İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2023/381 E. 2025/496 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2023/381
Karar No
2025/496
Karar Tarihi

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/381 Esas - 2025/496 TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2023/381 Esas KARAR NO : 2025/496

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 11/08/2023 KARAR TARİHİ : 01/07/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 14/07/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVADA: Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalılar arasında 11/02/2015 tarihinde, ... Parselde bina inşaası ve diğer tüm beton işleri için Anahtar Teslim Taşeron Sözleşmesi imzalandığını, buna göre, davalı şirketin sözleşme gereği üstlenmiş olduğu bütün inşaat işlerini kararlaştırılan şekilde eksiksiz olarak yapmayı kabul ve taahhüt ettiğini, müvekkilin ilgili sözleşmede iş sahibi, davalı tarafın ise yüklenici pozisyonunda olduğunu, yine aynı sözleşmenin 4/a ve 4/b maddelerinde, davalı şirketin işçilerinin müvekkile ait sigorta ve bölge çalışma müdürlüğündeki işyeri numarası altında taşeron sıfatı ile dosya oluşturularak ilgili tüm ödemelerini bu dosya üzerinden yapacağını, tahakkuk eden işyeri sigorta primlerinin bu dosya üzerinden ödenmesi, devamla ilgili bedellerin iş sahibi/müvekkil tarafından ödenmesi halinde, ilgili bedelin hiçbir ihtara ve hüküm almaya hacet kalmaksızın muaccel hale geleceği kararlaştırıldığını, akabinde, kararlaştırıldığı şekilde müvekkile ait... sicil sayılı işyeri dosyasında, davalı şirketin 002 alt işveren numarası ile kaydedildiğini, davalının çalıştırdığı işçilerin bu işyeri dosyasından ... alt işveren kodu ile sigortalandığını, izleyen süreçte yüklenicinin/davalının şirket yükümlülüklerine uygun davranmadığından bütün ihtar ve uyarılara rağmen işin ilerlememesi ve sözleşme ile öngörülen bitiş tarihinde tamamlanmaması nedeniyle müvekkili ile davalı şirket arasında akdedilen sözleşmenin 15/06/2017 tarihinde feshedildiğini, buna karşılık müvekkili tarafından ...'ya 09/08/2017 tarihinde ... no.lu dilekçe ile eser sözleşmesinin karşılıklı olarak feshedildiğinni bildirildiğini, bildirimin ardından yine müvekkilinin ...'dan işyeri dosyasında davalı şirketin eksik işçilik bildiriminde bulunmasından kaynaklı sigorta primi borcu olduğu öğrenildiğini, her ne kadar taraflar arasında imzalanan sözleşmede bu borçlardan doğacak sorumluluğun davalıya ait olduğu açık ve net bir şekilde kararlaştırılmışsa da, müvekkili tarafından bu borcun somutlaştırılması adına fesih protokolünün 6. maddesinde de bir kez daha yer verilerek söz konusu borcun davalıya ait olduğunun bir kez daha taraflarca imza altına alındığını, müvekkili tarafından ...'ya yapılan başvuruya cevaben kurumun 28/03/2022 tarihli yazısında özetle ilgili işyerinde 5510 sayılı Kanun'un 85/2. maddesinde ve Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nin 112/2. maddesine istinaden yapılan araştırma neticesinde yeterli işçilik bildiriminde bulunulmadığının anlaşıldığını, bina inşaatı işi ile ilgili olarak işçilik fark miktarı üzerinden tahakkuk eden 759.163,87-TL sigorta primi ve 57.186,74-TL gecikme cezası olmak üzere toplam 816.350,61-TL borcun bulunduğu, borç ödenmediği takdirde ilişiksiz belgesi verilemeyeceği cevabını verdiğini, bu nedenle müvekkili tarafından toplam 1.205.665,83-TL ödeme yapılması zorunluluğunun doğduğunu, ... tarafından tahakkuk ettirilen bedelin davalıların sorumluluğunda bulunan ve yine davalılar tarafından ödenmesi gereken bir borç olduğunu, müvekkilinin ilgili işyerinde hiçbir suretle işveren olmadığını, söz konusu işyerinde müvekkilinin işçilerinin çalışmadığını, müvekkilinin söz konusu sözleşmenin iş sahibi tarafında olduğunu, bu sebeple müvekkilinni ilgili borca dair doğrudan veya dolaylı olarak hiçbir sorumluluğunun bulunmadığını belirterek, davanın kabulüyle davalının sorumluluğunda bulunmasına rağmen müvekkili tarafından ödenen bedelin fazlaya ve faize ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100.000,00-TL'sinin ödeme yapılan tarihlerden itibaren işleyen ticari avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından ikame edilen huzurdaki davada, her ne kadar müvekkili de diğer davalı ile birlikte hasım gösterilerek işbu dava açılmış ise de müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, bu nedenle davanın pasif husumet yokluğundan reddedilmesi gerektiğini, müvekkilinin taraflar arasındaki sözleşmeye taraf olmadığını, ... . Noterliği tarafından düzenlenen vekaletname gereğince vekil olarak işlemde bulunduğunu, keza sözleşmede de müvekkilinden bahsedilmediğini, eldeki davanın haksız olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir. Davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır. BİRLEŞEN DAVADA: Birleşen davada davacı vekili ... Esas sayılı dosyasına sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalılar arasında 11/02/2015 tarihinde, ... Parselde bina inşaası ve diğer tüm beton işleri için Anahtar Teslim Taşeron Sözleşmesi imzalandığını, buna göre, davalı şirketin sözleşme gereği üstlenmiş olduğu bütün inşaat işlerini kararlaştırılan şekilde eksiksiz olarak yapmayı kabul ve taahhüt ettiğini, müvekkilin ilgili sözleşmede iş sahibi, davalı tarafın ise yüklenici pozisyonunda olduğunu, yine aynı sözleşmenin 4/a ve 4/b maddelerinde, davalı şirketin işçilerinin müvekkile ait sigorta ve bölge çalışma müdürlüğündeki işyeri numarası altında taşeron sıfatı ile dosya oluşturularak ilgili tüm ödemelerini bu dosya üzerinden yapacağını, tahakkuk eden işyeri sigorta primlerinin bu dosya üzerinden ödenmesi, devamla ilgili bedellerin iş sahibi/müvekkil tarafından ödenmesi halinde, ilgili bedelin hiçbir ihtara ve hüküm almaya hacet kalmaksızın muaccel hale geleceği kararlaştırıldığını, akabinde, kararlaştırıldığı şekilde müvekkile ait ... sicil sayılı işyeri dosyasında, davalı şirketin 002 alt işveren numarası ile kaydedildiğini, davalının çalıştırdığı işçilerin bu işyeri dosyasından 002 alt işveren kodu ile sigortalandığını, izleyen süreçte yüklenicinin/davalının şirket yükümlülüklerine uygun davranmadığından bütün ihtar ve uyarılara rağmen işin ilerlememesi ve sözleşme ile öngörülen bitiş tarihinde tamamlanmaması nedeniyle müvekkili ile davalı şirket arasında akdedilen sözleşmenin 15/06/2017 tarihinde feshedildiğini, buna karşılık müvekkili tarafından ...'ya 09/08/2017 tarihinde ... no.lu dilekçe ile eser sözleşmesinin karşılıklı olarak feshedildiğinin bildirildiğini, bildirimin ardından yine müvekkilinin ...'dan işyeri dosyasında davalı şirketin eksik işçilik bildiriminde bulunmasından kaynaklı sigorta primi borcu olduğu öğrenildiğini, her ne kadar taraflar arasında imzalanan sözleşmede bu borçlardan doğacak sorumluluğun davalıya ait olduğu açık ve net bir şekilde kararlaştırılmışsa da, müvekkili tarafından bu borcun somutlaştırılması adına fesih protokolünün 6. maddesinde de bir kez daha yer verilerek söz konusu borcun davalıya ait olduğunun bir kez daha taraflarca imza altına alındığını, müvekkili tarafından ...'ya yapılan başvuruya cevaben kurumun 28/03/2022 tarihli yazısında özetle ilgili işyerinde 5510 sayılı Kanun'un 85/2. maddesinde ve Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nin 112/2. maddesine istinaden yapılan araştırma neticesinde yeterli işçilik bildiriminde bulunulmadığının anlaşıldığını, sonucunda müvekkili tarafından önceden yapılan ödemelere ek olarak 128.937,41-TL daha ödeme yapılmak zorunda kalındığını, ... tarafından tahakkuk ettirilen bedelin davalıların sorumluluğunda bulunan ve yine davalılar tarafından ödenmesi gereken bir borç olduğunu, müvekkilinin ilgili işyerinde hiçbir suretle işveren olmadığını, söz konusu işyerinde müvekkilinin işçilerinin çalışmadığını, müvekkilinin söz konusu sözleşmenin iş sahibi tarafında olduğunu, bu sebeple müvekkilinni ilgili borca dair doğrudan veya dolaylı olarak hiçbir sorumluluğunun bulunmadığını belirterek, davanın ... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini, sonrasında davanın kabulüyle davalının sorumluluğunda bulunmasına rağmen müvekkili tarafından ödenen bedelin fazlaya ve faize ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00-TL'sinin ödeme yapılan tarihlerden itibaren işleyen ticari avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından ikame edilen huzurdaki davada, her ne kadar müvekkili de diğer davalı ile birlikte hasım gösterilerek işbu dava açılmış ise de müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, bu nedenle davanın pasif husumet yokluğundan reddedilmesi gerektiğini, müvekkilinin taraflar arasındaki sözleşmeye taraf olmadığını, ... . Noterliği tarafından düzenlenen vekaletname gereğince vekil olarak işlemde bulunduğunu, keza sözleşmede de müvekkilinden bahsedilmediğini, eldeki davanın haksız olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir. Davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan, davacı tarafından ...'ya yapılan ödemenin davalılardan rücuen tazmini talebine ilişkin olup davacı işveren, davalı şirket yüklenicidir. Mahkememizce deliller toplanmış, davacı hakkında ... ile ... aracılığıyla tacir araştırması yaptırılmış, taraflar arasındaki sözleşme ve ekleri, ödeme dekontları, ... kayıtları celp edilmiş, mali müşavir ve nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişilerden bilirkişi raporu alınmıştır. Dosyanın tevdi edildiği mali müşavir ve nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişiler tarafından sunulan 16/08/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...taraflar arasındaki 11/02/2015 tarihli eser sözleşmesine konu inşaat işi sebebiyle ...'nın fark işçilik bedeli ve buna bağlı olarak fark prim ve gecikme cezası hesaplayarak davacıdan tahsil ettiği dosya kapsamından anlaşıldığı, asgari işçilik uygulamasının, bir işin yürütülmesi için gerekli olan en az sigortalı sayısına, sigorta primine esas kazanç tutarına ve çalışma süresine uygun olarak işverence Kuruma yeterli işçilik bildirilip bildirilmediğinin tespitine yönelik bir uygulama olduğu, asgari işçilik hesaplamasının fiilen binanın bittiği tarihten sonra yapıldığını, zira bina tamamlanmadan maliyetinin ve buna isabet eden işçiliğin hesaplaması mümkün olmadığını, nitekim, ... tarafından davacıya gönderilen 28/03/2022 tarihli yazıda da inşaatın 6.282.441,90-TL olarak tespit edilen maliyet bedeli üzerinden fark işçilik bedeli ve buna bağlı olarak fark prim ve gecikme cezası hesaplandığı bildirildiği, ... tarafından tahakkuk ettirilen fark prim ve gecikme cezası binanın toplam maliyeti üzerinden hesaplandığı, ancak davalının 11/02/2015 tarihli sözleşmeyle işe başladığını ve işi süresinde tamamlayamaması sebebiyle 15/07/2017 tarihli fesih protokolüyle işi bıraktığı, işin tamamının davalı şirket tarafından yapılmadığının tarafların kabulünde olduğu, buna göre, davalı şirketin, binanın toplam maliyeti üzerinden hesaplanan fark prim ve gecikme cezasından, binayı tamamladığı ölçüde sorumlu tutulması gerektiği, fesih protokolünde veya başka bir belgede, davalının işi getirdiği seviyenin tespit edilemediği, ancak, davalının yaptığı işlere karşılık 3.000.000,00-TL+KDV tutarında fatura kestiği ve davacının da bu faturayı kabul ederek defterine işlediği, buradan hareketle, binanın ... tarafından 6.282.441,90-TL olarak belirlenen maliyet bedelinin 3.000.000,00-TL tutarındaki kısmının (%47,75'inin) davalı tarafından yapıldığı sonucuna varıldığı, buna göre, davalının, davacının ...'ya ödediği fark prim ve gecikme cezasının da %47,75'inden sorumlu olacağı, bu doğrultuda, davacının asıl ve birleşen dava yönünden talep edebileceği miktarların, ... asıl davada 575.705,43-TL, birleşen davada 61.567,61-TL olarak hesapladığı..." bildirilmiştir. Tüm dosya kapsamı, getirtilen kayıt ve belgeler ile alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; davacı ile davalı şirket arasında akdedilen 11/02/2015 tarihli eser sözleşmesi ile davalı şirketin ... parselde yapılacak inşaata dair tüm işlerin anahtar teslim şeklinde yapımı üstlendiği, bilahare taraflar arasında düzenlenen 15/06/2017 tarihli fesih protokolü ile davalı şirketin yükümlülüklerini yerine getirmediğinden bahisle taraflar arasındaki sözleşmenin feshedildiği anlaşılmış, eldeki asıl ve birleşen dava ise, davacı tarafından asıl davada 31/12/2021 ila 02/05/2023 tarihleri arasında toplam 1.205.665,83-TL, birleşen davada 20/06/2023 ve 14/06/2023 tarihlerinde yapılan toplam 128.937,41-TL kadar ... prim ve gecikme cezası ödemelerinin davalılardan rücuen tahsili amacıyla ikame edilmiştir. Somut olayda, davacı tarafından yapılan ... prim ve gecikme cezası ödemelerinin davalı şirket tarafından davaya konu işte çalıştırılan işçileri ilgilendirmesi, taraflar arasındaki sözleşmenin 4. maddesi ile mezkur ... ödemelerinden sorumluluğun davalı şirket tarafından açıkça üstlenmiş olması ve ayrıca taraflar arasındaki sözleşme, 15/06/2017 tarihli protokol ile davalı şirketin kusuruna dayalı olarak feshedilmiş olup aynı sözleşmenin 11. maddesinde fesihle birlikte davacının uğrayacağı zarar ve ziyanın davalı şirket tarafından ödeneceğinin açıkça kabul edildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde davalı şirketin yapması gerekirken davacı tarafından karşılanan ... prim ve gecikme cezası ödemelerinin davacı tarafından olumsuz zarar kapsamında davalı şirketten talep edilebileceği sonuç ve kanaatine varılmıştır. Bu bağlamda asıl ve birleşen davada davacının dava ve 25/11/2024 tarihli ıslah dilekçesi nazara alınarak, davalı şirket yönünden, asıl davanın 575.705,43-TL üzerinden, birleşen davanın ise 61.567,61-TL üzerinden kabulüne karar vermek gerekmiş ve kabul edilen bu miktarlar üzerinden 20/10/2022 temerrüt tarihlerinden itibaren avans faizi işletilmesi uygun bulunmuştur. Diğer davalı ... yönünden ise adı geçen davalının taraflar arasındaki sözleşmede taraf olmadığı, imzasının bulunduğu 15/06/2017 tarihli fesih protokolünde ise kendisine bir yükümlülük yüklenmediği gibi vekil olarak hareket ettiği anlaşılmıştır. Bilindiği üzere, bir hakkın kendisinden istenebilecek durumunda olan yani hakka uymakla yükümlü kişi, borçlu kişi olup, buna pasif husumet denilir; bir davada pasif husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı mahkemece öncelikle ve re'sen gözetilecek hususlardandır ve şayet husumet ehliyeti yok ise, dava bu sebep ile reddedilir. Bu bağlamda, eldeki asıl ve birleşen davada davalı ...'a husumet yöneltilemeyeceği sonuç ve kanaatine varılmış olup asıl ve birleşen davaların davalı ... yönünden reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Asıl dava yönünden; (a) Davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye karşı ikame edilen davanın kabulü ile, 575.705,43-TL’nin 20/10/2022 temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’den alınarak davacıya ödenmesine, (b) Davalı ...’a karşı ikame edilen davanın pasif husumet yokluğundan reddine, 2- Birleşen dava yönünden; (a) Davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye karşı ikame edilen davanın kabulü ile, 61.567,61-TL’nin 20/10/2022 temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’den alınarak davacıya ödenmesine, (b) Davalı ...’a karşı ikame edilen davanın pasif husumet yokluğundan reddine, 3-Asıl davada alınması gereken 39.326,43-TL harçtan peşin alınan 1.707,75-TL ve 9.005,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 28.613,68‬-TL harcın davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak hazineye gelir kaydına, 4-Asıl davada 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak hazineye gelir kaydına, 5-Asıl davada davacı tarafça yatırılan 449,75-TL başvuru harçları toplamı, 1.977,60-TL peşin harçlar toplamı, 9.005,00-TL ıslah harcı, 1.508,00-TL tebligat, 35,50-TL müzekkere gideri, 7.000,00-TL bilirkişi ücreti ve 30.240,00-TL basın ilan ücreti olmak üzere toplam 50.215,85-TL yargılama giderinin davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, 6-Asıl davada davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ne göre hesaplanan 90.355,81-TL ücreti vekaletin davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, 7-Asıl davada davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ne göre hesaplanan 30.000,00-TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine, 8-Birleşen davada alınması gereken 4.205,68-TL harçtan peşin alınan 1.707,75-TL ve 9.005,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 28.613,68‬-TL harcın davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak hazineye gelir kaydına, 9-Birleşen davada 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak hazineye gelir kaydına, 10-Birleşen davada davacı tarafça yatırılan 269,85-TL başvuru harcı, 269,85-TL peşin harç, 347,00-TL tebligat, 16,75-TL müzekkere gideri olmak üzere toplam 903,45-TL yargılama giderinin davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, 11-Birleşen davada davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ne göre hesaplanan 30.000,00-TL ücreti vekaletin davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, 12-Birleşen davada davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ne göre hesaplanan 10.000,00-TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine, 13-Asıl ve birleşen davada davalılar tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 14-Asıl ve birleşen davada sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,

Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 01/07/2025

Katip ... ¸e-imzalıdır.

Hakim ... ¸e-imzalıdır.

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2023/381, K. 2025/496, T. 01.07.2025, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2023-381-e-2025-496-k-354df4136bab