleştirildiği, öte yandan, ... plakalı aracın zorunlu trafik sigortasından 90.000,00.-TL tahsil edilmiş olup, trafik sigortası teminat limitini aşan tutarın 25.656,36.-TL olduğu, davacı tarafından davalılar aleyhine 2 ayrı takip dosyasında 40.759,11 TL bakiye alacak talebinde bulunulduğu ancak davacı sigorta şirketi tarafından toplamda 130.759,11.-TL ödeme yapıldığı bildirilmiş ise de, dosyaya sunulan banka dekontları ve faturalar incelendiğinde bu tutara ulaşılamadığı, dosya kapsamında alınan bilirkişi heyet raporunda makine mühendisi tarafından yapılan tespit ve değerlendirmeler dikkate alındığında dava konusu araçta iskontosuz, KDV ve işçilik dahil olmak üzere 80.677,66 TL tutarında hasar meydana geldiği, dolayısı ile belirlenen tutarın servis kayıtlarına göre kadri maruf olmadığı, davacı sigorta şirketinin herhangi bir bakiye alacağı olmadığı gerekçesi ile ispatlanamayan zararlar yönünden asıl dava ve birleşen davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Gerekçesi ekli kararda açıklanacağı üzere; 1-) ASIL DAVADA; Asıl dosya yönünden davanın reddine, -İspatlanamayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine, Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 732,00 TL maktu karar harcının, peşin yatırılan 696,07-TL harçtan mahsubu ile 35,93-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden 40.759,11-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine, 2-) BİRLEŞEN DAVADA; Birleşen dosya yönünden davanın reddine, Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 732,00 TL maktu karar harcının, peşin yatırılan 696,07-TL harçtan mahsubu ile 35,93-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine, Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, mahkememiz gerekçeli kararının HMK 345 maddesi gereğince taraflara tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenebilmesi için tarafların istinaf yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 20/01/2026
Katip ¸e-imzalıdır
Hakim ¸e-imzalıdır