Danıştay 13. Daire 2024/386 E. 2025/1355 K.

T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2024/386 Karar No:2025/1355

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Dış Ticaret Limited Şirketi VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Davacının Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin Tebliğ’in 3. maddesine aykırı davrandığından bahisle 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanunu'nun 3. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca 885.986,00-TL idari para cezasıyla cezalandırılması üzerine, anılan idari para cezasının tahsili amacıyla adına düzenlenen ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K... sayılı kararda; 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 55. maddesinde, kamu alacağını vadesinde ödemeyenlere 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları gerektiğinin bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı, 58. maddesinde ise, kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zaman aşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde dava açabileceği kuralına yer verildiği; Sınırlı sayılan dava açma nedenlerinin; borcun bulunmaması, borcun ya hiç doğmamış olması yahut da ödenerek veya başka bir sebeple ortadan kalkması olduğu; Dava konusu ödeme emrine dayanak ... Cumhuriyet Başsavcılığı İdari Yaptırım Bürosunun ... tarih ve .../... idari yaptırım defter nolu, .../... idari yaptırım karar nolu 885.986,00-TL idari yaptırım kararına, ... Sulh Ceza Hakimliği nezdinde .../... Değişik İş numarasıyla itiraz edilmesine rağmen, itiraz dilekçesinin şirket yetkilisince verilmediği gerekçesiyle itirazın usulden reddine karar verildiği, bu karara karşı ... Sulh Ceza Hakimliğine itiraz edilmişse de bu itirazın da yine aynı gerekçeyle reddedildiği bu şekli ile dava konusu işlemin dayanağının esası hakkında hukuka uygunluk denetiminin yapılmadığı anlaşıldığından, davacının "borcum yoktur" iddiası ve davacı tarafın mahkemeye erişim hakkının yerine getirilmesi açısından 6183 sayılı Kanun’un 55. maddesi kapsamında Mahkemelerince dava konusu ödeme emrinin, esası ve sebep unsuru yönünden, hukuka uygunluk denetiminin yapılması gerektiği; Dava konusu işlemin dayanağının, idari yaptırım olması nedeniyle davaya konu eylemi ve hukuka aykırılığı tesis eden şahsi ya da hukuki tüzel kişiliğin tespiti ile cezaların şahsiliği ilkesi gereği, ihracaat işlemlerini gerçekleştirene ceza tesis edilmesi gerektiği; Yükümlülüğün yerine getirilmediği yönünde açık ihracat hesabı ihbar formları ile bildirimde bulunan Garanti Bankası A.Ş. tarafından Mahkemelerine verilen cevabi yazıda, “ihbar mektuplarına konu tüzel kişilik şahıs şirketi olup tam unvanı ...“tür. Şirket sahibi ise ... olup, onun TCKN'si ise ...'tür." ifadelerine yer verildiği, yine Ticaret Bakanlığının çeşitli gümrük müdürlüklerince, Mahkemelerinin ara kararına verdiği cevabi yazıda, “Beyannamelerde ihracat firması olarak "..." isminin "..." sayılı kimlik numarası ile beyan edildiği, ancak bunun vergi numarası olup olmadığının anlaşılamadığı, beyannamelerde "M. ... Sk. ... Han..." adresinin beyan edildiği” ifadelerine yer verildiği; Davalı idarenin Mahkemelerinin ara kararına verdiği cevabi yazıda, “... vergi kimlik numarasının ... T.C. kimlik numaralı ...'e ait olduğu, ... vergi kimlik numarasının ... Tekstil Dış Ticaret Limited Şirketine ait olduğu, ...'in ise ... vergi kimlik numaralı... Tekstil Dış Ticaret Limited Şirketinin kanuni temsilcisi olduğu”nun belirtildiği, aynı şekilde Mahkemelerinin ... Cumhuriyet Başsavcılığı İdari Yaptırım Bürosuna ara kararıyla, “idari yaptırım kararı yükümlüsünün ... vergi kimlik numaralı ... Tekstil Dış Ticaret Limited Şirketi mi yoksa ... isimli şahıs mı olduğu” hususunun sorulması üzerine verilen cevabi yazıda, “büromuzun ... defter no, .../... karar sayısıyla ... Dış Ticaret Limited Şirketine idari para cezası uygulandığı, adı geçen firmanın yetkilisi ...tarafından yapılan ihracatın kendi firmasına ait olmadığından bahisle itiraz edildiği; ... Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... tarih ve E... sayılı yazısı ile '... Mahallesi, ... ... Sokak, ... Han, No:... .../İstanbul' adresinde faaliyet gösteren ... vergi kimlik numaralı ... unvanlı firma hakkında 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun'un 3. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca işlem yapılmak üzere Başsavcılığımıza ihbarda bulunulduğu ve ihbar evrakının ekinde Türkiye Garanti Bankası A.Ş. tarafından '... Mahallesi, ... Sokak, ... Han, No:...' adresinde faaliyet gösteren ... vergi kimlik numaralı ... tarafından yapılan ihracatlara ait açık ihracat hesabı ihbar formlarında ... vergi kimlik numaralı ...'in adının geçtiği, UYAP'a taraf bilgileri girilirken ... vergi kimlik numarası girildiğinde herhangi bir mükellef bilgisine ulaşılamadığı ve ekran görüntüsünün yazımıza eklendiği, Türkiye Garanti Bankası A.Ş.'nin... tarihli ve ... referans nolu açık ihracat hesabı ihbar formunda...'in adının olduğu ve el yazısı ile ... Tekstil Dış Ticaret ibaresinin eklendiği, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nin ilgili sayfasında yapılan sorgulamada ... Tekstil Dış Ticaret Limited Şirketi unvanlı firmaya rastlandığı, kurucusunun ...olduğu, 06 Temmuz ... tarih ve ... sayılı Ticaret Sicili Gazetesi'nin 929. sayfasında ilanının olduğundan dolayı Türkiye Garanti Bankası A.Ş.'nin ... tarih ve ... referans nolu açık ihracat hesabı ihbar formundaki bilgilerden dolayı ...'in kaydına rastlanmadığından ... Tekstil Dış Ticaret Limited Şirketinin (Mersis No:...), İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ...-... sicil nosunda kayıtlı olduğu, kurucusunun da... olduğu tespit edildiğinden dolayı adı geçen kabahatli firmanın taraf olarak eklendiği" ifadelerine yer verildiği; Bu itibarla, ihracat işlemlerinin vergi kimlik numarası bulunan ... Tekstil Dış Ticaret-...'in şahsi şirketi olan kurumsal unvanı olmayan şekilde gerçekleştirildiği, ... vergi kimlik numaralı ... Tekstil Dış Ticaret Limited Şirketi tarafından gerçekleştirilmediği, şahıs şirketleri ile tüzel kişiliği bulunan şirketlerin farklı yasal yükümlülüklere, farklı alacak ve borç ilişkilerine sahip olduğu gözetildiğinde, cezaların şahsiliği ilkesi gereği idari para cezasının ihracatı gerçekleştiren ve yasal yükümlülükleri yerine getirmeyen ... Tekstil Dış Ticaret-... adına tesis edilmesi gerektiği, dava konusu ödeme emri işlemine dayanak idari yaptırım kararı işleminin Cumhuriyet Başsavcılığınca, ...'in ... Dış Ticaret Limited Şirketinin de kanuni temsilcisi olması nedeniyle ... vergi kimlik numaralı ... Tekstil Dış Ticaret Limited Şirketi nezninde tesis edilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı, bu şekli ile dava konusu ödeme emrinin sebep unsuru olan idari yaptırım kararının hukuka aykırı olması nedeniyle dava konusu ödeme emrinde de hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle, hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından, idari para cezasının kesinleştiği, ödeme emrine karşı itiraz sebeplerinin sınırlı sayıda olduğu, uyuşmazlığın borcum yoktur yazısı kapsamında değerlendirilemeyeceği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Davalının temyiz isteminin reddine, 2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine, 5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın .... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 24/03/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.