İlk Derece Mahkemesi 2015/543 E. 2021/473 K.

T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2015/543 Esas KARAR NO : 2021/473

DAVA : Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 04/11/2015 KARAR TARİHİ : 08/07/2021

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde, Davacı ve davalıların ... ilinde ... alanında faaliyet göstermekte olduklarını, ... iline ilişkin olarak da Antalya Ticaret ve Sanayi odası ve Antalya Esnaf ve sanatkarlar odası tarafından belirlenen fiyat tarifesine göre ... yılı için ... gr ekmeğin fiyatının ... TL olarak belirlendiğini ve ... esnafına fiyat tarifesinin verildiğini, ancak davalıların 1 adet ... gr ekmeği ücret tarifesi gereği ... TL kuruştan satması gerekirken ..-... kuruşlara ve maliyet altında satarak düşük ücret ile hizmet vermek suretiyle il ve ilçe odalarınca belirlenen ücret tarifesine aykırı hareket etmekte olduklarını, bu eylem ile ilçede faaliyet gösteren fırıncı esnafı ve diğer bakkal ve bayilere zararlar vermekte olduklarını, resmi gazetede yayınlanan ... tarihli ... sayılı ... israfını önleme kampanyası konulu genelge de toplum sağlığı amaçlanarak fırıncılara ve ilgili yerlere bununla ilgili çağrılarda bulunup izlenecek yöntemlerin belirtildiğini ve ne yazık ki davalıların düşük kalite ve hizmeti ve buna istinaden düşük fiyatla ... satmalarının bu genelgeye aykırı olduğunu, bu konuya ilişkin olarak taraflarınca her iki davalıya da ... tarihinde ihtarname gönderildiğini ve fakat haksız eylemlerine devam etmekte olduklarını, davalıların söz konusu eyleminin 6102 sayılı TTK'nın 56. Maddesinde düzenlenen haksız rekabet fiilin oluşturmakta olduğunu iddia ederek, davalıların haksız rekabetinin tespitine, yapılan haksız rekabetin re'fini, yapılan haksız rekabetin men'ini, davalının yanlış ve yanıltıcı beyanlarının düzeltilmesini, sayın mahkeme tarafından haksız rekabet ve marka hakkına tecavüze karar verilmesi halinde ilgili kararın masrafı karşı taraftan alınmak üzere ilgililere tebliğ edilmesini ve kamuya yayın yolu ile duyurulmasını, öncelikle ve ivedilikle tedbiren haksız rekabetin meni ile ücret tarifesi üzerinden ... satışının yapılmasına ve netice olarak davanın kabulü ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde; davalı şirketin bulunduğu işyerinin ana cadde üzerinde olmadığını köhne bir yerde olduğunu, bu nedenle davalı şirketin herhangi bir şekilde haksız rekabet oluşturacak bir durumunun söz konusu olmadığını, davalının asla ve asla maliyetinin altında ... satmadığını, zaten ticaret hayatında ekmeği maliyetin altında satmanın tamamen intihar olduğunu, davalının ekmeği maliyetinin altında satıp satmadığını belirtirken ekmeğin üretim koşullarına da bakmak gerektiğini, davalı şirketin kullandığı binanın bizzat şirket sahibinin olduğunu, davalının ürettiği ekmeği karı-koca iki kişinin üretmekte olduğunu, bunun dışında herhangi bir kimse herhangi bir işçinin şirkette çalışmadığını, bu hususların ekmeğin maliyeti hesaplanırken dikkate alınmasını talep ettiklerini, bunun yanında davanın açıldığı tarihte davalının ekmeği ... kuruştan satarken ... tarihinden itibaren de ... TL'den satmakta olduğunu, Antalya Ticaret ve Sanayi odası ve Antalya Esnaf ve sanatkarlar odası tarafından belirlenen fiyat tarifesine göre ... yılı için ... gr ekmeğin fiyatının ... TL değil sadece ... TL olduğunu, ... ilinin tamamında ... tarihinden itibaren ekmeğin ... TL olduğunu ve davalının da bu tarihten sonra ekmeğin fiyatını ... kuruştan ... TL'ye çıkardığını, davalı şirketin fırıncı esnafına, bakkal ve bayilere zarar verme gibi bir durumunun da söz konusu olmadığını, davalının diğer fırıncı esnaflarla herhangi bir şekilde haksız rekabet içerisinde olmadığını, davalıya gönderilen ihtarnamede de davacının ekmeğin fiyatını ... TL olduğunu yazdığını, ekmeğin fiyatının ne zaman ... TL'ye çıkacağını bilmemekle birlikte o zaman ... uygulamada ve ...'daki tüm fırınlarda ... kuruştan ... satarken şu anda ekmeğin ... TL olduğunu, davalının da ekmeği ... TL'den sattığından davalının satmış olduğu ekmeğin fiyatının herhangi bir şekilde rekabet kurallarına aykırı olmadığını bu nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: Dosyada tüm deliller toplanmış, dosya talimat yazılarak, kül halinde Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmiş ve bilirkişilerin mahkemeye sunmuş oldukları ... tarihli raporda, Maliyet bilirkişi incelemesinde ... gr. ... için ... krş maliyet belirlenmiş olduğu, 1 adet ekmeğin maliyetinin bulunulan ... un stoklarına kullanılan üretim tekniği ve girdilerin özelliklerine bağlı olarak fırından fırına farklılık gösterebileceği, Antalya Fırıncılar Odası tarafından ... gr. ... için tespit edilen ... TL'lik satış fiyatı için "... tarih ve .../... sayılı esnaf odaları birliği yönetim kurutu tarafından onaylanan azami hadleri gösterir tarife devam etmekte olup bu ifadesi İle ekmeğin tespit edilen ... TL'lik ... fiyatının azami fiyat olduğu, bu fiyatın altındaki satış için herhangi bir kısıtlama olmadığı, Davalılar tarafından .... TL'mn altında satılan ekmeğin gramaj eksikliği ya da kalite düşüklüğü bakımından Davacı tarafından dosyaya herhangi bir tespitin sunulmadığı, Dava konusunu 6102 Sayılı TTK'nın 56. Maddesinde tanımlanan Haksız rekabet yönünden değerlemenin yersiz olduğu, Tüketici lehine, kamu yararına olarak temel ihtiyaç maddesi olan ekmeğin ucuza satılmasının herhangi bir haksız rekabet fiilî oluşturmadığı Dava konusunu 4054 sayılı Rekabet Kanunu 4. Maddesi açısından değerlemek gerektiğini bildirir rapor sunmuşlardır. Dosya talimat evrakında belirtilen şartlar doğrultusunda başka bir bilirkişi heyetine tevdi edilmek üzere tekrar ...'ya gönderilmiş ve mahkemeye sunulan ... tarihli raporda, Fırıncı esnafının da üyesi olduğu ilgili ... ve ... tarafından belirlenen fiyat tarifelerin azami hadleri gösterdiği; Azami hadlerin altında, ... satış fiyatlarının her fırıncı için serbestçe belirlenmesinin Kanuni bir hak olduğu; Davalı durumunda bulunan ... ile ...nin ... satış fiyatlarının; bu raporda yapılan hesaplamaya ve davalı işletme ticari kayıtlarının incelenmesine ait değerlendirmeyi kapsayan bir önceki Bilirkişi Raporunda yer alan değerlendirmeden hareketle maliyetlerin altında olmadığının tespit edildiği; Davalıların satış fiyatlarının üretim maliyetinin altında olsa bile bunun tüm mal ve hizmet piyasalarında adil rekabet koşullarını sağlayan 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun açısından bir ihlal olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı; sebepleriyle Davalıların, haksız rekabet vasfını haiz eylemler içerisinde olmadığı görüşünü bildirir rapor sunulmuştur. Davalı tarafın ticari defterleri üzerinde inceleme yaptırılmak üzere dosya mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişinin mahkemeye sunmuş olduğu raporda, Dava dosyası ile ... nin ticari defterleri ve belgeleri üzerinde yapılan incelemelerde; •Davalı ... nin ibraz edilen ... yılı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve sahibi lehine delil oluşturma vasfına sahip olduğu, •Davalı şirketin ... yılında ... gram bir ekmeği ...-TL. sına imal ettiği ve perakende ve toptan olmak üzere ortalama ...-TL. sına sattığı, bu durumda da davalı şirketin ... yılında ... gram 1 ekmekten ... - ... = ...-TL. tutarında net kar elde ettiği, •Davalı şirketin ... yılında ...-TL. ... net satışı ve ...-TL. ticari mal satışı olmak üzere toplam ...-TL. tutarında net satışının olduğu, davalı şirketin ... yılındaki bu ... ve ticari mal satışlarından ...-TL. tutarında net kar elde ettiği, davalı şirketin elde ettiği yıllık kar marjı içindeki ... satış oranının % 89.27 olduğu görüş ve kanaatini bildirir rapor sunulmuştur. Dosya daha sonra başka bir mali müşavir bilirkişiye tevdi edilerek yeniden rapor aldırılmış ve bilirkişinin mahkemeye sunmuş olduğu ... tarihli raporda, 1-Davalı ...'nin ibraz edilen ... yılı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve sahibi lehine delil oluşturma vasfına sahip olduğu, 2-Davalı ...'nin ibraz edilen ticari defterlerine göre ... yılını kar ile kapattığı, yani maliyetinin altında bir satışının olmadığı, ancak 1 adet ekmeğin ne kadara satıldığı ile ilgili bir tespitin ancak maliyet tablosunun tarafımıza ibrazı haline mümkün olacağı, ancak davalının yılı zararla değil kar ile kapatmış olmasından ötürü ekmeği maliyetinin altında satmadığının kesin olduğu, 3-Antalya fırıncılar odasının ... tarihli ... sayılı yazısında, ... yılı ... fiyatlarının sunulduğu, ... tarih ve .../... sayılı esnaf odaları birliği yönetim kurulu tarafından onaylanan azami hadleri gösterir tarifenin devam etmekte olduğu bu tarifenin altında yapılan satışlarda herhangi bir sınırlamanın mevcut olmadığının bildirildiği, 4-Daha önce hukukçu bilirkişinin olduğu heyetten alman raporda' geçimini ... satarak kazanan bir firmanın ürettiği ekmeği kar etmeden satmasının ticari teamüllere göre mümkün olmadığı, tüketici lehine kamu yararına olarak temel ihtiyaç maddesi olan ekmeğin ucuza satılmasının herhangi bir haksız rekabet fiili oluşturmadığı,' kanaatine varıldığı, 5-Davacının dava dilekçesi ekine sunduğu kararlarda ekmeğin maliyetinin altında satıldığının tespit edilmesi neticesinde davanın kabul edildiği ve Yargıtay'ca kararın onandığı, 6-Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde hukuki yorumu ve takdiri tamamen sayın mahkemenize ait olmak üzere davalı ...'nin haksız rekabet oluşturacak bir eyleminin olmadığını bildirir rapor sunulmuştur. Dosya ek rapor aldırılmak üzere tekrar bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu ... tarihli raporda, Kök raporumuzda davalı yanın ... yılında zarar etmediği yani maliyetinin altında bir satış yapmadığı tespitimiz sadece ticari defterlere yansıyan genel karlılık üzerinden yapılmıştır. Detayın ise neden yapılamadığı kök raporda açıkça belirtilmiştir. Sayın mahkemenizce rekabet hukuku uzmanı ve gıda mühendisinden de konu ile ilgili ...'dan raporlar alınmıştır. Kök raporumuzda 'Davalı ...'nin incelenen ticari defter kayıtlarına göre ... yılında brüt satış tutarının ... TL olduğu tüm maliyetler ve diğer giderlerin düşülmesi sonucunda vergi öncesi ... yılında ... TL kar elde etmiş olduğu yani maliyetin altında bir satışının olmadığı, satış toplamının içerisinde kaç adet ... satıldığına ilişkin detay veriler ticari defterde yer alamayacağından 1 adet ... gr ekmeğin ne kadara satıldığının tespitinin ticari defterlerden yapılması mümkün olmayıp ticari defterlere yansıtılan satılan mamül maliyeti tablosunun sunulması halinde 1 adet ekmeğin ne kadara satıldığının tespitinin mümkün olacağı' tespitimizde de belirttiğimiz üzere davalı şirketin satılan mamül maliyetini gösterir bir hesaplama tablosunu sunması gerekmektedir. Ancak dava dosyasında böyle bir hesaplamayı gösterir satılan mamul maliyeti tablosunun şu ana kadar sunulmadığı ve herhangi bir tablo sunulmadığı halde dosya tarafıma ek rapora gönderilmiştir. Satılan mamuller tablosu şirketlerin muhasebecisi tarafından tutulması gereken bir tablo olup bu tablonun ticari defterlerde sadece kayıtlan yapılmaktadır. Bu nedenle sadece ticari defterlerden bir adet ekmeğin maliyetini çıkarıp inceleme yapmak mümkün değildir. Dosya içerisinde sunulan bir satılan mamül maliyeti tablosu bulunmadığından tarafımca davalı vekili ... aranmış ve kendisinden satılan mamül maliyeti tablosunun sunulması istenmiştir. Davalı vekilince şirket muhasebecisi tarafından böyle bir tablo sunulmadığı belirtilerek tarafıma herhangi bir evrak ibraz edilmemiştir. Bu nedenle davalı şirketin ... yılında kar beyan ettiğinden zararına bir satışının olmadığı dışında bir tespitin tarafımca yapılaması mümkün değildir. Bu tablo sunulmadan kök raporda da belirttiğimiz üzere davacının incelenmesini talep ettiği 'satılan mamül maliyeti tablosu incelenerek bir adet ekmeğin ne kadara satıldığının tespit edilip aynı zamanda ... satışının işyeri yıllık kar içerisindeki oranın tespit edilmesi' incelemesinin yapılmasının mümkün olmadığını bildirir rapor sunulmuştur. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE: Dava, haksız rekabet hukuki nedenine dayalı haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi istemlerine ilişkindir. 6102 sayılı TTK'nın 55/1-a-6 maddesi uyarınca; ''Seçilmiş bazı malları, iş ürünlerini veya faaliyetleri birden çok kere tedarik fiyatının altında satışa sunmak, bu sunumları reklamlarında özellikle vurgulamak ve bu şekilde müşterilerini, kendisinin veya rakiplerinin yeteneği hakkında yanıltmak; şu kadar ki, satış fiyatının, aynı çeşit malların, iş ürünlerinin veya faaliyetlerinin benzer hacimde alımında uygulanan tedarik fiyatının altında olması hâlinde yanıltmanın varlığı karine olarak kabul olunur; davalı, gerçek tedarik fiyatını ispatladığı takdirde bu fiyat değerlendirmeye esas olur'' hükmü bulunmakta olup, tedarik fiyatının altındaki satışlar haksız rekabet niteliğinde olabilecektir. Antalya Esnaf ve Sanatkarlar Odası Birlik Başkanlığı'nın yazı cevabına göre, ... gr. somun ekmeğin ... yılı itibariyle satış fiyatı ...-TL olarak kararlaştırılmıştır. Gıda mühendisi ile rekabet uzmanından oluşan bilirkişi heyetinden alınan rapora göre ... yılı itibariyle ... gr ekmeğin toplam maliyetinin ...-TL olabileceği görüşü bildirilmiştir. Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas, .../... Karar sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda ise ... yılında ... gr bir adet ekmeğin maliyeti ... TL olarak hesaplanmıştır. SMMM bilirkişi ...'in raporuna göre, davalı tarafın ... yılında ... gram bir ekmeği ...-TL. sına imal ettiği ve perakende ve toptan olmak üzere ortalama ...-TL. sına sattığı anlaşılmıştır. Davalılar ... üretimi yapan şirket olup, 6102 TTK'nın 55/1-a-6. maddesinde belirtildiği şekilde ürettiği ekmekleri 1 adet ... gr ekmeği bilirkişi kurulunca hesaplanan hesaplanan ... maliyetinin altında satışa arz ettiği, bu nedenle eyleminin haksız rekabet oluşturduğu anlaşılmıştır. (Aynı yönde emsal karar Yargıtay 11. H.D.,.E2020/1120, K. 2020/4883; Yargıtay 11. H.D.,E.2017/1916, K.2018/7379). Açıklanan tüm bu nedenlerle davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere; 1-Davacının davasının KABULÜ ile, davalıların ekmeğin ortalama maliyet fiyatı altında satış yapmaktan ibaret eylemlerinin haksız rekabet olduğunun tespiti ile, haksız rekabetin menine, 2-Alınması gereken ... TL peşin harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile, hazineye irad kaydına, 3-Davacının yapmış olduğu ilk dava masrafı, posta ve müzekkere ücreti ile bilirkişi ücretinden ibaret toplam ... TL nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile, davacıya verilmesine, 4-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 5-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansı ve varsa teminatın karar kesinleştiğinde taraflara iadesine, Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/07/2021

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır