İlk Derece Mahkemesi 2024/70 E. 2025/1009 K.

T.C. İZMİR 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/70 Esas KARAR NO : 2025/1009 DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ: 24/01/2024 KARAR TARİHİ: 12/11/2025 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalılardan... Gıda İnşaat Nakliyat Petrol Ve Tekstil Turizm Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti.'ne ("Davalı Firma") ait...plakalı aracın 25/07/2023 tarihinde davalılardan sürücü ... ("Davalı sürücü") sevk ve idaresinde iken park halinde bulunan Müvekkili... TAŞIMACILIK TURİZM SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ.'ne ("Müvekkil") ait ... plakalı aracın arkasına çarptığı, gerçekleşen kaza neticesinde müvekkilinin aracında maddi hasar meydana geldiği, müvekkilinin aracının onarım amacıyla Davalı Firmaya ait aracın Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında sigortalısı olduğu ...Sigorta A.Ş. anlaşmalı servisi ... Kaporta Boya tamirhanesine çekilerek onarıldığı, hasar onarım bedelinin ... Sigorta tarafından karşılandığı, müvekkiline ait aracın 07/08/2023-25/10/2023 tarihleri arası toplam 80 gün onarımda kaldığı, bu süre içerisinde D2 yetki belgesi kapsamında tarifesiz yolcu taşımacılığı ve ticari amaçlarla gelir elde etmek maksadıyla kullanılan araç ticari işlevini yerine getiremediği, müvekkilinin aracının onarım süresinde kullanılamaması nedeniyle gelir elde edemediği ve kazanç kaybı zararına uğradığı, uyuşmazlıkta ticaret mahkemelerinin görevli olduğu, uyuşmazlıkta İzmir Mahkemelerinin yetkili olduğu, huzurdaki davanın 6100 sayılı HMK'nın 107. maddesi uyarınca belirsiz alacak davası olarak ikame edildiği, davalı sürücünün dava konusu trafik kazasında tam kusurlu olup meydana gelen zarardan haksız fiil hükümlerine göre sorumlu olduğu, davalı firmanın dava konusu trafik kazası nedeniyle meydana gelen zarardan müşterek ve müteselsilen sorumlu olduğu, dava konusu zarar için faiz başlangıç tarihinin haksız fiilin işlendiği 25/07/2023 kaza tarihi olduğu, dava konusu zararın ticari iş niteliğinde haksız fiilden kaynaklanmakta olup olup ticari işlerde değişen oranlarda işleyecek avans faizi talep edildiği, davalı firmanın limited şirketi olup tacir olduğu, müvekkili şirketin İzmir ilinde seyahat acentesi faaliyetleri (tur, ulaşım konaklama vb. hizmetlerin perakende satışı), sürücüsü ile birlikte minibüs vb. özel araç kiralama ile VİP (özel) sürücülü kara yolu taşımacılığı faaliyetleri ile iştigal ettiği, müvekkili şirketin Karayolları Taşıma Yönetmeliğine istinaden D2 yetki belgesi almış... Tur Turızm Taş. Gıda İnş. Petr. San.ve Tic.Ltd.Şti. ile kiralama sözleşmesi yapmış olup, bu firmadan kiraladığını D2 yetki belgesine istinaden yıllık 10.000,00 TL karşılığı bağımsız olarak (kâr ve zararı kendisine ait olarak) taşıma faaliyeti yapmakta olup bu belgenin şehirlerarası taşımacılık için gerekli olduğundan kiraya veren firma ile kiralama dışında herhangi bir ticari faaliyeti bulunmamadığı,...plakalı aracın D2 yetki belgesine sahip olup müvekkili tarafından yurtiçi tarifesiz yolcu taşımacılığı ve... (özel) sürücülü kara yolu taşımacılığı için ticari amaçlarla gelir elde etmek maksadıyla kullanılan araç olduğu, tarifesiz yolcu taşımacılığı taşıma güzergahı, taşıma zamanı veya ücret tarifesi belirlenmeksizin yolcu taşımacılığını ifade ettiği, müvekkili şirketin yolcu taşıma faaliyetini kimseye bağımlı olmadan kendi adına yaptığı, Temmuz 2023 dönemi için Müvekkil Şirket'e ait...plakalı dava konusu araç Özel ... Ağız Ve Diş Sağlığı Polikliniği Ltd. Şti. ile Bozşahinler Taşımacılık Turizm Petrol Otomotiv Tekstil Gıda San. Ve Tic.A.Ş. firmalarına ait yolcuların taşınması için ilgili firmanın talebi üzerine firmaya sunduğu 8 saate 100 km'ye kadarki taşımalarında 6.500,00 TL ve sonraki her 100 km'de 12,5 TL karşılığı fiyat teklifinin kabul edilmesi ile bu firmaların yolcularına 7 gün 24 saat sürücülü yolcu taşımacılığı hizmeti verdiği, henüz 25 gün hizmet vermişken 25/07/2023 kaza tarihi itibariyle aracın onarım süresinin İzmir turizm sektörünün ve ... (özel) sürücülü taşımacılığın en yoğun olduğu Ağustos ayına tekabül ettiği, müvekkilinin ticari kazancının en yüksek olacağı ayda aracın kaza nedeniyle onarılması sebebiyle aracını işletemediği, müşterilerine mahcup olduğu, müşteri çevresini kaybettiği ve yıl içindeki diğer aylara nazaran ticari gelirinin en yüksek olacağı ayda onarım nedeniyle bu gelirden mahrum kaldığı, 25.12.2023 tarihinde huzurdaki davanın ikame edilebilmesi için ticari uyuşmazlıklarda zorunlu arabuluculuk başvurusu yapılmasını müteakip sadece 4 gün sonra ve henüz arabuluculuk görüşmesi yapılmadan 29.12.2023 tarihinde ekli Ticaret Sicil Gazetesinden de anlaşılacağı üzere; borçlulardan...'a ait davalı firma toplam hissesinin yaklaşık 1/3'üne tekabül eden pay dava dışı üçüncü şahsa devredildiği, haricen edinilen bilgi de; davalıların müvekkili şirketin zararına sebebiyet veren trafik kazasında tam kusurlu davalı sürücünün kullandığı davalı firmaya ait ... plakalı aracı satarak devretme niyetinde oldukları, borçluların mal kaçırmak gayreti içinde oldukları yönünde olduğu, davalıların hileli hareketlerinin de bu bilgiyi doğrular nitelikte olduğu, borçluların haksız itirazları ile icra takibini durdurarak süre kazandıkları, arabuluculuk başvurusu yapılır yapılmaz ise taahhütlerinden kurtulmak maksadiyle ve müvekkilinin alacağını semeresiz bırakmak gayesiyle şirket yapısında değişikliğin davalı sürücünün hisselerini dava dışı üçüncü kişiye devretmesi gibi hileli davranışlar sergiledikleri ve mallarını kaçırma eğiliminde oldukları belirtilerek açıklanan nedenlerle fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla; davanın kabulü ile dava konusu trafik kazasına sebebiyet veren davalı sürücü idaresindeki davalı firmaya ait dava konusu... plakalı aracın 3. kişilere devir ve temlikinin önlenmesi için trafik kayıtlarına ihtiyati tedbir konulmasına, müvekkili şirkete ait... plakalı aracın döşemelerin sökülmesi ve takılması için gereken süre de dikkate alınarak konusunda uzman bilirkişi marifetiyle makul tamir süresinin belirlenmesine, makul onarım süresinin belirlenmesinden sonra dosyada mübrez ve celp edilen tüm bilgi ve belgeler değerlendirilerek, makul onarım süresince müvekkil şirketin mahrum kaldığı ticari gelirin bilirkişi marifetiyle tam ve kesin olarak belirlenmesinden sonra arttırılmak üzere, 6100 Sayılı HMK'nın 107. Maddesi uyarınca fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydı ile şimdilik 1.000,00 TL ticari kazanç kaybı zararının kaza tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek avans faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen sorumlu davalılardan tahsiline, yargılama giderleri, masraf ve vekâlet ücretinin ayrı ayrı davalılara yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür. CEVAP: Davalılar tarafından işbu davaya cevap verilmediği anlaşılmıştır. DELİLLER: Trafik kazasına karışan araçların Uyap sistemi üzerinden araç sorgusu raporlarının çıkarıldığı, dava dışı sigorta şirketine, T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına, Türkiye Seyahat Acenteleri Birliği (...)'ne ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine yazılan yazı cevapları, 24/03/2025 tarihli bilirkişi raporu, 14/08/2025 tarihli bilirkişi raporu, davacı vekili tarafından 20/04/2025 tarihli talep artırım dilekçesi dosyamız arasındadır. Mahkememizin 29/01/2025 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararı uyarınca dosyanın resen seçilecek 1 kusur 1 otomotiv bilirkişisine tevdi ile yapılan uyuşmazlık tespiti kapsamında kazaya karışan sürücülerin kusur durumlarının tespiti, davacı aracının bu kazadan kaynaklı hasara uğrayıp uğramadığı uğramış ise hasarın ne kadar süre içerisinde giderilebileceği, belirlenen tamir süresi göz önüne alınmakla davacı aracı olan ...plaka sayılı araç yönünden söz konusu tamir süresinde ne miktarda (dosyaya kazandırılan bilgi ve belgeler ile reel piyasa rayiçlerine göre ayrı ayrı olmak üzere) kazanç kaybına uğradığı, hazırlanacak raporun dosyamıza sunulmasının istenilmesi üzerine hazırlanan 24/03/2025 tarihli raporda özetle ... plakalı kamyonet kontrolsüz sürüş yaparak park halindeki araca çarptığından dolayı kazanın oluşumuna etken olduğunu, park halindeki ...plakalı minibüs sürücüsüne atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda etken olmadığını, ikame araç bedeli yönünden; davacı vekilinin dava dilekçesindeki beyanına göre; “anılı aracın 07.08.2023 ila 25.10.2023 tarihleri arası toplam 80 gün onarımda kaldığı” şeklinde beyanı olduğu, ... plaka sayılı aracın kazanç kaybı bedelinin aracın ticari araç olmasından dolayı mali defterlerin, kestiği faturaların incelenerek günlük net kazancının belirlenmiş olacağı, bunun için mali konularda uzman mali bilirkişinin defter kayıtlarını inceleyerek belirlenebileceğinin, bu konunun uzmanlık alanımız dışında kaldığı, Sayın mahkemeniz kazanç kaybı bedelini ikame araç olarak değerlendirecek olursa; davacıya ait aracın vaki kaza tarihi itibariyle onarım süresi boyunca 50.000,00 TL ikame araç talebi oluşabileceği yönünde görüş ve kanaatine varılmıştır. Mahkememizin 07/05/2025 tarihli duruşmanın 4 nolu ara kararı uyarınca dosyanın resen seçilecek SMMM bilirkişisine tevdisi ile davacı aracı olan... plaka sayılı araçtan davacının ne miktarda gelir elde ettiği bu nedenle davacı yanın bu araca ilişkin mahrum kaldığı kazanç kaybının ne miktarda olacağı yönünde davacı kayıtları üzerinde inceleme ile rapor tanzim edilmesinin istenilmesi üzerine hazırlanan 14/08/2025 tarihli raporda özetle davacının olası vergi öncesi net kazanç kaybının ne olabileceği yönünde bir hesaplama yapılmak istenir ise: (davacının 2023 yılı Brüt Satış Kar oranı) davacının 2023 yılı net satışlarına isabet eden vergi öncesi brüt satış karının % 14 civarına tekabül ettiği tespitinden hareketle teknik bilirkişilerce 20 günlük tamir süresince 50.000.TL'sına kiralanabilecek muadil aracın % 14 üne tekabül eden 7.000.TL'nin davacının 20 günlük araç kiralayamama nedeniyle elde edemediği brüt satış kar kaybı olacağı tespit edilmiş olup takdiri sayın mahkemeye bıraktığı şeklinde görüş ve kanaat bildirilmiştir. Davacı vekili tarafından sunulan 202/04/2025 tarihli talep artırım dilekçesinde 1.000,00 TL ticari kazanç kaybı zararının kaza tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek avans faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen sorumlu davalılardan tahsili taleplerini, 50.000,00 TL ikame araç bedelinin kaza tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek avans faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen sorumlu davalılardan tahsili olarak ıslah ettiklerini, harcını yatırdıkları görülmüştür. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava, maddi hasarlı trafik kazası sonucu aracı hasar gören davacının 2918 sayılı KTK kapsamında sürücü, işleten olan davalılardan maddi zararların (ikame araç bedeli) tazminine ilişkindir. Taraflar arası uyuşmazlık konusu hususlar; söz konusu kazadan kaynaklı araç sürücülerinin kusur durumunun tespiti, bu kaza nedeniyle davacıya ait aracın tamir süresinin belirlenmesi ile bu süreye karşılık gelecek günlük kiralama bedelinin ve ayrıca tamir süresine esas davacının ne miktarda gelir elde ettiği ve bu kapsamda toplam mahrum kaldığı kazanç kaybının ne olacağı, söz konusu sürede bu araç yerine başka bir aracın kiralanmasından kaynaklı kira bedeli ödenip ödenmediği, ödenmiş ise ne miktarda gider sarfedildiği husususun da ayrıca incelenmek suretiyle kazanç kaybının tahsiline yönelik açılan maddi tazminat davası olduğu anlaşılmaktadır. Olay tarihi olan 25/07/2023 günü saat 20:00 sularında İzmir ili Gaziemir ilçesi, 1. Sokak kavşağında sürücü ...sorumluluğundaki ... plaka sayılı ticari olarak davacı şirket tarafından işletilen minibüs park halinde iken sol arka kısımlarına davalı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki, diğer davalı... Gıda... Limited Şirketi tarafından işletilen ... plaka sayılı... kamyonet ile çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olup kazanın meydana gelmesinde benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda davalının 2918 sayılı KTK m.84 kapsamında park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpmak kuralını ihlal ederek tam kusurlu olduğu, davacının aracında meydana gelen maddi hasar nedeniyle davalının sürücü ve işleten sıfatıyla doğrudan zararlar yanında dolaylı zararlar kapsamında doğan zararlardan müteselsilen sorumlu oldukları, davacının ticari kazanç kaybı şeklindeki zararının ikame araç bedelinden daha düşük olamayacağı ve bu doğrultuda davacının en az piyasadan tamir süresince tedarik edeceği ikame araç için ödemek zorunda kalacağı bedel kadar zarara uğradığı gözetilerek aracın 20 gün boyunca onarımda kalacağı hususundaki bilimsel tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde günlük kiralık araç bedellerinin bilirkişi tarafından yapılan araştırma sonucu 2.500,00 TL olduğu göz önüne alındığında davacının araç tamir için geçen bu süre boyunca 50.000,00 TL zararının oluşacağı sonucuna varılmış, davacının talep artırım dilekçesi doğrultusunda talep sonucunun dosya kapsamına uygun olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilmiş, davacının aracında maddi hasara sebebiyet veren davalı limited şirketine ait aracın ticari araç olması nedeniyle yerleşik Yargıtay uygulaması çerçevesinde davacının değişen oranlarda avans faizi talep edebileceği gözetilerek davanın kabulü ile davacının maddi tazminat talebinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1-Davanın kabulü ile 50.000,00 TL maddi tazminatın (ikame araç bedeli) kaza tarihi olan 25/07/2023 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Alınması gereken 3.415,50-TL karar ve ilam harcının davacıdan peşin olarak alınan 427,60-TL harçtan ve 836,80-TL tamamlama harcından mahsubu ile bakiye 2.151,10-TL nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına. 3-Davacı tarafça yapılan 916,00-TL ilk dava açma gideri, 836,80-TL tamamlama harcı, 2.072,00-TL davetiye ve posta müzekkere gideri ile 12.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 15.824,80-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 4-Davalılarca yapılan yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına, lehe vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 5- Davacı tarafça yatırılan gider avanstan kullanılmayan miktarların karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine, 6-Davacı lehine AAÜT uyarınca takdir olunan 45.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına, Dair, davacı vekili ve davalılar vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ve bulunulan yer Asliye Hukuk (Ticaret) mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla İzmir BAM nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 12/11/2025

Katip ... ¸

Hakim ... ¸