Danıştay · 4. Daire
Danıştay 4. Daire 2024/3910 E. 2025/4296 K.
- Mahkeme
- Danıştay
- Daire
- 4. Daire
- Esas No
- 2024/3910
- Karar No
- 2025/4296
- Karar Tarihi
T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2024/3910 Karar No : 2025/4296
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Bölge Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...1 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Davacı tarafından; kirletici emisyonlara ve makine özelliklerine uygun filtre tiplerinin belirlenerek, makine bazlı olarak değil tekstil/fabrik bazlı organik buhar ve gaz emisyonları için tüm kirleticiler, toplam I., II., III. sınıf VOC ve/veya TOC [ölçüm yöntemi olarak bacadan örnekleme alınarak GC (Gaz Kromatografisi) cihazı ile laboratuvarda ölçümün yapılması] azaltımı yönünden %80 verimle çalışacak filtre kurulumlarının (yağ buharı atılarak filtre kurulan makineler hariç) sadece apre prosesinin (buruşmazlık, yumuşatma, güç, tutuşurluk, su iticilik, kir iticilik vb. kimyasal bitim işlemleri ile kurutma ve termofiksaj vb.) gerçekleştiği RAM makinlerine kurulmasına ve başka bir raporlamaya gerek kalmaksızın 08/07/2022 tarihine kadar verimlilikle ilgili hazırlanacak emisyon raporlarının (filtre öncesi ve sonrası ölçümü içeren) Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğüne sunulmasına ilişkin... tarih ve ... sayılı İl Mahalli Çevre Kurulu kararının (dava dilekçesinin sonuç kısmında anılan kararın tamamının iptali istenilmiş ise de, dilekçenin içeriğindeki iddialar dikkate alınarak) (2) numaralı başlığı altında düzenlenen kısmı ile bu karara karşı yapılan itirazın, il mahalli çevre kurulu kararının geçerli olduğundan bahisle reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Bursa Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler bir bütün halinde değerlendirildiğinde, Bursa İlinin yüksek kirlilik potansiyeli bulunan iller arasında yer alması, vatandaşlardan gelen şikayetler üzerine yapılan incelemeler sonucunda kötü koku emisyonunun tekstil sektöründe faaliyet gösteren ve polyester kumaş kullanarak ön-fikse veya fikse yapan RAM makinelerinden atmosfere salınan yağ buharından kaynaklandığının anlaşılması, konuyla ilgili çeşitli yöntemlerin karşılaştırılması sonucunda bacadan yağ buharının ölçümünün en güvenilir metod olduğunun idarece değerlendirilmesi, buna göre yağ buharının kontrolsüz olarak atmosfere verilmesinin önlenmesi suretiyle kötü koku emisyonunun da azaltılacağının öngörülmüş olması hususları birlikte ele alındığında, Yönetmelik uyarınca İl Mahalli Çevre Kurulunca ildeki çevre kirliliğine neden olabilecek önlemlerin alınması görevinin yerine getirilmesi kapsamında ve Bursa İlinde hava kirliliğinin limit değerlerinin aşılması üzerine insan ve hayvan sağlığı ile doğanın korunması amacıyla polyester kumaş (ya da polyester içerikli diğer kumaş türlerini) kullanarak ön fikse ve/veya fikse yapan RAM makinelerine ait bacalara elektrostatik ve/veya benzeri koku giderici, alıcı bir filtre sistemi kurulmasının zorunlu hale getirildiği yönünde hareket edildiği, sonrasında dava konusu işlemle de kurulacak filtre sistemi için kullanılan makineler bazında özelliklerine uygun filtre tiplerinin belirlenmesinin ve filtre kurulumunun yalnızca apre prosesinin gerçekleştiği RAM makinalarına kurulmasının kararlaştırıldığı, böylece kirletici emisyonlara ve makine özelliklerine uygun filtre tiplerinin belirlenmesi amaçlanarak filtre sistemi yönünden daha önce alınan İl Mahalli Çevre Kurulu kararlarının da uygulanması suretiyle yeni standartlar geliştirildiği görülmektedir. Bu durumda, Yönetmelik uyarınca İl Mahalli Çevre Kurulunca ildeki çevre kirliliğine neden olabilecek önlemlerin alınması görevinin yerine getirildiği ve idareyi filtre sisteminin kurulmasına yönelten sebepler dikkate alındığında, öngörülen tedbirin de bilimsel metodlara ya da kamu yararına aykırı ve ölçüsüz olduğundan bahsedilemeyeceği sonucuna varıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, mahalli çevre kurulu kararlarının dayanağı olan "Hava Kalitesi Değerlendirme ve Yönetimi Yönetmeliği"nin uygulanmasına yönelik yayımlanan "2013/37 sayılı Genelge"de 81 ilden 60 ilin Bursa İli gibi yüksek kirlilik potansiyeli bulunan iller arasında olduğu, söz konusu belirlenen limit değerlerin Bursa İline dair ölçüm olmadan alınan kararlar olduğu, dolayısıyla tekstil sektörünün etkisinin ölçülmediğinin anlaşıldığı, bu nedenle işletme bazında ölçümler olması gerektiği, bunun için de keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle karar verilmesi gerektiği, ek beyan dilekçesinde ise, dava konusu ... tarih ve ... sayılı İl Mahalli Çevre Kurulu kararının... tarih ve ... sayılı mahalli çevre kurulu kararı ile kaldırıldığı, dolayısıyla davanın konusuz kaldığı belirtilerek, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, 06/06/2008 tarih ve 26898 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Hava Kalitesi Değerlendirme ve Yönetimi Yönetmeliği" ile bu Yönetmeliğin uygulanmasına yönelik yayımlanan "2013/37 sayılı Genelge" kapsamında Bursa İlinin, yüksek kirlilik potansiyeli bulunan iller arasında yer alması nedeniyle dava konusu işlemin tesis edildiği, tekstil boyahanesi sayısının 200'ün üzerinde, Çevre ve İzin Lisans sistemine kayıtlı tekstil işletmelerinin baca sayısının da 3500'ün üzerinde olduğu düşünüldüğünde sanayi sektörü içinde özellikle tekstil endüstrisinin hava kirliliğine katkısının önemli düzeyde olduğunun görüldüğü, sektörde genel olarak yapılan incelemeler neticesinde dava konusu işlemin tesis edildiği ve işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ: ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE : Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1.Temyiz isteminin reddine, 2.Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3.Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 07/07/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.