İlk Derece Mahkemesi 2024/225 E. 2025/193 K.

T.C. ANKARA 4. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA ANKARA 4. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ K A R A R

ESAS NO : 2024/225 KARAR NO : 2025/193

DAVA : Marka Hükümsüzlüğü DAVA TARİHİ : 11/05/2024 KARAR TARİHİ: 14/05/2025 Yazıldığı Tarih:11/06/2025

İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde ÖZETLE: Müvekkilinin ... numarasıyla “Kebap çeşitleri: Adana kebap, beyti kebap, şiş kebap, karışık kebap, tavuk şiş, mantarlı köfte, patlıcan kebabı, ızgara köfte, tandır kebabı, döner, iskender, pide çeşitleri, çorba çeşitleri: mercimek çorbası, mantarlı çorba, Tatlı çeşitleri: Aşure, tel kadayıf, kabak tatlısı, ekmek kadayıfı, sütlaç, İçecekler. Ayran, kola, soda, meyve suyu, gazoz, su.” mallarında tescilli olan önceki tarihli “...” markası ile ... numarasıyla 43. sınıf “Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri. Geçici konaklama hizmetleri, geçici konaklama ile ilgili rezervasyon hizmetleri, düğün salonu kiralama hizmetleri, konferans ve çeşitli toplantılar için yer sağlama hizmetleri. Gündüz bakımı (kreş) hizmetleri. Hayvanlar için geçici barınma sağlanması hizmetleri.” hizmetlerinde 21/02/2020 tarihinde tescil edilen davalıya ait sonraki tarihli “... ...” markası arasında, SMK'nin 25/1. maddesinin atfıyla aynı Kanunun 6/1. maddesinde düzenlenen hükümsüzlük koşulunun oluştuğunu, davalının sonraki tarihli ... tescil numaralı markasının, “...” ile “...” olmak üzere iki ibareden müteşekkil olduğunu, davacı müvekkilinin önceki tarihli ... tescil numaralı markasının ise yalnızca (özgün bir ibare olan) “...” ibaresinden müteşekkil olduğunu, davalının sonraki tarihli markasında ASLİ UNSUR olarak özgün nitelikteki “...” ibaresine yer verildiğini, harcıalem bir kelime olan ve ....'da bir mahalle adı olan “...” ibaresi ise davalının sonraki tarihli markasında TALİ UNSUR konumunda olduğunu, müvekkilinin önceki tarihli markasında ASLİ UNSUR olarak yalnızca özgün nitelikteki “...” ibaresine yer verildiğini, dolayısıyla karşılaştırılan markalar arasında “...” asli unsuru bağlamında görsel, işitsel ve anlamsal açılardan ÜST DÜZEYDE BENZERLİK mevzubahis olduğundan, SMK'nin 25/1. maddesinin atfıyla aynı Kanunun 6/1. maddesinde düzenlenen hükümsüzlük koşullarından birincisi somut olayda oluştuğunu, Davacı müvekkilin önceki tarihli ... tescil numaralı markasının kapsamında bulunan “Kebap çeşitleri: Adana kebap, beyti kebap, şiş kebap, karışık kebap, tavuk şiş, mantarlı köfte, patlıcan kebabı, ızgara köfte, tandır kebabı, döner, iskender, pide çeşitleri, çorba çeşitleri: mercimek çorbası, mantarlı çorba, Tatlı çeşitleri: Aşure, tel kadayıf, kabak tatlısı, ekmek kadayıfı, sütlaç, İçecekler. Ayran, kola, soda, meyve suyu, gazoz, su.” mallarının davalının sonraki tarihli markasının kapsamında bulunan “yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri”nin konusunu oluşturmakta olup işbu mallar ile “yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri” arasında DOĞRUDAN ve TAMAMLAYICI bir ilişki bulunduğunu, davacı müvekkilinin önceki tarihli “...” markasının tescili için ... numarası altında 14/03/1996 tarihinde (başvuru tarihindeki adıyla) ... (...) başvuru yapılırken, işbu başvuru tarihi itibariyle mal ve hizmet tescil sınıflarının arasında 43. sınıf ve dolayısıyla “yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri” bulunmadığını, 14/03/1996 başvuru tarihinde günümüzün 43. sınıf “yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri”ni karşılayan tescil sınıfları olarak 29, 30 ve 32. sınıflar bulunduğundan, işbu başvuru tarihi itibariyle 29, 30 ve 32. sınıfların karşılığı olan malların tescili için ...'ye başvuru yapıldığını, dolayısıyla mal hizmet benzerliğinin de somut olayda oluştuğunu, SMK'nin 25/1. maddesinin atfıyla aynı Kanunun 6/1. maddesinde düzenlenen hükümsüzlük koşullarından üçüncüsünün, birinci ve ikinci hükümsüzlük koşullarını oluşturan benzerlikler nedeniyle, sonraki tarihli tescilli markanın önceki tarihli tescilli markayla halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimali olduğunu, sonraki tarihli marka ile önceki tarihli marka arasındaki karıştırılma ve ilişkilendirilme ihtimalinin tespitinde kural olarak ortalama bilgi ve dikkat seviyesine sahip tüketicilerin dikkate alındığını, karşılaştırılan markalar ile karşılaştırılan markaların kapsadığı sınıflar arasındaki benzerlikler nedeniyle, ilgili mal ve hizmetin hitap ettiği ortalama bilgi ve dikkat seviyesine sahip tüketicilerin tamamının yahut büyük bir bölümünün karışıklık yaşaması ve/veya ilişkilendirmede bulunması ihtimali değil, tüketicilerin bir kısmının karışıklık yaşaması ve/veya ilişkilendirmede bulunması ihtimalinin dahi üçüncü hükümsüzlük koşulunun varlığı için yeterli kabul edildiğini, Ortalama geniş tüketici kesiminin, birinci ve ikinci hükümsüzlük koşullarının somut olaydaki varlığı nedeniyle, davalının sonraki tarihli markası ile davacı müvekkilin önceki tarihli markası arasında karışıklık yaşama ihtimaline kaçınılmaz olarak sahip olacağını, bu açıklamalar ışığında, SMK'nin 25/1. maddesinin atfıyla aynı Kanunun 6/1. maddesinde düzenlenen hükümsüzlük koşullarından üçüncüsünün de somut olayda oluştuğunu, Müvekkilinin ... numarasıyla 43. Sınıfta tescilli “... ...” markası ile davalının ... numarasıyla 43. Sınıfta tescilli “... ...” markası arasında da SMK'nin 25/1. maddesinin atfıyla aynı Kanunun 6/1. maddesinde düzenlenen hükümsüzlük koşullarının oluştuğunu, davalının sonraki tarihli ... tescil numaralı markasının“...” ile “...” olmak üzere iki ibareden müteşekkil olduğunu, davacı müvekkilinin önceki tarihli ... tescil numaralı markası ise “...” ve (özgün bir ibare olan) “...” ibaresi olmak üzere iki ibareden müteşekkil olduğunu, iki markada da asli unsur ... olup taraf markalarındaki ...'da bir mahalle adı olan “...” ve şahıs ismi olan “...” ibarelerinin ise markaların tali unsuru olduğunu, diğer taraftan karşılaştırılan markaların kapsadığı 43. sınıf hizmetler de aynı olduğundan, SMK'nin 25/1. maddesinin atfıyla aynı Kanunun 6/1. maddesinde düzenlenen hükümsüzlük koşullarından ikincisinin de somut olayda gerçekleştiğini, Tara markalarının tüketici kesiminin sosyal ve ekonomik şartlar itibariyle çok geniş bir kitleyi kapsayan ortalama bilgi ve dikkat seviyesine sahip tüketiciler olduğunu, nitekim 43. sınıftaki hizmetlerin sektörü, özellikle işbu hizmetlerin sunumuyla iştigal eden herhangi bir işletmenin müşterisi, yaşlı, yetişkin veya genç tüketici ile ekonomik anlamda zayıf, orta yahut güçlü nitelikte tüketici olup olmadığı farketmeksizin halkın her kesiminden oluştuğunu, bu tüketici kesiminin, birinci ve ikinci hükümsüzlük koşullarının somut olaydaki varlığı nedeniyle, davalının sonraki tarihli markası ile davacı müvekkilin önceki tarihli markası arasında karışıklık yaşama ihtimaline kaçınılmaz olarak sahip olacağını, dolayısıyla SMK'nin 25/1. maddesinin atfıyla aynı Kanunun 6/1. maddesinde düzenlenen hükümsüzlük koşullarından üçüncüsünün de somut olayda gerçekleştiğini, Huzurdaki davaya emsal çok sayıda ilk derece ve istinaf ile Yargıtay kararı olduğunu belirterek sundukları deliller ile emsal hukuk mahkemesi kararları dikkate alınarak; öncelikle 21/02/2020 tescil tarihli ve ... tescil numaralı “... ...” markası hakkında üçüncü şahıslara devir ve temlikinin önlenmesi amacıyla teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini, 21/02/2020 tescil tarihli ve ... tescil numaralı “... ...” markasının hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini, yargılama harç ve giderleri ile ilam vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA: Davalıya usulüne uygun tebligatın yapıldığı, cevap dilekçesi sunmadığı , davalı şahıs vekili tarafından daha sonra vekaletname sunulduğu, bilirkişi raporuna karşı 13/05/2025 tarihli itiraz dilekçesi sunulduğu, müvekkiline yapılan tebligatların hükümsüz olduğu, davacıya ait olduğu belirtilen markada geçen ... ibaresinin jenelik bir hale geldiği, tekel hakkı bulunmadığı, ... ... markasında ayırt edici unsurun ... olduğu, davacının hak kayıplarına ilişkin somut dayanağı bulunmadığı, davacı tarafın kötü niyetli olduğu, bilirkişi raporunun hükme esas alınmamasını gerektiği yönünde itiraz beyanında bulunduğu görülmüştür. MUHAKEME:HMK kapsamında "Yazılı Yargılama Usulü " uygulanmıştır. 6769 sayılı SINAİ MÜLKİYET KANUNU (10/01/2017 yürürlük) Madde 6 (Marka tescilinde nispi ret nedenleri) "(1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.", Madde 25 " (1) 5 inci (mutlak red nedenleri ) veya 6 ncı ( nisbi red nedenleri ) maddede sayılan hâllerden birinin mevcut olması hâlinde mahkeme tarafından markanın hükümsüzlüğüne karar verilir. " hükmü yer almaktadır. SMK 6/1 maddesi anlamında iltibastan bahsedebilmek için ; Her iki taraf markasının AYNI işareti taşımaları yanında kapsamlarındaki emtia(mal/hizmet) BENZERLİĞİ olması, Her iki taraf markasının benzer işareti taşımaları yanında kapsamlarındaki emtia(mal/hizmet) AYNIYETİ olması, Her iki taraf markasının BENZER işareti taşımaları yanında kapsamlarındaki emtia(mal/hizmet) BENZERLİĞİ olması, ihtimali aranır. Markaların karıştırılmasından söz edebilmek için ise , dava konusu marka ile itiraza mesnet marka/markalar arasında hedef tüketici kitlesi (orta düzeydeki) yönünden markaların “görsel”, “işitsel” ve “kavramsal” özellikleri dikkate alarak genel ve bütünsel açıdan benzerlik ihtimali olması , yine tescilli marka ile tescil olunmak istenen işaret arasında markayı taşıyan her iki ürünün işletmesel kökeninin aynı veya birbirleriyle bağlantılı (idari-ekonomik) işletmeler tarafından üretilmiş olabileceği noktasında bağlantı kurulması (ilişkilendirilme) ihtimalinin bulunması gerekir. Karıştırılma kavramının varlığı için “somut bir karıştırma” eyleminin varlığı şart olmayıp böyle bir tehlikenin varlığı dahi yeterli olacaktır. DELİLLER ve DEĞERLENDİRME: Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı şahsın ... sayılı markasının davacı tarafa ait ... (...) ve ... tescil sayılı ... ibareli markasına bağlı benzerlik, ilişkili ve bağlantılı emtialar olduğu gerekçesi ile SMK 6/1 ve 25/1 maddesine göre davalı markasının hükümsüzlüğü gerekip gerekmediği noktasında olduğu anlaşılmıştır. Davacı şirketin; 1)14/03/2016 tarihinde yenilenen ... sayılı “...+... ” markasının 29,30 ve 32. Sınıflarda yer alan “Kebap çeşitleri: Adana kebap, beyti kebap, şiş kebap, karışık kebap, tavuk şiş, mantarlı köfte, patlıcan kebabı, ızgara köfte, tandır kebabı, döner, iskender, pide çeşitleri, çorba çeşitleri: mercimek çorbası, mantarlı çorba, Tatlı çeşitleri: Aşure, tel kadayıf, kabak tatlısı, ekmek kadayıfı, sütlaç, İçecekler. Ayran, kola, soda, meyve suyu, gazoz, su.” malları için tescilli olduğu, 2)31/10/2022 tarihinde yenilenen ... sayı ile tescilli "...+ ... ... " markasının “SINIF KODU 43: Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri: Restoran hizmetleri, self-servis restoran hizmetleri, lokanta hizmetleri, kafeterya hizmetleri, cafe hizmetleri, kantin hizmetleri kokteyl salonu hizmetleri snack-bar hizmetleri, bar hizmetleri, ikram hizmetleri (catering), yiyecek ve içecek hizmet araçlarının kiralanması hizmetleri..Geçici konaklama hizmetleri: Otel, motel , tatil köyü, pansiyon v.b. Hizmetleri (geçici barınma), çadır kiralanması hizmetleri, gençlik kamp hizmetleri, yer ayırtma hizmetleri...Gündüz bakımı (kreş) hizmetleri, huzurevleri hizmetleri. Hayvan bakım evleri hizmetleri.” için tescilli olduğu, Davalı şahsın ise ; 04/09/2019 tarihinde başvurusu yapılıp 21/02/2020 tarihinde tescil edilen ve söz konusu tescil 31/03/2020 tarihinde yayımlanan ... sayı tescilli ve hükümsüzlüğe konu markanın "... ..."markası olduğu, markanın kapsamında “SINIF KODU 43: Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri. Geçici konaklama hizmetleri, geçici konaklama ile ilgili rezervasyon hizmetleri, düğün salonu kiralama hizmetleri, konferans ve çeşitli toplantılar için yer sağlama hizmetleri. Gündüz bakımı (kreş) hizmetleri. Hayvanlar için geçici barınma sağlanması hizmetleri.”nin bulunduğu; ...kayıtları ile tespit edilmiştir. Uyuşmazlık tespitinden sonra tahkikata geçilip bilirkişi raporu alınmıştır. 29/04/2025 tarihli bilirkişi raporunda ÖZETLE "1) Davacı ... SAN. VE TİC. A. Ş. adına ... sayı ile tescilli ... ... markasına dayanılarak davalı ...’a ait ... sayı ile tescilli ... ... markasının SMK m.6/1 kapsamında hükümsüzlük kılınması koşullarının uyuşmazlıkta mevcut olmadığı, 2) Davacı ... SAN. VE TİC. A. Ş. adına ... sayı ile tescilli “... ...” markası ve bu markanın malları ile davalı ...’a ait ... sayı ile tescilli ... ... markası ve bu markasının kapsamında yer alan “SINIF KODU 43: Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri.” arasında karıştırılma ihtimali bulunduğu ve davalı markasının kapsamında yer alan “SINIF KODU 43: Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri” açısından SMK m.6/1 kapsamında kısmi hükümsüzlük koşullarının uyuşmazlıkta mevcut olduğu " şeklinde ifade edilmiştir. Davacı vekilinin yeni bir heyetten rapor alınması talebi HMK 30.ncu madde kapsamında değerlendirilerek, sunulan rapor denetlenebilir, içeriği de ihtisas mahkemesi hakimliğince olumlu veya olumsuz değerlendirilebilir kabul edilerek yargılama gereksiz uzamasın diye bu talebin reddine ; davalı şahıs vekilinin tebligata yönelik itirazlarının ise tebligat usulüne uygun olduğundan reddine karar verilmiştir. GEREKÇE: Önceki tescilli bir marka (davacıya ait olan) ile sonraki tesçilli marka (davalı markası) arasında iltibasa sebebiyet verebilecek derecede görsel, sescil ve anlamsal benzerlik olup olmadığının, her ikisinin ayırt edici ve baskın unsurları dikkate alınmakla beraber münferit unsurlardan ziyade bütünü itibariyle bıraktığı izlenimin nazara alınarak belirlenmesi gerektiğinden hareketle; Davacının ... sayı ile tescilli "...+..." ibareli markası ile davalı şahsın ... sayılı tescilli "... ..." ibareli markası arasında biçim, düzenleme ve tertip tarzı itibariyle görsel ve sescil olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede bir benzerlik bulunduğu ; Her iki markada ... ibaresinin baskın olduğu, davalı markasındaki ... ibaresi tarafların da faaliyetlerinin bulunduğu ....'da bilinen bir sokak adı olarak anıldığı; Diğer yönden bilirkişi raporunda sayfa 7 deki karşılaştırma tablosunda 43/1 "Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri" yönünden emtia benzerliği oluştuğu ; Bunun dışında kalan davalı markası açısından emtia benzerliği oluşmadığı; Davacının diğer markası olan ... sayı ile tescilli" ... ..." ibareli markası ile davalıya ait "... ..." ibareli markası arasında biçim, düzenleme ve tertip tarzı itibariyle (... ibaresi ortak olarak yer alsa da )görsel , sescil ,anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede bir benzerlik bulunmadığı; İşin uzmanı yahut dikkatli kişilerden oluşmayan, makûl düzeyde bilgilendirilmiş, önceki markadaki ve sonraki markadaki işareti aynı anda görüp detaylarını karşılaştırma olanağı bulunmayan, daha önce görüp yararlandığı markanın aşağı yukarı net anısının tesirinde olan ortalama düzeydeki alıcı kitlesinin, yargılama konusu 43/1 "Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri" yönünden ayırdığı satın alma/yararlanma süresi içinde, davalının "... ..." ibareli markasını gördüğünde derhal ve hiç düşünmeden davacının ... sayı ile tescilli "...+..." ibareli markasından farklı bir marka olduğunu algılayamayacağı , iltibas ve benzerlik nedeniyle her iki taraf markası arasında yanılgı yaşayabileceği, hedef kitle açısından bu hizmetlerde iltibas ve benzerlik nedeniyle davalı taraf markası ile davacı taraf markası arasında işletmesel bağlantı olduğu ya da idarî ve ekonomik anlamda bağlantılı bir işletme tarafından piyasaya sunulan markalı hizmetler algısı oluşabileceği , yani markaları karıştırabileceği, bu açıdan taraf marka işaretleri arasında bu hizmetlerde 6769 sayılı SMK 6/1 iltibas koşulu ve SMK 25/1 .nci maddedeki hükümsüzlük koşulu da kısmen oluştuğundan bilirkişi raporu da benimsenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ; 1-Davanın KISMEN KABULÜNE, 2-Dava konusu ... sayılı markanın kapsamında yer alan 43/1 "Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri" yönünden MARKANIN KISMEN HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE, sicilden terkin edilmesine, karar kesinleştiğinde ... müzekkere yazılmasına, 3-Diğer kısımlar yönünden davanın REDDİNE, 4-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40 TL maktu karar harcından peşin alınan 427,60 TL'nin düşümü ile bakiye 187,80 TL'nin davalıdan tahsiliyle Hazine'ye gelir kaydına, 5-AAÜT uyarınca 40.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsiliyle davalıya verilmesine, 6-AAÜT uyarınca 40.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine, 7-Davacının yaptığı; 11.000,00 TL bilirkişi ücreti, 540,00 TL tebligat gideri, 427,60 TL ilk harç masrafı olmak üzere toplam 11.967,60 TL nin kabul ve red oranına göre takdiren 1/2 si olan 5.983,80 TL nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 8-Karar kesinleştiğinde arta kalan gider avansının yatıran tarafa iadesine, Dair verilen karar davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, 6100 sayılı HMK 341 ila 345 inci maddesine göre tebliğden itibaren 2 haftalık süre içinde mahkememiz aracılığı ile .... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar okunup açıklandı. 14/05/2025

Katip ... E-imza

Hakim ... E-imza