İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/133 E. 2026/474 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/133
- Karar No
- 2026/474
- Karar Tarihi
T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/133 KARAR NO : 2026/474
DAVA : Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 17/02/2025 KARAR TARİHİ : 02/06/2026
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ...’in maliki bulunduğu ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketine ... Nolu Zorunlu Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı aracın ... tarihinde çarpışması neticesinde davacının maliki bulunduğu araçta maddi hasar meydana geldiğini, kaza sonrasında davalı şirkete sigortalı ... plakalı aracın kaza yerinden firar etmesi sebebi ile Trafik kazası Tespit Tutanağı düzenlenemediğini, davacının maliki bulunduğu araç sürücüsü, kazadan sonra ... Jandarma Karakol Komutanlığı’na müracaatla, kullandığı ... plakalı araca kırmızı ışıkta geçerek çarpan ve olay yerinden firar eden ... plakalı araç sürücüsü hakkında şikayetçi olduğunu, şikayet üzerine Jandarma Karakol Komutanlığı tarafından olay tutanağı düzenlendiğini ve kazanın meydana geldiği yere ilişkin kamera kayıtları incelendiğini, incelenen kamera kayıtlarına göre CD İzleme ve Çözümleme Tutanağı tanzim edidiğini, bu tutanağa göre, davalı sigorta şirketine sigortalı aracın davacının maliki bulunduğu araca çarptığı ve durmayarak yoluna devam ettiğinin tespit edildiğini, dava konusu kaza sebebi ile davacının maliki bulunduğu ... plakalı araçta meydana gelen hasarın davacı tarafından karşılandığını, dilekçe ekinde sunulan faturaya göre araçta ...-TL hasar meydana geldiğini, davacı aracı kendi kısıtlı imkanları ile tamir ettirdiğinden araçta hala değişmesi gereken parçalar bulunduğunu, kaza sebebi ile davacının maliki bulunduğu araçta meydana gelen gerçek zararın bilirkişi incelemesi neticesinde belirleneceğini, davacının maliki bulunduğu ... plakalı aracın uğradığı hasar sebebi ile yüksek miktarda değer kaybına da uğrayacağını, davalı sigorta şirketinin dava dışı ... plakalı aracın Zorunlu Trafik Sigortacısı olması sebebi ile davacının maliki bulunduğu araçta kaza sebebi ile meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybından sorumluluğu bulunduğunu, davalı sigorta şirketine davacının maliki bulunduğu araçta meydana gelen hasar bedelinin ve değer kaybının ödenmesi talebi ile dava öncesinde başvurulsa da ödeme ile ilgili sonuç alınamadığını, uyuşmazlığın giderilmesi için arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, anlaşma sağlanamadığını beyanla, alacağının tam ve kesin olarak belirlenebilmesi mümkün olduğunda artırılmak üzere(belirsiz alacak davası) ...-TL Hasar Bedeli ve ...-TL Değer Kaybı tazminatının kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek merkez bankasının kısa vadeli kredilere uyguladığı en yüksek avans faizi, masraf ve vekalet ücreti ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde; Davacı tarafça onarımın gerçekleştirildiğini, talep edilecek tutarın ekspertiz raporu ile netleştiğini, bu durumda davacı tarafın yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre belirsiz alacak davası açmasına imkan olmadığından davanın usulden reddine, KTK 97. Maddesi uyarınca sigorta şirketine kanunda belirtilen evraklar ile müracaat edilmediğini,haksız fiillerden doğan tazminat alacaklarının fiil tarihinden itibaren 2 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde ileri sürülmesi gerektiğini, huzurdaki davaya konu alacağın zamanaşımına uğradığını, başvurunun zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesini, esasa ilişkin ise; ... tarihli kazaya karıştığı belirtilen, ... plakalı araç, davalı şirkete ...-... tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunduğunu, bu poliçeden dolayı sorumluluğur, sigortalının kusuru oranında olmak üzere maddi zararlarda araç başına azami ...-TL ile sınırlı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte, Karayolları Trafik Kanunu ve Poliçe Genel ve Özel Şartları uyarınca, Müvekkil Şirketin Poliçeden kaynaklanan sorumluluğu ancak sigortalı aracın kusuru oranında olacağını, davalı şirketin sorumluluğunun sigortalının kusurlu olması halinde söz konusu olacağını, tazminat hesaplarındaki belirsizlikleri ortadan kaldıran 7327 sayılı Kanun yürürlüğe girdiğini, huzurdaki davada uygulanması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek üzere şayet bir hesaplama yapılacak ise yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk sigortası genel şartlara göre yapılması gerektiğini, davalı şirketin talep edilen KDV yönünden sorumluluğu bulunmadığını, davalı sigorta şirketi tarafından başvurana genel şartlarda ön görülen bildirim yerine getirilmiş olup dilekçe ekinde yer alan B.2.1 ve B.2.2 bildirimlerine istinaden herhangi bir itirazda bulunulmadığını ve hak sahibi tarafından araçta hasara uğrayan parçanın onarılmasının mümkün olmadığı ve orijinal parça ile değiştirilmenin de imkan olmadığı hallerde hasar gören parçanın eşdeğer veya yeniden kullanılabilir parça ile değiştirildiğinin bilindiğini, bu durumda ise hak sahibi sigorta şirketi tarafından yapılan bildirim ile bundan haberdar edildiğini, davacıya B.2.2 bildirimi yapıldığını, dolayısıyla başkaca hak ileri sürülemeyeceği için davanın reddini, yedek parça ve işçilik bedellerine iskonto uygulanması gerektiğini, aleyhe hüküm kurulması halinde parça ve işçilik iskontosu uygulanması gerektiğini, bu oranda en az %30 olması gerektiğini, haksız davanın davanın reddine, dava şartı eksikliği nedeniyle davanın usulden reddine, davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesini istemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, haksız fiile dayalı hasar bedeli ve değer kaybına ilişkin maddi tazminat istemine ilişkindir. Davanın niteliği gereği Tramer'e müzekkere yazılarak dava konusu aracın daha önce kazaya karışıp karışmadığına ilişkin tüm bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır. Davalı sigorta şirketine, müzekkere yazılarak sigorta poliçesi ve hasar dosyası getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizce kusur oranlarının tespiti ile şartları oluşmuşsa davacının talep edebileceği hasar tazminatı ve değer kaybı tazminatının belirlemesi için dosyamız bir trafik bilirkişi, bir sigorta eksperi ve bir makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti ... tarihli raporunda özetle; "... Kusur Durumu Yönünden: 11) ... Plakalı Kamyonet Sürücüsü ... ...'in “KUSURSUZ" olduğu, 1.2) ... Plakalı Minibüs Sürücüsü Davalı ... ...'ın "100 (YÜZDE YÜZ) oranında “ASLİ KUSURLU” olduğu tespit edilmiştir. Dosya kapsamında mevçut dava dilekçesi, cevap dilekçesi, olay tutanağı, ifade içerikleri, hasar evrakları,fotoğraflar, poliçe bilgileri, geçmiş hasar kayıtları ve dosyaya sunulu diğer bilgi ve belgeler birlikte incelenmiştir. Yapılan teknik değerlendirmede, dava konusu ... plakalı ... model ... cinsi aracın ... tarihli olay nedeniyle özellikle sağ ön kesimden darbe aldığı, bu darbeyle uyumlu şekilde araç üzerinde sağ ön bölümde hasar meydana geldiği anlaşılmıştır. Dosya kapsamındaki fotoğraflar, hasar evrakları ve teknik inceleme birlikte değerlendirildiğinde; araç üzerinde tespit edilen hasarın dava konusu kaza ile genel uyum gösterdiği, hasarın giderilmesi için gerekli parça ve işçilik kalemlerinin hesaplanabildiği, bu çerçevede teknik hasar onarım maliyetinin aşağıdaki şekilde oluştuğu kanaatine varılmıştır: ... Bu itibarla, davaya konu kaza nedeniyle araçta meydana gelen teknik hasar tutarının KDV hariç ... TL, KDV dakil ... TL olduğu kanaatine varılmıştır. ... yılı itibarıyla maddi zararlar yönünden araç başına teminat limitinin ... TL olduğu da nazara alındığında, hesaplanan hasar tutarının limit dahilinde kaldığı değerlendirilmiştir. Araç geçmişi yönünden yapıları incelemede, dava konusu araçta SBM-TRAMER kayıtlarında ağır hasar kaydı bulunmadığı, ancak konu kaza öncesinde iki adet hasar kaydı mevcut olduğu anlaşılmıştır. Bununla birlikte dosya kapsamındaki mevcut veri ve belgeler, önceki hasarların dava konusu kazadaki sağ ön bölge hasarını tamamen ortadan kaldıracak veya bu bölgede aynı nitelikte ikinci bir değer kaybı hesabımı tümden imkânsız hale getirecek açıklıkta ve yeterlilikte değildir. Bu nedenle önceki kayıtlar tamamen göz ardı edilmemiş; ancak aracın yüksek kilometresi, yaşı, önceki hasar geçmişi ve mevcut hasarın niteliği birlikte değerlendirilerek değer kaybı hesabı ihtiyatlı biçimde yapılmıştır. Değer kaybı yönünden yapılan teknik incelemede; dava konusu kazada sağ ön çamurluk ve ön tampon parçasında değişim, motor kaputu, sağ tüfek sacı, sağ ön kapı ve sağ arka kapı bölümlerinde ise onarım işlemi bulunduğu kabul edilerek; değer kaybına etkili parçalar, aracın model yılı, kullanım süresi, kilometresi, geçmiş hasar geçmişi ve ikinci el piyasa koşulları birlikte değerlendirilmiştir. Kaza tarihi esas alınarak yapılan rayiç araştırmasında, inceleme konusu aracın kaza tarihindeki piyasa değerinin ... TL, onarım sonrası ikinci el piyasa değerinin ise ... TL seviyesinde olacağı; bu çerçevede gerçek piyasa temelli değer kaybının ... TL olduğu kanaatine varılmıştır. Bu kapsamda değer kaybı hesabı aşağıdaki şekilde özetlenmiştir: ... Dosya kapsamındaki kaza tespit tutanağı, mevcut deliller ve teknik incelemeler birlikte değerlendirildiğinde; ... plakalı kamyonet sürücüsü ... ...”in kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığı ve “kusursuz” olduğu, buna karşılık ... plakalı minibüs sürücüsü davalı ...'”ın trafik kural ihlali neticesinde kazaya tam ve doğrudan etki ettiği, bu nedenle "4100 (yüzde yüz) oranında “asli kusurlu” olduğu, ... plakalı araçta dava konusu ... tarihli olay nedeniyle oluşan teknik hasar tutarının KDV hariç ... TL, KDV dahil ... TL olduğu, Araçta ağır hasar (pert kaydı) bulunmadığı, Araçtaki önceki hasar kayıtlarının mevcut olay nedeniyle hesaplanan hasar ve değer kaybını tamamen ortadan kaldıracak kesinlikte olmadığı, ancak hesaplamada azaltıcı ve ihtiyat gerektirici unsur olarak dikkate alındığı, Dava konusu olay nedeniyle araçta oluşan gerçek piyasa değer kaybının ... TL olduğu, Dosya kapsamında davalı sigorta şirketince yapılmış ispatlı bir ödeme tespit edilemediği, bu nedenle mahsup edilecek belgeli bir ödeme bulunmadığı, Davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalı aracın kusur oranı ve poliçe limiti ile sınırlı olduğu; yönünde teknik kanaate varılmıştır." hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır. ... tarihli raporda; "... 1. ... plakalı araçta dava konusu ... tarihli olay nedeniyle oluşan teknik hasar tutarının KDV hariç ... TL, KDV dahil ... TL olduğu, 2. Araçta ağır hasar (pert kaydı) bulunmadığı, 3. Araçtaki önceki hasar kayıtlarının mevcut olay nedeniyle hesaplanan hasar ve değer kaybını tamamen ortadan kaldıracak kesinlikte olmadığı, ancak hesaplamada azaltıcı ve ihtiyat gerektirici unsur olarak dikkate alındığı, 4. Dava konusu olay nedeniyle araçta oluşan gerçek piyasa değer kaybının ... TL olduğu, 5. Dosya kapsamında davalı sigorta şirketince yapılmış ispatlı bir ödeme tespit edilemediği, bu nedenle mahsup edilecek belgeli bir ödeme bulunmadığı, 6. Davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalı aracın kusur oranı ve poliçe limiti ile sınırlı olduğu, " sonuç ve kanaatine varılmıştır. Davacı vekili ... tarihli dilekçesi ile; ... tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebi ile hasar bedeli taleplerini ...-TL, değer kaybı taleplerini ...-TL' olarak ıslah etmiştir. Türk Borçlar Kanunu m. 50 gereği; Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasa'nın 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı Yasa'nın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verildiği anlaşılmaktadır. Aynı Yasa'nın 3. maddesinde, “işleten: Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehin gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak, ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır.” şeklinde tanımlanmıştır. Yargıtay 4. Ve 17.Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları dikkate alınarak araç değer kayıpları için kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre vasıtanın kazadan önceki rayici ile onarım sonrası değeri arasındaki farkın araç değer kaybı olarak belirlenmesi gerekmektedir. ( Yargıtay 4. H.D'nin03/02/2025 tarih, 2023/3731 Esas ve 2025/1533 Karar; 29/09/2021 tarih 2021/16438 Esas, 2021/5771 Karar; Yargıtay 17. HD. 16/11/2020 2019/5555 Esas, 2020/7040 Karar) Davaya konu kaza, ... günü ... ... Caddesinde meydana gelen kazada ... Plakalı Minibüs Sürücüsü Davalı ... ...'ın %100 oranında kusurlu olduğu, davacının kusursuz olduğu anlaşılmıştır. Dava konusu aracın hasar geçmişine ilişkin tüm bilgi ve belgeler (tramer kaydı, sigorta şirketlerinde oluşturulan hasar dosyası, trafik tutanaklar ve fotoğraflar vs) ilgili yerlerden getirtilerek aracın markası, modeli,yaşı, kilometresi ve değere etki eden diğer özellikleri de dikkate alınarak dava konusu aracın kaza öncesi serbest piyasa koşullarındaki 2. el değeri ile aracın onarım sonrası serbest piyasa koşullarındaki 2. el değeri (kaza sonrası onarımla değişen orijinal parçalar varsa bunların araca kattığı değer de dikkate alınarak) arasındaki farkın belirlenmesi yöntemiyle yapılan değerlendirmede bakiye ... TL hasar bedelinin, ... TL değer kaybının olduğu, anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamı ve alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu ... plakalı aracın serbest piyasa koşullarındaki 2. el değeri (kaza sonrası onarımla değişen orijinal parçalar varsa bunların araca kattığı değer de dikkate alınarak) arasındaki farkın belirlenmesi yöntemiyle yapılan değerlendirmede bakiye ...-TL hasar bedelinin, ... TL değer kaybının olduğu, başvuranın kusursuz olduğu anlaşıldığından, davacının davasının ıslah dilekçesinde talep edilen bedel üzerinden, kabulüne karar vermek gerekmiştir. Dava, haksız fiil sebebiyle tazminat davası olup, davalı sigorta şirketi yönünden başvuru tarihi ... olup 8 iş günü sonrası temerrüt oluşacağından başvuru yapılan sigorta şirketine sigortalı aracın hususi araç olması olması sebebiyle TTK.’nın 3-4. Maddeleri ile Yargıtay kararlarına uygun olarak alacağa yasal faiz uygulanması gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklanacağı üzere; 1-Davanın KABULÜ İLE, ... TL hasar bedeli ile ... TL değer kaybı bedeli olmak üzere toplam ... TL tazminatın (poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile) ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 2-Alınması gereken ...-TL harçtan peşin alınan ...-TL (peşin+ıslah harcı) harcın mahsubu ile eksik alınan ...-TL'nin (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 3-Davacının yapmış olduğu bilirkişi ücreti, posta ve müzekkere ücretinden ibaret ...-TL yargılama giderinin davalıdan (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalıdan (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ... TL'nin davalıdan (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 6-Davacı tarafından dava açılırken yapılan ... TL ilk dava masrafı ve ... TL ilk dava masrafı olmak üzere toplam ... TL yargılama giderinin davalıdan (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 7-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere tarafların göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine veya taraflara İADESİNE, Dair, davacı vekili ... ...'ın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/06/2026
Katip ... ¸E- İmzalı
Hakim ... ¸E- İmzalı