İlk Derece Mahkemesi 2019/463 E. 2025/898 K.

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2019/463 KARAR NO : 2025/898

BAŞKAN : ... ... ÜYE : ... ... ÜYE : ... ... KATİP : ... ... ASIL DAVA : DAVACI : ... - ... VEKİLLERİ : Av. ... - DAVALILAR : 1- ... ... ... .... : 2- ... - TC No:... ... 3- ... - TC No:... ... 4- ... - TC No:... ... VEKİLLERİ : Av. .... Av. ... -. DAVA : Alacak DAVA TARİHİ : 10/09/2019

Birleşen ... 2.Asliye Ticaret Mahkemesi 'nin 2020/497 Esas Sayılı Dosyası DAVACI : 1- ... ... .. : 2- ... - TC No:... ... 3- ... - TC No:... ... 4- ... - TC No:... ... VEKİLLERİ : Av. ... Av. ... . DAVALI : ... - ... VEKİLİ : Av. ... .. DAVA : Tazminat DAVA TARİHİ : 09/10/2020

Birleşen ... 5.Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/452 Esas Sayılı Dosyası DAVACI : .... VEKİLİ : AV. ... DAVALILAR : 1- ... ... ... ... ..... : 2- ... - TC No:... ... 3- ... - TC No:... ... 4- ... - TC No:... ... VEKİLLERİ : Av. ... . Av. ... DAVA : İtirazın iptali DAVA TARİHİ : 21/06/2022

... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi 'nin 2019/524 Esas Sayılı Dosyası DAVACI :... -. VEKİLİ : Av. ... - DAVALILAR : 1- ... ... ... ... ... -.. : 2- ... - TC No:... ... 3- ... - TC No:... ... 4- ... - TC No:... ... VEKİLLERİ : Av. ... -. Av. ..... DAVA :Alacak DAVA TARİHİ : 25/09/2019 KARAR TARİHİ : 26/12/2025 KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 12/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan asıl ... birleşen alacak, tazminat ... itirazın iptali davalarının yapılan açık yargılamaları sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: ASIL DAVA : Davacı vekili, taraflar arasında 23/01/2014 tarihli İstasyonlu Akaryakıt Bayilik Sözleşmesi, ... Bayilik Sözleşmesi ... eki niteliğindeki Bayilik Protokolü, Otomasyon ... Otoyakıt Protokolü, Cari Hesap Sözleşmesi ... Re'sen Taahhütname akdedildiğini, asgari ürün alım taahhüdü hükmü olduğunu, sözleşmenin yenilenmeyerek sona erdiğini, alım taahhüdünün ihlali karşılığında cezai şart kararlaştırıldığını, cezai şart alacağının doğduğunu, ihtara rağmen ödenmediğini ileri sürerek, şimdilik 20.000 USD cezai şart alacağının 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi uyarınca işleyecek temerrüt faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ... dava etmiştir. CEVAP : Davalılar vekili, sözleşmenin davacı tarafından haksız feshedildiğini, 1.125.000,00 TL tutarlı teminat mektubunun verildiğini, bu teminat mektubunun haksız yere tazmin edilerek müvekkillerinin zarara uğratıldığını, davayı kabul anlamına gelmemekle beraber, davacının 837.000,00 TL olarak tazmin ettiği tutarın gerek alacak gerekse cezai şartı karşıladığının sabit olduğunu, sözleşme hükümlerinin genel işlem niteliği taşıdığını, geçerli olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Birleşen ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/497 Esas sayılı dosyasında: DAVA : Davacılar vekili, taraflar arasında bayilik sözleşmesi imzalandığını, davalının günü gelmeyen alacakları ... tahakkuk etmeyen cezai şart alacağın gerekçe göstererek teminat mektubunun haksız olarak paraya çevrildiğini, bayilik sözleşmesinin genel işlem koşullarına aykırı olduğunu, müvekkillerine müzakere imkanı sağlanmadığını, istasyonun uzun süre çalışmadığını, işten çıkarmalar yaşandığını, taşınmazın yarı fiyatına satıldığını, müvekkillerinin zarara uğratıldığını ileri sürerek, 50.000,00 TL maddi ... 100.000,00 TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmesini talep ... dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili, sözleşmenin süresi bitmesi nedeniyle sona erdiğini, iddiaların gerçeği yansıtmadığını, sözleşmede hükümlerin açık olduğunu, tacir tarafların sözleşmeyi bilerek ... isteyerek imzaladıklarını savunarak, davanın reddini istemiştir. Birleşen ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/452 Esas sayılı dosyasında: DAVA : Davacı vekili, davalılarca ödenmesi gereken damga vergisinin müvekkilince ödendiğini, ihtarnameye rağmen ödeme yapmadıklarını, tahsili için başlatılan icra takibinin itirazla durduğunu ileri sürerek, itirazlarının iptaline, takibin devamına ... %20’den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ... dava etmiştir. CEVAP : Davalılar vekili, istemin zamanaşımına uğradığını, 5 yılı geçtiğini, davacının ödenmemesi gereken borcu ödediğini, icra inkar tazminat koşullarının oluşmadığını açıklayarak, davanın reddini istemiştir. Birleşen ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/524 Esas sayılı dosyasında: DAVA : Davacı vekili, asıl davadaki aynı maddi vakıaları tekrar ederek, ariyet olarak davalılara malzemeler verildiğini ileri sürerek, iade edilmeyen her bir otomasyon ekipmanlarının eksik ... hasarsız teslimine, ariyetlerin müvekkiline teslim edilmemesi halinde, bedelinin temerrüt tarihinden itibaren avans faiziyle tahsiline karar verilmesini talep ... dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili, davacının haksız ... hukuka aykırı davasının reddine karar verilmesini savunmuştur. Asıl davada davacı- birleşen davada davalı, diğer davalarda davacı vekili ıslah dilekçesi vererek, 5.000,00 TL olarak talep edilen ariyetlere ilişkin alacaklarını 173.000,00 TL, 20.000,00 USD cezai şart alacağını 80.000,00 USD artırılarak 100.000,00 USD olarak, temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizleri ile birlikte tahsilini istemiştir. Davalılar-birleşen davada davacılar, diğer davalarda davalılar ıslah dilekçesi sunarak, maddi tazminat istemlerinin 850.402,00 TL artırdıklarını, toplamda 904.402,00 TL maddi ... 100.000,00 TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmesini talep etmişlerdir. KANITLAR : Asıl ... birleşen davalarda arabuluculuk anlaşamama tutanakları ibraz edilmiştir. 23/01/2014 tarihli bayilik sözleşmesi, ... Bayilik sözleşmesi ... eki niteliğinde bayilik protokolü, otomasyon ... otoyakıt protokolü, cari hesap sözleşmesi ... re'sen taahhütname örnekleri ibraz edilmiştir. Taraflar arasında düzenlenen fatura ... yazışma örnekleri sunulmuştur. Davacı ...Ş vekilinin keşide ettiği 482.079,70 USD'lik cezai şart borcu ödemesini, ariyetlerin teslimini ... ödenen verginin iadesini içerir ihtarnamelerin örnekleri ibraz edilmiştir. İhtarların tebliğ tarihleri araştırılmıştır. 09/10/2014 tarihli otomosyon teslim ... tesellüm listesi ile ariyetlere ilişkin faturalar örnekleri sunulmuştur. Taraf tanıkları dinlenmiştir. Ba-Bs formları getirtilmiştir. Davalılar- birleşen davada davacılar ... diğer davalarda davalıların vergi dairesinden son 5 yıllık vergi beyannameleri ... geçmiş yıllara ait bilanço kayıtları celbedilmiştir. Talimat mahkemesi kanalıyla davalılar-birleşen davada davacılar, diğer birleşen davada davalıların ticari defter ... kayıtları üzerinde SMMM bilirkişisi vasıtasıyla inceleme yaptırılarak kök ... ek rapor alınmış, alınan raporlarda; davalılar-birleşen davada davacılar, diğer davalarda davalıların, protokol'ün “Teminat Verme Yükümlülüğü” başlıklı 16. maddesinde; ".... satış taahhütlerinin yerine getirilmemesi durumunda geri ödenecek olan Peşin Satış Destek Priminin veya Kurumsal Kimlik ile otomasyon sistemi de dahil olmak üzere tüm ariyet malzemelerinin teminatı olarak; 500.000 USD veya 1.125.000 TL tutarında BTM'yi TP'ye vereceğini kabul ... taahhüt eder.... " denmek suretiyle taahhütte bulunduklarını, 6.527,41 m3 eksik beyaz ürün alımı nedeniyle asgari ürün alım taahhüdünden kaynaklı 385.117,19 USD tutarında cezai şart borcu meydana geldiğinin, ticari defter ... dosyada mevcut faturalar incelendiğinde ... ... madeni yağın ne kadar satıldığı ya da ne kadar satın alındığı miktar olarak belirtilmediğinden, ... ... madeni yağ ile ilgili hesaplama yapılamadığını, makine mühendisi bilirkişisi ... ... Kambur'un 30/03/2020 tarihli bilirkişi raporunda; “Otomasyon Teslim Tesellüm Belgesinde belirtilen malların ... malzemelerin eksiksiz bir şekilde davalı firma olan ... ...'de mevcut olduklarını, otomasyon sisteminin kullanılabilir/çalışır/hasarsız durumda bulunduğunu, listede yer alan 5 adet akaryakıt, 1 adet ... pompasının (davalı firma kendine ait olduğunu belirtmiştir) ... bunlara ait 6 adet yazar kasanın halen iş yerinde kullanılmaya devam ettiğini, otomasyon teslim tesellüm belgesinde belirtilen malların ... malzemelerin dava tarihi itibariyle ikinci el piyasa rayiç değerinin toplamının 83.500,00 TL olduğunu, cezai şart miktarının ekonomik yönden davalıların yıkımına sebep olabileceğini kanaat olarak açıklamıştır. Birleşen ... 5.ATM'nin 2019/524 Esas sayılı dosyasında, talimat mahkemesi kanalıyla ... makine mühendisi bilirkişi huzuruyla keşif icra edilmiş, akaryakıt istasyonunda otomasyon sistemi ... parçalarını, 5 adet akaryakıt pompasının ... bunlara ait 6 adet yazar kasanın istasyonda mevcut olduğu, ... pompasının da mevcut olmasına rağmen fotoğrafının çektirilmediği, davalıların kendisine ait olduklarını bildirdikleri, otomasyon sisteminin değerinin 32.000,00 TL, Mekser marka, 5 adet 4 tabancalı akaryakıt pompasının 1 adedinin 6.500,00 TL olmak üzere 32.500,00 TL, 6 adet Profilo marka yazar kasanın 1 adedinin 2.000,00 TL olarak toplam 12.000,00 TL ... 1 adet çift tabancalı ... pompasının 7.000,00 TL olmak üzere toplam ariyet bedelinin 83.500,00 TL bulunduğu, otomasyon sisteminin hasarsız ... çalışabilir olduğu, diğer aksamlarında çalışır vaziyette bulunduğu görüş olarak açıklanmıştır. Davacı vekili bu rapora karşı açıklama bulunmuş, taleplerini Mekser marka 5 adet 4 tabancalı akaryakıt pompasını kapsamadığı, değer tespitlerinin yerinde olduğu, otomasyon sistemi, 6 adet Profilo marka yazar kasa ... 1 adet çift tabancalı ... pompasını aynen, olmadığı takdirde bedelini talep ettiklerini açıklamıştır. Davacı-birleşen davada davalı, diğer birleşen davalarda davacının ticari defter ... kayıtlar üzerinde SMMM bilirkişisi vasıtasıyla inceleme yaptırılarak rapor alınmış, anılan raporda; ticari defter ... kayıtların usulüne uygun tutulduğu, alacak borç durumunun tespit edildiği, 482.079,71 USD cezai şart alacağına yer verildiği, asgari alım taahhütünün ihlali nedeniyle kaydının yapıldığı, ayrıca 30/01/2019 tarihinde 837.000,00 TL alacak kaydının görüldüğü, ''156.920,83 USD'' karşılığı olarak kayıtlara alındığı, 256.650,00 TL demirbaş malzemesi bedeli açıklamasına yer verildiği, ... formlarının kontrol edildiği görüş olarak sunulmuştur. Asıl ... birleşen davalarla ilgili olarak nitelikli hesap, enerji uzmanı ... .... vasıtasıyla bilirkişi incelemesi yaptırılmış, düzenlenen kök ... ek raporlarda, taraflar arasındaki sözleşmeleri ... eklerini incelediklerini, tarafların hak, yetki ... sorumluluklarının belirlendiğini, davalılar-birleşen davada davacılar ... diğer birleşen davada davalıların 5 yıllık süre içinde çeşitli kalemler bakımından asgari alım taahhütünde bulundukları, bu sözleşmede taahhütün yıl itibariyle değil, toplam sözleşme süresi olarak kararlaştırıldığı, sözleşme hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, asgari alım taahhüdünün ihlal edildiği, davacı-birleşen davada davalı, diğer birleşen davalarda davacının 482.079,65 USD cezai şart alacağının doğduğu, bunun 156.920,83 USD'sinin uhdesinde tuttuğu, bayilik sözleşmesinde vergi, resim ... harçlardan davalılar-birleşen davada davacılar, diğer birleşen davalarda davalıların sorumlu olacağının kararlaştırıldığı, 5 yıllık süre sonrasında ödemenin olduğu tahsili konusunda takdirin mahkemeye ait bulunduğu, birleşen 5.ATM'nin 2019/524 sayılı dosyasındaki tespitlere katılındığı, birleşen 2.ATM'nin 2020/497 sayılı dosyasında teminat mektubunun haklı nedenle irad kaydedilip kaydedilmediğinin ortaya çıkarılmasının sonrasında değerlendirilme yapılması gerektiği açıklanmış, heyete makine mühendisi eklenmiş, ek rapor alınmış, ariyet malzemelerinin dava tarihi itibariyle 173.000,00 TL olacağı yönünde görüş sunulmuştur. Birleşen dosyada ariyet malzemelerinin değeri bakımından çelişkiler ortaya çıktığından, müstakil olarak makine mühendisi bilirkişiden çelişkileri giderir rapor alınmış, düzenlenen bu raporda; genel olarak değer bakımından mahalinde keşif yapılarak düzenlenen bilirkişi raporundaki değerlerin uygun olduğu açıklanmış, ancak ... pompası ile 6 adet yazar kasanın davalılar-birleşen davada davacılar, birleşen diğer davalarda davalılara teslim edilmediği, tek teslim edilenin otomasyon sistemi olabileceği yönünde görüş bildirilmiştir. Birleşen mahkememizin 5.ATM'nin 2022/452 Esas sayılı dosyasında ödendiği ileri sürülen damga vergisinin gerçek tutarı yansıtıp yansıtmadığı, zamanaşımına uğrayıp uğramadığı yönünde vergi uzmanından rapor alınmış, düzenlenen raporda; ödenen damga vergisinin gerçek tutarı yansıttığı, zamanaşımına uğradıktan sonra fer'isi pişmanlık zammı ile ödendiği, toplam tutarın 24.253,91 TL olduğu açıklanmıştır. GEREKÇE : Asıl ... birleşen davalar, taraflar arasındaki bayilik sözleşmesinden kaynaklı cezai şart alacağının tahsili, ariyetlerin aynen iadesi, olmadığı takdirde bedelinin tahsili, ödenen vergi cezasının rucuan tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali ile bayilik sözleşmesi uyarınca verilen teminat mektubunun haksız tazmini iddiasına dayalı maddi ... manevi tazminatın tahsili istemlerine ilişkindir. Somut uyuşmazlıklarda taraflar arasında 23/01/2014 tarihli İstasyonlu Akaryakıt Bayilik Sözleşmesi, ... Bayilik Sözleşmesi ... eki niteliğindeki Bayilik Protokolü, Otomasyon ... Otoyakıt Protokolü, Cari Hesap Sözleşmesi ... Re'sen Taahhütname akdedildiği, anılan sözleşmelerde tarafların hak, yetki ... sorumluluklarının etraflıca kararlaştırıldığı, davacı-birleşen davada davalı, birleşen diğer davalarda davacının bayilik veren, adi ortaklık statülü karşı taraf gerçek kişilerin bayi sıfatlarının bulunduğu, bayilik sözleşmesinin 9. maddesinde asgari alım taahhüdünün belirlendiği, bu belirlemenin yıllık olmadığı, toplam sözleşme süresini kapsadığı, bayinin her ne sebeple olursa olsun sözleşme süresi sonunda veya fesih tarihinde anılan taahhüde uymaması halinde cezai şart ödemeyi kabul ettiği, 15. maddesinde sözleşmeden kaynaklı vergilerin bayi tarafından ödeneceği, ayrıca damga vergisinin bayilik veren tarafından ödenmesi halinde, bu bedelin bayi tarafından bayilik verene ödeneceği yönünde hüküm bulunduğu, sözleşmenin eki nitelliğindeki 'bayilik protokolünün' 16. maddesi uyarınca bayinin ürün alımından kaynaklı borçlarının, her türlü cezai şart borçlarının, ariyet malzemelerinin v.s teminatı olarak 500.000 USD veya 1.125.000 TL tutarlı banka teminat mektubunu bayilik verene teslim edeceğinin kararlaştırıldığı, bayilik sözleşmesi ... eklerinin imzalandığı, bayilik veren tarafın otomosyon ... diğer bazı emtiayı bayiye teslim ettiği, buna dair tutanak tanzim edildiği, bayi tarafın, sözleşmeden kısa süre sonra lisanslı olarak faaliyetine başladığı, sözleşmenin süresinin dolduğu, yenileme girişimlerinin olduğu, sözleşmenin yenilenmediği, öncesinde bayi tarafın zarar etmeye başladığı, davacı-birleşen davada davalı, birleşen diğer davalarda davacı bayilik verenin cezai şart, ödediği damga vergisini ... ariyet olarak verilenleri talep ettiği, bu yönlerde ihtarlar çektiği, asıl ... birleşen davalarında cezai şart, ödenen vergi ... ariyet olarak verilenleri talep ettiği, karşı tarafın davaların reddine savunduğu, açtığı ... birleşen davasıyla da sözleşme kapsamında verilen teminat mektubunun haksız tazmini nedeniyle maddi ... manevi zarara uğradığını ileri sürdüğü hususları uyuşmazlık konusu değildir. Asıl ... birleşen davalarda çekişme, taraflar arasındaki sözleşme ... eklerinin genel işlem şartı içerip içermediği, bayilik verenin, cezai şart, sözleşme uyarınca ödediği damga vergisini ... verdiği ariyetleri isteyip istemeyeceği ile bayilik alan tarafın verdiği teminat mektubunun haksız tazmin edilip edilmediği, bu nedenle zarara uğrayıp uğramadığı ... varsa tutarı yönlerinde toplanmaktadır. İddialar, savunmalar, sözleşmeler, karşılıklı çekilen ihtarlar, tazmin edilen teminat mektubu kapsamı, taraf ticari defter ... kayıtlar ile tüm dosyaların içeriğinden, yanlar arasında akaryakıt ... türevlerini kapsar bayilik sözleşmesi akdedildiği, sonrasında ek sözleşmeler ... protokoller düzenlendiği anlaşılmaktadır. Anılan sözleşme, 5 yıl süreli olup, taraflarca yenilenmemiştir. Tacir taraflar bu sözleşme ... eklerini, ayrıntılı hükümlere bağlamışlar, hak, yetki ... sorumluluklarını belirlemişlerdir. Sözleşme, 5 yıl süre ile ifa edilmiştir. Öte yandan, akaryakıt bayilik sözleşmesinin enerji mevzuatına ... rekabet kurallarına da uygun olması gerekmektedir. Yapılan sözleşme ... eklerinde kamu düzenine aykırı bir hal tespit edilmediği gibi, genel işlem kurallarına da aykırı bir durum görülmemiştir. Kaldı ki, uzun süre devam eden sözleşmenin sonunda, sözleşmenin genel işlem koşullarına aykırı olduğunu savunmak da iyi niyet kurallarıyla bağdaşık bulunmamıştır. O halde, davalılar-birleşen davada davacılar, birleşen diğer davaların davalılarının, sözleşmenin genel işlem koşullarına aykırılık savunmasına itibar edilmemiştir. Sözleşmede ayrıca ... açıkça 5 yıl boyunca çeşitli akaryakıt ... türevlerinin belli miktar alınması yönünde davalılar-birleşen davanın davacıları, diğer davaların davalıları bayilik veren tarafa taahhüt de bulunmuşlardır. Aksi halde, cezai şart ödemeyi kabul etmişlerdir. Sözleşmenin 9. maddesinde bayilik süresinin sonuna kadar bu miktarların satın alınması, alınmaması halinde de sürenin sonunda veya fesih tarihinde davacının cezai şarta hak kazanacağı düzenlenmiştir. Alım taahhüdü, yıllık değil, sözleşmenin bütünü olarak belirlenmiştir. Taraflar tacir olup, sözleşme serbestisi kapsamında ifaya ekli cezai şart niteliğinde sözleşmeye hüküm koymuşlardır. Tarafları bağlayıcı kabul edilmiştir. Tarafların ticari defter ... kayıtları, Ba-Bs formları, dosya kapsamına uygun ... denetime elverişli bilirkişi raporları kapsamlarından, davacı-birleşen davada davalı, diğer birleşen davalarda davacı bayilik verenin 482.079,65 USD tutarında cezai şart alacağına hak kazandığı kabul edilmiştir. TBK'nın 182. maddesi hükmü uyarınca taraflar, cezanın miktarını serbestçe belirleyebilirler. Ancak, hakim aşırı gördüğü ceza koşulunu kendiliğinden indirebilir. Anılan hüküm, basiretli hareket etmek durumunda olan tacirler arası sözleşmelerde kural olarak uygulanmamakla birlikte, cezanın tamamen tahsili ceza borçlusunun ekonomik olarak mahvına neden olması halinde de Yargıtay içtihatlarına göre, tacirler arası uyuşmazlıklarda da uygulanması kabul görmektedir. Bu durum karşısında, davalılar, birleşen davada davacılar, diğer birleşen davada davalılar ile adi ortaklığın getirtilen bilançoları, mali bilgileri ile defter ... kayıtları üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen rapordan, cezai şartın tamamının tahsilinin iktisaden mahvına neden olacağı mahkememizce kabul edilmiş, takdiren bu alacağın 2/3 oranında indirim yapılarak davacı-birleşen davada davalı, diğer davalarda davacının, 160.693,21 USD alacağının olduğu, teminat mektubunun paraya çevrilme tarihindeki .... kuru dikkate alınarak 156.920,83 USD'nin mahsubu sonrasında nihai alacağının 3.772,38 USD bulunduğu sonucuna varılmıştır. Takdiren indirim yapıldığından, asıl davada reddedilen tutar üzerinden davacı aleyhine, davalılar lehine vekalet ücreti takdir edilmemiştir. Öte yandan, bu alacak bakımından davalıların davadan önce temerrüte düşürüldüğü, ihtarın tebliğ tarihi ... verilen önel dikkate alınarak temerrütün 03/02/2019 tarihinde gerçekleştiği, yabancı para alacağı bakımından 3095 Sayılı Kanunun 4/a maddesi uyarınca temerrüt faiz oranı uygulanarak asıl davanın kısmen kabulü yönünde hüküm kurulmuştur. Birleşen 2. ATM'nin 2020/497 Esas sayılı dosyasında; yapılan yargılama, toplanan kanıtlar, bilirkişi raporları ... sözleşmenin eki nitelliğindeki 'bayilik protokolünün' 16. maddesi hükmü uyarınca, bu davada davalı, asıl ... birleşen diğer davalarda davacının, cezai şart başta olmak üzere diğer alacaklarının teminatı bakımından tazmin ettiği teminat mektubunu karşı taraftan aldığı, sözleşmenin yenilenmediği, süresinin sona erdiği, sözleşmeye uygun ... verilen hak kapsamında teminat mektubunu tazmin ettiği, işbu davada davacı bayinin, teminat mektubu tazmin etmeden önce esasen mali durumunun kötüleştiği, kural olarak akde aykırılığın manevi tazminatı gerektirmediği, ileri sürdüğü maddi ... manevi zararının tazmini koşullarının oluşmadığı kanaatine varıldığından, anılan davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Birleşen ... 5. ATM'nin 2022/542 Esas sayılı dosyasında davacı bayilik veren, sözleşme nedeniyle ödemiş olduğunu ileri sürdüğü damga vergisinin rucuan tahsili yönünde itirazın iptali davasını açmıştır. Gerek sunulan ödeme belgesi gerekse vergi uzmanı bilirkişi raporu kapsamından, bayilik veren davacının, taraflar arası sözleşme nedeniyle damga vergisini pişmanlık cezasıyla birlikte ödediği sabittir. Vergi mevzuatı gereği, yapılan sözleşme nedeniyle damga vergisi mükellefi taraflardır. Ancak, bu yükümlülük süresi içinde yerine getirilmek üzere davalılar-birleşen davada davacılar, diğer birleşen davalarda davalılara yüklenmiştir. Fakat, yerine getirilmemiştir. Sözleşmenin süresinin bitiminden sonra, davacı pişmanlık cezası ile ödeme yapmıştır. Her ne kadar işbu vergi, vergi mevzuatı bakımından zamanaşımına uğradıktan sonra ödenmiş ise de, zamanaşımına uğrayan borç eksik borç niteliği taşıdığından borç özelliğini korumaktadır. Borçlunun borcunu ödememe hakkı vardır. Ancak, anılan borç, kamusal nitelikte olup, bayilik veren davacının kurumsal kimliği ... ticari itibarı dikkate alındığında, ödenmesinde bir usulsüzlük olmadığı gibi, karşı tarafı zarara sokma amacı taşıdığı da kanıtlanmamıştır. O halde, sözleşme uyarınca ödenen bu tutardan karşı taraf sorumludur. Zamanında ödeme yapmayarak pişmanlık cezasına da neden olduğundan, ödenin tamamından sorumluluk esas alınmıştır. Anılan tutarın ödenmesi bakımından, adi ortaklığı oluşturan ...'ın temerrüte düşürüldüğü kanıtlanmış, diğer davalıların takipten önce temerrüte düşürüldüğüne yönelik kanıt sunulmamıştır. Temerrüte düşürülen davalı bakımdan temerrüt tarihi ... işlemiş faiz alacağı bakımından yanlışlık görülmemiş, bu davalı bakımından takibin aynı koşullarda devamına, diğer davalılar bakımından ise, temerrüt takiple gerçekleştiğinden, asıl alacak üzerinden takibin devamı yönünde hüküm kurulmuş, alacak belli ... bilinebilir nitelik taşıdığından, başka bir ifadeyle likit bulunduğundan, inkar tazminatına da karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. Birleşen ... 5. ATM'nin 2019/524 Esas sayılı dosyasında; bayilik sözleşmesi uyarınca verilen ariyetlerin aynen, olmadığı tekdirde de bedelinin tahsili talep edilmiştir. Yukarıda açıklandığı üzere, sözleşme uyarınca bayilik veren taraf, karşı tarafa otomasyon sistemi, ... pompası ... yazar kasa olmak üzere ariyet verdiğini, sözleşmenin sona erdiğini, iadesi gerektiğini ileri sürmüştür. Bayilik alan taraf, ... pompasının ... yazar kasaların kendine ait olduğunu savunmuştur. Sözleşmenin sona erdiği sabit olup, hüküm gereği ariyet olarak verilenlerin iadesi gereklidir. Mahallinde yapılan keşif ... taraflar arasında düzenlenen ... imzası inkar edilmeyen 09/10/2014 tarihli tutanak içeriği ile eklerinden, otomasyon sistemi dışında 1 adet Mepsan marka ... pompası ile 6 adet profilo yazar kasanın da teslim edildiği sonucuna varılmıştır. Aksine tespit içeren rapora itibar edilmemiş, gerek mahallinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile son alınan makine mühendisi bilirkişi raporundaki birbirlerini teyit eden ariyetlerin değerlerine ilişkin tespitlere katılınmış, bu davadaki davacı vekilinin 15/06/2020 tarihli dilekçesi de dikkate alınmıştır. Bu durum karşısında, 09/10/2014 tarihli tutanakta nitelikleri açıklanan otomosyon sisteminin, 1 adet Mepsan marka LGP pompası ile 6 adet profilo marka yazar kasının aynen teslimine, mümkün olmadığı takdirde, dava tarihindeki değerlerinin tutarı toplam 51.000,00 TL'nin tahsiline karar vermek gerekmiş, temerrüt olgusu bakımından, adi ortaklığı oluşturan ... bakımından keşide edilen ihtarname ... verilen önel dikkate alınarak bu davalının temerrütünün 25/04/2019 tarihinde, diğer davalılar bakımından ise dava tarihinde gerçekleştiği kabul edilerek karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-a-Asıl davada davacının davasının kısmen kabulüne, 3.772,38 USD’nin temerrüdün gerçekleştiği 03/02/2019 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 4/a maddesi uyarınca işleyecek temerrüt faiziyle birlikte davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, fazla istemin reddine, b-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 1.488,37 TL nispi karar ... ilam harcının peşin alınan 1.969,76 TL ile 49.403,00 TL ıslah harcı toplamı 51.372,76 TL'den mahsubu ile arta kalan 49.884,39 TL'nin karar kesinleştiğinde ... talep halinde davacıya iadesine, c-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davalı yararına kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 21.788,51 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, d-Davacı tarafından yatırılan harçtan mahsubuna karar verilen 1.488,37 TL'nin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, e-Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.320,00 TL arabulucu ücretinin davalılardan tahsili ile Hazineye irad kaydına, karar kesinleştiğinde bu yönde vergi dairesine müzekkere yazılmasına, f-Davacı tarafından yapılan 44,40 TL başvuru harcı ile 18.648,80 TL posta/tebligat/bilirkişi gideri olmak üzere toplam 18.693,20 TL yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, 2-a-Birleşen ... 2. ATM’nin 2020/497 Esas sayılı dosyasında davacıların davasının reddine, b-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 615,40 TL maktu karar ... ilam harcı için alınan 2.561,63 TL peşin ... 14.610,00 TL ıslah harcı toplamı 17.171,63 TL'den mahsubu ile arta kalan 16.556,23 TL'nin karar kesinleştiğinde ... talep halinde davacılara iadesine, c-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13. maddesi uyarınca davalı yararına maddi tazminat talebi yönünden hesaplanan 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davacılardan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davalıya verilmesine, d-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13. maddesi uyarınca davalı yararına manevi tazminat talebi yönünden hesaplanan 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davacılardan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davalıya verilmesine, e-Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.320,00 TL arabulucu ücretinin davacılardan tahsili ile Hazineye irad kaydına, karar kesinleştiğinde bu yönde vergi dairesine müzekkere yazılmasına, f-Davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, 3-a-Birleşen ... 5. ATM’nin 2022/452 Esas sayılı dosyasında davacının davasının kabulüne, davalıların ... 13. İcra Dairesi’nin 2021/4060 takip sayılı dosyasında yaptığı itirazların kısmen iptaline, davalı ... yönünden icra takibinin aynı koşullarda, diğer davalılar bakımından ise, icra takibinin asıl alacak üzerinden takip talebindeki diğer koşullar dikkate alınarak devamına Hüküm altına alınan alacağın %20’sine isabet eden ... ... ile ...’ın 4.850,78 TL’lik kısmıyla sınırlı sorumlu olmaları kaydıyla 4.909,35 TL inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya verilmesine, b-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 1.676,79 TL nispi karar ... ilam harcı için peşin alınan 296,47 TL'nin mahsubu ile noksan olan 1.380,32 TL'nin davalılardan (davalı ... dışındaki davalılar yönünden maksimum 1.360,31 TL'den sorumlu olmaları kaydıyla) tahsili ile hazineye irad kaydına, c-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 24.546,78 TL vekalet ücretinin ( davalı ... dışındaki davalılar yönünden maksimum 24.253,91 TL'den sorumlu olmaları kaydıyla) davalılardan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, d-Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.680,00 TL'nin davalılardan tahsili ile Hazineye irad kaydına, karar kesinleştiğinde bu yönde vergi dairesine müzekkere yazılmasına, e-Davacı tarafından yapılan 80,70 TL başvuru harcı ile 296,47 TL peşin harç tutarı 377,17 TL'nin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, 4-a-Birleşen ... 5. ATM’nin 2019/524 Esas sayılı dosyasında davacının davasının kabulüne, davacı tarafından davalılara teslim edilen ..., 5 adet Probe (...), 1 adet... 1 adet Router(Cısco) olmak üzere otomosyon sistemi, 1 adet Mepsan marka ... pompası ile 6 adet profilo marka yazar kasanın aynen davalılardan alınarak davacıya teslimine, teslim mümkün olmadığı takdirde, 32.000,00 TL otomosyon bedeli, 12.000,00 TL toplam yazar kasa bedeli ile 7.000,00 TL ... pompası bedeli toplam 51.000,00 TL ariyet malzeme bedelinin davalı ... bakımından temerrüdün gerçekleştiği 25/04/2019 tarihinden, diğer davalılar bakımından ise dava tarihinden itibaren işleyecek avans oranında temerrüt faiziyle birlikte davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, b-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 3.483,81 TL nispi karar ... ilam harcı için alınan 85,39 TL'nin (ıslah harcı bir bütün olarak yatırıldığından ... asıl davada değerlendirildiğinden bu dosya yönünden hesaplamaya katılmamıştır) mahsubu ile noksan olan ile 3.398,42 TL'nin davalılardan tahsili ile Hazineye irad kaydına, c-Davacı tarafça yatırılan 85,39 TL peşin harcın davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, d-Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.320,00 TL'den davanın kabul ... red oranına göre hesaplanan 389,13 TL'nin davalılardan, 930,87 TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına, karar kesinleştiğinde bu yönde vergi dairesine müzekkere yazılmasına,

e-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, f-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davalılar yararına reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davalılara verilmesine, 5-Taraflarca yatırılan avansların kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere 26/12/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

Başkan ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Katip ... e-imzalıdır