İlk Derece Mahkemesi · Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/259 E. 2024/924 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2023/259
- Karar No
- 2024/924
- Karar Tarihi
TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2023/ KARAR NO : 2024/ HAKİM : ... ... KATİP : ... ... DAVACI : .... VEKİLİ : Av. DAVALI : ... VEKİLİ : Av. DAVA : Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : Tue Mar 14 00:00:00 TRT 2023 KARAR TARİHİ : 26/09/2024 Mahkememizde açılan davanın açık muhakemesi sonunda ; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin ... tarihinden beri sektörde hizmet veren ve bilinen bir turizm acentesi olduğunu, davalı ...'in 20.03.2012 tarihinden beri müvekkil şirkette seyahat acenteliği satış danışmanı olarak çalıştığını, en son 02.04.2022 tarihinde istifa ederek işten ayrıldığını, müvekkili ile davalı arasında akdedilen iş sözleşmesinin 10. Maddesine göre davalı iş akdinin herhangi bir şekilde sona ermesine müteakip 2 yıl süre ile ... ili sınırları dahilinde işverenin rekabet içinde bulunduğu gerçek ve tüzel kuruluşların bir çalışanı, sahibi ya da ortağı olarak aynı konularda araştırma geliştirme ve her türlü haksız rekabet ortamı yaratacak çalışmalarda bulunmayacağını, aksi halde 1 yıllık brüt ücreti tutarında ceza-i şart ödeyeceğini ve ayrıca bununla sınırlı olmaksızın işverenin uğrayacağı maddi ve manevi zararları ayrıca tazmin edeceğini peşinen kabul ve taahhüt ettiğini, yasağa aykırı davranış nedeniyle işveren aralarındaki hukuki ilişkiden doğan bu hakları saklı kalmak kaydıyla, uğradığı zararın giderilmesini isteyebileceği gibi bunun yerine personelin yaptığı veya üçüncü kişilere yaptırdığı işlerin kendi hesabına yapmış sayılmasını ve bu işler dolayısıyla aldıkları ücretin verilmesini veya aynı işlerden doğan alacağın devredilmesini isteyebileceğini, işverenin ayrıca ihlal veya tehdit edilen menfaatlerinin önemi ile personelin davranışı haklı gösteriyorsa yasağa aykırı davranışa son verilmesini de isteyebilir, hükmü gereğince haksız rekabete aykırı olarak rakip bir şirkette çalışması halinde cezai şart ödeyeceğini peşinen kabul ettiğini, davalı tarafın istifa nedeniyle iş akdini sona erdirmesine ve iş sözleşmesindeki haksız rekabete ilişkin hükme rağmen istifa ettikten kısa bir söre sonra, ... ... Plasman Turizm isimli rakip firmada çalışmaya başladığını, davalı taraf rakip firmada çalışmaya başladıktan sonra müvekkili şirkette çalışırken edindiği bilgilerle müvekkilin çalıştığı müşterileri arayarak haksız rekabete aykırı şekilde davranışlarda bulunduğunu, müvekkil şirketin yıllardır çalıştığı müşterileri ... ... alışveriş yapmaya başladığını, müvekkilin başka bir müşterisinin de bonus kartının gelmesi beklenirken müvekkilinin önerdiği otelin yine davalının yeni çalışmaya başladığı şirketten satın alındığını öğrenildiğini, bu olaylar davalı tarafın müvekkili şirkette çalışırken edindiği müşteri bilgilerini yeni çalıştığı işyerine sızdırdığını ve müvekkilinin müşterilerini yeni çalıştığı işyerine yönlendirdiğini gösterdiğini. Bu nedenle müvekkili ile davalı arasında akdedilen iş sözleşmesi ile TBK 444. Maddesi ve devamında düzenlenen 'rekabet Yasağı Sözleşmesine' dayalı olarak şimdilik 69.222,84 TL cezai şartın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı taraftan alınarak davacıya ödenmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının açmış olduğu davayı kabul etmediklerini, zira söz konusu davanın hukuki dayanaktan yoksun ve Anayasa ile güvence altına alınmış olan çalışma hürriyeti anayasal hakkını yok sayan bir iddia olduğunu, müvekkiline imzalatıldığı iddia edilen belgelerin toplu olarak imzalatılan, çalışma zorunluluğu bulunan müvekkilin içeriğini bilmeden bir anda imzaladığı ve esas itibari ile de hukuka aykırı olan sözleşme belgesi temel alınarak bu davanın açıldığını, müvekkilinin davacı işyerinden ayrıldıktan sonra ... hizmet dökümünden de anlaşılacağı üzere bir seneye yakın moto kuryelik yaptığını hayatını ve ailesinin geçimini bu şekilde devam ettirdiğini, müvekkilin iyiniyetinin burada açıkça ortada olduğunu, müvekkilinin dava dilekçesinde bahsedildiği kadar kötüniyetli ve davacının müşteri listesinin kullanmaya yönelik rekabet sözleşmesine aykırı davranma gayesi ve amacı taşısaydı o işten ayrılır ayrılmaz başka rakip bir frmada işe devam edebileceğini, dava dilekçesinde geçen istifa ettikten hemen sonra ifadesi ... kayıtlarından da anlaşılacağı üzere gerçeği yansıtmadığını. Davayı ve iddiaları asla kabul anlamına gelmemekle birlikte; Rekabet etmeme sözleşmesinin geçerli olması için işçiye bu konuda yasak konulmasını gerektirecek derecede işverenini menfaatinin varlığı aranmadığını, ayrıca rekabet etmeme sözleşmesinin bu koşulunun gerçekleşip gerçekleşmediği hususunda, işçinin, müşteri çevresine veya üretim sırlarına nüfuz etmiş olması ile işvereninin meydana gelebilecek zararı arasında uygun bir illiyet bağının bulunmasının gerektiğini, davacının bir zararı olup olmadığı ispat edilmediği gibi böyle bir zarardan bahsedilmesi için ise, işçinin daha önce çalıştığı işverenin müşteri çevresi hakkında bilgi edinme imkanı olduğundan değil de işçinin kişisel yetenek, ehliyet, arkadaş çevresi, iletişim kabiliyeti, kendisini sevdirmesi ve bilgi ve becerisinden dolayı meydana gelmiş ise burada rekabet etmeme sözleşmesinin geçerlilik koşulunun bulunduğundan söz etmenin mümkün olmadığını, müvekkilinin kendi beceresi ve kişisel çevresine ait müşteriler asla rekabet anlamına gelmeyeceğini. Müvekkilinin davacının müşteri listesini almadığını, onları araması da söz konusu olmadığını, müvekkili nereye giderse yakın çevresi ve arkadaşları da oraya gider ki bu husus seyahat- turizm sektöründe bir işyeri için kaçınılmaz olduğunu, davacının hazır müşterisi olarak tabir edilen müşterilerine yönelik herhangi bir satış söz konusu olmadığını, bu nedenle davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE: Davanın işçi ve işveren arasında iş sözleşmesine ek olarak düzenlenen rekabet yasağına ilişkin sözleşmede öngörülen cezai şartın davalıdan tahsiline ilişkindir. Mahkememizce dosya bir adet SMMM bilirkişisine tevdi edilerek rapor düzenletilmiştir. Bilirkişinin 16/10/2023 tarihli raporunda özetle;"1- ... KURUMUN'dan gelen bilgilere göre davacı taraf ... Turizm Taşımacılık Medikal Tekstil Gıda San.ve Tic.Ltd.Şti 'nin ... Sigorta İş Kolunun 702202-İşletme ve diğer idari danışmanlık faaliyetleri (bir organizasyonun stratejik mali ,pazarlamaüretim ,iş süreçleri ,proje vb.yönetim hizmetleri ile ticari marka imtiyaz konularında danışmanlık) olduğu, Davadışı ... Turizm Seyahat Acentası San.Tic.A.Ş'nin iş Kolu Kodunun:...-Seyahat Acentesi faaliyetleri havayolu, denizyolu ,karayolu demir yolu ulaşımı için bilet rezervasyon işlemleri ve bilet satışı ,seyahat, tur ulaşım ve konaklama hizmetlerinin toptan ve perakende satışı v.b) olduğu 2- ... KURUMUN'dan gelen bilgilere göre davacı taraf ... Turizm Taşımacılık Medikal Tekstil Gıda San.ve Tic.Ltd.Şti 'nin işin Mahiyeti bölümünde ise: TURİZM SEYAHAT BÜROSU olduğu, Davadışı ... Turizm Seyahat Acentası San.Tic.A.Ş'nin İşin Mahiyeti bölümünde SEYAHAT ACENTESİ olduğu 3-Davalı taraf ...'in davacı şirket tarafından dava dilekçesi ekinde sunulan Davacı işyerinden 02.04.2022 tarihli “İşten Ayrılış Bildirgesi “ne göre “Meslek adı ve Kodu”bölümünde meslek kodununun ... Turizm Danışma Elemanı olduğu ,davalı taraf ...'in 17.03.2023 tarihli ... Uzun Vade Hizmet dökümünde Meslek Kodu bölümünün boş olması bilgi verilmemiş olması nedeniyle Sak dan gelecek bilgi dahilinde davacı şirketten ayrıldıktan sonra aynı İş Meslek kodu ile çalışıp çalışmadığı tespitinin yapılabileceği 4-Davacı taraf ... Turizm Taşımacılık Medikal Tekstil Gıda San.ve Tic.Ltd.Şti 'nin ve Davadışı ... Turizm Seyahat Acentası San.Tic.A.Ş'nin bağlı bulunduğu Vergi Dairesi Müdürlüklerinden FAALİYET KODU VE FAALİYET ADI bilgileri istenerek işyerlerinin aynı faaliyet alanında oldukları tespitinin yapılmasında faydalı olacağı görüş ve kanaatine varılmıştır." bildirmiştir.Akabinde ilgili yerlere müzekkeler yazılarak eksiklikler giderilmiş ve ek rapor düzenlenmesi amacıyla dosya aynı bilirkişilere tevdi edilmiştir. Bilirkişinin 14.02.2024 tarihli ek raporunda " 1- ... KURUMUN'dan gelen bilgilere göre davacı taraf ... Turizm Taşımacılık Medikal Tekstil Gıda San.ve Tic.Ltd.Şti 'nin ... Sigorta İş Kolunun 702202-İşletme ve diğer idari danışmanlık faaliyetleri (bir organizasyonun stratejik ,mali ,pazarlamaüretim iş süreçleri ,proje vb.yönetim hizmetleri ile ticari marka imtiyaz konularında danışmanlık) olduğu,Davadışı ... Turizm Seyahat Acentası San.Tic.A.Ş'nin iş Kolu Kodunun:...-Seyahat Acentası faaliyetlerifhavayolu,denizyolu ,karayolu demir yolu ulaşımı için bilet rezervasyon işlemleri ve bilet satışı ,seyahat, tur ulaşım ve konaklama hizmetlerinin toptan ve perakende satışı v.b) olduğu 2- ... KURUMUN'dan gelen bilgilere göre davacı taraf ... Turizm Taşımacılık Medikal Tekstil Gıda San.ve Tic.Ltd.Şti 'nin işin Mahiyeti bölümünde ise: TURİZM SEYAHAT BÜROSU olduğu, Davadışı ... Turizm Seyahat Acentası San.Tic.A.Ş'nin İşin Mahiyeti bölümünde SEYAHAT ACENTESİ olduğu 3- Davalı ...'in davacı işyeri ... Turizm Taşımacılık Medikal Tekstil Gıda San.ve Tic.Ltd.Şti' tarafından Sosyal Sigortalar Kurumuna bildirilen Meslek Kodu ile davadışı ... Turizm Seyahat Acentası San.Tic.A.Ş' tarafından Sosyal Sigortalar Kurumuna bildirilen Meslek Kodu farklı olmasına rağmen her iki meslek kodu ile çalışacak personelin iş tanımı ve görevleri arasında özellikle Rezarvasyon yapmak görevinin ortak olduğu,4-. ... Vergi Dairesi Başkanlığı ,Gelir Kanunları Usul ve Tahsilat Grup Müdürlüğü'nden 03.11.2023 tarihinde gelen cevap müzekkeresi incelendiğinde davacı taraf ... Turizm Taşımacılık Medikal Tekstil Gıda San.ve Tic.Ltd.Şti 'nin ve Davadışı ... Turizm Seyahat Acentası San.Tic.A.Ş'nin aynı şekilde Faaliyet Kodunun da aynı şekilde ...-Seyahat Acentesi Faaliyetleri (hava yolu, deniz yolu, kara yolu, demir yolu ulaşımı için bilet rezervasyon işlemleri ve bilet satışı, seyahat, tur, ulaşım ve konaklama hizmetlerinin toptan veya perakende satışı, vb.) olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. " şeklinde görüşlerini ileri sürmüştür. TBK 445. Maddesi "Rekabet yasağı, işçinin ekonomik geleceğini hakkaniyete aykırı olarak tehlikeye düşürecek biçimde yer, zaman ve işlerin türü bakımından uygun olmayan sınırlamalar içeremez ve süresi, özel durum ve koşullar dışında iki yılı aşamaz." şeklindedir.Taraflar arasındaki iş sözleşmesinin 10. Maddesinde rekabet yasağı ve cezai şart düzenlemesi yapılmıştır. Bu düzenlemeye göre davalı, davacıya ait işyerinden ayrılması halinde 2 yıl süre ile olarak ... ili sınırları içerisinde davacı ile rekabet halinde olan gerçek veya tüzel kişilerin çalışanı olamayacağı hüküm altına alınmıştır. Nitekim bu düzenleme TBK 445. Maddesinde öngörülen biçime uygun olup geçerli bir rekabet yasağı sözleşmesidir. Bilirkişi raporundan da anlaşılacağı üzere davalının sonrasında çalıştığı işyerinin de davacı ile aynı alanda faaliyet gösterdiği anlaşıldığından, davacı rekabet yasağı sözleşmesi dikkate alınarak öngörülen cezai şarta hak kazanmaktadır.Türk Borçlar Kanunu 182. Maddesinin 3. Fıkrası "Hâkim, aşırı gördüğü ceza koşulunu kendiliğinden indirir" şeklinde olup, cezai şartın indirilmesi konusunda hakime takdir yetkisi tanımaktadır.Somut olayda davalının işten ayrıldıktan sonra gerçekten de uzunca bir süre motokuryelik yaptığı, sonrasında dava dışı şirkette çalışmaya başladığı, davacının nitelikli işçi olmadığı, önceki çalıştığı şirketin önemli sırlarına hakim olmasının mümkün olmadığı, davalının kazancı da dikatte alındığında öngörülen cezai şartın fahiş olduğu, mahkememizce cezai şartın 2 aylık maaş tutarına indirilmesinin hakkaniyete daha uygun olacağı gözetilerek davanın 11.537,14 TL yönünden kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir. Yapılan indirim hakkaniyet indirimi niteliğinde olduğundan davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmemiştir.Yine HMK 305/A maddesi "Taraflardan her biri, nihaî kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde, yargılamada ileri sürülmesine veya kendiliğinden hükme geçirilmesi gerekli olmasına rağmen hakkında tamamen veya kısmen karar verilmeyen hususlarda, ek karar verilmesini isteyebilir. Bu karara karşı kanun yoluna başvurulabilir." şeklinde olup, davacının dava dilekçesinde faiz talep ettiği fakat mahkememiz kısa kararında faize ilişkin olumlu yahut olumsuz bir hüküm verilmediği anlaşılmakla, davacının da faize hükmedilmesi yönünde dosyaya sunduğu dilekçesi de gözetilerek, faiz yönünden hükmün tamamlanması yoluna gidilmiş ve hükmedilen cezai şart alacağına dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine hükmedilmiştir. Davacının dilekçesini henüz gerekçeli karar yazılmadan sunduğu anlaşılmakla, ek karar yazılmaksızın hükmün tamamlanması gerekçeli karar vasıtasıyla yapılmıştır.Açıklanan nedenlerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; 11.537,14-TL cezai şartın "dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte" davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, 2-Harçlar yasası gereği alınması gereken 788,10-TL harcın peşin alınan 1.130,93-TL harçtan mahsubu ile bakiye 342,83-TL'nin istemi halinde davacıya iadesine, 3-7155 Sayılı Kanunun 23.maddesi ile 6155 Sayılı Kanun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 3.120,00-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine, 4-Davacı tarafından yapılan 1.896,75-TL yargılama gideri, 788,10-TL peşin harç, 179,90-TL başvurma harcı toplamı olan 2.864,75-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 5-Davacı vekili lehine takdir edilen karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca hesaplanan 11.537,14-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatırılan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine, Dair gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzlerine karşı açıkça okundu anlatıldı. 26/09/2024 Katip ... ✍e-imzalı Hakim ... ✍e-imzalı