İlk Derece Mahkemesi · Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/349 E. 2022/1073 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2021/349
- Karar No
- 2022/1073
- Karar Tarihi
TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2021/ KARAR NO : 2022/ HAKİM : KATİP : DAVACI : ... VEKİLİ : Av. DAVALI : ... VEKİLİ : Av. DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 11/05/2021 KARAR TARİHİ : 20/10/2022 Mahkememizde açılan davanın açık muhakemesi sonunda ; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin polyester iplik üreticisi olduğunu, davalı şirketin müvekkili şirketinden ayrı yarı tarihlerde ve ayrı ayrı tutarlarda 120 gün vadeli olarak tekstüre iplik satın aldığını, müvekkili şirketin ürettiği polyester ipliğin hammaddesi petrol ürürü olduğu için fiyatların dolar endeksli olduğunu, bu nedenle piyasada iplik satışlarının dolar cinsinden yapıldığını, alacağa dair fatura içeriklerinde döviz değeri ve döviz kurunun açıkça yazdığını, Vergi Usul Kanunu 215/2-a bendine göre tanzim edilecek tüm kayıt ve belgelerde ... para birimi kullanılmasının yasal zorunluluk olduğundan dolar değerinin yanında tüm faturaların düzenlendiği tarihlerdeki ... yazıldığını, dilekçe ekinde sunulduğu faturalarda ve cari hesap ekstre dökümünde görüleceği üzere davalı tarafça bakiye borç ödenmediğini, davalı şirkete borcunu ödemesi konusunda harici yapılan iyi niyetli girişimlerin sonuç vermediğini, ... 1. İcra Müdürlüğünün 2019/... E. sayılı takip dosyasında 14/01/2019 tarihinde ödeme emri tebliğ edilen davalının haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz ettiğini ve takibi durdurduğunu, bu takip dosyası hakkında açılmış bir itirazın iptali davasının mevcut olmadığını, bu nedenle müvekkilinin alacaklı olduğu 10.997,51 ...'nin ve bu alacağa temerrüt tarihinden itibaren işleyen ve işleyecek bankalarca yıllık dolar mevduatına uygulanan en yüksek faizin tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkili şirketin adres bilgilerine bakıldığında dava açılan mahkemenin yetkisiz olduğunu. Yetkisizlik kararı verilmesi gerekmektedir. Davacı tarafın kendince kur farkına yönelik fatura düzenleyerek müvekkilini borçlandırma gayreti içerisinde olduğunu. Ancak söz konusu kur farkından dolayı müvekkilinin borcunun bulunmamakla birlikte davacı tarafından tanzim edilmiş olan faturalara karşılık iade faturalarının davacı tarafa gönderildiğini. Dolayısıyla müvekkilinin kayıtları irdelendiğinde böyle bir borcun olmadığını. Müvekkili şirket ile karşı tarafın bugüne kadar TL olarak çalıştığını ve bu şekilde ticaret yaptığını. İhtiyati hacze konu borç bulunmadığından yasal koşulları oluşmadan verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılmasının gerektiğini. Bu nedenle davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE: Dava taraflar arasındaki polyester iplik alım satım sözleşmesi ile davacı lehine oluşan kur farklarının faturalandırılması kaynaklı davalının ödemediği iddia olunan 10.997,51 ... nin tahsiline ilişkin alacak davasıdır.Mahkememizce dosya davalı tarafın ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmak üzere talimat yazıldığı dosyanın bilirkişiye teslim edildiği, bilirkişinin ise 23/11/2021 tarihli raporunda ise; "......Dava dosyasında mevcut bilgi ve belgelerin incelenmesi ve yürürlükteki mevzuat hükümleri çerçevesinde yapılan değerlendirmeler sonucu; Davalı, ticari defterlerini zamanında tasdik edildiği, açılış ve kapanışın zamanında usulüne uygun yapıldığı, Davalının ticari defterlerinin yasalara uygun tutulduğu, Davalının resmi ticari defterlerine göre 31.12.2018 tarihi itibari ile davacıya toplam 18.353,31 TL borçlu olduğu, Davalının resmi ticari defterlerinden çıkarılan cari hesap ekstresinin, fatura düzenleme ve ödeme yapılma tarihindeki Merkez Bankası ... kuruna göre yeniden ... bazında hesaplanan borç/alacak hesabına göre davalının davacıya 31.08.2018 tarihi itibari ile toplam 6.891,84 ... borçlu olduğunu ...." bildirdiği anlaşılmıştır. Davacı tarafın ticari defterleri üzerinde inceleme yapmak üzere dosya SMMM bilirkişisi ...'a tevdi edilerek rapor tanzim etmesi istenmiş, bilirkişinin 26/01/2022 tarihli bilirkişi raporunda; "....Davacı taraf.... Mensucat San.Tic.A.Ş' nin 2017- 2018 -2019 yıllarına ait yasal defterleri olan Yevmiye ve Defteri Kebir defterlerinin aylık olarak alınması gereken beratları 6102 sayılı TK nu 64/3 maddesi ve 1 Sıra nolu Elektronik Defter Genel tebliğine göre süresinde yapılmıştır. 2-Davacı taraf ... Mensucat San.Tic.A.Ş'nin 2017- 2018 ve 2019 yıllarına ait yasal defterlerindeki bilgilere göre İcra Takip tarihinde ,Davalı taraf ... Dış Ticaret ve.San. Ltd.Şti' den talebe bağlı olarak toplamda 10.997,52 ... alacaklı olduğu, resmi defter kayıtlarına göre aynı tarihte 44.781,32 TL alacaklı olduğunu....." bildirdiği anlaşılmıştır.Dosyada tarafların bilirkişi raporlarına karşı beyan ve itirazları nedeni ile yeni bir bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiştir. Bilirkişi ...'in 09/06/2022 tarihli raporunda; " Öncelikle Bilirkişi olarak 6754 sayılı Bilirkişi Kanunu kapsamında yapılan irdeleme de sadece olaylar ve rakamlar incelenmiş ve hesaplamalar yapılmıştır. Davacının, kur farkı olarak düzenlediği faturalar ile ilgili yönetmeliklere uygun olup, olmadığına ilişkin hususlarda hukuki değerlendirme yapılmayacağı, bu konunun Takdirinin Sayın Mahkemeye ait olduğu, 2- Davacının davalıya TL Kur Dönüşüm Kaydı, Kur Farkı Dekontu, Kur Farkı Açıklamasıyla ve çeklerin alım tarihindeki kur değerlerinden kaynaklı toplamda 12.247.84 ... ve 67.562,73 TL alacak kaydı yansıttığı, Davalı taraf; Davacının davalıya TL Kur Dönüşüm Kaydı, Kur Farkı Dekontu, Kur Farkı açıklamasıyla ve çeklerin alım tarihindeki kur değerlerinden kaynaklı toplamda 41.134,72 TL tutarı kayıtlarına yansıttığı, 3- Davacının kayıtlarından davacının davalıya düzenlediği, “TL ÇEK KUR DÖNÜŞÜM KAYDI, KUR FARKI FATURALARARI “ çıkarıldığında Davacının satış ve tahsilatları sonucunda: davacının davalıya 1.250,32 ... ve 22.781,41 TL borçlu göründüğünü" bildirdiği anlaşılmıştır.... 19. Hukuk Dairesi'nin 05.12.2019 Tarih, 2018/... Esas ve 2019/... Karar sayılı kararında kur farkı istenebilmesinin şartları " .....Dava kur farkı alacağından kaynaklanmaktadır. Kur farkına esas olan faturalar incelendiğinde, satılan malların döviz karşılığının gösterildiği ve bu nedenle ödeme tarihlerine göre kur farkı istenebileceği anlaşılmaktadır. Ancak malın geri iadesi suretiyle yapılan ödemeler ile çek keşide edilmek suretiyle yapılan ödemelerde kur farkı istenemez. Bono ile yapılan ödemelerde ödeme tarihi, havale ve elden yapılan ödemelerde ise makbuz ve havale tarihi itibariyle kur farkı doğuyorsa bu fark istenebilir. Bu durumda mahkemece bu ilkeye göre yaptırılacak bir hesaba göre karar verilmesi gerekirken tüm ödemeler yönünden kur farkı doğacağına dair bilirkişi raporu hükme esas alınarak yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir. " şeklinde açıklanmıştır. Yine ... 11. Hukuk Dairesi'nin daha yeni tarihli 18/11/2021 Tarih, 2020/ Esas ve 2021/ karar sayılı kararında "....Dava, kur farkı alacağından kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki sözleşmede kararlaştırılan bedel yabancı para cinsinden olup, davacı alacağının tahsili için davalı tarafından verilen çekleri teslim almıştır. Çek bir ödeme vasıtası olup, döviz üzerinden düzenlenmesi mümkün olduğu gibi, bedel hanesi verildiği andaki döviz satış kuru üzerinden hesap edilerek de doldurulabilir. Buna rağmen, ödemeyi ... üzerinden çek olarak kabul eden davacının bu aşamadan sonra kur farkı isteyemeyeceğinin kabulü gerekirken, mahkemece delillerin değerlendirilmesinde yanılgıya düşülerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir." şeklinde açıklamalara yer verildiği görülmüştür. Davacı ile davalı arasında yazılı bir kur farkı düzenlemesine dair anlaşma mevcut değildir. Fakat sözleşme neticesinde düzenlenen faturalarda döviz karşılığı gösterildiğinden kur farkı istenebileceği kabul edilmeli ise de, davacı ile davalı arasındaki ticari ilişkide bilirkişi ... tarafından hazırlanan 09/06/2022 Tarihli ek rapordaki tespitlere göre davacı tarafından tüm tahsilatların çek ile yapıldığı tespit edilmiştir. ...'ın yerleşik uygulaması haline gelmiş yukarıda zikredilen kararlardan da anlaşılacağı üzere, çekle kabul edilen ödemeler sebebiyle kur farkı talep edilemeyeceği açık olduğundan, davacının kur farkı talebi içerikli bu davasının reddi gerekmiştir. Açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ; 1-Davanın REDDİNE, 2-Harçlar yasası gereği alınması gereken 80,70.-TL harç ile 1.320,00-TL arabuluculuk masrafı toplamı olan 1.400,70.-TL'nin peşin alınan 1.553,74.-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 153,04.-TL'nin istemi halinde davacıya iadesine. 3-Davalı vekili lehine takdir edilen karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca hesaplanan 14.557,01.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 4-Davacı tarafın yapmış olduğu masrafların kendi üzerinde bırakılmasına, 5-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatırılan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine, Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemeleri Nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı açıkça okundu, usulen anlatıldı. 20/10/2022 Katip ✍e-imzalı Hakim ✍e-imzalı