Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1220 E. 2026/52 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/ KARAR NO : 2026/

BAŞKAN : KATİP :

DAVACI : VEKİLİ : Av. DAVALI : 1- VEKİLİ : Av. DAVALI : 2- VEKİLİ : Av.

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 25/08/2023 KARAR TARİHİ : 22/01/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 13/05/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde ; Müvekkiline ait ... plakalı arac, 29/01/2023 günü saat ... sıralarında ... yolunda kendi şeridinde seyir halinde iken; ... sevk ve idaresindeki, ... adına kayıtlı ... plakalı araç, ... ... girmek amacıyla dönülmesi yasak yerden dönme suretiyle manevra yaptığını müvekkilinin aracıyla çarpışma gerçekleştiğini, Taraflarca tutulan kaza tespit tutanağında, ... ''dönmek için sinyal verdim, hava yağışlıydı, karşıdaki araç beni görmedi, kaza gerçekleşti, karşıdan gelen hızlıydı'' dendiğini. olayın bu şekilde olmadığını Müvekkiline ait aracı ... kullandığını. Karşı tarafın kusur oranını azaltmak ve kendini haklı göstermek için gerçek dışı beyanlara başvurduğunu,Fotoğrafta kaza yerinin gerçekleştiği yol görüldüğünü İşbu yol 1 gidiş 1 geliş olmak üzere ortasında sürekli iki çizgi olan ''şerit değiştirmenin, dönüş yapmanın kati suretle yasaklandığı'' bir yol olduğunu İşbu halde kusur tamamen karşı tarafta olduğunu,Kurallar ışığında, müvekkile ait aracın seyir halinde bulunduğu şeride tecavüz eden, devamlı paralel yol çizgisi olan bir yolda, geçilmesi yasak şeride 90 derece dalmak suretiyle manevra kurallarına uymayan ... plakalı aracın kusurlu olduğunu işbu KTT'de yazılan beyanlardan sebeple kusur tespiti ... tarafından yapılamadığını, Kaza sonrası işbu dava şartlarından olan arabuluculuk süreci başlatıldığını. ... Arabuluculuk Bürosu 2023/... büro dosya numarası, 2023/... arabuluculuk numarası ile başlatılan süreç, anlaşmama ile son bulduğunu Hasara sebebiyet veren ... plakalı aracın kaza tarihi itibariyle Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ... poliçe numarası ile davalı ... Sigorta A.Ş. üzerinde olup Kaza tarihi itibariyle 120.000,00 TL olan araç başına poliçe limitleri, tarafımıza herhangi bir hasar/değer kaybı ödemesi yapılmadığından sebeple aynı şekilde devam etmektedir. Ancak işbu kaza sonucu müvekkilin pozitif mal varlığında oluşan zarar sigorta limitlerinden ve genel şartlar sebeple tam anlamıyla karşılanamayacak olup, limitleri aşacak kısım için de işbu dava kişiye karşı da yöneltilerek açılmak zorunda kalındığını, Bu kaza sonucu müvekkilin aracında büyük miktarda hasar meydana geldiğini. Aracın ön tarafı komple zarar gördüğünü, şaseleri, airbagleri, motoru, şanzımanı dahil bir çok kaporta ve yürür aksam parçası müvekkil tarafından kendi bütçesiyle onarıldığını davalıya ait araç ile davalı tarafından gerçekleştirilen haksız fiil sonucu oluşan zarar hali mevcut olup, illiyet bağı kesilmediğini Bundan kaynaklı, müvekkilin mevcut zararının kanun hükmü uyarınca davalılar tarafından karşılanması gerektiğini Ek olarak oluşan mevcut değer kaybı tazminatının konusunda uzman bilirkişi olmaksızın belirlenmesinin imkansız olmasından sebeple işbu değer kaybı talebimizi HMK. M.107 kapsamında belirsiz alacak, hasar ve mahrumiyet talebimizi ise HMK. M.109 kapsamında kısmi alacak olarak talep ve dava etmiştir. Davalı cevap dilekçesinde özetle;1-Görev Yönünden : Huzurda görülmekte olan dava, davacı tarafından müvekkil ve sigorta şirketine karşı açılan trafik kazasından kaynaklı maddi tazminat taleplerine dairdir. Aksine bir düzenleme bulunmadıkça 6100 Sayılı HMK da genel görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu düzenlendiğini, davacının hasar bedeli, değer kaybı bedeli ve mahrumiyet bedeli adı altında taleplerini belirsiz alacak olarak nitelendirmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu, Davanın belirsiz alacak davası türünde açılabilmesi için, davanın açıldığı tarih itibariyle uyuşmazlığa konu alacağın miktar veya değerinin tam ve kesin olarak davacı tarafca belirlenememesi gereklidir. Belirleyememe hali, davacının gerekli dikkat ve özeni göstermesine rağmen miktar veya değerin belirlenmesinin kendisinden gerçekten beklenilmemesi durumuna ya da objektif olarak imkansızlığa dayanmalıdır. Her davada arandığı gibi burada da hukuki yarar aranacaktır, böyle bir durumda hukuki yararın bulunduğundan söz edilemeyeceği,Davacının talep ettiği alacağı belirlemesi objektif olarak mümkün ancak belirleyebildiği alacağını ispat etmesi, kanunun öngördüğü şekilde mümkün değilse burada da belirsiz alacak davası açılacağından söz edilemeyeceğiin. Çünkü bir alacağın belirlenmesi ile onun ispatı ayrı şeyler olduğunu Bu nedenlerle esasa geçilmeden davanın hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmesi gerekmektedir. müvekkillin kazanın meydana gelmesinde %100 kusuru bulunmamaktadır. davacıya ait araç sürücüsü kazanın meydana gelmesinde kusurludur.Huzurdaki dosya açısından yapılacak incelemede, davacı tarafın iddia ettiği gibi müvekkile %100 kusur atfedilmesi mümkün değildir. Nitekim bu hususta davacı tarafın dayanak gösterdiği tek yanlı evrakların somut şekilde denetimine imkan bulunmamaktadır. İşbu evraklara dayanılarak talepte bulunulması hukuki dayanaktan yoksun olduğu gibi bu yöndeki iddialara itibar edilmesi de mümkün değildir. Bu sebeple karşı tarafın bildirdiği kusur oranına itibar edilemez. Tarafımızca kaza akabinde aldırılan kusur tespitini içerir 28.02.2023 tarihli Teknik Uzman Mütalaası raporuna göre; davacıya ait araç sürücüsü KTK 52/1-b- Araçların hızını, hava yol ve durumunun gerektiği şartlara uydurmamak kusurunu işlediğinden %25 Kusurlu olduğu sabit olduğunu ayrıca dava konusu kaza akabinde müvekkile ait araç hasara uğramış olduğunu davacıya ait araç sürücüsünün kusuru nedeniyle müvekkile ait araçta hasar ve değer kaybı meydana geldiğini. Huzurdaki uyuşmazlık haksız fiilden kaynaklanmakta olup davacıya ait araç “ticari” değil “hususi” bir araç olduğundan avans faizine dair taleplerin reddi gerektiğini talep etmiştir. Hukuki deliller; ... merkezi yazı cevabı, ... ... Birliği yazı cevabı,... Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü Yazı cevabı ve 18/11/2024 tarihli bilirkişi raporu ile 27/02/2025 tarihli bilirkişi ek raporunun dosya arasına alındığı görüldü. Bilirkişi kök raporunda özetle: "IV. GEREKÇELİ SONUÇ VE KANAAT: Dava, davacı tarafa ait 2015 model ... marka ... tipi araçta 29.01.2023 tarihli kaza kaynaklı hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet tazminatının tahsiline ilişkindir. Heyetimizce dava dosyası kapsamının incelenmesi sonucu; 1–) ... Plaka Sayılı Otomobil Sürücüsü ...’ın: Dava konusu trafik kazasının oluşumunda; Karayolları Trafik Kanunu'nun (47/c), Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin (95/c) ve (157/a–2) maddeleri ile, yine aynı kanunun '' Trafik Kazalarında Sürücü Kusurlarının Tespiti ve Asli Kusur Sayılan Haller '' başlıklı (84/b) '' Taşıt Giremez Trafik İşareti Bulunan Karayoluna Veya Bölünmüş Karayolunda Karşı Yönden Gelen Trafiğin Kullandığı Şerit, Rampa Ve Bağlantı Yollarına Girme '' maddesini ihlal ettiğinden % 75 (yüzde yetmiş beş)oranında kusurlu olduğu, 2–) ... Plaka Sayılı Otomobil Sürücüsü ...’in: Dava konusu trafik kazasının oluşumunda; Karayolları Trafik Kanunu’nun (52/b) ve Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin (101/b) maddelerini ihlal ettiğinden % 25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu, 3–) Davacı tarafa ait 2015 model ... marka ... tipi araçta 29.01.2023 tarihli kaza kaynaklı hasar bedelinin KDV dahil 227.939,85 TL hesaplandığı, 4-) Davacı tarafa ait 2015 model ... marka ... tipi araçta 29.01.2023 tarihi trafik kaynaklı değer kaybının Yerleşik ... İçtihatları kapsamında 50.000 TL hesaplandığı, 5-) Davacı tarafa ait 2015 model ... marka ... tipi araçta 29.01.2023 tarihi trafik kaynaklı araç mahrumiyet tazminatının Yerleşik ... İçtihatları kapsamında 10.808,23 TL hesaplandığı, 6-) Davacı tarafa ait 29.01.2023 tarihli kaza sonucu zararı toplam =(50.000+10.808,23+ 227.939,85)=288.748,08 TL hesaplandığı, 7-Oluşan zarardan, kazaya karışan tarafların kazanın oluşumundaki kusur oranına göre sorumlu olduğu değerlendirilmekle davalı tarafın zararın= 288.748,08*0,75=216.561,06 TL zarardan sorumlu olduğu, Yönündeki değerlendirmelerimiz, uyuşmazlığın asli ve nihai hukuki takdiri ile nitelendirmeleri, 6100 sayılı HMK mad. 266/c.2 ve mad. 279/4 hükmü ile, 6754 sayılı Kanun mad. 3/3 hükmü icabı tamamen ve münhasıran Mahkemeye ait olmak üzere iş bu rapor saygıyla arz olunur. 15/11/2024 ve Bilirkişi ek raporunda özetle "IV. GEREKÇELİ SONUÇ VE KANAAT: Dava, davacı tarafa ait 2015 model, ... marka, ... tipi araçta 29.01.2023 tarihli kaza kaynaklı hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet tazminatının tahsiline ilişkin olup, heyetimizce taraf vekillerinin bilirkişi kök raporuna yapılan itirazların değerlendirilmesi sonucu: 1–) ... Plaka Sayılı Otomobil Sürücüsü ...’ın: Dava konusu trafik kazasının oluşumunda; Karayolları Trafik Kanunu'nun (47/c), Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin (95/c) ve (157/a–2) maddeleri ile, yine aynı kanunun '' Trafik Kazalarında Sürücü Kusurlarının Tespiti ve Asli Kusur Sayılan Haller '' başlıklı (84/b) '' Taşıt Giremez Trafik İşareti Bulunan Karayoluna Veya Bölünmüş Karayolunda Karşı Yönden Gelen Trafiğin Kullandığı Şerit,Rampa Ve Bağlantı Yollarına Girme '' maddesini ihlal ettiğinden % 75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, 2–) ... Plaka Sayılı Otomobil Sürücüsü ...’in: Dava konusu trafik kazasının oluşumunda; Karayolları Trafik Kanunu’nun (52/b) ve Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin (101/b) maddelerini ihlal ettiğinden % 25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu, " DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, trafik kazasından kaynaklı zarar nedeniyle tazminat talepli davadır.Davacı dilekçeler aşamasında ki beyanları ile, davalı sürücünün 29/01/2023 tarihinde karıştığı kazadan kaynaklı aracında oluşan hasar nedeniyle oluşan değer kaybının ve araç mahrumiyet zararının davalı sürücüden ve değer kaybı yönünden davalı sigortacıdan tazminini talep etmekle, davalı sigorta şirketi ise tarafına usulüne uygun başvuruda bulunulmadığından davanın usulden reddini kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacının kusuru ve zararını ispatlayamadığını her halükarda sorumluluğunun poliçe limit ve teminatları ile sınırlı olduğundan davanın reddini talep ettiği, davalı ... ise, kaza tespit tutanağında tespit edilen kusur durumunun hatalı olduğu, delil tespitinin esas alınamayacağı, talep edilen tazminatın fahiş ve faizin usulsüz olması nedeniyle davanın reddini talep ettiği anlaşılmıştır.Taraflar arasında ki çekişmeli vakıalar, 29/01/2023 tarihli kazada davacının kusuru ve kaza nedeniyle tazmini mümkün bir zararın olup olmadığı ile bu zararın süresinde ve usulüne uygun talep edilip edilmediği hususlarında toplanmaktadır. Çekişmeli vakıaların ispatı bakımından ispat yükü, TBK m.50 ve TMK m.6 ile HMK m.190 gereği davacı üzerinde toplanmakla, haksız fiil ve oluşan zarar bir senetle ispat kuralına tabi (HMK m.200 vd.) bir hukuki işlem olmadığından usulüne uygun ileri sürülmüş her türlü delil ile ispatı mümkün hususlardır. Davacı tarafça dilekçe ekinde sunulan 25/08/2023 tarihli davalıya başvuru içerikli e-posta ile KTK m.97 gereği başvuru dava şartının sağlanarak davanın açıldığı anlaşılmıştır.Tahkikat aşamasında, başvuruya ilişkin belgeler, hasar dosyası ve davacının kazaya konu aracına ilişkin ... kayıtları celb edilerek, tutanak ve hasar dosyası göz önüne alınarak kusur durumlar ile hasar sonucu oluşan değer kaybının tespiti bakımın dosya bilirkişiye tevdii edilerek, kusur bakımından kazada davacıya yer işaretlemeleri ve manevra kuralları ile seyir ve dikkat kurallarına uyulmayarak davalı sürücü tarafından çarpılarak hasara sebebiyet verildiği, olayda davacının dikkat ve seyir kurallarına tam uymayarak hareket edip davalı sürücünün sollamasını fark ettiği anda fren ve manevra tedbirine başvurmadığından uyması gerekli kazayı veya neticeyi önleyici veya hafifletici yükümlülüğü ihlal ettiği anlaşıldığından tarafların kazaya sebebiyet vermede müterafik kusurlu hareket ettiği, tanık beyanı ile davacı araçtaki sürücünün kimliği konusunda tek başına belirleme yapılamayacağı nitekim ek raporun da kök raporla aynı doğrultuda olduğu, sorumluluğun bu oranda paylaştırılması gerektiği görülmüştür.Hasar dosyası ve ... kayıtları içeriğinden davacının tahkikat konusu kaza kapsamında aracında hasar bulunduğu anlaşılmakla, aracın tamir görmesine rağmen kaza tarihinde ki değerine ulaşamayacağı açık olup, davacının değer kaybı zararının tespiti bakımından bu talep özelinde, "kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı (aracın km'si, metal komponentlerin yoğunluğu, korozyon dozajı ve önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğin yitirilip yitirilmediği), aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları ile emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, aracın olay tarihindeki 2.el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2.el rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının yeniden hesaplanması gerekmektedir. (... 17.HD 03/06/2020 tarih 2018/ E 2020/ K)" (... Bam 13. HD 2024/ E. 2025/ K.) bu zararı açıklanan şekilde talep edebileceği nitekim bilirkişi raporunda da ... kayıtları ile aracın hasarlı ve hasarsız halinin piyasa rayiç değeri ile farkının değer kaybı bedeli olarak hesaplandığı bu bakımdan kusur ve tazminat hesaplamaları bakımından raporun hüküm kurmaya elverişli olduğu yine araç mahrumiyet kaybı bakımından aracın makul sürede tamiri için gerekli sürenin belirlenip bu süreyle sınırlı olarak hesaplanacak kiralama bedelinden araca yapılması gereken genel masraflar, yıpranma payı ve bakım masraflarının mahsubu ile bakiye araç mahrumiyet bedelinin tespit edildiği anlaşılmakla davacının 13/05/2025 tarihli bedel artırım dilekçesi doğrultusunda talebinin kabulüne karar verilmesi anlaşılmıştır.Taraflar arasında ki değer kaybından ve araç mahrumiyetten kaynaklı tazminat talebinde araca gelen hasar ve taraflar bakımından yasal faiz talep edilmekle KTK hükümleri gereği davalı sürücünün kaza tarihi davalı sigorta şirketinin ise başvuru tarihinden itibaren KTK m.97 hükmü gereği temerrüde düşürüldüğü tarih itibariyle talebin kabulüne karar verilip HMK m.326 gereği davacı lehine yargılama giderlerine karar verilmesi gerekmekl son olarak ise, ... 4. Hukuk Dairesinin 09/09/2024 tarih ve 2022/ esas, 2024/ karar sayılı ilamında: "Tahkimin veya başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının zorunlu kılındığı durumlarda arabuluculuğa başvuru dava şartı olarak uygulanmayacaktır. Bölge Adliye Mahkemesince, davalı tarafın davada haksız olduğu dolayısıyla zorunlu arabuluculuk masraflarından davalının sorumlu olacağı gerekçesiyle arabuluculuk giderlerinin davalıdan tahsiline şeklinde hüküm kurulmuş ise de yukarıda açıklandığı üzere, trafik kazası sonucu davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir. " şeklinde olup, bu haliyle dava öncesi davalı sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirilmiş olması karşısında ayrıca zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmediği halde davacı yanca arabuluculuğa başvurulmuş olmasından dolayı ortaya çıkan ücretin davalıya yüklenmesi mümkün bulunmadığı vurgulanmıştır. Eldeki davada davacı tarafça KTK 97. Maddesi gereğince sigorta şirketine yazılı başvuru yapmış olması sebebiyle artık davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığının kabulü gerektiğinden zorunlu arabuluculuk giderinin davacıya yükletilmesi karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ; 1-Davanın kabulü ile 170.954,88-TL hasar tazminatı 37.500,00-TL değer kaybı tazminatının davalılar ... yönünden 29/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek davalı ... Sigorta yönünden 07/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile beraber sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile anılan davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 8.106,17-TL araç mahrumiyet tazminatının davalı ... yönünden 29/01/2023 tarihinde itibaren işleyecek yasal faizi ile beraber davalıdan alınıp davacıya verilmesine, 2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 14.793,28-TL harçtan başlangıçta alınan 269,85-TL peşin harcın 3.698,33-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 10.825,10-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafça yapılan 269,85-TL Peşin Harç, 3.698,33-TL ıslah harcı, 269,85-TL Başvurma Harcı, 5.000,00-TL Bilirkişi Ücreti, 1.709,75-TL tebligat ve posta gideri ile 10.947,78-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, 4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 45.000,00-TL vekalet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, 5-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından ödenen 3.200,00-TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, tahsili için harç tahsil müzekkeresi yazılmasına, 6-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine, Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine ... açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.22/01/2026

Katip ¸e-imzalıdır

Hakim ¸e-imzalıdır