Danıştay 13. Daire 2024/1667 E. 2025/840 K.

T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2024/1667 Karar No:2025/840

TEMYİZ EDEN (DAVACILAR): 1. ... 2. ... Gıda Nakliyat Sanayi İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... İdaresi VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Hakkari İl Özel İdaresince 15/05/2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen .../... ihale kayıt numaralı "Hakkari Yüksekova İlçesi YK Ölçekli Onbaşılar-Çobanpınar Yolu BSK Yapım İşi" ihalesinin iptaline ilişkin 24/05/2023 tarihli ihale komisyonu kararı ile aynı iş için 13/06/2023 tarihinde tekrar ihale yapılmasına ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda; dava konusu ihalenin iptaline ilişkin işlem yönünden uyuşmazlık değerlendirildiğinde; dava dışı şirket tarafından Hakkari İl Özel İdaresi Mali Hizmetler Müdürlüğüne sunulan 12/05/2023 tarihli dilekçe ile....../... ihale kayıt numaralı ihalenin anahtar teslimi götürü bedel olduğu ancak imalatlara ait (toprak kübajları, duvar projesi vb.) projelerin ihale dosyası ekinde bulunmadığı, bu projelerin olmaması nedeniyle bahse konu işe ait yaklaşık maliyet ve teklif fiyatı çalışması yapılamadığının bildirilmesi üzerine Hakkari İl Özel İdaresi Yol ve Ulaşım Müdürlüğü tarafından düzenlenen...3 tarih ve ... kayıt numaralı gerekçeli raporda; ihale dosyasında imalatlara ait toprak kübajları ve duvar projesi bulunmaması nedeniyle ihaleye iştirak edecek firmaların sağlıklı bir değerlendirme yapamayacağı ve bu durum aynı zamanda yaklaşık maliyeti de etkileyeceğinden ihalenin iptal edilmesinin uygun olacağı yönünde görüş verildiği, açık ihale usulüyle yapılan ihale kapsamında 9 adet ihale dokümanı indirildiği, 3 istekli tarafından e-ihale yöntemiyle teklif verildiği ve bu tekliflerin değerlendirmeye alındığı, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin davacı iş ortaklığı tarafından sunulduğu, oturumun kapatılmasından sonra yol ve ulaşımdan sorumlu müdürlüğün raporuna istinaden teknik dokümanlardaki eksiklikler nedeniyle bütün tekliflerin reddedilerek ihalenin iptal edilmesine karar verildiği, bu kararın ihale yetkilisince de onaylandığı, idarenin ihalelerde sağlamakla sorumlu olduğu saydamlık, rekabet, eşit muamele, güvenilirlik, ihtiyaçların uygun şartlarla karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerinin sağlanamaması durumunda kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda takdir yetkisini ihalenin iptali yönünde kullanabileceği, ihale dokümanının ihale sürecinin ve sonraki aşamaların nasıl işleyeceğine ilişkin muğlak alan bırakmayacak şekilde açık, anlaşılır ve net kurallar içermesi gerektiği dikkate alındığında, ihale konusu işin maliyetine yönelik unsurların neler olduğunun ilgili ihale dokümanında açık bir şekilde belirtilmesi gerektiği, somut olayda, ihale dosyasında imalatlara ait toprak kübajları ve duvar projesi bulunmamasının, ihaleye iştirak etmek isteyenlerce yapılacak işe dair maliyetleri öngörmelerine ve dolayısıyla sunacakları teklif bedelini belirlemelerine engel teşkil ettiği anlaşıldığından, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile makul ve meşru sebepler dikkate alınarak, takdir yetkisi kapsamında, ihale komisyonunca bütün tekliflerin reddedilmek suretiyle ihalenin iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Dava konusu iş için 13/06/2023 tarihinde tekrar ihale (pazarlık usulü ile) yapılmasına ilişkin işlem yönünden uyuşmazlık değerlendirildiğinde; pazarlık usulüyle ihalenin gerçekleştirilmesinin planlandığı 01/02/2023-31/01/2024 tarihleri arasında eşik değerin 290.284.533,00-TL olarak belirlendiği, dava konusu ihalenin 24/05/2023 tarihinde ihale komisyonu tarafından bütün tekliflerin reddedilerek iptaline karar verilmesinden sonra, anılan ihalenin iptaline gerekçe oluşturan ihale dokümanındaki toprak işleri ve duvar imalatlarına ait metraj bilgileri eksikliklerinin davalı idarece giderilerek aynı iş için ... tarihinde... ihale kayıt numarası ile pazarlık usulü ihale yapılmasına karar verildiği, Mahkemelerinin 11/07/2023 tarihli ara kararına cevaben davalı idarece dosyaya sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesinden; ihale ilan süreleri göz önünde bulundurularak ve bölgedeki mevsim koşullarının çalışma açısından kısıtlı olması ve yapım işine konu yolun askeri güvenlik yolu olması nedeniyle 2023 yılı iş sezonu içerisinde yapım çalışmalarının tamamlanabilmesi için... tarihinde...... kayıt numaralı ihalenin pazarlık usulü ile yapıldığı, yapım işi için hesaplanan maliyetin 2023 yılı için belirlenen eşik değerin altında kaldığı, pazarlık usulü ile çıkılan ihaleye beş isteklinin katıldığı, tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde olması nedeniyle 13/06/2023 tarihli ihalenin iptaline karar verildiği, bu durumda, savunma ve güvenlikle ilgili özel durumların ortaya çıkması üzerine ihalenin ivedi olarak yapılmasının zorunlu olduğu hallerde pazarlık usulü ile ihale yapılabileceği, somut olayda, yapım işine konu yolun askeri güvenlik yolu olduğu, bu nedenle ivedi bir şekilde yapılması gerektiği, ihale için belirlenen maliyetin yapım işleri için 2023 yılı için belirlenen eşik değerin altında kaldığı, bölgenin iklim koşulları da dikkate alındığında ihalenin pazarlık usulüyle yapılmasında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemler hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: Davacılar tarafından, açık ihale usulüyle gerçekleştirilen ihalenin iptalini gerektiren koşulların söz konusu olmadığı, toprak kübajları veya istinat duvarı gibi hususların ihalenin iptalini gerektirmediği, bu konuların ihale kararı alındıktan sonra işin gerçekleştirilmesi aşamasında iş artışı kapsamında yaptırılmasının mümkün olduğu, idarenin ihalenin iptaline yönelik takdir yetkisinin bulunduğu ancak bu yetkinin kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olarak kullanılması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler ile Dairemizin 26/11/2024 tarihli ara kararına verilen cevaplar ve dosyaya sunulan belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Dosya incelendiğinde, Dairemizin 26/11/2024 tarihli ara kararına verilen cevabi yazı ve eklerinden, 15/05/2023 tarihinde gerçekleştirilmekle birlikte teknik düzenleme ve hesaplamaların yeniden yapılması gerektiği gerekçesiyle iptaline karar verilen dava konusu ihaleden sonra gerçekleştirilen ihalede, projelendirmenin önceki ihaledeki planlamadan daha farklı bir şekilde yapıldığı, toprak hacmi hesabının değiştiği ve yeni bir duvar projesinin yapıldığı anlaşılmaktadır. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Davacıların temyiz isteminin reddine, 2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına, 4. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 7. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 19/02/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.