İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2024/374 E. 2025/1328 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2024/374
- Karar No
- 2025/1328
- Karar Tarihi
T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/374 Esas KARAR NO : 2025/1328
DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 29/04/2024 KARAR TARİHİ : 09/12/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 20/01/2026
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde; üretici ve bayilik veren firma olan ..... A.Ş.’nin bilgisi ve onayı dahilinde müvekkili şirket ile davalı arasında kurulan 31.03.2023 tarihli anlaşma ve taahhüt kapsamında; davalı, 25.12.2023 tarihine kadar 5 adet ..... Marka, 2023 model, ..... çekici tipi aracı satın alma taahhüdünde bulunmuş, davalının vermiş olduğu bu 5 araçlık bu taahhüt dolayısıyla üretici ve bayilik veren tarafından müvekkili şirket aracılığıyla davalının satın alacağı araçların satış bedellerinde ..... indirim yapılmış olduğu, davalı yan yıl içinde 4 adet aracın alımını gerçekleştirmiş olduğu, taahhüt tarihi olan yıl sonuna yaklaşılmakla davalı yanın vermiş olduğu taahhüdü yerine getiremeyeceği anlaşılmış, teslime hazır bir halde müvekkili şirket nezdinde bekleyen bakiye 1 aracın satın alımının tamamlanması adına davalı yana Bakırköy ..... Noterliği'nin 19.12.2023 tarihli ve ..... yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edilmiş, mekzur ihtarname ile 1 adet aracın alımının yapılması ile 5 araçlık taahhüdün tamamlanacağı, buna uyulmaması halinde; toplu alım taahhüdüne istinaden verilmiş olan indirim iade alınacağı, aracın baz fiyatındaki bu değişiklik nedeniyle ek ÖTV doğacağı ve tüm bu bedelin davalıya rücu edileceği davalının bilgisi dahilin olup ihtarname ile de tekrar bildirilmiş olduğu, davalı yan bildirime rağmen taahhüdünü tamamlayamadığı gibi iyi niyetten uzak saiklerle taraflar arasındaki anlaşmayı inkar yoluna da gitmiş olduğunu, davalı yanın keşide etmiş olduğu Bakırköy ..... Noterliği 28.12.2023 tarihli ihtar ile ise; taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmadığı dile getirilmiş ve taraflar arasındaki ilişki ve borcun inkar edilmiş olduğu, taraflar arasındaki varılan anlaşma ve sözleşmenin yazılı hali, davalıya hem mail hem de watsap yolu ile iletilmiş ve davalı yan da kabul etmiş olduğunu, mezkur yazışmalar davalının sözleşeme ve şartları kabul ettiğini hatta ve hatta değişiklik düzenleme taleplerini içermekte olduğu, yine davalının 5 adet araç için ödemiş olduğu kaporaya ilişkin dekont ekte paylaşılmakta olup, davalı ödeme açıklamasına bizzat "2023 model 5 adet 18-45 kapora" yazmış olduklarını, taraflar arasındaki anlaşmanın yazılı şekil şartına bağlı olmadığını, yine ekte sunulu belgeler, mail ..... yazışmaları ve banka dekontları, tarafların 5 adet araç için anlaştığını yazılı olarak ispat etmekte olduğu, anlaşma ve şartların davalının bilgisi dahilinde olup, imzalı nüshanın müvekkili şirket yedinde bulunmadığı gerekçesi ile hem ticari teamüle aykırı hem de iyi niyetten uzak saiklerle taraflar arasındaki anlaşmayı inkar yoluna gitmekte olduklarını, yine bahse konu 4 adet aracın müvekkili şirket tarafından davalıya satış faturaları da sunulmakta olduğu, mekzur faturalar incelendiğinde ".... indirimi uygulanmıştır" ibarelerin faturalar açıklamasında açıkça yer aldığı görülmekte olduğu, Davalı tarafından verilen taahhüdün, 25.12.2023 tarihine kadar 5 adet aracın satın alımının tamamlanması yerine getirilememiş olması nedeniyle, üretici firma tarafından davalıların satın almış olduğu toplam 4 adet çekiciye uygulanmış olan indirimler, iade alınarak müvekkili şirkete fatura edilmiş olduğu, ekte .... A.Ş.'nin müvekkili şirkete kesmiş olduğu ilave faturalar paylaşılmakta olduğu, ithalatçı tarafından aracın baz fiyatına verilen indirim iade alınmakla araçların matraha esas tutarları da değişmiş, ek vergi doğmuş olduğunu, Davalı yanın taahhüdüne uymaması nedeniyle doğan indirim iadeleri müvekkili tarafından MBT'ye ödenmiş olduğu, yine araçların fiyatı değiştiği için doğan ek vergiler de davalı adına vergi dairesine ödenmiş müvekkili şirketçe bahse konu indirim iadeleri + doğan ek veriler için davalı adına 16.01.2024 tarihli faturalar düzenlenmiş, sonrasında davalı yanın inkarları ve fatura iadeleri başlamış olduğunu, taraflar arasındaki anlaşma ve davalı yanın vermiş olduğu taahhüt uyarınca, satın alınacağı taahhüt edilen 5 adet aracın 25.12.2023’e kadar satın alınmaması nedeniyle üretici tarafından iade alınan, müvekkili şirkete fatura edilen indirim bedelleri ve bu nedenle oluşan vergi farkları müvekkili şirketçe ödenmiş ve müvekkili şirketçe davalı yana fatura edilmiş, ancak davalı tarafından, taraflar arasındaki sözleşme ve taahhüde rağmen müvekkili şirkete 19.01.2024 ve 31.01.2024 tarihli iade faturaları kesilmiş, müvekkili şirketçe Beyoğlu ..... Noterliği ..... Yevmiye Numaralı 26.01.2024 Tarihli ve Beyoğlu ..... Noterliği .... Yevmiye Numaralı 06.02.2024 Tarihli ihtarnameler ile; iade faturaların kabul edilmediği bildirilmiş, davalılara iade edilmiş ayrıca bir kez daha 5 adet çekici alımı gerçekleştirilmemesi dolayısıyla üretici ve bayilik veren tarafından müvekkili şirkete yansıtılan 4 adet çekiciye ilişkin indirim bedellerinin karşılığı olarak 168.478,75-TL’nin ödenmesi talep edilmiş olduğu, ..... tarafından müvekkili şirkete fatura edilen indirim bedelleri ile araçların satış fiyatlarının artması dolayısıyla araçların uğradığı ÖTV fiyat artışları davalıya fatura edilmiş, davalıya kesilen faturaların toplam bedelinin 168.478,75-TL olduğu, tüm bu faturalar e-fatura olarak kesilmiş olup elektronik ortamda davalıya tebliğ edilmiş, her ne kadar davalı tarafından bu faturalara itiraz edilmiş ve iade faturalar düzenlenmiş olsa da faturalara itiraz edilebilmesi için gerekli şartlar oluşmadığından taraflarınca kabul edilmemiş olduğu, müvekkili şirket tarafından taraflar arasındaki sözleşmeye uygun biçimde davalıya fatura kesilmiş olmasına rağmen davalı tarafından sözleşmeye aykırı biçimde davranılarak bu faturalara karşılık iade faturaları kesilmiş, müvekkili şirket tarafından davalının düzenlemiş olduğu iade faturalarının Beyoğlu ..... Noterliği .... Yevmiye Numaralı 26.01.2024 Tarihli ve Beyoğlu ..... Noterliği ..... Yevmiye Numaralı 06.02.2024 Tarihli ihtarnameler ile davalıya kabul edilmediği bildirilmiş olduğu, Davalı tarafından huzurdaki dava ile indirim bedellerinin ve indirim bedellerinden kaynaklanan ÖTV fark tutarlarının müvekkili şirkete ödeneceği kabul edilmiş, ancak bir an için böyle bir yazılı taahhüdün varlığının mevcut olmadığı düşünülse dahi davalıların edimi ifa etmemesi dolayısıyla müvekkili şirketin zarara uğradığı için davalı yan bu zararı yani üretici firma tarafından müvekkili şirkete yansıtılan indirim bedelini ve bu indirimden kaynaklı oluşan ÖTV farkını ödemekle yükümlü olduğunu, davalı tarafından verilen taahhüde istinaden satın alımı gerçekleşmeyen 1 adet araç nedeniyle, satın alınmış olan 4 adet araca ilişkin indirim bedelleri ile indirim iadesinden kaynaklı vergi farkı dolayısıyla davalıya kesilen 4 adet faturanın toplam bedeli olan 168.478,75-TL’nin ihtarname tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkili şirkete ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın açmış olduğu davada; müvekkili şirketin davacı şirketten 25.12.2023 tarihine kadar 5 adet ..... tipi araç satın almayı taahhüt ettiği, buna istinaden kendisine indirim uygulandığı, şayet taahhüt edilen 5. aracı almadığı için, almış olduğu diğer araçlar için uygulanan indirimlerin iadesini dava ve talep konusu etmiş olduklarını, davacı taraf Beyoğlu ..... Noterliği'nin 19.12.2023 tarih ve ..... Yevmiye numaralı ihtarnamede 31.03.2023 tarihinde taraflar arasında sözleşme yapıldığını iddia etmiş, taraflar arasında bu tarihte yapılmış bir sözleşme olmadığını, taraflar arasında araç alımına ilişkin görüşmenin 2022 Yılı Kasım ayında olduğu ve ilk satın alınan araca ilişkin ödemenin 28.11.2022 tarihinde yapılmış olduğu, müvekkili şirketin davacı şirketin iddia ettiği gibi 5 tane araç alacağına dair yazılı bir taahhüdü olmadığını, davacı şirketin müvekkili şirkete 28.11.2022 tarihinde 5 adet araç alınması halinde ekstra indirim uygulayacağına dair sözlü taahhüdü söz konusu olduğu, müvekkili şirketin bu teklifi kabul ettiğine dair beyanı olmadığını, müvekkili şirketin davacı tarafa araç alımına istinaden 08.12.2022 tarihinde kaparo göndermiş, davacı taraf, müvekkili şirkete dört araç satmış ve araçları 2023 şubat ve mart ayında teslim etmiş olduklarını, davacı taraf satmayı taahhüt ettiği araçları süresinde müvekkili şirkete teslim etmemiş olduğunu, davacı taraf araçları süresinde teslim etmediği gibi bir de gelen tüm zamları da uygulamak sureti ile müvekkilinin alım gücünü aşan fiyatlar talep etmiş olduklarını, müvekkili şirket, araçların davacı tarafın taahhüt ettiği tarihte araçları teslim etmesi halinde, 4 araç için yaptığı ödemelerle 5 adet aracı satın alabilecekken, davacının araçları geç teslim etmesi ve gelen tüm zamları fiyata yansıtması nedeniyle 4 aracı dahi ilave ödeme yapmak suretiyle alabilmiş olduğunu, davacı taraf şifai sözleşmeye de uymamış, müvekkilinin araç sipariş ettiği tarihte, bu tür ticari araçlara talebin yoğun olması nedeniyle, davacı tarafın gelen araçları indirim talep etmeyen müşterilere satmış olduğunu, araçları taahhüt ettiği sürede teslim etmemiş, gelen tüm zamları fiyatlara yansıtarak müvekkili şirketin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olduklarını, davacının satmış olduğu araçlara talep azalınca, davacı tarafın aklına müvekkilinin gelmiş olduğunu, şifai olarak anlaşılan araçların zamanında teslim edilmemesi, gelen tüm zamların fiyatlara yansıtılması nedeniyle müvekkilinin diğer aracı alamamış olduğunu, davacı tarafın dava dilekçesinde ileri sürdüğü hususların doğru olmadığını, mağdur edilenin davalı olduğunu, müvekkili şirketin, araçların geç teslim edilmesi ve gelen tüm zamların müvekkiline yansıtılması nedeniyle zarara uğramış, bu nedenle haksız davanın reddini talep zarureti hasıl olmuş olduğunu, davacı taraf ile müvekkili şirket arasında yazılı sözleşme olmadığını, davacı taraf sözlü sözleşmeye uymamış ve satmayı taahhüt ettiği araçları süresinde teslim etmemiş, araçların teslim süresinin gecikmesi ve gelen tüm zamları fiyatlara yansıtması nedeniyle müvekkili şirketin ancak 4 tane aracı almaya gücü yetmiş olduğunu, bunun sorumlusunun, araçları geç teslim eden ve tüm zamları yansıtan davacı olduğunu, bu nedenle haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, ticaret sicil kayıtları çıkarılarak dosya kapsamına alınmış, Beyoğlu .... Noterliği, Bakırköy ..... Noterliği, Bakırköy ..... Noterliği tebliğ şerhli ihtarnameleri, Vergi Müdürlükleri kayıtları celbedilmiş ve sözleşme ilişkisi ve faturalara konu alacak talebi yönünden bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişi heyetinin 25.06.2025 tarihli raporunda; davacının 2023 ve 2024 yılı Ticari defterlerinin, usulüne uygun tutulmuş olduğu, davalı yana ait ticari defterlerin inceleme için sunulmamış olduğu, davacı yanın incelenen ticari defterlerinde,19/01/2024 tarihi ve dava tarihi olan 29.04.2024 tarihi itibariyle, davacının davalıdan 168.478,75 TL alacaklı oldukları, davacı alacağının, davacı tarafından davalı yana 2024 yılında düzenlenmiş ve fatura açıklamaları “ALIM TAAHHÜDÜNÜN YERİNE GETİRİLMEDİĞİNDEN DOLAYI EK FİYAT FARKI açıklaması içeren toplam tutarı 134.999,02 TL+KDV=161.998,82 TL ve EK FİYAT FARKININ ÖTV BEDELİ açıklaması içeren toplam tutarı 5.399,94 TL+KDV=6.479,93 TL ve kümülatif toplam tutarı 140.398,96 TL+KDV=168.478,75 TL olan 4 Adet Temel E-Faturanın davalı tarafından kabul edilmeyerek ödenmemiş olmasından kaynaklanmış olduğu, davalı tarafından işbu faturaların kabul edilmemiş olduğuna dair davacı yana ihtarnameler göndermiş olduğu, davacı tarafından da işbu ihtarnamelere cevap verilmiş olduğu, Davacı tarafından dosyaya sunulu faturalara göre, ..... A.Ş.tarafından davacı yana “Şasi İndirim İadesi” açıklaması ile 31.12.2023 tarihinde 40.781,16 TL tutarlı 2 Adet Temel E-Fatura ve 40.218,25 TL Tutarlı 2 Adet Temel E-Fatura olmak üzere toplam 161.998,82 TL Fatura düzenlenmiş olduğu, işbu faturaların davacı ticari defterlerinde .... numaralı yevmiye numaralarında kayıtlı olduğu tespit edilmiş olduğu, “....” isimli kişiden ....@hotmail.com adresine sözleşmelerin gönderildiği müşahede edilmiş olsa da e-mail üzerinden verilmiş bir cevaba yahut imzalı bir sözleşmeye dosya kapsamında rastlanılamadığı, o halde bu bilgilerden hareketle, taraflar arasında birbirine uygun iradenin 31.03.2023 tarihinde kurulduğunun söylenemediği, nitekim dosyaya mübrez .... görsellerinde de davalı tarafından gönderildiği ve 31.03.2023 tarihine yakın olduğu tahmin edilen “sözleşmede eksiklikler var…” şeklinde yazışmanın olduğu, 5 adet aracın davalı tarafından satın alacağı kendisinin de kabulünde olduğu, diğer bir deyişle, tarafların iradesinin 5 adet araç satım-alımı noktasında uyuştuğu, bu noktada önem arz eden hususun araçların hangi şartlarda alınacağı olduğu, zira davalının, 5. aracı davacının yaptığı zamlardan, geç teslimden dolayı alamadığını ileri sürdüğü, dosyaya mübrez belgelerden taraflar arasındaki anlaşmanın hangi şartlarda olduğu anlaşılamadığından davalının 5. aracı almamakta haklı olup olmadığı şüpheden ari bir şekilde tespit edilemediği, şayet davalı 5. aracı almakta haksız ise; davacının buna ilişkin taleplerinin incelenmesi gerektiği, somut olayda davacının, eksik alımdan ötürü satın alınmış olan 4 adet araca ilişkin indirim bedelleri ile indirim iadesinden kaynaklı vergi farkı dolayısıyla davalıya kesilen 4 adet faturanın toplam bedeli olan 168.478,75-TL’yi talep ettiği, taraflar arasındaki sözleşmenin ne doğrultuda kurulduğu anlaşılamadığından davacının anılan taleplerini istemekte haklı olup olmadığının tespit edilemediği, Muhterem Mahkemece somut olaydaki sözleşmenin 31.03.2023 tarihli yazılı belge doğrultusunda kurulduğu tespit edilir ise de sipariş teyit formunun arka yüzüne dosya kapsamından ulaşılamadığı, belgenin ön yüzünde şartların arka sayfada yazdığının yer aldığı, şartlar bilinmediğinden eksik alımdan ötürü satın alınmış olan 4 adet araca ilişkin indirim bedelleri ile indirim iadesinden kaynaklı vergi farkı dolayısıyla davalıya kesilen 4 adet faturanın toplam bedeli olan 168.478,75-TL’yi bu halde de talep edip edemeyeceğinin tarafımızca tespit edilemediği, Sayın Mahkemece davalının eksik alımından kaynaklı davalının anılan taleplerde bulunabileceği tespit edilir ise davacının taleplerinin yerinde olduğunun söylenebileceği, her ne kadar dosyaya mübrez belgelerden taraflar arasındaki anlaşmanın hangi şartlarda olduğu anlaşılamadığından davalının 5. aracı almamakta haklı olup olmadığı şüpheden ari bir şekilde tespit edilememişse de davalının ticari defterlerini sunmaktan imtina etmesi üzerine davacının ticari defterlerinin delil niteliğini haiz olduğunun söylenebileceği, bu durumda davacının alacağının 168.478,75 TL olduğunun ifade edilebileceği, davacının 168.478,75 TL alacağı için dava tarihine kadar 18.943,47 TL faiz hesaplanmış olduğu, Takdirin Sayın Mahkemenize ait olduğu, davacı yan lehine karar alınması durumunda, davacı yan’ın, dava tarihi olan 29.04.2024 tarihinden itibaren asıl alacağına işleyecek yıllık değişen oranlarda reeskont avans faizi talep edebileceğine ilişkin takdirin sayın mahkemenize ait olduğu, sonuç ve kanaatine varılmıştır. Tüm dosya ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde, açılan dava sözleşmeye bağlı taahhüdün yerine getirilmemesi nedeniyle uğranılan zarara ilişkin yansıtma faturalarından kaynaklı alacağın tahsili istemine ilişkindir. Davacı taraf, taraflar arasında kurulan 31.03.2023 tarihli sözleşme kapsamında; davalının, 25.12.2023 tarihine kadar 5 adet .... Marka, 2023 model, .... çekici tipi aracı satın alma taahhüdünde bulunduğunu ve bu nedenle ..... indirimi yapıldığını, Davalının 5.aracı almaması nedeniyle üretici firmanın davalıların satın almış olduğu toplam 4 adet çekiciye uygulanmış olan indirimler, iade alınarak davacı şirkete fatura edilmiş olduğunu, fatura edilen indirim bedelleri ve bu nedenle oluşan vergi farklarının ödendiğini, bu zararın davalı tarafça karşılanması gerektiğini iddia etmekteyken Davalı taraf, taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmadığını, şifahi yapılan görüşmelerde 5 adet araç alımı için anlaşıldığını ancak herhangi bir taahhüt verilmediğini, Davacı tarafın araçları geç teslim etmesi ve gelen tüm zamları fiyatlara yansıtması nedeniyle ancak 4 tane araç alınabildiğini beyan ve iddia etmektedir. Uyuşmazlık konusu taraflar arasında sözleşme olup olmadığı, varsa taahhüt verilip verilmediği ve taahhüt verildiyse cezai şart mahiyetinde ..... indiriminin iadesinin talep edilip edilemeyeceği noktalarında toplanmaktadır. Taraf iradelerinin uyuştuğu ve taraflarca imzalanmış yazılı bir sözleşme taraflarca dosyaya sunulamamıştır. Davacı taraf 31.03.2023 tarihinde sözleşmenin kurulduğunu beyan etmiş ise de ilk araç alımı 2022 yılının son aylarında gerçekleşmiş olduğu yazışma ve dekontlarla sabittir. Ayrıca yazışmalarda sözleşmede eksiklik olduğu belirtilmiş ve bu aşamadan sonra tarafların iradelerinin uyuştuğu bir sözleşme yapıldığına dair bir yazışma veya somut veri bulunmamaktadır. Taraflar arasında 5 adet araç alımına dair sözlü görüşmeler yapıldığı kabul edilse dahi taahhüdün niteliği, kapsamı ve süresi tespit edilememektedir. Verilen taahhüde uyulmaması halinde ..... indiriminin iade alınacağına dair cezai şartın Davalı tarafça kabul edildiğini gösterir somut delil dosyaya ibraz edilmemiştir. Davalı taraf yansıtma faturalarını kabul etmemiş ve ihtarnameler ile iade etmiştir. Somut durumda tarafları bağlayıcı sözleşme ve taahhüt olmadığına göre Davalı taraf üretici firmanın Davacı tarafa düzenlediği indirim iadesi ve vergi farklarına ilişkin yansıtma faturalardan sorumlu tutulamayacağından açılan ve ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere; 1-Davanın REDDİNE, 2-Alınması gereken 615,40-TL karar harcından dava açılırken yatırılan 2.877,20-TL indirilmesi ile fazlaca alınan 2.261,8-TL harcın davacıya geri verilmesine, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu husus karar verilmesine yer olmadığına, 5-Davalı yargılamada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki bulunan AAÜT uyarınca reddedilen dava değeri üzerinden hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 6-7155 Sayılı Kanun ile değişik 6325 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesinin 14. fıkrası uyarınca 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınması ile hazineye gelir kaydına, 7-Kullanılmayan yargılama gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesine müteakiben yatırana iadesine, Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekili ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/12/2025 Katip .... ☪ e-imzalıdır. ☪ Hakim .... ☪ e-imzalıdır. ☪