İlk Derece Mahkemesi 2024/981 E. 2026/242 K.

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO: 2024/981 Esas KARAR NO: 2026/242 DAVA: Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı) DAVA TARİHİ: 23/12/2024 KARAR TARİHİ: 05/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı - numaralı----- güvence altına alınmış olunan --- plakalı araç ile müvekkili-----plakalı araç ------günü çift taraflı maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, bu kazanın oluşumunda davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olan ------ plakalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu bulunduğunu, kazaya sebebiyet veren --- plakalı aracın ---- poliçe numaralı --- bulunduğunu, hasar sonrasında müvekkilinin,---- hasar ihbarında bulunduktan sonra ---- tarafından tayin edilen eksper------- hasar tespitinde bulunduğunu, Eksper raporuna göre aracın onarımının ekonomik olmasından dolayı araç pert-total işlemlerine tabi tutulduğunu, iş bu rapora göre konu aracın piyasa fiyatı ---- sovtaj bedeli ise --- olarak tespit edildiğini,---- bu hasara istinaden kaza tarihindeki teminat limiti olan ----- ödemiş ve teminat tükendiğini, müvekkilinin aracında meydana gelen hasar bedeli kaza tarihi itibariyle --- aştığını, dolayısıyla müvekkilinin aracının pert-total işlemine uygulanması nedeniyle----- limitlerini aşan miktar bakımından davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun devam ettiğini, müvekkilinin aracının değeri, kazanın meydana gelmiş olduğu tarih olan ----- tarihindeki değeri itibari ile sovtaj bedeli dahil tespit etmiş olunan ikinci el piyasa fiyatı olan ----- çok üzerinde olduğunu, iş bu sebeple bu piyasa rayiç bedeli olan---- açıkça itiraz ederek ------ tarafından gönderilen ibraname itiraz-ı kayıtla imzalandığını, müvekkilinin aracının ikinci el değeri belirlenirken reel bir araştırma yapılmadığını, hakkaniyetli bir bedel tespiti yapılmadığını, müvekkiline ait aracın kaza tarihindeki piyasa değeri ekte sunmuş olduğu emsal araştırmalarında anlaşılacağı şekilde yaklaşık ------- civarında olduğunu, Sayın mahkemede yapılacak olan yargılama da müvekkilinin aracının rayiç piyasa değerinin ne kadar olduğu husus netlik kazanacağını beyan ile, müvekkiline ait aracın 2. El piyasa rayiç bedelinin sayın mahkemece yaptırılacak bilirkişi incelemesi ile tespit edileceği baz alınarak, (HMK 107 Maddesi gereği belirsiz alacak davamızı) fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100 TL tazminatın davalı şirketin temerrüde düştüğü tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak müvekkiline ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerine bırakılmasını müvekkili adına, talep ve dava etmiştir.

CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket nezdinde ------ plakalı aracın ----numaralı ---- tanzim edildiğini, ------ kapsamında sağlanan teminat her halükarda ödenmesi gereken bir teminat olmayıp ----teminat limitlerini aşan zararın mevcut olması halinde devreye girdiğini, müvekkili Şirket nezdinde-------poliçesi mevcut olduğunu, davacı tarafın belirsiz alacak davası açmasında hukuki yarar olmadığını, başvuru şartının yerine getirilmemesi sebebiyle işbu davanın reddi gerektiğini, dava kapsamındaki talep bakımından sıralı sorumluluk ilkesi gereğince sorumluluk ----tanzim eden ---- ait olduğunu, ----- plakalı aracın---- tarafından tanzim edildiğini, kaza tarihi itibariyle---- poliçesi teminatı --- olduğunu, Kaza tarihi itibariyle sorumluluk ---- olan ------ ait olduğunu, müvekkili şirket nezdinde tanzim edilen ------- teminatına devreden zarar mevcut olmadığını, müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, kesinlikle kabul anlamına gelmemek üzere bir an için Sayın Mahkeme aksi kanaatte olacağı düşünülse dahi davacı tarafından iddia edilen tutar son derece fahiş olup söz konusu aracın rayiç bedelinin bilirkişi tarafından belirlenmesi gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunmadığını, kusur durumunun tespiti gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle beraber, müvekkili şirketin faizden sorumluluğu sınırlı olduğunu, bu sebeple temerrüt tarihi itibariyle avans faizi talep edilmesinin kabulü mümkün olmadığını beyan ile, davacı vekilinin belirsiz alacak davası açmasında hukuki yarar bulunmadığından davacıya dava tutarının açıklattırılması aksi halde davanın reddini, ibrazı zorunlu belgelerin sunulmamasından dolayı geçerli bir başvuru olmadığı dikkate alınarak HMK 115 maddesi gereği dava şartı yokluğu nedeniyle huzurdaki davanın reddini, davanın haksız ve hukuka aykırı olması sebebiyle bütünüyle reddini, aksi kanaatte olunması halinde uzman bir bilirkişiden rapor alınmasını, aleyhe hüküm kurulması halinde kusur durumunun tespiti gerektiğini, davanın ikame edilmesine sebep olunmadığından harç, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini, arz ve talep etmiştir.

RAPOR: Bilirkişi raporunda özetle; "KUSUR YÖNÜNDEN: Davalı tarafa sigortalı araç sürücüsü (---- plaka sayılı --- sürücüsü) ---- %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Dava konusu araç SÜrÜCÜSÜ (---- plaka sayılı------ marka/tip,----- model) davacı --------- kusursuz olduğu, (Kusur durumu/oranı ile ilgili sadece teknik görüş bildirilmiş olup; kusur oranları ile ilgili hukuki değerlendirme ve nihai kararın elbette Sayın Mahkemede olduğu) HASAR YÖNÜNDEN: ---- tarihinde meydana gelen kaza sonucu oluşan hasara ilişkin tespitlerin,------- plakalı araçta meydana gelen maddi hasar ile uyumlu olduğu, Hasarın durumunun kazanın oluş şekline alınan darbelere uygun olduğu, Dava konusu -------- model aracın dava konusu kazadan önceki piyasa rayiç değerinin kaza tarihi itibariyle ---- olabileceği ----- kaza sonrası hasarlı haldeki piyasa rayiç değerinin, aracın kazalı fiyatının-sovtaj değerinin ----- olabileceği, Aracın hasarı ile ilgili parça-malzeme-işçilik kalemlerinin şekli-niteliği dikkate alındığında;--- tarihli kaza sonrası araçta meydana gelen toplam hasar tutarının iskontosuz-------anlaşılmakla, aracın tamirinin ekonomik olmayacağı, aracın pert-total kabul edilebileceği, Hasar/Zarar araştırmalarında; dünyada kabul gören ve ülkemizde de yetkili eksperler ve uzmanlar tarafından da hazırlanan bilirkişi/ekspertiz raporlarında gerçek zararın tespiti açısından aracın raviç/sovta) değeri ile hasar tutarı karşılaştırmasının yapılması gerektiği, ----- tarafımca yapılan piyasa araştırmasına göre, (Orijinal yedek parça kullanılması durumunda) hasar tutarı, sovtaj tutarı ve rayiç değeri dikkate alındığında, dava konusu aracın onarımının ekonomik olmayacağı sonucuna varılmış olup, Dava konusu -------- model araçta meydana gelen hasar/zarar tutarının (peri total kabulü halinde) ----- olabileceği. ----- hesaplandığı, --- tarafından davacıya hasar bedeli olarak poliçe limiti dahilinde ---ve sovtaj için ------ ödeme yapıldığının anlaşıldığı, dosya kapsamında dekont örneklerinin bulunduğu, Sayın Mahkemece belirtilen ödemenin kabulü halinde kalan tutarın (--- (kusur oranına isabet eden hasar-zarar tutarı) - ---- (ödeme yapılan toplam tutar)=) ------ olarak hesaplandığı, SİGORTA SORUMLULUĞU YÖNÜNDEN : Davacı --- plakalı aracın hasarı sebebiyle davalı ----- sorumlu olduğu---- kapmasında talep edebileceği alacak tutarı ----olduğu, Sigortalı aracın niteliğine göre, davalı ------ sorumlu olduğu faiz nev'inin yasal faiz olduğu. Davalı------- tarihi olduğu." şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.

BEYAN:Davacı vekilince sunulan dava değeri arttırım dilekçesinde özetle; "Bedel artırım dilekçemizin davalı tarafa tebliğe çıkarılmasına müteakip; bedel artırım talebimizin kabulüne, Müddeabihin bedel artırım yolu ile arttırdığımız kısım ile dava dilekçesinde müvekkile ait -------- tarihinde meydana gelen kazadan dolayı gerçekleşen zararın tazminine konu talep ettiğimiz; Müvekkilin aracında meydana gelen 2. El piyasa rayiç bedel alacağı tazminatı için talep ettiğimiz ---alacağımızı, bilirkişi raporu doğrultusunda -----maddi zararın davalı sigorta şirketinin temerrüte düştüğü ------ tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalıdan alınarak müvekkile ödenmesine, Yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini vekaleten sayın Mahkemeden talep ederiz." şeklinde talep etmiştir.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:Dava; TBK'nın 49.maddesi kapsamında trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat (pert bedeli) talebine ilişkindir.Taraflar arasındaki uyuşmazlık, ----- tarihinde meydana gelen trafik kazasından kaynaklı davacı adına kayıtlı--- plakalı araçta oluşan hasar nedeniyle -------- plakalı aracın ---- sigortacısı davalının sorumlu olup olmadığı, kazaya karışan araç sürücülerinin kusur oranlarının tespiti, davacının uğradığı maddi zararın miktarının ne olduğu, davacının dava dışı sigorta şirketinden------- almış olduğu ödemenin yetersiz olup olmadığı, davacının sigorta hukuku kapsamında davalıdan tahsil hakkının olup olmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır. Tarafların dilekçelerinde bildirdikleri delilleri toplanmıştır. Sigorta Şirketi'nin cevabi yazısı ile hasar dosyası ve poliçenin gönderildiği görülmüştür. Dava dışı ----tarihli beyan dilekçesinde davacı yana yapılan ödeme detaylarının bildirildiği görülmüştür. Dava dosyasında mevcut ---- adına kayıtlı ve ----sevk ve idaresindeki ---- plakalı araç ----olay tarihini kapsayan --- tarihleri arası----- sigortalı olduğu teminat limitinin ---- olduğu tespit edilmiştir. Davaya konu olay sebebiyle --- numaralı ---- kapsamında dava dışı ---- tarafından davacı -----işlem tarihli banka dekontuna göre) ----- açıklamalı olarak -----ödeme yapıldığı tespit edilmiştir. Mahkememizce kusur durumunun tespiti ve davacının aracında meydana gelen hasar bedelinin tespiti bakımından bilirkişi raporları aldırılmıştır. ---- tarihli bilirkişi heyet raporunda; "Davalı tarafa sigortalı araç sürücüsü ----- sürücüsü)------ 9-100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, dava konusu araç sürücüsü ----- davacı ----- kusursuz olduğu" tespit edilmiştir. Aynı bilirkişi heyet raporunda; " Davacı ------ plakalı aracın hasarı sebebiyle davalı ---- sorumlu olduğu ------kapmasında talep edebileceği alacak tutarı -----olduğu" tespitlerine yer verilmiştir.Kök rapora karşı davalı vekili bir dizi itirazlarda bulunduğu görülmekle ---- tarihli ----- nolu celsenin ara kararı uyarınca davalı sigorta şirketinin itirazlarının karşılanması için dosyanın bilirkişi heyetine tevdi hususunda ara karar kurulduğu, masrafın itirazda bulunan davalı sigorta şirketine yüklendiği, masrafın yatırılması için 2 hafta kesin süre tanındığı, davalı sigorta tarafından kendilerine tanınan kesin süre içerisinde bilirkişi masrafını yatırmadığı, bu nedenle ------- tarihli ve ----- nolu duruşmada dosyanın ek rapor için bilirkişi heyetine tevdii hususundaki ara karardan rucü edilerek 6100 sayılı HMK nın 107/2 maddesi kapsamında davacı vekiline alacağını tam ve kesin olarak mahkememize bildirmesi için süre tanındığı, davacı vekilinde tanın süre içerisinde bedel arttırım dilekçesi sunarak tamamlama harcını ikmal ettiği anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; ----- tarihinde meydana gelen trafik kazasına ilişkin mahkememizce yapılan bilirkişi incelemesi ile söz konusu aracın kaza tarihi itibariyle ---- rayiç değerinin olduğu, sovtaj değerinin ---- olduğu, toplam hasar bedelinin -------olduğu, bu nedenle aracın tamirinin ekonomik olmayacağı, aracın pert-total kabul edilmesi gerektiği, araçta meydana gelen hasar-zarar tutarının ------ olabileceği, davalı tarafa sigortalı araç sürücüsünün kusur oranına isabet eden tutarın, (299.500,00TL Hasar-Zarar) x%100 kusur oranı] = 299.500,00 TL olabileceği, davalı ---- sorumlu olduğu-------Teminat Limit miktarı ile sınırlı olarak, davacı------- plaka sayılı aracın pert-total sebebiyle davalı sigorta şirketinden talep edebileceği alacak miktarı -----olduğu, davacı vekilinin de ---- tarihli talep arttırım dilekçesinde bu miktar üzerinden alacağını belirli hale getirdiği, harcını ikmal ettiği anlaşılmakla davacının maddi tazminat istemine 99.500,00 TL üzerinden karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacının pert-total tazminat talebine ilişkin davasının kabulü ile 99.500,00 TL'nin temerrüd tarihi olan ------ tarihinden itibaren yasal faiziyle davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 6.796,84 TL karar ve ilam harcının, dava açılırken peşin olarak alınan 427,60 TL ve 1.700,00 TL tamamlama harcından mahsubu ile bakiye 4.669,24 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 3-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 427,60 TL peşin harç ve 1.700,00 TL tamamlama harcı toplamı 2.555,20 TL ile 20.195,00 TL (bilirkişi ücreti, kep reddiyatı, posta masrafı, elektronik posta masrafı) olmak üzere toplam 22.750,20 TL olan yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 5-Arabuluculuk ücreti 3.600,00 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 6-Davalı tarafından dava dosyasına yatırılan gider avansı bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, 7-Davacı tarafından dava dosyasına yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra talep halinde davacıya iadesine, Dair, Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde -------- Adliye Mahkemesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 05/03/2026