İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2024/520 E. 2025/901 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2024/520
- Karar No
- 2025/901
- Karar Tarihi
T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO: 2024/520 Esas KARAR NO: 2025/901 DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVANIN İLK AÇILDIĞI TARİH: 26/12/2019 İSTİNAF TEVZİ TARİHİ: 26/07/2024 KARAR TARİHİ: 18/11/2025
Mahkememizin----- Kararı ile davanın kısmen kabulüne dair verilen karar,----- Karar sayılı ilamıyla kaldırılmakla, dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılıp, davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ------- plakalı aracın davalı sigorta şirketince sigortalandığını, sigorta kapsamında "Aracın veya araç parçalarının çalınması veya çalınmaya teşebbüs edilmesi'' ne karşı da teminat altına alındığını, müvekkile ait aracın 29.11.2015 tarihinde müvekkilin kapalı ve kilitli evine zorla girilerek müvekkilin aracının anahtarlarının ele geçirilmesi suretiyle çalındığını, emniyetçe aramalara rağmen bulunamadığını, rizikonun gerçekleşmesinden kaynaklı zararın giderilmesi için yasal süre içerisinde davalı tarafa başvuruda bulunulduğunu, davalı ile yapılan görüşmelerde araç rayiç bedeli olarak belirlenen 114.000,00 TL'nin müvekkiline ödenmesine dair anlaşıldığını, ancak davalı tarafın 57.345,00 TL ödediğini, başkaca bir ödeme yapılmadığını, ------- yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalı şirketten müvekkile ödenmesi gereken 114.000,00 TL'den geriye kalan 56.655,00-TL'nin ödenmesi istendiğini, ödenmediğinden davalı sigortacı aleyhine ---- Esas sayılı dosyası ile icra takibi açıldığını, ancak davalı tarafça itiraz edildiğini, arabuluculuğa gidilmesine rağmen anlaşma sağlanamadığını, bu nedenle takibin kaldığı yerden devamına itirazın iptaline, icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderlerinin ve avukatlık ücretlerinin davalı tarafa yükletilmesine ve diğer alacaklara ait işlemiş ve işleyecek temerrüt faizleri ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın öncelikle aktif husumet yokluğu sebebiyle reddine karar verilmesini, davacının zamanaşımına uğrayan tüm taleplerinin reddini, davacıya ait aracın sigortacısı olduklarını, hasar ihbarı nedeniyle hasar dosyası açılarak incelemeye alındığını, inceleme neticesinde 114.000 TL bedelde mutabık kaldıklarını, müvekkilce 57.345 TL tutar rehin ödemesi olarak yapıldığını, aracın daha sonra bulunduğunu, Nevşehirde polis otoparkında olduğunu, zararın ortadan kalktığını, ödenen paranın iadesinin gerektiğini, davacının açmış olduğu haksız ve yersiz davanın öncelikle usulden, aksi halde esastan reddini, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline dair karar verilmesini savunmuştur.
SAFAHAT:Mahkememizden verilen ---- karar sayılı kararın ---- karar sayılı ilamı ile kaldırılarak Mahkememizin ---- Esas sayılı dosyasına kaydedildiği ve ---- Kararı ile davanın kısmen kabulüne dair verilen karar,---- Karar sayılı ilamıyla kaldırılmakla, dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapıldığı görüldü.
Deliller Tarafların ticaret sicil sorguları dosya arasına alınmıştır. ------- esas sayılı dosyası dosya arasına alınmıştır. ----yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır. ----- yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır. Davalı sigorta şirketine yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.Sigorta hukuku alanında uzman aktüer bilirkişi kök ve ek raporları dosyaya sunulmuştur.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:Dava, 29.11.2015 tarihinde meydana gelen hırsızlık olayı sebebiyle davacı ile davalı arasında düzenlenen sigorta poliçesinden kaynaklanan rizikonun oluşup oluşmadığı, bunun sonucu olarak davacı tarafın davalıdan alacağı bulunup bulunmadığı hususlarında davacı tarafça başlatılan takibe, davalı tarafından---- esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali davasıdır.Mahkememizce dava dilekçesi, cevap dilekçesi,------ takip sayılı dosyası, taraflarca dosyaya sunulan deliller ve tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre, taraflar arasında sigortadan kaynaklı ticari ilişki mevcut olduğu, davacı tarafça alacağına ilişkin------ esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığı, davalı tarafından yapılan itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.Dosyaya, davacı tarafça arabuluculuk tutanağı sunulmuştur.Dosyada, davalı tarafın zaman aşımı itirazı ön inceleme duruşmasında değerlendirilmiş, davanın süresinde açıldığı kabulüyle yargılamaya devam olunmuştur.Dosya, istinaf öncesi yapılan yargılamada, sigorta hukuku alanında uzman aktüer bilirkişiye tevdi edilmiş; 21.11.2023 tarihli rapora göre dosyadaki bilgi, belge, sigorta poliçesi, hasar dosyası, ve ibraz edilen deliller ışığında, davacı ile davalı sigorta şirketi arasında sigorta poliçesi düzenlendiği, taraflar arasında imzalanan 22.01.2016 (Belge üzerinde sehven 22.01.2015 olarak yazılmıştır) tarihli mutabakat metninde, dava konusu çalınan aracın bedelinin 114.000,00 TL olduğu ve davacıya ödeneceği konusunda mutabık kalındığı, dava konusu aracın 29.11.2015 tarihinde çalındığı, 06.01.2016 tarihli emniyet yazısına kadar da bulunamadığı ve hatta taraflar arasında 22.01.2016 tarihinde mutabakat yapılmış olduğu ve 28.03.2016 tarihinde de kısmi ödeme yapıldığı dikkate alındığında, en azından 28.03.2016 tarihine kadar bulunamadığı konusunda tarafların bilgi sahibi olduğu sonucuna ulaşıldığı, davaya konu araç uzun süre bulunamadığından trafik ve vergi kayıtlarının da silindiği, her ne kadar davalı sigorta şirketi aracın sonradan bulunduğu ve ----------polis otoparkında olduğunu ileri sürmüş ise de, dosyada bu konuda bir bilgi mevcut olmadığı, poliçe genel şartlarına göre, "Çalınmış olan aracın bulunması için ilgili makamlarca yapılacak araştırmalar 30 gün içinde sonuç vermediği takdirde sigortalı durumu ilgili makamlara başvurduğunu belgelemek suretiyle, sigortacıya bildirir. araç kayıtlarına çalınma durumunu gösteren şerh ve sair açıklamanın konduğunu ve aracın ilgili mevzuata göre devrine engel teşkil edebilecek kısıtlamaların bulunmadığını gösteren belgeler sigortacıya teslim edilir. Sigortacı bu genel şartlara göre tazminatı öder. Bu genel şartların B.3.3.3 üncü maddesinin 2 nci paragrafı uyarınca ilgililer hakkında cezai soruşturma açılmış ise bu soruşturmanın tamamlanmasına kadar sigortacı tazminat ödemesini bekletebilir. Çalınmış olan aracın bulunması, sigorta tazminatının ödenmesinden önce olmuş ise sigortalı, aracı geri almak zorundadır. Sigortacı tarafından değeri ödenen araç, ödemeden sonra bulunursa, sigorta ettiren ve/veya sigortalı keyfiyeti derhal sigortacıya bildirmekle yükümlüdür. Bu durumda anlaşma hükümlerine göre sigortalı tazminatı iade eder veya aracın mülkiyetini sigortacıya devreder. Araçta çalınma dolayısıyla bir zarar meydana gelmiş ise sigortacı zararı öder." hükümlerinin bulunduğu ve tarafları bağladığı, bu hükümlere göre aracın sigortacıya devrine ilişkin belgelerin dosyada mevcut olmasına ve aracın uzun süre bulunamamış olmasına göre, taraflar arasında mutabakatla belirlenen bedelin ödenmesi gerektiği, araç uzun süreden sonra bulunmuş olsa dahi, vergi ve trafik kayıtları silinmiş olan aracın yeniden davacı tarafından iade alınmasına zorlanmasının genel şartlara ve hakkaniyete uygun düşmeyeceği, taraflar arasındaki mutabakat metninde, aracın sonradan bulunması halinde davacı tarafından iade alınacağı yönünde bir şerh de bulunmadığı, davacının, mutabakat metnindeki bakiye alacağı olan 56.655,00 TL asıl alacak ile ihtarname giderini talep edebileceği rapor edilmiş olup, rapor doğrultusunda karar verilmiştir.Akabinde,----- Karar sayılı ilamı doğrultusunda, --------- çalıntı aracın bulunup bulunmadığı, bulunmuş ise ne zaman bulunduğu ve nerede olduğu, aracın herhangi bir kişiye teslim edilip edilmediği, edilmiş ise kime teslim edildiği, araç bulunmuş ise araçla ilgili olarak ne gibi işlem yapıldığı hususlarında bilgi verilmesinin istendiği, gelen müzekkere cevabına göre aracın hala-----muhafaza altında tutulduğunun bildirildiği, yine ---- müzekkere yazılarak --------- plakalı araç üzerinde rehin haklarının devam etip etmediği hususlarında bilgi verilmesinin istendiği, gelen müzekkere cevabına göre araç üzerinde menkul rehnin aktif olarak gözüktüğü, menkul rehnine bağlı risk bulunmadığı hususlarının bildirildiği, akabinde gelen müzekkere cevapları incelenerek ek rapor sunulması amacıyla dosyanın aynı bilirkişiye tevdi edildiği, sunulan ek rapora göre, dava konusu aracın 29.11.2015 tarihinde çalındığı, taraflar arasında 22.01.2016 tarihinde mutabakat yapılmış olduğu ve 18.02.2016 tarihinde de kısmi ödeme yapıldığı dikkate alındığında, en azından kısmi ödemenin yapıldığı 18.02.2016 tarihine kadar bulunamadığı konusunda tarafların bilgi sahibi olduğu, kök rapor sonrası dosyaya celp edilen yazı cevaplarından, davaya konu aracın 16.03.2016 tarihinde ------ bulunduğu,---- tarafından düzenlenmiş olan 12.04.2016 tarihli tahkikat evrakından da; aracın ruhsat sahibi ---- (Davacı şirket yetkilisi) teslimi için irtibat kurulduğu, -------, aracın yarı fiyatını sigortadan aldığını, aracın sigorta şirketine geçmiş olabileceğini, onlarla görüşüp geri dönüş yapacağını, sonraki görüşmelerde ise aracı sigortanın alacağını belirttiği; Sigorta şirket yetkililerinin de kendilerini (emniyeti) arayarak bilgi aldıkları, ancak aracı teslim almaya kimsenin gelmediği, o nedenle aracın yediemin otoparkına bırakıldığı ifadelerine yer verildiği, -------gelen yazı cevabında, menkul rehnine bağlı risk bulunmadığı belirtildiğinden, rehinle teminat altına alınan alacağın ödenmiş olduğu kanaatine varıldığı, davalı sigorta şirketi vekilinin cevap dilekçesinde, davacıya yapılmış olan ----- olarak yapılmış olduğunu belirttiği, o nedenle, davacıya 18.02.2016 tarihinde yapılmış olan iş bu ödemenin, ------- rehinin karşılığı ve kaldırılması, böylelikle, davalıya devir yetkisi verilen (mutabakata varılan) aracın, bulunması halinde 3.bir kişiye satışının gerçekleştirilebilmesi için yapıldığı kuvvetle muhtemel olarak değerlendirildiği, davaya konu olan aracın 16.03.2016 tarihinde bulunmuş olmasından, davanın taraflarının, 12.04.2016 tarihli Kırşehir Asayiş tahkikat evrakının içeriğinden, evrak tarihinden önce haberdar olduklarının anlaşıldığı, ayrıca, davacının davalı sigorta şirketine, aracın bulunduğu konusunda bilgi verdiği, bunun üzerine sigorta şirketi yetkililerinin de emniyet birimiyle temasa geçtiği, ancak aracı her iki tarafın da teslim almadığının anlaşıldığı, yaptığı kısmi ödemeyle araç üzerindeki -------- rehin riskini ortadan kaldıran davalı sigorta şirketinin, aracın bulunduğuna vakıf olmasından sonra mutabakat gereği ödemesi gereken bakiye tutarı ödemeden imtina ettiği, bununla birlikte, aracın bulunmuş olması nedeniyle yaptığı (ve iadesi gerektiğini ileri sürdüğü) kısmi ödemenin iadesi ya da aracın 3.bir kişiye satışı konusunda herhangi bir işlem yapmadığı ve/veya yasal yollara müracaat etmediği, Kasko Sigortası Genel Şartları'nın 3.3.4.2. maddesi; "Çalınmış olan aracın bulunması için ilgili makamlarca yapılacak araştırmalar 30 gün içinde sonuç vermediği takdirde sigortalı durumu ilgili makamlara başvurduğunu belgelemek suretiyle, sigortacıya bildirir. araç kayıtlarına çalınma durumunu gösteren şerh ve sair açıklamanın konduğunu ve aracın ilgili mevzuata göre devrine engel teşkil edebilecek kısıtlamaların bulunmadığını gösteren belgeler sigortacıya teslim edilir. Sigortacı bu genel şartlara göre tazminatı öder. Bu genel şartların B.3.3.3 üncü maddesinin 2 nci paragrafı uyarınca ilgililer hakkında cezai soruşturma açılmış ise bu soruşturmanın tamamlanmasına kadar sigortacı tazminat ödemesini bekletebilir. Çalınmış olan aracın bulunması, sigorta tazminatının ödenmesinden önce olmuş ise sigortalı,aracı geri almak zorundadır. Sigortacı tarafından değeri ödenen araç, ödemeden sonra bulunursa, sigorta ettiren ve/veya sigortalı keyfiyeti derhal sigortacıya bildirmekle yükümlüdür. Bu durumda anlaşma hükümlerine göre sigortalı tazminatı iade eder veya aracın mülkiyetini sigortacıya devreder. Araçta çalınma dolayısıyla bir zarar meydana gelmiş ise sigortacı zararı öder." hükümlerini taşımakta olup tarafları bağlayıcı olduğu, dava konusu olaya bakıldığında, aracın ---- tarihinde bulunmuş olduğu, ------ aranarak durumdan haberdar edilen davacı şirket yetkilisinin durumu sigorta şirketine aktardığı, sigorta şirketinin de --------görüştüğü ve fakat aracı her iki tarafın da almadığı, taraflar arasında araç bedeli üzerinde mutabakata varılmış olması, davacıya yapılan kısmi ödemeyle rehnin kaldırılmış olması ile davaya konu aracın satış ve devir yetkisinin davalı sigorta şirketine geçmiş olması nedeniyle, davaya konu aracın bulunma hadisesinin, "araç bedelinin ödenmesi sonrasında" gerçekleştiği, ahde vefa ilkesinin de bunu gerektirdiği, davacının Kasko Sigortası Genel Şartları'nın 3.3.4.2. Maddesi'nde yer alan; "Sigortacı tarafından değeri ödenen araç, ödemeden sonra bulunursa, sigorta ettiren ve/veya sigortalı keyfiyeti derhal sigortacıya bildirmekle yükümlüdür. Bu durumda anlaşma hükümlerine göre sigortalı tazminatı iade eder veya aracın mülkiyetini sigortacıya devreder." hükmü gereğini yerine getirerek, aracın bulunmasından sigorta şirketini haberdar ettiği; aracın bulunması halinde, sigortacıya tazminatın iade edileceği yönünde bir anlaşma olmadığı gibi, davacının talebinin de bakiye alacağının tahsili yönünde olduğu (bulunan aracın mülkiyetini, aldığı bedelin iadesini talep etmediği), belirtilen nedenlerle davaya konu ihtilaf yönünden yasa, poliçe, sigorta genel şartları hükümlerine ve mevcut delillere göre; davacının bakiye alacağının ödenmesi gerektiği, davalı şirketin de davaya konu aracı teslim alarak üzerinde tasarruf edebilmesi, davacının bu konuda -mutabakat metni uyarınca- üzerine düşen görevi ifa etmesi gerektiği görüş ve kanaatine ulaşıldığı rapor edilmiş olup, raporun taraflara tebliğ edildiği, davalı tarafça rapora karşı herhangi bir beyan ve itiraz dilekçesi sunulmadığı, bilirkişi raporunun bu yönleriyle gerekçeli, denetime elverişli ve hükme esas alınabilir nitelikte bulunduğu, dava dışı ----- şirketi tarafından, araç üzerindeki rehni sebebiyle risk kalmadığını belirtmiş olduğundan, sigorta tazminatını talep ve dava hakkının bulunmadığı, poliçe, sigorta genel şartları hükümlerine göre, davacının bakiye alacağının ödenmesi, davalı şirketin de davaya konu aracı teslim alarak üzerinde tasarruf edebilmesi gerektiği, her ne kadar davacı tarafça 56.655,00 TL asıl alacak, 138,17 TL ihtar gideri alacağı ve 16,30 TL işlemiş faiz alacağı olmak üzere toplam 56.809,47 TL üzerinden takip yapılmış ve bu miktar yönünden itirazın iptali talep edilmiş ise de, tespit edilen alacak miktarının 56.655,00 TL asıl alacak ve 138,17 TL ihtar gideri alacağı olmak üzere toplam 56.793,17 TL olduğu, davacı tarafça takip öncesinde davalı tarafı temerrüde düşürdüğüne dair noter ihtarının tebliğine ilişkin herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığından takip öncesi işlemiş faiz alacağının doğmayacağı anlaşılmış olmakla, 3095 sayılı yasaya göre tarafların ticari şirket olduğu dikkate alınarak faaliyetin ticari iş sayılması ve ticari faiz talep edilebilmesinin mümkün olduğu tespitiyle beraber, davacı vekilinin 18.11.2025 tarihli celsede sunduğu yokluklarında karar verilmesi talepli mazeretinin, vekil-müvekkil arasında sonuç doğurmak ve talik sebebi olmamak üzere kabulüne karar verilerek tahkikat sonlandırılmış ve davanın kısmen kabulü ile, davalının-----------esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptaline, toplam 56.793,17 TL (56.655,00 TL asıl alacak, 138,17 TL ihtar gideri alacağı olmak üzere) üzerinden takibin devamına, 56.655,00 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %10,50 oranında ve değişen oranlarda (icra takibindeki taleple bağlı kalınarak) ticari faiz uygulanmasına karar vermek gerekmiştir.Öte yandan davacı tarafça davalıdan icra inkar tazminat talebinde bulunulmuş olup 56.655,00 TL asıl alacağın likid olması karşısında 2004 sayılı İİK'da yer alan İcra İnkar Tazminatının yasal koşulları oluştuğundan talebin kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE, 2-Davalının -------- esas sayılı takip dosyasına yaptığı İTİRAZIN İPTALİNE, toplam 56.793,17 TL (56.655,00 TL asıl alacak, 138,17 TL ihtar gideri alacağı olmak üzere) üzerinden takibin devamına, 56.655,00 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %10,50 oranında ve değişen oranlarda ticari faiz uygulanmasına, 3-İİK 67/2. maddesi gereğince 56.655,00 TL asıl alacak üzerinden %20 oranında belirlenen 11.331,00 TL icra inkar tazminatının davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, 4-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 3.879,54 TL harçtan peşin alınan 686,12 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.193,42 TL harcın davalıdan tahsili ile hazine adına irad kaydına, 5-Davacı tarafından yapılan 686,12 TL nispi harç ile 220,70 TL istinaf başvuru harcının toplamı olan 906,82 TL harç gideri, 6.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 250,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 7.156,82 TL yargılama giderinin davanın kabul edilen kısmı dikkate alınarak 7.085,25 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 6-Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca ---------- bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul edilen kısmı dikkate alınarak 1.318,68 TL'sinin davalıdan tahsili ile; 1,32 TL'sinin alan davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 8-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 16,30 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, 9-Davalı tarafından yapılan 1.169,40 TL istinaf başvuru harcı ve 244,65 TL posta masrafı olmak üzere toplam 1.414,05 TL yargılama giderinin davanın kabul edilen kısmı dikkate alınarak 14,15 TL'sinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, 10-Karar kesinleştiğinde varsa bakiye gider avansının yatırana iadesine, Dair, tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde--------- Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/11/2025