Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/166 E. 2025/349 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. DİYARBAKIR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : HAKİM : KATİP : DAVACI : VEKİLİ : DAVALI : VEKİLİ : DAVA : Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) DAVA TARİHİ : 15/02/2024 KARAR TARİHİ : 25/03/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı Diyarbakır Doğal Gaz Dağıtım A.Ş. tarafından davacı şirketle .....tarihinde doğalgaz abonelik sözleşmesi imzalandığı, sayacın son olarak .....tarihinde okunduğunu, bu tarihten .....'e kadar ise kadar herhangi bir ölçüm ya da faturalama işleminin gerçekleşmediği ve davalının ekiplerince sayacın dönmediğinin tespit edilmesi üzerine .....tarih ve .....nolu 41.446,62 TL tutarındaki e-arşiv faturanın kesildiği ve davacının adil bir hesaplamanın ürünü olmadığını, yasal şartları oluşan davamızın kabulü ile, müvekkili davalı şirket tarafından .....tarih, ve .....nolu e-arşiv faturasına konu edilen .....nolu özel aboneli sayaca ilişkin tahsil edilen 41.446,62 TL borcunun olmadığının tespitini, tamamı ödenen borcun yasal faizi ile iadesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Söz konusu abonelikte yapılan tüm işlemlerin ve dönmeyen sayaçtan kaynaklanan tahakkukların tamamen Doğal Gaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği mevzuat hükümleri çerçevesinde gerçekleştirildiğini, KDV oranlarının hesabının ilgili aylara göre düzenlendiğini ve ayrıca davacının bir yıla yakın bir süre boyunca herhangi bir ücret ödemeden durumu haber vermeden doğal gaz kullanmış olduğunu bu durumu sessizlikle karşıladığını iyi niyetli olmadığını belirtip davanın reddini, haksız ve mesnetsiz olarak ikame edilen işbu dava nedeniyle doğacak ücret-i vekâlet ve yargılama giderlerinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir. DELİLLER: Dava, istirdat davasıdır. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davacının iş yerinde .....tarih aralığında kullanım nedeniyle yapılan 41.446,62 TL tahukkuk ücret talebinin yerinde olup olmadığı, buradan varılacak sonuca göre davacının ödediği bedelin iadesine talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir. Davacının dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmuş olduğu Diyarbakır Arabuluculuk Bürosunca .....dosya numarası ile .....tarihinde tarafların anlaşamadığına dair son tutanak düzenlendiği anlaşılmıştır. Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, davacıya ait abonelik sözleşmesi, kira kontratı, sayaç hasar tutanağı, abonelik tüketim dokümanı, kıyas tahakkuk faturası ve müdahaleli sayaç fotoğrafları, Diyargaz A.Ş tarafından .....tarihli 1.719.50 TL tüketim bedeli adı altında fatura, doğalgaz aboneliğine ilişkin kayıtlar ile doğalgaz kullanım iddiasına dayalı davalı şirket nezdindeki kayıtlar celp edilerek dosya arasına kazandırılmış, davacıya ait abonelik için davalı tarafından .....-.....tarih aralığında doğal gaz kullanımı nedeniyle yapılan 41.446,23 TL tahakkukun ve KDV hesaplamasının yerinde olup olmadığının tespiti amacıyla dosyanın konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilerek bilirkişi raporu alınarak sonuca gidilmiştir. Doğalgaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin "Sayaç" başlıklı 40. maddesinde; "Sayaçlar, dağıtım şirketinin mülkiyetinde olup abone bağlantı bedeli dışında hiçbir bedel alınmadan dağıtım şirketince temin edilerek sisteme dahil edilir. Sayaçların muayenesi ile tamir ve ayar işlemleri Ölçü Aletleri Mevzuatı kapsamında yapılır. (Değişik fıkra:RG-14/5/2022-31835) Sayaçların takılması, sökülmesi, değiştirilmesi, kontrolü ve benzeri her türlü işlem dağıtım şirketi tarafından yapılır veya yaptırılır. Sayaçlar hiçbir koşulda tüketicilere teslim edilmez. Bununla birlikte sayacın sertifikalı firmalar tarafından tesis edileceği durumlarda, sayaçlar müşteri sözleşmesinin imzalanması sonrasında sertifikalı firmalar tarafından dağıtım şirketinden tutanakla teslim alınır. Abone sayaçlarında meydana gelen ve gaz arzının sürdürülmesini engelleyen tüm arıza ve sorunlar dağıtım şirketine arıza bildirimi yapıldıktan sonra 24 (yirmi dört) saati geçmeyecek şekilde en kısa sürede giderilir. Müşteri, sayaca hiçbir şekilde müdahale etmemekle ve sayacı dağıtım şirketinin erişimini engellemeyecek şekilde korumakla yükümlüdür. Sayaçlara dışarıdan yapılan müdahale sonucu oluşacak zarar ve ziyan müşteri tarafından karşılanır. Bu durumda dağıtım şirketi tarafından hazırlanacak müdahale/hasar raporu ve yerinde tutulacak tutanak esas alınır." Sayacın ölçüm yapmaması veya yanlış ölçüm yapması başlıklı 42.maddesinde; "Sayacın, müşterinin kusuru dışında herhangi bir nedenle ölçüm yapmadığı veya yanlış ölçüm yaptığı tespit edilirse, doğal gaz tüketim miktarı aşağıdaki şekilde belirlenir: b) Aboneler için ise; son iki yılın aynı çeyrek dönemlerine rastlayan doğal gaz kullanım miktarlarının ortalaması esas alınır. Bu ortalama, benzer tüketim eğilimine sahip diğer müşteriler emsal alınmak suretiyle hesaplanan aynı dönemdeki tüketimlerin ortalaması ile kıyaslanır. Müşterinin tüketim ortalamasının; emsal alınan müşterilerin ortalamasından fazla olması halinde, emsal alınan müşterilerin tüketim ortalaması, az olması halinde ise, müşterinin kendi tüketim ortalaması esas alınarak sayacın ölçüm yapmadığı veya yanlış ölçüm yaptığı dönem tüketimleri hesaplanır ve tahakkuk ettirilir. Müşteriye ilişkin geçmiş yıla ait veri olmaması durumunda, hesaplamalar, benzer tüketim eğilimine sahip diğer müşterilere ilişkin veriler dikkate alınarak yapılır." Kaçak Doğalgaz Kullanımı başlıklı 52. maddesinde; "Dağıtım sistemine veya sayaca ya da tesisata müdahale edilerek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, tüketimin eksik veya hatalı ölçülerek ya da hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde tüketilmesi, kaçak doğal gaz kullanımı olarak kabul edilir. Kaçak doğal gaz kullanımının tespit edilmesinde, dağıtım şirketinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır. Kaçak doğal gaz kullanıldığının tespit edilmesi halinde, dağıtım şirketi tarafından fotoğraf, video ve benzeri uygun kayıt araçlarıyla görüntü alınarak tutanak düzenlenir ve arşivlenir. Dağıtım şirketi tarafından kaçak kullanımın engellenmesi için gereken önlemler alınır. Kaçak doğal gaz kullanımının tespiti halinde, ölçüm ve kontrol sonuçlarına göre düzenlenen belgelere dayanılarak hesaplanmak suretiyle kullanım süresi ve bu süre içerisinde tüketilen doğal gaz miktarı dikkate alınarak dağıtım şirketi tarafından bu fiili işleyene veya yararlanana tahakkuk ettirilecek bedel içerisine, sebep olunan zarar ve ziyan, hesaplama ile elde edilen doğal gaz miktarı karşılığı bedel ve hesaplanan bu miktarın 2 (iki) katı karşılığı kaçak kullanım bedeli yansıtılır. Kaçak kullanımın aynı tüketici tarafından iki yıl içerisinde tekrarı halinde her bir tekrarda kaçak kullanım bedeli katsayısı bir öncekinin 2 (iki) katı olarak uygulanır." şeklinde düzenlemelere yer verilmiştir. Uyuşmazlığın çözümü teknik değerlendirme gerektirdiğinden petrol ve doğalgaz mühendisi ....tarihinde ve .....tarihinde bilirkişi raporu alınmıştır. .....tarihli kök bilirkişi raporunda; Diyarbakır Doğalgaz Dağıtım Şirketi tarafından hazırlanan .....tarihli ve .....numaralı tutanakta davacı şirketin işyerine ait olan doğalgaz sayacın yapılan tüketimi kaydetmediği kontroller sırasında tespit edilmiş, dosyadaki bilgi ve belgeler de bu tespiti doğrulamakta olduğunu, bozuk doğalgazın sayacının yaklaşık 10 ay boyunca (.....- .....) çalışmadığı anlaşılmış olup konuyla ilgili davacı tarafından da herhangi bir bildirim yapıldığına dair bir bilgi de dosyada bulunmamakta olduğunu, Doğalgaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği’nin “Sayacın ölçüm yapmaması veya yanlış ölçüm yapması” başlıklı 42. Maddesi hükmü gereği Diyarbakır doğalgaz dağıtım şirketi tarafından benzer bir abonenin aynı dönemdeki tüketiminin 3.974 m3 olduğu hesaplanıp belirtilmiştir. Diyarbakır ili için abonelik başına aynı dönemdeki doğalgaz tüketim miktarının 3.974 m3 kabul edilebilir olduğu ve emsal alınabileceği; dolayısıyla davacının sayaç arızasının tespit edildiği ana kadar 3.974 m3 doğalgaz tüketimi yaptığı değerlendirildiği, sayaçtan sonraki tüketimlere bakıldığında aylık tüketim değerlerinin 182 m3, 640 m3, 504 m3 ve 769 m3 olduğu görülmektedir. Davacının ortalama aylık tüketiminin 524 m3 olduğu ortaya çıkmakta olduğunu davalı tarafından 10 aylık bir dönem için davacının 3.974 m3 tüketim yaptığı dolayısıyla davacının aylık yaklaşık 397 m3 tüketim yaptığı hesaplanmış olduğunu, davacının aylık fiili tüketiminin ortalama 524 m3 olduğu düşünüldüğünde, davalının yaptığı kıyas hesaplamasından ötürü belirlediği daha düşük bir değer olan aylık 397 m3 doğalgaz tüketim miktarının kabul edilebilir olduğu dolayısı ile de yüketimi ölçülemeyen .....-.....dönemine ait doğalgaz tüketimi bedeli olan 41.446,62 TL para tahsilinin yerinde olduğu değerlendirilmiştir. Alınan ek bilirkişi raporunun da aynı doğrultuda olduğu anlaşılmıştır.Alınan bilirkişi raporu dosya kapsamı ile uyumlu ve denetime elverişli olmakla hükme esas alınmıştır. Yukarıda yapılan açıklamalar, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının davalı şirketin şirketin doğal gaz abonesi olduğu, davalı şirket çalışanlarınca .....tarihinde yapılan kontrol sırasında sayacın yaklaşık 10 ay boyunca tüketimi kaydetmediği, düzenlenen tutanağın dosyadaki bilgi ve belgelerle desteklendiği, sayacın bozulmadan önceki tüketim endeksleri dikkate alındığında ortalama tüketim endeksine göre davalı tarafından yapılan doğalgaz tahakkuk faturasının yerinde olduğunun anlaşılması olması karşısında, yapılan tahakkuk işleminin yerinde olması nedeniyle davacının davalıdan talep edebileceği herhangi bir miktar bulunmamaktadır. Bu halde, açılan davanın reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere: 1-Davanın REDDİNE, 2-Alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan harç 427,60 TL'den mahsubu ile bakiye 187,80TL nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 4- Davalı sigorta şirketi kendisini vekille temsil ettiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesince belirlenen 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.600,00-TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 6- Davalı tarafından yapılan masraf olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, 7- HMK.'nın 333. maddesi ve HMKY'nin 47. maddesi gereğince gider avansının kullanılmayan kısmının yazı işleri müdürü tarafından ilgilisi hesap numarası bildirilmiş ise hesabına aktarılmasına, aksi halde masrafın gider avansından karşılanmak suretiyle PTT vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilerek iadesinin sağlanmasına, Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karara karşı, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun İstinafa ilişkin hükümleri doğrultusunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren iki (2) haftalık süre içerisinde (HMK'nın 345. maddesi), mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. Katip Hakim