İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2014/8212 E. 2015/8073 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2014/8212
- Karar No
- 2015/8073
- Karar Tarihi
T.C. ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2017/437 Esas KARAR NO : 2020/644 DAVA : Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali DAVA TARİHİ : 17/07/2017 KARAR TARİHİ : 15/12/2020 Mahkememizde görülmekte olan Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ana sözleşmeye ve yasalara aykırı olarak öncesinde, bilanço, bütçe, alacak, borç ilişkileri yönünden bilgilendirilmeden, bilanço gelir gider tablosu sunulmadan genel kurul toplantısının yapıldığını, anılan kararların Kooperatifler Yasasının 53/1. Maddesi gereğince iptali gereken kararlardan olduğunu, bilançonun üyelere sunulmadığını, davacıların bilançoya ibraya red oyu verdiklerini, kooperatif yönetim kurulunun kat karşılığı inşaat sözleşmesini genel kurula getirmeden imzaladığını, yönetim kurulunun ... TL teminat senedi vermeyi ve iş başlamadan tapuları vermeyi vadettiğini, yönetim kurulunun yüklenici firmaya ... TL borç verdiğini, yönetim kurulu ve yüklenici ... A.Ş.'nin iç içe olduğunu belirterek ... tarihli genel kurulunun tüm sonuçları ile birlikte iptal edilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı cevap vermemiştir. DAVA : Dava, 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunun 53. maddesine dayalı genel kurul kararının iptali istemine ilişkin davadır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ: Dava, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 53. maddesinde belirtilen süre içinde, anılan kanunun 99. maddesi, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4 ve 5. maddeleri gereğince görev kurallarına; 1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 53. maddesinde belirtilen yetki kurallarına uygun olarak görevli ve yetkili ... Asliye Ticaret Mahkemesinde açılmıştır. Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü'ne davalı kooperatife ait sicil dosyası ve ... tarihli Genel Kurul tutanaklarının tüm ekleri ile birlikte gönderilmesi için müzekkere yazılmış, gelen cevabi yazı dosyamız arasına alınmıştır. Antalya ... . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarih ... ... E. ... ... K. sayılı kararının incelenmesinde; davacıların ..., ..., ... ... , ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...; davalının ... . ... ... ... ..., davanın genel kurul kararının iptali istemine ilişkin olduğu, davanın kısmen kabul kısmen reddine, Buna göre davacılar ... ve ... yönünden davanın kabulü ile, davalı ... ... tarihli Olağan Genel Kurul Kararının tüm sonuçları ile birlikte iptaline, diğer davacılar yönünden davanın aktif husumet dava şartı yokluğu nedeniyle reddine, karar verildiği görüldü. Bilirkişi SMMM ... 'nun ... tarihli raporunda özetle; davanın bir aylık süre içinde açıldığını, davacı ... ve ... ... 'ın itirazlarını toplantı tutanağına yazdırdıklarını, kooperatif çağrısının usulüne uygun olarak yapıldığını, 1163 sayılı Kooperatif Kanunu 24. Maddesi gereğince bildirim yapılıp yapılmadığı noktasında dava dosyasında bilgiye rastlanamadığını, ana sözleşmenin 33. Maddesi gereğince toplantı nisabının sağlandığını, Antalya ... . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... /... E. Sayılı dava dosyasına rapor sunan ... ... ve ... ... 'nın ... tarihli raporda; "Dosyaya sunulan proje, inşaat ruhsatı ve sözleşme incelendiğinde mesken ve ticari alanlar yapılması planlanan mimarı proje dikkate alındığında, sözleşmeye göre kooperatif üyelerine sadece mesken verilmesi planlanmış olup ticari alanlarda herhangi bir hisse verilmediği ve bu paylaşım şeklinin ticari alanların çok daha değerli olması nedeniyle kooperatif üyelerinin menfaatine olmadığı, Taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 6.maddesinde yükleniciye düşecek bağımsız bölüm tapularının kat irtifakı kurulduğu zaman yükleniciye verilmesi hususunun kooperatif üyelerinin hak kaybına sebep olabileceği, bu nedenle tapu verme şeklinin kademeli olarak planlanması gerektiği..."nin belirtildiği, bu konunun ... ... tarafından ... tarihli genel kurulun 4. Maddesinde dile getirildiğini, bu durumda ... tarihli genel kurulda ... ile yapılan sözleşmenin ortakların hak kaybına sebep olduğunun tespit edildiğinden davacının ... ... ile yapılan sözleşmenin tüm maddeleri ile itiraz etmesinin doğru olduğunu belirtmiştir. Bilirkişi SMMM ... ... ... tarihli raporunda kök rapordaki tespitleri tekrar etmiştir. Davanın mahiyeti gereğince ... kararlarının iptal nedenleri ile kimlerin dava açabileceklerini kısaca açıklamakta fayda bulunmaktadır. 1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 53. maddesi şöyledir; "Aşağıda yazılı kimseler kanuna, anasözleşme hükümlerine ve iyi niyet esaslarına aykırı olduğu iddiası ile Genel Kurul kararları aleyhine, toplantıyı kovalıyan günden başlamak üzere bir ay içinde, kooperatif merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye başvurabilirler. 1. Toplantıda hazır bulunup da kararlara aykırı kalarak keyfiyeti tutanağa geçirten veya oyunu kullanmasına haksız olarak müsaade edilmiyen yahut toplantıya çağrının usulü dairesinde yapılmadığını veyahut gündemin gereği gibi ilan veya tebliğ edilmediğini yahut da Genel Kurul toplantısına katılmaya yetkili olmıyan kimselerin karara katılmış bulunduklarını iddia eden pay sahipleri; 2. Yönetim Kurulu; 3. Kararların yerine getirilmesi Yönetim Kurulu üyeleri ile denetçilerin şahsi sorumluluklarını mucip olduğu takdirde bunların her biri; Bozma davasının açıldığı ve duruşmanın yapılacağı gün, Yönetim Kurulu tarafından usulen ilan olunur. Birinci fıkrada yazılı bir aylık hak düşüren sürenin sona ermesinden önce duruşmaya başlanılamaz. Birden fazla bozma davası açıldığı takdirde, davalar birleştirilerek görülür. Mahkeme, kooperatifin isteği üzerine muhtemel zararlarına karşı davacıların teminat göstermesine karar verebilir. Teminatın mahiyet ve miktarını belirtmek mahkemeye aittir. Bir kararın bozulması bütün ortaklar için hüküm ifade eder." 1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 24. maddesi şöyledir; "Yönetim Kurulunun gelir gider farklarının dağıtım şekli hakkındaki tekliflerini ihtiva eden yıllık çalışma raporu ile bilanço ve denetçilerin 66 ncı madde hükümlerine uygun olarak tanzim edecekleri rapor genel kurulun yıllık toplantısından en az 15 gün öncesinden itibaren bir yıl süre ile Kooperatif merkezinde ve varsa şubelerinde ortakların tetkikine amade tutulur. Talep eden ortaklara bilanço ve gelir gider farkı hesaplarının birer suretinin verilmesi mecburidir. Ortakların bilgi edinmek hakkı, anasözleşme veya kooperatif organlarından birinin karariyle bertaraf edilemez veya sınırlandırılamaz." Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 11/12/2015 tarih, 2014/8212E. 2015/8073K. sayılı kararında; "...1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 53. maddesi uyarınca, genel kurulda alınan kararların, oyunu kullanmasına haksız yere izin verilmemesi, çağrılmama, çağrının usulsüzlüğü, gündemin gereği gibi ilan veya tebliğ edilmemesi veya toplantıya ve karara yetkili olmayan kimselerin iştirak etmesi iddialarına, toplantıya gelmeyen ortaklar dayanabileceklerinden, ret oyu ve muhalefet şerhi koşulu bu kişiler için aranmaz ise de, dava toplantıyı izleyen bir ayın içinde açılmalıdır. Bu iddialara dayanmayan üyelerin, kararların yasa, anasözleşme ve afaki iyiniyet kurallarına aykırılık halleri ileri sürülerek iptalleri isteminde bulunabilmesi için, toplantıya katılması, ret oyu vermesi ve karara muhalif kalarak keyfiyeti zapta geçirmesi ve davanın toplantıyı izleyen bir ayın içinde açılması gerekmektedir. Diğer anlatımla, toplantıya katılan ortaklar ret oyu kullanıp, alınan kararlara muhalif kalarak, keyfiyeti tutanağa geçirdikten sonra kararın yasaya, anasözleşmeye ve iyiniyet kurallarına aykırı olduğu iddiasıyla iptali için toplantıyı kovalayan günden başlamak üzere bir ay içinde dava açabilir..." denilmiştir. Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 22/10/2015 tarih 2015/4615E., 2015/6798K. sayılı kararında; "... Dairemizin 01.03.2012 tarihli 2011/3572 E., 2012/1590 K; 05.03.2012 tarih ve 2011/2654 E., 2012/1628 K. sayılı ilamları da bu yöndedir. YHGK'nın 20.12.2013 tarih ve 23-121 E, 1674 K. sayılı ilamında, '' kooperatif genel kurul kararlarına karşı dava açabilecek pay sahipleri ve diğer kişilerin muhalefet ettikleri kararlara karşı muhalefet ettiklerini tutanağa geçirtmeleri yeterli olup, ayrıca bir de muhalefet gerekçelerini yazdırmaları veya ayrı bir muhalefet şerhi içeren dilekçe vermeleri gibi bir zorunluluk aranmamaktadır. Kaldı ki, böyle bir şartın aranmasının hak arama özgürlüğünü zorlaştıracağında kuşku bulunmamaktadır.'' anlatımına yer verilmiştir...yasa, anasözleşme ve afaki iyiniyet kurallarına aykırılık halleri ileri sürülerek iptalleri isteminde bulunabilmek için, toplantıya katılan üyenin ret oyu vermesi ve karara muhalif kalarak keyfiyeti zapta geçirmesi ve davanın bu iddiaların tümü bakımından toplantıyı izleyen bir ayın içinde açılması gerekmektedir..." denilmiştir (aynı mahiyette Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 09/02/2004 tarih 2003/6136E. 2004/925K. sayılı kararı). ... kararları içeriği yönünden yasanın yorumlayıcı kurallarına veya yasada yazılı biçim koşullarına aykırı ise iptal edilebilir kararlardandır. İptal edilebilir kararlar iptal edilinceye kadar sağlıklı bir kararın hukuksal sonuçlarını doğururlar. 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu, genel kurulun kanuna, sözleşmeye ve iyi niyet esaslarına aykırı olduğu iddia edilen kararları aleyhine iptal davası açılabileceğini belirtmiştir. Yönetim ve denetim kurulu faaliyet raporları ile bilanço ve gelir gider farkı cetvelinin kanunda gösterilen sürede ortakların incelemesine hazır tutulmaması, kanuna aykırı ve iptal davasına konu olabilecek kararlardandır (Coşkun, Mahmut; Kooperatifler Hukuku, Ankara 2019, s. 762 vd.). Davamıza gelince; davacılar davalı ... ... ... kararının iptali istemi ile dava açmıştır. Davacılardan ..., ... ve ... ... dava konusu genel kurul kararlarına muhalif oldukları belirterek ve bu hususu tutanağa işlendiği anlaşılmakla dava açma yönünden aktif husumetlerinin bulunduğunun kabulü gerekmiştir. Diğer davacılar yönünden ise red oyu kullandıklarına ilişkin muhalefet şerhlerinin tutanağa işlendiği ya da tutanağa işlenmesinin talep edilmesine rağmen tutanağa işlenmediğine ilişkin kaydın bulunmaması nedeniyle dava açma yönündeki aktif husumetlerinin bulunmadığının kabulü gerekmiştir. ... ... iptali istemi yönünden alınan ... ... ... ... ve kooperatif ana sözleşmesine aykırı olup olmadığı yönünde yapılan değerlendirmede; Antalya ... . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... ... tarih ... ... . sayılı kararında da belirtildiği üzere, davalı Kooperatif ile ... ve ... A.Ş ... tarihinde düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi ve arsa karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlenmiş, arsa sahiplerinin hissesine karşılık gelen mesken alanının %33,16 olduğu, yakın konumda, benzer özellik ve vasıflarda incelenen ve mukayese tablosu ile kıyaslanan emsallere göre söz konusu taşınmazın bulunduğu arsanın olduğu bölgede kat karşılığı inşaat sözleşmesi oranının %40-45 olduğu, sözleşmede arsa sahiplerine verilen oranının piyasa paylaşım oranlarının altında olduğu, bu hali ile kooperatif üyelerinin lehine değildir. Anılan nedenlerle ... tarihli olağan genel kurulun yönetim kurulunun ibrasına ilişkin kısmının iptaline; genel kurulda alınan diğer kararların oybirliği ile alınmış olması nedeni ile reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1. Davacılar ..., ... ... ve ... ... davalarının kısmen KABUL kısmen REDDİNE, A. Davalı kooperatifin ... tarihli olağan genel kurulunun yönetim kurulunun ibrasına ilişkin 5 nolu kararının İPTALİNE, B. Fazlaya ilişkin taleplerin REDDİNE, 2. Diğer davacılar yönünden davanın aktif husumet dava şartı yokluğu nedeniyle REDDİNE, 3. 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan alınması gerekli ... TL karar ve ilam harcından peşin alınan ... TL'nin mahsubu ile bakiye ... TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 4. Davacılar tarafından yatırılan ... TL peşin harç, ... TL başvurma harcı ile ... TL bilirkişi ücreti, tebligat ücreti ve posta masrafı olmak üzere ... TL'nin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, 5. Davalı yargılama gideri yapmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, 6. Davacılar ..., ... ve ... kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap ve takdir olunan ... TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılar ..., ... ve ... ... 'ye verilmesine, 7. Kararın kesinleşmesine müteakip davacıların ve davalının yatırdığı yargılama giderinin artması durumunda giderleri yatıran davacıya ve davalıya iadesine, Dair, davacılar vekilinin yüzlerine karşı, davalının yokluğunda, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 15/12/2020 Başkan ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Katip ... ¸e-imzalıdır