Danıştay 5. Daire 2025/12179 E. 2025/12369 K.

T.C. D A N I Ş T A Y BEŞİNCİ DAİRE Esas No : 2025/12179 Karar No : 2025/12369

TEMYİZ EDENLER : (DAVACI) : Muris ...'nin Varisleri 1- ..., 2- ..., 3-..., 4- ... VEKİLİ : Av. ... (DAVALI) : 2-... Bakanlığı / ANKARA VEKİLİ : Av. ... (DAVALI) : 3- ... Bakanlığı / ANKARA VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: 667 sayılı KHK eki listede yer verilerek kapatılan Özel Altınova Hastanesinin işletmecisi olan, 670 sayılı KHK ile kapatılan Özel Sakmed Sağlık Hizmetleri A.Ş.'nin ortağı muris ... varisleri davacılar tarafından, anılan hastanenin kapatılması işlemine karşı Özel Sakmed Sağlık Hizmetleri A.Ş.'nin kapatılmadan önceki temsilcisi tarafından OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yapılan başvurunun reddine dair ... tarih ve ... sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; dava konusu işlemin kapatılan hastane adına tesis edilen bir işlem olduğu, davanın da hastanenin kapatılma tarihi itibarıyla temsile yetkili olan kişilerce kapatılan hastane adına açılması gerekirken, kapatılan hastanenin ortağı olan davacı tarafından kendi adına açılan dava yönünden, dava açma ehliyetinin bulunmaması nedeniyle açılan işbu davanın esasını inceleme imkanı bulunmadığı, öte yandan, dava konusu olan ...tarihli ve ...sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu kararının iptali istemiyle şirketin Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı ... ve Yönetim Kurulu Üyesi ...'ın birlikte açtığı davanın Mahkemenin... sayılı esasına kaydedilen dosya üzerinden devam etmekte olduğu belirtilerek, 2577 sayılı Kanun'un 15/1-b maddesi uyarınca davanın ehliyet yönünden reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı tarafından, davanın esası yönünden, davalı idareler tarafından ise vekalet ücreti yönünden istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, ... Bölge İdare Mahkemesi... İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve dilekçelerde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca tarafların istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir

TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Davacılar tarafından, şirket ortağı murisin işbu davayı açtıktan sonra vefat etmesi ve dilekçe ret kararı üzerine verdikleri yenileme dilekçesiyle davacı konumunda geldikleri davada ehliyetlerinin bulunduğu, kapatılan hastanenin işletmecisi olan (murisin ortağı olduğu) şirketin kapatıldığı ve halihazırda yetkili temsilcisinin bulunmadığı, bu nedenle dava açma ehliyetinin şirketin kapatılmadan önceki temsilcisine ait olduğunun kabulüne olanak bulunmadığı, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2/1-a maddesi uyarınca menfaatlerini ihlal eden dava konusu işleme karşı dava açma ehliyetlerinin bulunduğu, bu nedenle itemyiz isteminin kabul edilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

TEMYİZ EDEN DAVALI İDARELERİN İDDİALARI : Dosya tekemmül ettikten sonra dilekçe ret kararı verilmiş ise de, dava dilekçesin düzeltilmesiyle açılan davanın aynı dava olduğu, davanın başından itibaren avukatla temsil edildikleri, savunmalarının avukat tarafından yapıldığı dolayısıyla avukat aracılığıyla takip ettikleri davada idareleri lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 14. maddesine aykırı olduğu, İdare Mahkemesi kararının idareleri lehine vekalet ücretine hükmedilmemesine ilişkin kısmının bozularak vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

DAVALI İDARELERİN SAAVUNMASI : Davacının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DAVACININ SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

DAVACININ TEMYİZ İSTEMİ YÖNÜNDEN İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Davacıların murislerinin hissedarı olduğu Özel ... Sağlık Hizmetleri Anonim Şirketinin bünyesinde faaliyet gösteren Özel ... Hastanesinin 667 sayılı Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararname kapsamında kapatılarak mal varlıklarının hazineye devredilmesi üzerine, anılan hastanenin tekrar açılması istemiyle Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonununa yapılan başvuru ... tarih ve ... sayılı işlemle reddedilmiştir. Bunun üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle Özel ... Sağlık Hizmetleri Anonim Şirketinin hissedarı olan muris davacı tarafından temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT: Anayasa'nın "Hak arama hürriyeti" başıklı 36. maddesinde "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir. Hiçbir mahkeme, görev ve yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaçınamaz." kuralı yer almaktadır. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 2/1-a maddesinde, iptal davasının, idari işlem hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı menfaati ihlal edilenler tarafından açılacağı düzenlemesine yer verilmiştir. Öte yandan, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 2. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, " Ekli (I) sayılı listede yer alan özel sağlık kurum ve kuruluşları kapatılmıştır." hükmüne, 7075 sayılı Kanun'un 2. maddesinin 2. fıkrasında da," Olağanüstü hal kapsamında yürürlüğe konulan kanun hükmünde kararnamelerle gerçek veya tüzel kişilerin hukuki statülerine ilişkin olarak doğrudan düzenlenen ve birinci fıkra kapsamına girmeyen işlemler de Komisyonun görev alanındadır." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: İptal davaları ile idari işlemlerin hukuka uygun olup olmadığının saptanması, hukukun üstünlüğünün sağlanması, böylece de idarenin hukuka bağlılığının belirlenmesi, sonuçta hukuk devleti ilkesinin gerçekleştirilebilmesi amaçlandığından, bu davalarda menfaat ilişkisinin bu amaç doğrultusunda yorumlanması gerekmektedir. İdari yargıda dava açma ehliyetinde aranan menfaat ihlali, davacının dava konusu yaptığı işlemle arasında kurulabilecek minimum düzeyde de olsa, ilgiyi, alakayı ifade etmektedir. Yargısal kararlarda menfaat ihlali koşulu, davacının idari işlemle meşru, kişisel ve güncel bir menfaat ilgisinin kurulması gerektiği şeklinde tanımlanmıştır. Meşru menfaat, iptal davasını açan kişinin, hukuka uygun bir korunmadan faydalanmak istemesi anlamına gelmektedir. Güncel menfaat, davanın açılması sırasında var olan, aktüel ilgiyi, alakayı ifade etmektedir. Menfaat ihlalinin dava açma açısından yeterli olması için koşul kabul edilen kişisellik ise idari bir işlemin doğrudan doğruya o kişi hakkında yapılmış olması anlamına gelmeyip, dolaylı olarak da olsa o kimseyi etkilemesidir. Sözü edilen menfaat ilişkisinin varlığı ve sınırları, her olayda yargı yerince uyuşmazlığın niteliğine göre belirlenmektedir. Dosyanın incelenmesinden; davacıların murisi ...'nin ortağı olduğu Özel ... Sağlık Hizmetleri A.Ş. bünyesinde faaliyet gösteren Özel ... Hastanesinin 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname eki listesinde ismine yer verilmek suretiyle, FETÖ/PDY terör örgütü ile iltisak ve irtibatı nedeniyle kapatıldığı, kapatılma işlemine karşı yapılan başvurunun OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonunun ...tarih ve ...sayılı işlemiyle reddedilmesi üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmıştır. Olayda, davacıların murisi ...'nin kapatılan Özel ... Hastanesinin bağlı olduğu Özel ... Sağlık Hizmetleri A.Ş.'nin kapatıldığı tarih itibariyle ortağı olduğu bu şirketin kapatılarak Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nden re'sen terkin edilmesi ve mal varlığının Hazineye devredilmesi üzerine OHAL Komisyonuna yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemle kişisel, güncel ve meşru menfaatinin etkilendiği anlaşıldığından, dava konusu işlemin hukuka uygunluğunun denetlenmesi hususunu yargı önüne getirme hakkına sahip olduğu açıktır. Bu itibarla; işin esasının incelenmesi suretiyle karar verilmesi gerekirken, davanın ehliyet yönünden reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.

DAVALI İDARELERİN TEMYİZ İSTEMİ YÖNÜNDEN; Davalı idareler tarafından, İdare Mahkemesince verilen kararda lehlerine vekalet ücretine hükmedilmemesi yönünden temyiz isteminde bulunulmuş ise de Dairemizin bozma kararı üzerine İdare Mahkemesince yeniden bir karar verileceğinden, söz konusu temyiz istemi hakkında bu aşamada bir karar verilmesine olanak bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı Kanun’un 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne, 2. Davanın ehliyet yönünden reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Davalı idarenin vekalet ücreti yönünden temyiz istemi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA 4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 13/11/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.