Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/156 E. 2025/1413 K.

T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/156 Esas KARAR NO : 2025/1413

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 16/02/2024 KARAR TARİHİ : 24/12/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 02/02/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflarınca dava şartı arabuluculuk başvurusu yapıldığını ancak bu sürede müvekkillerinin zarara uğramasının önüne geçmek amacıyla Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... Değişik ....... sayılı dosyası ile tedbir talebinde bulunmak gerektiğini, Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... Değişik ......., .... Karar, 24.01.2024 Tarihli kararı ile ihtiyati tedbir kararı verildiğini, dava şartı arabuluculuk başvurusunun 06.02.2024 tarihinde anlaşamama ile sonuçlandığını, takip konusu senedin icra takip dosyasında borçlu gözüken .... İplik Ve Halat Tic. San. Ltd. Şti. tarafından icra takibinden önce ödendiğini, davalı tarafça kötü niyetli olarak borcun mükerrer tahsilatının amaçlandığını, davalı tarafın müvekkilleri aleyhine 25.05.2018 tanzim tarihli, 30.06.2019 vade tarihli, 50.000-USD karşılığı 283.760,00-TL bedelli senet için Gaziantep İcra Müdürlüğünün ..... Esas sayılı dosyası ile haksız olarak müvekkilleri aleyhine kambiyo takibi başlattığını, yetki itirazında bulunmaları sonucu yetkili yer icra dairesi olan Bakırköy ...... İcra dairesinde .... Esas sayılı takip dosyası ile haksız ve kötüniyetle takip başlattığını, takip konusu borca esas olarak 25.05.2018 tanzim tarihli, 30.06.2019 ödeme günlü senedin gösterildiğini, takip borçlusu olarak gözüken ..... İplik Ve Halat Tic. San. Ltd. Şti. Tarafından işbu takip konusu 50.000-USD'lik senedin ..... Bankası üzerinden 09.01.2019 işlem tarihli olarak davalı şirket hesaplarına ödendiğini, ödeme dekontundan da anlaşılacağı üzere davalı şirket ..... İplik San. Ve Tic. A.Ş. hesaplarına 96.000 USD-'lik tutarın .... tarafından "30.06.2019 -30.04.2019 vadeli" açıklamaları ile aktarıldığını, davalı tarafın 30.06.2019 tarihli senetin .... tarafından (30.04.2019 ve 30.06.2019 vadeli açıklamalı olarak banka aracılığı ile) ödendiği halde işbu senedi ....... İplik Ltd. Şti.'ne iade etmediğini ve bankada kullanıyorum şeklinde sürekli oyaladığını, kötü niyetli olarak takibe koyduğunu, Bakırköy .... İcra Hukuk Mahkemesinin ..... Esas sayılı dosyası ile açılan borca itiraz davasında davanın kabulüne karar verildiğini, davalının yerel mahkeme kararını istinaf kanun yoluna taşıması neticesinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ...... Hukuk Dairesinin .... Esas, ..... Karar, 30.12.2022 tarihli ilamı ile "Somut olayda, borçlu tarafından sunulan ödeme belgesinin açıklama kısmında "30/04/2019 30/06/2019 vadeli" ifadesini içermekte olduğu, dekontta sadece vade tarihine atıfta bulunulduğu, bononun diğer unsurlarına atıf yapılmadığı anlaşılmakta olup....... Taraflar arasında başka bir borç ilişkisi olup olmadığını inceleme yetkisi dar yetkili icra mahkemesinin görevi dışındadır." gerekçesi ile yerel Mahkeme kararını kaldırdığını, dosyanın taraflarınca temyiz kanun yoluna taşınmış olup henüz Yargıtay'dan dönmediğini, yapılacak olan yargılama ve tarafların ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde takip konusu senet bedelinin banka kanalı ile ödenmiş olması nedeni ile müvekkillerinin davalı tarafa borcu olmadığının ortaya çıkacağını, davalı tarafından müvekkilleri aleyhine kötü niyetli icra takibi başlatılmış olması nedeni ile %100'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesi gerektiğini iddia ederek; davanın kabulü ile müvekkillerinin Bakırköy ..... İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı dosyasına konu 25.05.2018 tanzim tarihli, 30.06.2019 vade tarihli, 50.000-USD karşılığı 283.760,00-TL bedelli senet ve tüm ferilerinden borçlu olmadığının tespitine ve takibin iptaline, Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..... D........, ..... Karar sayılı kararı ile müvekkilleri lehine verilen tedbir kararının HMK 397. Maddesi gereğince devamına, davalının %100’den aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini ve ispatlayacakları zararlarının tazminini, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili tarafından davacı aleyhine başlatılan Bakırköy ..... İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı dosyasında Kambiyo Senetlerine Özgü takip yolu ile takip başlatıldığını borçlu tarafından işbu takip yoluna Bakırköy .... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ...... E sayılı dosyası ile itiraz edildiğini, Yerel Mahkemece kurulan hükmün Bölge Adliye Mahkemesi'nce kaldırıldığını, davacının anılan hükmü temyiz etmiş olup, konuya ilişkin devam eden bir yargılama (borca itiraz davası) mevcutken işbu dava açılmış olduğundan, eldeki davanın öncelikli olarak derdestlik ve hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden reddi gerektiğini, aksi kanaatle eldeki davanın esasına girilecek ise, davanın esastan da reddi gerektiğini, kambiyo senedinden kaynaklı menfi tespit davalarında ispat yükünün davacı borçluda olduğunu, kambiyo senedinin yaratmış olduğu hukuki güven nedeniyle, borçlunun borcu olmadığını senetle ispatlamakla yükümlü olduğunu, davacı her ne kadar takip konusu borcun takipten evvel, ....... İplik ve ..... Tic. San. Ltd. Şti. tarafından ödendiğini iddia etmiş ise de, söz konusu işlem dekontu incelendiğinde yapılan ödemenin takibe konu senedin bedelini karşılamadığını, yine dekontta sadece vade tarihine atıfta bulunulduğunu, bononun diğer unsurlarına atıf yapılmadığını, hatta dekontta "senet/bono" ibaresinin dahi geçmediğinin görüldüğünü, davacının iddiasını kesin bir delille ispat edemediğinden işbu davanın reddi gerektiğini, davacı ile vekil eden şirket arasında o dönem devam eden bir cari hesap ilişkisi bulunduğunu, davacı tarafından bahse konu yapılan ödemenin borçlu şirketin devam eden cari borcuna karşılık olarak göndermiş olduğu bir ödeme olduğunu, bu hususun cari hesap hareketlerinin ve taraf ticari defterlerinin incelenmesi ile de sübuta ereceğini savunarak; usul ve yasaya aykırı davanın ve davacının tüm taleplerinin reddine, ....... bu davanın açılmasında ve borcun ödenmemesinde tamamen kötüniyetli olan davacının İ.İ.K. md 72/4 uyarınca alacağın %20’sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmolunmasına, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talip etmiştir. YARGILAMANIN ÖZETİ, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, icra takibinden sonra İİK 72. maddesi gereğince açılan menfi tespit istemine ilişkindir. Mahkememizce taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır. Taraf vekilleri karşılıklı olarak delillerini bildirmişler, bildirdikleri deliller toplanılmıştır. Uyuşmazlığın; Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün ..... sayılı takip dosyasına konu 25/05/2018 tanzim tarihli, 30/06/2019 vade tarihli, 50.000 USD bedelli senetten dolayı davacıların davalıya borçlu olup olmadığı, senet bedelinin davacılardan ....... İplik ve ..... Ticaret San. Ltd. Şti. Tarafından ödenip ödenmediği, davacıların menfi tespit talebinin yerinde olup olmadığı, davalı savunması kapsamında; davacı şirket tarafından yapılan ödemenin cari borca karşılık yapılıp yapılmadığı hususlarından kaynaklandığı tespit edilmiştir. Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün ..... Esas sayılı takip dosyası UYAP Bilişim Sistemi üzerinden celp edilmiş olmakla, incelenmesinde; alacaklısının ..... İplik San. Ve Tic. A.Ş. Olduğu, borçluların ..... ve ....... İplik ve Halat Ticaret San. Ltd. Şti. Olduğu, 25/05/2018 tanzim 30/06/2019 vade tarihli bono dayanak gösterilerek toplam 296.796,84-TL alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığı görülmüştür. Bakırköy ..... İcra Hukuk Mahkemesinin .... Esas sayılı dosyası UYAP Bilişim Sistemi üzerinden celp edilmiş olmakla, incelenmesinde; davacıların ..... ve ....... İplik ve Halat Ticaret San. Ltd. Şti., davalının ..... İplik San. Ve Tic. A.Ş. Olduğu, icra takibine itiraz davasının yapılan yargılaması sonucunda; Mahkemenin 19/10/2021 tarih ..... Esas ve ... Karar Sayılı ilamı ile asıl ve birleşen ..... Esas sayılı davalar yönünden davanın kabulü ile Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün .... E sayılı dosyasında takibin itfa nedeniyle durdurulmasına karar verildiği, kararın davalı tarafça İstinaf edilmesi üzerine İstanbul ... Hukuk Dairesinin ..... Esas .... nolu kararı ile " Bakırköy ..... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 19/10/2021 tarih .... Esas- .... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, Asıl dava yönünden; Davanın REDDİNE, Birleşen dava yönünden Davanın derdestlik dava şartı yokluğu nedeni ile USULDEN REDDİNE ..." şeklinde karar verildiği, bu kararı davacı vekili tarafından Temyiz edildiği ve Yargıtay ..... Hukuk Dairesi'nin .... Esas .... nolu ilamı ile "ONANMASINA" şeklinde karar verildiği ve hükmün 19/12/2023 tarihinde kesinleştiği görülmüştür. İstanbul Ticaret Sicili ve Güngören Vergi Dairesi Müdürlüklerine müzekkere yazılarak; davacının gerçek kişi ya da şahıs firması olarak tacir kaydının bulunup bulunmadığı, vergi mükellefi olup olmadığı, hangi defterleri tuttuğu, işletme hesabına göre mi bilanço usulüne göre mi defter tuttuğu, Vergi Usul Kanunu'nun 176-177.maddeleri kapsamında esnaf mı yoksa tacir mi olduğu hususlarının araştırılarak mahkememize bu hususla ilgili bilgi verilmesi istenmiş, cevabi yazılar ve ekleri dosyaya kazandırılmıştır. İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğü yazı cevabında; davacının ..... unvanlı gerçek kişi ticari işletme kaydı bulunduğu hususlarının bildirildiği görülmüştür. Güngören Vergi Dairesi Müdürlüğü yazı cevabında; davacının 15/01/2020 tarihinden itibaren "Radyo, TV, Posta Yoluyla veya İnternet Üzerinden Yapılan Perakende Ticaret" faaliyetinde bulunduğu, tarh dosyası ve bilgisayar kayıtlarının tetkikinde ödevlinin Yıllık Gelir Beyannamelerinde 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanununun 46. Maddesine göre faal olduğu yıllar itibariyle tacir olarak değerlendirilmesi gerektiği hususlarının bildirildiği görülmüştür.

Şahinbey ve Davutpaşa Vergi Dairesi Müdürlüklerinden; tarafların 2019 ve 2020 yıllarına ait BA/BS formları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır. Gaziantep Ticaret Sicili Müdürlüğünden; davalı şirketin sicil kayıtları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır. .... Bankası Anonim Şirketinden; 09/01/2019 işlem tarihli, .... sıra numaralı ve ..... fiş numaralı dekont örneği UYAP Bilişim sistemi üzerinden celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır. Mahkememizin ..... Değişik ....... sayılı dosyası fiziken dosya arasına alınmıştır. Mahkememiz dosyası, davacının iddiası, davalı taraf savunması, sunulan ve toplanan deliller, Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün ..... esas sayılı takip dosyası ve tüm dosya kapsamına göre; HMK'nun 273. Maddesi gereğince DAVALI ŞİRKET ticari defterlerinin usulüne uygun tutulup tutulmadığının, açılış ve kapanış tasdiklerinin olup olmadığı, lehe veya aleyhe delil olma durumunun olup olmadığı, özellikle taraflar arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, uyuşmazlık konusu olan senetin davalı defterlerinde kayıtlı olup olmadığı varsa ne şekilde kayıtlı olduğu, davacı tarafça yapılan 09/01/2019 tarihli ödemenin ilgili senet ödemesi olarak ticari defterlerde kayıtlı olup olmadığı, davalının davacı tarafla olan ticari ilişkiyi hangi hesaplarla izlediği, taraflar arasındaki uyuşmazlık kapsamında menfi tespit istemlerinin yerinde olup olmadığı hususlarında SMMM bilirkişiye tevdi edilerek rapor düzenlenmek üzere Gaziantep .... Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yolu ile gönderilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen rapor talimat Mahkemesi dosyasına ibraz edilmiş, 10/01/2025 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde özetle;"... Davalı şirketin 2018 – 2024 yılları ticari defterleri, muhasebe kayıtları, Form BS bildirimleri, Kdv beyannameleri ve diğer gerekli belgeler üzerinde yapılan inceleme ve hesaplamalar neticesinde; davalı şirketin 2018, 2024 yıllarında e-defter mükellefi olduğu, ilgili yıllara ait Yevmiye ve Kebir beratlarının kanuni sürelerde gönderildiği, taraflar arasındaki ticari ilişkinin 2018 yılından evvel başladığı, taraflar arasında davalı yan tarafından davacı yana yapılan satışların bu hesabın alacağında, davacı yan tarafından davalı yana yapılan ödemenin ise bu hesabın borcunda ekte sunulan hesaplararası muavin defter dökümü/cari hesap ekstresinde görüldüğü gibi, davalının davacı ile yapmış olduğu ticari ilişkisini ve neticede oluşan cari hesabını 120 No.lu ALICILAR ana hesabının altında “120.01.233 ....... İplik ve ...... Tic.San.Ltd.Şti.” alt hesabında takip ettiğinin tespit edildiği, taraflar arasındaki ticari alış verişin USD para birimi bazında olduğu, davalının davacıdan 06.06.2018 tarihinde açık hesap cari hesaptan kaynaklı faturaya dayalı 1.357.784,05-TL alacağının olduğu, dava konusu olan 30.04.2019 tarihli 50.000 USD, 30.06.2019 tarihli 50.000 USD olmak üzere toplam 100.000 USD bedelli senet TL karşılığı 461.500,00 TL davacının davalıya verdiği, dava konusu bu senetlerin davalı ticari defterler kayıtlarına girerek yer alması ile davalının davacıdan 06.06.2018 tarihinde açık hesap cari hesaptan kaynaklı faturaya dayalı 896.224,05 TL alacağının kaldığı tespit edildiği, davacının 09.01.2019 tarihinde davalı ....... bankası hesabına 96.000,00 USD bedelli havale ödeme açıklamasında “30.04.2019-30.06.2019 vadeli ” ibaresi açıklaması ile gönderdiği bu bedelin davalı ticari defter kayıtlarında yer aldığı, davacının ödediğini iddia ettiği 30.04.2019 tarihli 50.000 USD, 30.06.2019 tarihli 50.000 USD olmak üzere 2 senet toplamı 100.000 USD bedelden kalan 4.000 USD'nin davalı ticari defter kayıtlarında yer almadığı, davalı şirkete ait 2018-2014 yılları ticari defterlerinin 1 Sıra Nolu Elektronik Defter Genel Tebliği kapsamında e-defter olarak tutulduğu görülmüş olup e-defterlerin yasal süresinde e-defter beratının alındığı, 6102 sayılı TTK. ilgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, taraflar arasındaki ticari ilişkiye temel oluşturan davalının davacıya düzenlediği e-faturaların USD para birimi bazında olduğu, ancak 213 saylı VUK'a göre tutulacak defter ve kayıtların Türkçe tutulmasının zorunlu olduğu, bu sebeple defter kayıtlarında TL para birimi tutarların mevcut olduğu, söz konusu faturalarda ödeme şeklinin USD kuru USD para biriminin yazıldığı, alt kısmında yazı ile fatura bedelinin TL olarak belirtildiği, davalının davacıya düzenlediği fatura içeriği hizmetin teslim edilmediğine dair davacının davalıya ihtarının bulunmadığı, davalının davacıya düzenlediği fatura özelliğinin e-fatura olduğu, taraflarca beyan bildiriminde bulunulmadan GİB tarafından otomatik BS/BA formlarına mal/hizmet bedeli işlendiği, davalının davacıdan 06.06.2018 tarihinde açık hesap cari hesaptan kaynaklı faturaya dayalı 1.357.784,05 TL alacağının olduğu, dava konusu olan 25.05.2018 düzenlenme tarihli 06.06.2018 tarihinde 30.04.2019 tarihli 50.000 USD, 30.06.2019 tarihli 50.000 USD olmak üzere toplam 100.000 USD bedelli 2 senet aldığı, davacının 09.01.2019 tarihinde davalı .... bankası hesabına 96.000,00 USD bedelli havale ödeme açıklamasında“ 30.04.2019 - 30.06.2019 vadeli ” ibaresi açıklaması ile gönderdiği, bu bedelin davalı ticari defter kayıtlarında yer aldığı, davalının davacıdan 25.05.2018 düzenlenme tarihli 30.04.2019 tarihli 50.000 USD, 30.09.2019 tarihli 50.000 USD olmak üzere 2 adet senetten 30.04.2019 vadeli olanı için icra takibi başlatmadığı, diğer 30.06.2019 vadeli olanı 50.000.00 USD senet için takip başlattığı, davalının davacıdan 25.05.2018 düzenlenme tarihli 30.04.2019 tarihli 50.000 USD, 30.06.2019 tarihli 50.000 USD olmak üzere 2 adet senet toplamı 100.000,00 USD’ye mahsuben 09.01.2019 tarihinde davalı ..... bankası hesabına 96.000,00 USD bedelli havale ödemeyi “ 30.04.2019 - 30.06.2019 vadeli ” ibaresi açıklaması ile gönderdiği, davalının davacıdan Bakırköy ..... İcra Dairesinde .... Esas takip dosyasından (100.000-96.000 =) 4.000 USD alacağının olduğu, dosya kapsamında ve davalı ticari defter kayıtlarında söz konusu senet bedellerine karşılık davacının davalıya 4.000 USD ödemesine ilişkin tevsik edici belge bilgiye rastlanılmadığı, 4.000 USD kadar davacının davalıya borçlu olduğu, Bakırköy ...... İcra Müdürlüğünün ..... sayılı takip dosyasına konu 25/05/2018 tanzim tarihli, 30/06/2019 vade tarihli, 50.000 USD bedelli senetten dolayı davacıların davalıya 4.000 USD borçlu olduğu, senet bedelinin davacılardan ....... İplik ve .... Ticaret San. Ltd. Şti. tarafından 100.000 USD bedelin 96.000,00 USD kısmının ödendiği, davacı şirket tarafından yapılan ödemenin cari borca karşılık yapılmadığı, yapılan ödemenin “ 30.04.2019 - 30.06.2019 vadeli ” ibaresi ile yapıldığı" değerlendirme ve tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır. Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, taraf vekilleri tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazlarını içerir dilekçeler sunulmuştur. Mahkememiz dosyası, davacının iddiası, davalının savunması, sunulan ve toplanan deliller, dosya kapsamı belgeler, BA/BS formları, 10/01/2025 tarihli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, DAVACILARIN TİCARİ DEFTERLERİ AYRI AYRI İNCELENEREK; HMK'nun 273. Maddesi gereğince davacıların ticari defterlerinin usulüne uygun tutulup tutulmadığı, açılış ve kapanış tasdiklerinin yapılıp yapılmadığı, 6335 sayılı yasayla değişik 6102 sayılı yasanın 64. maddesinin 3. fıkrası gereğince ticari defterlerin elektronik ortamda tutulup tutulmadığı, elektronik ortamda tutulan defterlerle ilgili açılış ve kapanış onaylarının Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ve Maliye Bakanlığınca müştereken çıkartılacak tebliğe uygun olup olmadığı, sahibi lehine delil olma özelliği taşıyıp taşımadığı, taraflar arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, bulunması halinde davacıların ticari ilişkiyi hangi hesaplarla izlediği, defter kayıtlarının birbirini doğrulayıp doğrulamadığı, defterler arasında fark bulunması halinde farkın sebebi hususları ile; uyuşmazlık konusu olan senetin davacılar defterlerinde kayıtlı olup olmadığı varsa ne şekilde kayıtlı olduğu, davacı tarafça yapılan 09/01/2019 tarihli ödemenin ilgili senet ödemesi olarak ticari defterlerde kayıtlı olup olmadığı, taraflar arasındaki uyuşmazlık kapsamında menfi tespit istemlerinin yerinde olup olmadığı hususlarında dosya içerisinde mevcut Gaziantep ..... Asliye Ticaret Mahkemesine sunulan 10/01/2025 tarihli bilirkişi raporu, BA/BS formları da dikkate alınmak ve davalı şirket defterleri ile mukayese yapılmak sureti ile; rapor düzenlenmek üzere SMMM bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından 30/09/2025 tarihli rapor tanzim edilerek mahkememiz dosyasına ibraz edilmiş; 30/09/2025 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde özetle;"... Davacı ....... İplik ve ..... Tic. San. Ltd. Şti.’nin incelenen ticari defterlerinde davalı ile olan hesap hareketlerini 320.03.G01 - Satıcılar hesabında takip etmekte olduğu, davacı ....... İplik Ve ..... Ticaret San. Ltd. Şti.’nin ticari defterlerine göre; dava konusu senedin davacı ....... İplik ve .... Tic. San. Ltd. Şti. tarafından davalı şirkete çıkışının 06.06.2018 tarihinde yapıldığının tespit edildiği, davacı ..... ’ın defterlerini, 6102 sayılı TTK.m.64/3, VUK. m. 182 uyarınca tutulması zorunlu olan 2019, 2020 ve 2021 yılları Yevmiye, Defter-i Kebir ve Envanter defterlerinin açılış tasdikinin yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, 2022 yılı Yevmiye ve Defter-i Kebir defterlerinin açılış tasdikinin ibraz edilmediği, 2019, 2020 ve 2021 yılları Yevmiye Defterinin kapanış tasdikinin yaptırılmış olduğu, 2022 yılı Yevmiye Defterinin kapanış tasdikinin ibraz edilmediği, 2023 yılında E-Defter sistemine tabi olduğu, E- Defter sisteminde sadece Envanter defterinin noter tasdikine tabi olduğu, davacının 2023 ve 2024 yılları Envanter defterleri açılış tasdikinin yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, 2018 yılı ticari defterlerinin ibraz edilmediği, bu itibarla HMK 222 md. ve 6102 sayılı TTK 64/3 md. gereğince mevcut haliyle davacı .....’ın 2018 ve 2022 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin hususunda değerlendirme yapılamadığı, 2019, 2020, 2021, 2023 ve 2024 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacı .......’ın ticari defterleri ile ilgili olarak; davacı .......’ın 2018 yılı ticari defterleri ibraz edilmediğinden davacı ....... İplik’e verilen dava konusu 25.05.2018 tanzim tarihli senedin ....... İplik’e çıkışına ilişkin tespit yapılamadığı, davacı ....... İplik Ve ..... Ticaret San. Ltd. Şti.’nin ticari defterlerine göre; dava konusu senedin davacı ....... İplik ve .... Tic. San. Ltd. Şti. tarafından davalı şirkete çıkışının 06.06.2018 tarihinde yapıldığı, davacı .......’ın ticari defterleri ile ilgili olarak; davacı .......’ın 2018 yılı ticari defterleri ibraz edilmediğinden davacı ....... İplik’e verilen dava konusu 25.05.2018 tanzim tarihli senedin ....... İplik’e çıkışına ilişkin tespit yapılamadığ, dava konusu 30.06.2019 ödeme tarihli 50.000,00 USD tutarlı senet cirantalarının sırasıyla “....... (Davacı), ....... İplik (Davacı), ..... İplik (Davalı)” olduğunun tespit edildiği, dava konusu 30.06.2019 ödeme tarihli 50.000,00 USD tutarlı senede ilişkin davacı ....... İplik ve .....Tic. San. Ltd. Şti. tarafından 09.01.2019 tarihinde “....... İPLİK VE ..... TİC. SAN. LTD. ŞTİ. 30.04.2019-30.06.2019 VADELİ” açıklaması ile toplamda 96.000,00 USD ödeme yapıldığı, ödemesi yapılan 30.04.2019 ödeme tarihli senedin de 50.000,00 USD olduğu ancak hem dava hem takip konusu edilmediği, mezkur senetlerin toplamının 100.000,00 USD olduğu, davacı şirket tarafından 96.000,000 USD ödeme yapıldığı, kalan 4.000,00 USD’ye ilişkin ödeme evrakı sunulmadığının tespit edildiği, Gaziantep ...... Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... Tal. Sayılı dosyasında davalı ticari defterleri kapsamında yapılan incelemeler neticesinde; davacı ....... İplik ve .... Tic. San. Ltd. Şti. tarafından yapılan ödemenin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, dava dışı 30.04.2019 ödeme tarihli ve 30.06.2019 ödeme tarihli toplam 100.000,00 USD senet için 96.000,00 USD ödeme yapıldığı, kalan 4.000,00 USD için davacının davalıya borçlu olduğunun tespit edildiği, davacılar vekili tarafından talimat dosyasına sunulan bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde; “Vade tarihinden önce ödeme yapılmış olması nedeni ile davalı tarafından müvekkilimize iskonto yapılmıştır” şeklinde beyanda bulunulduğu, mevcut beyana ilişkin dosyaya mübrez ispatlayıcı bir evrak tespit edilemediği; Yukarıda yapılan açıklamalar muvacehesinde, dosyaya mübrez belge, bilgi, takip dosyası, davacı taraf ticari defterleri ile sınırlı olarak yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; davacı ....... İplik Ve .... Ticaret San. Ltd. Şti.’nin 2018 yılı ticari defterlerinin lehine delil niteliği hususunda değerlendirme yapılamadığı, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 ve 2024 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacı ....... İplik Ve .... Ticaret San. Ltd. Şti.’nin ticari defterlerine göre; dava konusu senedin davacı ....... İplik ve ..... Tic. San. Ltd. Şti. tarafından davalı şirkete çıkışının 06.06.2018 tarihinde yapıldığı, davacı .......’ın 2018 ve 2022 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin hususunda değerlendirme yapılamadığı, 2019, 2020, 2021, 2023 ve 2024 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacı .......’ın ticari defterleri ile ilgili olarak; davacı .......’ın 2018 yılı ticari defterleri ibraz edilmediğinden davacı ....... İplik’e verilen dava konusu 25.05.2018 tanzim tarihli senedin ....... İplik’e çıkışına ilişkin tespit yapılamadığı, dava konusu 30.06.2019 ödeme tarihli 50.000,00 USD tutarlı senet cirantalarının sırasıyla “....... (Davacı), ....... İplik (Davacı), ..... İplik (Davalı)” olduğu, dava konusu 30.06.2019 ödeme tarihli 50.000,00 USD tutarlı senede ilişkin davacı ....... İplik ve .... Tic. San. Ltd. Şti. tarafından 09.01.2019 tarihinde “....... İPLİK VE ..... TİC. SAN. LTD. ŞTİ. 30.04.2019-30.06.2019 VADELİ” açıklaması ile toplamda 96.000,00 USD ödeme yapıldığı, ödemesi yapılan 30.04.2019 ödeme tarihli senedin de 50.000,00 USD olduğu ancak hem dava hem takip konusu edilmediği, mezkur senetlerin toplamının 100.000,00 USD olduğu, davacı şirket tarafından 96.000,000 USD ödeme yapıldığı, kalan 4.000,00 USD’ye ilişkin ödeme evrakı sunulmadığı, Gaziantep .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... Tal. Sayılı dosyasında davalı ticari defterleri kapsamında yapılan incelemeler neticesinde; davacı ....... İplik ve ..... Tic. San. Ltd. Şti. tarafından yapılan ödemenin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, dava dışı 30.04.2019 ödeme tarihli ve 30.06.2019 ödeme tarihli toplam 100.000,00 USD senet için 96.000,00 USD ödeme yapıldığı, kalan 4.000,00 USD için davacının davalıya borçlu olduğunun tespit edildiği, davacılar vekili tarafından talimat dosyasına sunulan bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde; “Vade tarihinden önce ödeme yapılmış olması nedeni ile davalı tarafından müvekkilimize iskonto yapılmıştır” şeklinde beyanda bulunulduğu, mevcut beyana ilişkin dosyaya mübrez ispatlayıcı bir evrak tespit edilemediği, bu itibarla; davacı şirket tarafından eksik yapılan ödemeye ilişkin herhangi bir belge sunulmadığından davacı ....... İplik ve ..... Tic. San. Ltd. Şti.’nin davalı şirkete 4.000,00 USD (4.000,00 USD x 5,7077 takip tarihindeki efektif satış kuru = 22.830,80 TL) borçlu olduğu" değerlendirme ve tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır. Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, taraf vekilleri tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazlarını içerir dilekçeler sunulmuştur. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72. maddesi gereğince borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu olmadığını ispat için menfî tespit davası açabilir. Kural olarak, bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden taraf, o vakıayı ispat etmeye mecburdur (4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 6. Maddesi). Menfi tespit davalarında ispat yükü alacaklı olduğunu iddia eden davalı üzerinde olsa da eğer dava kambiyo senedinden kaynaklı menfi tespit davası ise, kambiyo senetlerinde mücerretlik ilkesi gereği, hukuki ilişkiye bakılmaksızın kambiyo senedinin borçlusu olan davacının kambiyo senedi alacaklısına borçlu olmadığı hususunu ispat etmesi gerekmektedir. İddia, savunma, sunulan ve toplanan deliller, Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün ..... Esas sayılı takip dosyası, 10/01/2025 tarihli bilirkişi raporu, 30/09/2025 tarihli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucunda; Davanın, Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün ...... sayılı takip dosyasına konu 25/05/2018 tanzim tarihli, 30/06/2019 vade tarihli, 50.000 USD bedelli senet nedeniyle açılmış olan menfi tespit davası olduğu, kambiyo senetleri illetten mücerret olduğundan senedin aksini iddia eden tarafın iddiasını ispatla yükümlü olduğu, ispat yükünün senedin ödendiğini iddia edene ait olduğu, davacılar vekili tarafından iddianın ispatı için ticari defter ve kayıtların delil olarak gösterildiği, ticari davalarda, yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda, ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatının mümkün olduğu, davaya konu senetin bedelsiz kaldığı iddiasının davalıya karşı ileri sürülebilmesinin mümkün olduğu da gözetildiğinde TTK'nun 83 ile 85 ve HMK'nun 222'nci maddeleri uyarınca tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, yukarıda özetlenen denetime uygun ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporlarında; taraflar arasındaki ticari alış verişin USD para birimi bazında olduğu, davalının davacıdan 06.06.2018 tarihinde açık hesap cari hesaptan kaynaklı faturaya dayalı 1.357.784,05-TL alacağının olduğu, dava konusu olan 30.04.2019 tarihli 50.000 USD, 30.06.2019 tarihli 50.000 USD olmak üzere toplam 100.000 USD bedelli senet TL karşılığı 461.500,00 TL davacının davalıya verdiği, dava konusu bu senetlerin davalı ticari defterler kayıtlarına girerek yer alması ile davalının davacıdan 06.06.2018 tarihinde açık hesap cari hesaptan kaynaklı faturaya dayalı 896.224,05 TL alacağının kaldığının tespit edildiği, davacının 09.01.2019 tarihinde davalı ....... bankası hesabına 96.000,00 USD bedelli havale ödeme açıklamasında “30.04.2019-30.06.2019 vadeli ” ibaresi açıklaması ile gönderdiği bu bedelin davalı ticari defter kayıtlarında yer aldığı, davacının ödediğini iddia ettiği 30.04.2019 tarihli 50.000 USD, 30.06.2019 tarihli 50.000 USD olmak üzere 2 senet toplamı 100.000 USD bedelden kalan 4.000 USD'nin davalı ticari defter kayıtlarında yer almadığı, davalının davacıdan 25.05.2018 düzenlenme tarihli 30.04.2019 tarihli 50.000 USD, 30.06.2019 tarihli 50.000 USD olmak üzere 2 adet senetten 30.04.2019 vadeli olanı için icra takibi başlatmadığı, davacı şirket tarafından yapılan ödemenin cari borca karşılık yapılmadığı, yapılan ödemenin “ 30.04.2019 - 30.06.2019 vadeli ” ibaresi ile yapıldığı, dava konusu senedin davacı ....... İplik ve ..... Tic. San. Ltd. Şti. tarafından davalı şirkete çıkışının 06.06.2018 tarihinde yapıldığının tespit edildiği, davacı şirket tarafından 96.000,000 USD ödeme yapıldığı, kalan 4.000,00 USD’ye ilişkin ödeme evrakı sunulmadığı, davacı ....... İplik ve ..... Tic. San. Ltd. Şti.’nin davalı şirkete 4.000,00 USD borçlu olduğu hususlarının tespit edildiği anlaşılmakla; denetime uygun ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporları dikkate alınarak tarafların ticari defter kayıtları, davacı tarafça 30.04.2019 tarihli 50.000 USD, 30.06.2019 tarihli 50.000 USD olmak üzere davalıya 2 adet senet verildiği, davacı şirketin 09/01/2019 tarihli ve 96.000,00-USD bedelli ödemeyi “30.04.2019-30.06.2019 vadeli" açıklaması ile yaptığı dikkate alındığında taraflar arasındaki ilişki ve taraf ticari defterlerindeki kayıtlar gözetildiğinde yapılan ödemenin bu senetlere istinaden yapıldığı, davalı tarafça icra takibinin 25/05/2018 tanzim tarihli, 30/06/2019 vade tarihli, 50.000 USD bedelli senet alacak sebebi gösterilerek açıldığı, cari hesabın icra takibine konu edilmediği, davacı şirketin davalı tarafa verilen 100.000,00-USD bedelli senet karşılığı 96.000,00-USD ödeme yaptığı, senedin 4.000,00-USD'lik kısmının ödenmediği sonuç ve vicdani kanaatine varılarak; davanın kısmen kabulüne karar verilmiş davacıların Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün ..... Esas sayılı takip dosyasına konu 25/05/2018 tanzim, 30/06/2019 vade tarihli 50.000,00-USD karşılığı 283.760,00-TL bedelli senedin 46.000,00-USD karşılığı 261.059,20-TL'lik kısmı itibariyle (1 USD=5,6752-TL) davalıya borçlu olmadıklarının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde tüm hususları içerir hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; Davacıların Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı takip dosyasına konu 25/05/2018 tanzim, 30/06/2019 vade tarihli 50.000,00-USD karşılığı 283.760,00-TL bedelli senedin 46.000,00-USD karşılığı 261.059,20-TL'lik kısmı itibariyle davalıya borçlu olmadıklarının TESPİTİNE, Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, İİK.72/5 Md. Uyarınca alacağın %20'si oranındaki (52.211,84-TL) tazminatın davalıdan alınarak davacılara VERİLMESİNE, 2004 sayılı İİK'nun 72/4.maddesi uyarınca reddedilen asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan 4.540,16-TL tazminatın davacılardan alınarak davalıya VERİLMESİNE, 2-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 17.832,95-TL harçtan peşin alınan 5.068,55-TL harcın mahsubu ile noksan kalan 12.764,40-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 3-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 3.800,00-TL arabulucuk ücretinin davanın kısmen kabul kısmen ret oranına ile hesaplanıp takdir olunan 3.342.44-TL'sinin davalıdan, 457,56-TL'sinin davacılardan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 4-Davacı tarafça yatırılan 5.068,55-TL peşin harç ve 427,60-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 5.496,15-TL harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine, 5-Davacı tarafça yapılan ve ayrıntıları UYAP'ta belirtilen posta, tebligat, talimat ve bilirkişi ücretinden oluşan toplam 13.149,00-TL yargılama giderinin davanın kısmen kabul kısmen ret oranına göre hesaplanıp takdir olunan 11.565,71-TL'sinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, bakiye kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına, 6-Davalı tarafça yapılan 20,00-TL yargılama giderinin davanın kısmen kabul kısmen ret oranına göre hesaplanıp takdir olunan 2,41-TL'sinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine, bakiye kısmın davalı üzerinde bırakılmasına, 7-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 45.000,00- TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, 8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 35.737,64-TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine, 9-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatıran tarafa iadesine, 10-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine, Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin huzurda, davalı vekilinin e duruşma sistemi üzerinden yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/12/2025

Katip .....

Hakim .....