İlk Derece Mahkemesi · Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2014/1005 E. 2018/157 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2014/1005
- Karar No
- 2018/157
- Karar Tarihi
T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2014/1005 KARAR NO : 2018/157 BAŞKAN : ... ... ÜYE : ... ... ÜYE : ... ... KATİP : ... ... DAVACI / KARŞI DAVALI : ... AUTOMOTİV VE SAN. VE TİC. A.Ş. - ... VEKİLİ : Av. ... - ... DAVALI / KARŞI DAVACI : ... -... VEKİLİ : Av. ONUR ÜNAL - Fsm Bulvarı Barış Mahallesi Hamdi Sami Evleri B Blok D:9 16140 Nilüfer/ BURSA DAVA : Alacak DAVA TARİHİ : 08/08/2014 KARAR TARİHİ : 07/02/2018 YAZIM TARİHİ : 23/02/2018 Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA;Davacı-karşı davalı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; davalı firma ile müvekkili şirketin RA-KAF-2014-000914 sipariş numarası ile 2 adet V 363 delik delme makinesinin davalı şirketin 25/12/2013 tarihli sipariş talebi ve talepteki koşulları doğrultusunda TS-03.08.0035 ..." Üretim&Kontrol Aracı Teknik Şartnamesi" uygun olacak şeklide 06/03/2014 tarihinde teslimi konusunda anlaştıklarını, davalı şirkete sipariş anlaşması doğrultusunda taahhüt edilen şirket ödemelerinin yerine getirildiğini ve toplamda 68.000 Euro ödendiğini, kalan 17.000 Euro'nun ise final kabulü aşamasında ödeneceğini, ancak davalı firmanın anlaşmada belirtilen 06/03/2014 tarihine kadar makineleri şartnameye uygun teslim edemediğini, makinelerin şartnameye uygun çalışmadığı için makinelerin final kabulünün yapılmadığı gibi bakiye ücretin ödenmediğini, sözleşme konusu makinelerin parça başına 22-24 sn ortalama çevrim süresinde üretim yapması gerekirken, makinelerin parça başına en az 60 sn'de üretim yapabildiği, yine makinelerde talaş sarma probleminden dolayı her makinede bir operatör yerine iki operatör çalıştığını ve müvekkilinin üç vardiyada altı operatör çalıştırmak zorunda kaldığını, ayrıca makinelerdeki verimsizlik nedeniyle üretim ve kalite kontrolü için fazladan zaman ve işçilik harcandığından parçaların ince kontrolü ve elle düzeltilmesiin gerekmekte olduğunu, davalının müvekkilini devamlı oyaladığı gibi ilave 3,5 ay süre ve 70.000 Euro talep ettiğini, makinelerin randımanlı çalıştırılamadığından müvekkilinin sözleşmeyi fesih ettiğini ve bu durumun Bursa 10.Noterliğinin 25/07/2014 tarih, 030724 yevmiye sayılı ihbarnamesi ile bildirildiğini, dava konusunun RA-KAF-2014-000914 sipariş numaralı 2 adet V 363 delik delme makinesinin olduğunu, davalı şirkete yapılan ve istirdadı talep edilen 68.000 Euro ile taraflar arasındaki ticari münasebet nedeniyle müvekkili şirketin uğradığı 42.363 Euro zararın ödeme tarihinden itibaren talep ve dava edilmiştir. Davalı/karşı davacı vekili dilekçesinde özetle;taraflar arasındaki ilişkinin satım sözleşmesi değil, TBK'nun 470.vd.maddeleri gereğince eser sözleşmesi olduğunu, davalı ile davacı arasındaki ilişkinin eser sözleşmesi ve sürekli borç ilişkilerini doğuran bir edim olması sebebiyle feshin ileriye etkili olabileceğini, davalı tarafından yapılan makinenin yüksek ve yoğun bir tasarım-emek ve mühendislik neticesinde yapıldığını, bu makinenin iade edilmesinin emek ve servetin harcanması anlamına geleceğini, davacının 3 ay kadar makineleri elinde tuttuktan sonra bunları iade etmesinin doğru olmadığını, eserin ayıplı olmasının "iş sahibinin talimatlarından kaynaklandığını" ve imal ettiği makinelerin "işleyeceği parçaların" kendisine sözleşmede taahhüt edilen parçalardan farklı olduğunu, davalının kusuru durumunda ücretten indirim yapılması gerektiğini, dava konusu makinelerin davacı tarafça ibraz edilen belgelere göre 06/03/2014 teslim tarihinden 11 gün sonra yani 17/03/2014 tarihinde 35 sn devir hızına ulaştığını, sadece 11 saniye kalmasına rağmen neden bunun başarılamadığını anlamadığını, davacının RA-KAF 2014-00014 kod-1 taahhüt etmiş olduğunu, davalının da ön referans deliği açabilecek ve aynı sürate ulaşabilecek şekilde makineyi geliştirmesini istediğini, saniyelerin konu edildiği sektörde davacının 4 ay kadar beklemesinin mantıklı olmadığını, 1166 saat ve 305 ziyaretin servis hizmeti için değil, revizyon talepleri için yapıldığını, davacının ön referans delikli malzeme teslim etmemesi sebebiyle makinenin 24 sn'lik süreye ulaşamadığını, davacının talebi ile davalının revizasyon yapmak zorunda kaldığını, davacının 68.000 Euro'luk talebinin doğru olmadığını, 49.889 Euro'luk talebin belgeye dayanmadığını, işçilik ücretlerinin de gerçeği yansıtmadığını, 17/03/2014 tarihli e mailde talaş sarma problemlerinin davalıya atfedilemeyeceğini, malın sağlıklı üretilememesine dayalı iddianın doğru olmadığını, makinelerin makineye seri halde verilen bir küçük araç yedek parçasına delik açmaktan ibaret olduğunu, böyle bir makinenin bu kadar hatalı parça çıkarmasının da mümkün olmadığını, hem parça hem de personel bedeli istemenin mantıksız olduğunu, demek ki personelin işini yapmadığını, makinenin kullandıkça eskiyeceği ve parçalarının yenileneceğini, buna da sarf malzemesi denildiğini, davacının sözleşme gereğince davalıya vermesi gereken ön referans delikli parçayı vermediğini, tek delik açma, matkap ucu değiştirme vb işlemlerin süreyi arttırdığını, davalının kendi kusurundan kaynaklanan bir hak iddia edemeyeceğini, nakliyede gecikme olduğuna dair de herhangi bir belge olmadığını, parça bedellerinin de kabul edilemeyeceğini, işletmenin durması nedeniyle ortaya çıkan zararın dolaylı zarar olduğunu, davacının ise sadece doğrudan zararları talep edebileceğini, teslimatın 17/03/2014 tarihinde yapıldığını, bu sebeple 1.870 Euro'dan fazla talepte bulunulamayacağını, gecikmenin ön referans delikli malzeme (sözleşme 3.sayfa sondan bir önceki satırda "body referans deliği kullanılara fix parça delme operasyonu gerçekleştirilebilecektir) ibaresinin açık olduğunu, bunu sağlamadığı için gecikme olabileceğini, davanın reddine karar verilmesini, sözleşmenin geriye etkili değil geleceğe yönelik olarak feshine karar verilmesini ve varsa kusur oranında makine bedelinden indirim yapılmasına, davacı yedinde bırakılmasını talep etmiştir. Karşı dava yönünden ise; dava konusu makine dışında da taraflar arasında başka ticari ilişkilerinde mevcut olduğunu, RA-KAF-2014-000914 numaralı makineler yönünden bakiye alacağı miktarın 32.300 Euro olduğunu, RA-KAF-2014-000914 numaralı makine için ... firmasının ön referans delikli parça sağlamadığı için BARİDA'dan talepte bulunduğunu, parçaların işlenmesi neticesinde ... firmasından 45.651,33 Euro alacakları olduğunu, bu bedelin ... tarafından ödenmediğini, ihtarnamede ise 76.786 Euro talep edildiğini, oysa daha sonra 840 adet ek parça daha işlendiğini, RA-KAF 2015-001058 numaralı makine yönünden ... firmasının tasarım onayı yaptığını, buna göre 27/06/2014 tarihinde ödemesi gereken %30'luk ödemeyi yapmadığını, şimdilik 14.832,60 Euro'nun ... firmasından tahsiline karar verilmesini talep ettiklerini, RA-KAF-2015-00915 numaralı makine ile ilgili olarak teslimat aşamasında %40 ödeme yapılması gerektiğini, teslimatın yapıldığını, ancak %40'lık ödemenin yapılmadığını, BARİDA'nın üzerine düşen yükümlülüğü ifa ettiğini ancak ... firmasının üzerine düşen yükümlülüğü ihlal ettiğini, bu sebeple 54.600 Euro mal bedelinin tamamını talep ettiklerini, RA-KAF-2014-000656 ve RA-KAF 2014-000788 numaralı makineler için de ... firmasının ödeme yapmadığını, bunlardan KDV dahil 69.502 Euro ödeyeceği yerde sadece 41.120 Euro ödediğini, kalan 22.382 Euro'nun ödenmediğini, BARİDA ile ... arasında 312.885,93 Euro'luk anlaşma yapıldığını, bu güne kadar tahsil edilen paranın 143.120 Euro olduğunu, karşı davada talep edilen bedelin 169.765,93 Euro olduğunu, ana davanın reddine, karşı davada ödenmeyen alacaklar bakımından faiz taleplerinin sözleşmelerde belirtilen tarihlerinde veya belirli olmayanlarda ihtarname tarihlerinden itibaren tüm yasal hakları saklı kalmak üzere 20.000 Euro'nun ödenmesini talep ve dava etmiştir. KANITLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME; Dava ve karşı dava ;taraflar arasındaki 4 adet eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak ve ayıp iddiasına dayalı tazminat davasıdır. Bursa 2.Asliye Hukuk Mah.'nin 2014/31 D.iş sayılı dosyasında, C292 EOL (End Of Line Makinesi) C292 EOL 2.Markalama Makinesi, V363 RCDH (Arka Menteşe, 2 adet %100 Açı ve Tork Kontrolü EOL makineleri ile ilgili bilirkişi makine mühendisi Muhammet Çelebi tarafından 19/08/2014 tarihinde rapor tanzim edilmiş olup; raporda sonuç olarak makinelerin; ... Teknik Şartnamesine ve sipariş sözleşmesine uygun üretilmediği, makinelerin eksik ve hataların tümünün tespiti ile bu eksikliklerin giderilmesinin 30 iş gününde mümkün olabileceği, maliyetinin ise bu makinelerin noksanlıklarının giderilerek ve ayarı yapılarak tam randımanlı çalışır duruma getirecek firmalardan teklif almak suretiyle tespitinin daha sağlıklı olabileceği beyan edilmiştir. Bursa 6.İcra Müdürlüğünün 2014/8355 sayılı dosyası ile ... tarafından BARİDA Mühendislik hakkında 656.043,63 TL'lık alacak istemiyle icra takibi yapılmıştır.Barida Mühendislik tarafından bu takibe itiraz edilmiştir. Davacı/karşı davalı vekili dilekçesinde hurda değerine ilişkin kayıt ve belgeleri, muhataba gönderilen ihtarname örneklerini ibraz etmiştir. Davacı tanıları Uğur Ahmet ve ... duruşmada dinlenmiş,davalı tanığı ... ise davalı şirket yetkilisi olduğundan tanık olarak dinlenememiştir. Davalı/karşı davacı vekili 06/01/2016 tarihli dilekçesi ekinde DEÜ Hukuk Fakültesinde görevli olan Prof. Dr. Sevilay Uzunallı'nın dosya ile ilgili hazırladığı uzman görüşünü ibraz etmiştir.Uzman görüşünde özetle; taraflar arasındaki ilişkinin eser sözleşmesinden kaynaklandığı, asıl davaya konu delik delme makinesinin ... Teknik Şartnamesinde istenen seviyeye çok yakın olduğunu, makinenin işleyeceği parçaların ve makinenin teknik bilirkişi tarafından incelenmesi gerektiği, ayıbın sahibinden kaynaklanmaması gerektiğini, ...'in teknik şartnamesine göre, menteşe uygun açı ve pozisyona getirilip, makine onay sinyalini verdikten sonra body referans deliği kullanılarak fix parça delme operasyonu gerçekleştireceğini, davalı ...nin, davacı ... A.Ş'nin kullandığı malzeme nedeniyle bu operasyonun gerçekleşmediğini, sorun yaşandığını iddia etmekte olduğunun bunun teknik değerlendirmede aydınlatılması gerektiğini, ayıbın münhasıran iş sahibinin talimatından veya ona yüklenebilen herhangi bir sebepten kaynaklanması halinde artık iş sahibinin yükleniciye karşı ayıptan doğan haklarını ileri süremeyeceğini, eserin ayıplı olup olmadığı noktasında önemli olanın teslim tarihi olduğunu, teslimden sonraki kötüleşmenin (kaynadığını teslim anında eserde mevcut bir ayıp oluşturmadığı sürece) yüklenicinin sorumluluğunu doğurmayacağını, iş sahibinin sözleşmeden dönebilmesi için TBK'nun 475/1.maddesi gereğince eserin iş sahibinin kullanamayacağı veya nısfet kaidesine göre kabule zorlanamayacağı derecede ayıplı olması gerektiğini, eserdeki ayıbın giderilmesi mümkün ise bu durumda ayıbın giderilmesini isteme hakkının kullanılmasının gerektiğini,uyuşmazlığa konu olayda teslim edilen makinelerin iş sahibinin kullanamayacağı veya hakkaniyet kurallarına göre kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı olmadığının anlaşıldığını, ...'in ayıp nedeniyle sözleşmeden dönemeyeceği, ancak fesih edebileceğini, Barida tarafından yapılan imalat gözönüne alındığında geçmişe etkili fesih yapmanın adaletli olmayacağını, ...'in 25/07/2014 tarihinde çektiği ihtarnamede makineleri Aralık 2014 tarihinde teslim etmeye hazır olduğunu beyan ettiğini, bu makinelerle üretime devam ettiğini, bu durumda sözleşmenin geçmişe etkili olarak fesih edilmesinin doğru olmadığını, ancak fesih anına kadar yapılan iş ve imalatların Barida Mühendislik firmasına ödenmesi gerektiğini, iş sahibinin onarım istediğini, Barida'nın da yaptığı ziyaret ve çalışmalar neticesinde bu yükümlülüğünü ifa ettiğini, kaldı ki 1166 saatlik teknik desteğin servis değil makine revizyonu için yapılmasının kuvvetli bir ihtimal olduğunu, 6 Mart 2014 tarihinde teslim edilmesi gereken makine için 24 Temmuz 2014 tarihinde ihtar ile Aralık 2014 tarihinde teslim edilecek demenin mantıklı olmadığını ve bunun makul bir süre olmadığını,davacının kullandığı hakka göre olumlu veya olumsuz zararını istemesi gerektiğini, her ikisini aynı anda talep edemeyeceğini, iş sahibinin ücret indirimi veya ayıbın giderilmesi haklarını kullanması halinde olumlu zarar isteyebileceğini, sözleşmeden dönme halinde ise sadece olumsuz zararını talep edebileceğini, iş sahibinin talep ettiği zararla iddia ettiği ayıp arasında uygun illiyet bağı bulunması gerektiğini, operatörden kaynaklanan veya davacının malzemesinden kaynaklanan hataların davalı ... firmasına yüklenemeyeceğini, ifadan vazgeçerek olumlu zararının tazminini talep eden davacının cezai şart istemeyeceğini, zira TBK'nun 179/II'de alacaklının asıl borçla birlikte cezai şartın ifasını isteyebileceğini, makinelerdeki hataların 30 gün içinde giderilebilir nitelikte bulunması sebebiyle iş sahibinin işbirliği külfetini yerine getirmediğinin anlaşıldığını, karşı dava yönünden eserin ayıplı olmasının borcun muaccel olmasına engel hali olmadığını, RA-KAF- 205-001058 sayılı makinenin 12/05/2014 tarihinde teslim tarihinin öngörüldüğünü, bu makinenin asıl dava konusu olan RA-KAF-2014-000914 numaralı makineden sonraki bir tarihte sipariş verildiğini, tasarım onayında %30 ödeme yapılması gerektiğini, tasarım onayının dosyada mevcut olduğunu,TBK'nun 484.madde gereğince iş sahibinin eserin tamamlanmasından önce yapılmış olan kısmın karşılığını ödemek ve yüklenicinin bütün zararlarını gidermek koşuluyla sözleşmeyi fesih edebileceğini, diğer makinelerin de ... elinde olduğunu ve 30 iş günü içeriinde tamir edilebilme olanakları olduğunu,bu durumda ... firmasının sözleşmeden dönme hakkı olmadığını, RA-KAF 2014-000914 kodlu makineler yönünden kalan makine bedeli olan 32.000 Euro'nun, RA-KAF 2015-001058 kodlu makine tasarım onayı verildiğinden % 30'luk bedel olan 14.382,60 Euro'nun, RA-KAF-2014-000915 kodlu makinenin teslimi gerçekleştiğinden bu aşamada makine bedelinin %40'ınödenmesi, RA-KAF 2014-000656 kodlu makine ve RAK-KAF-2014-000788 kodlu makine yönünden ödenmeyen bedel olan 22.382 Euro'nun Barida'ya ödenmesi gerektiğini, yüklenici Barida'nın TBK'nun 97.maddeye göre iş sahibi bedel ödeme borcunu ifa edinceye kadar ödemezlik defini kullanarak işin yürütülmesini durdurma hakkına sahip olduğunu, iş sahibinin teknik eksikliklere dayanarak sipariş verdiği makinelerin bedelini ödeme borcundan kurtulamayacağını beyan etmiştir. Davalı/karşı davacı ... tarafından 28/08/2014 tarihinde Bursa 16.Noterliği aracılığıyla ihtarname çekilmiş ve faturaların muhataba iletilmesi konu başlıklı ihtarname içeriğinde, "Tarafınızla, keşideci müvekkil arasında gerçekleştirilmiş bulunan ticari münasebetler çerçevesinde bir kısım ödemesi yapılan ve kalan ödemeleri beklenen faturalar ile ödemesi hiç bir surette yapılmamış olan faturalar tarafınıza ihtarname ekinde gönderilmektedir." denilmiştir. Dosyaya sunulan ödeme belgelerinde, 28/03/2014 tarihinde Barida Mühendislik firması banka hesabına, 102.503,20 TL.ödeme gönderilmiştir.(Açıklama:Ra-kaf 2014-000914 ra-kaf 2014 000914 tesliminde), 07/2/2014 tarihinde Barida Mühendislik firması banka hesabına 93.241,50 TL.olarak gönderildiği, (bu ödemenin 51.132,60 TL'sı dava konusu makinelerle ilgilidir), 03/01/2014 tarihinde Barida Mühendislik firması banka hesabına 50.464,80 TL.ödeme gönderilmiştir. Bursa 10.Noterliğinin 25/07/2014 tarih ve 30724 yevmiye sayılı ihtarnamesinin incelenmesinde, ... firması tarafından Barida Mühendislik Şti'ne karşı keşide edilerek özetle; satın alınan RA-KAF-2014-000914 numaralı 2 adet V 363 makinenin machinig-delik delme makinesinin süresinde ve TS 03.08.0035 numaralı teknik şartnameye uygun olarak teslim edilmemesi sebebiyle ödenen 68.000 Euro'nun 3 iş günü içerisinde iadesi, muhatabın makineyi iade alması ve zarartazmini talep edilmiştir. Bursa 10.Noterliğinin 04/08/2014 tarih ve 31192 yevmiye sayılı ihtarnamesinde, ... firması tarafından Barida Mühendislik Şti'ne karşı keşide edilerek özetle,Barida firması tarafından keşide edilen Bursa 16.Noterliğinin 32584 yevmiye ve 24/07/2014 tarihli ihtarnamesine yanıt verilerek, RA-KAF-2014-000914 numaralı 2 adet V363 post machining-delik delme makineleri ile RA-KAF-2014-000656 sipariş nolu C292 EQL (end of line) makinesi ve RA-KAF-2014-000915 sipariş nolu V 363 RCDH %100 açı ve tork kontrolü EOL makinelerinin tedariki için anlaşma yapıldığını, bu makinelerden RA-KAF-2014-000914 numaralı 2 adet V363 post machining-delik delme makinelerinin sipariş ve teknik şartnameye uygun süresi içinde teslim edilmediğini, sözleşmenin feshih edildiğini, makinenin ve ödemelerin iadesi ve zararın tazmini için Bursa 10.Noterliğinin 25/07/2014 tarih ve 30724 sayılı ihtarnamesi ile ihtar çekildiğini, ancak ihtarnameye yanıt verilmediğini, diğer makinelerin ise halen teknik şartnameye göre teslim edilmediğini ve çalışmadığını, bu sebeple de onayının yapılmadığını, ödeme yükümlülükleri olmadığı, aksine avans ödemelerinin iadesi gerektiği beyan ve ihtar edilmiştir. Dosya içerisinde bulunan mevcut bilgi ve belgelerin bilirkişilere inceletilmesi neticesinde, bilirkişi heyetinin 16/05/2016 havale tarihli raporunda özetle ve sonuç olarak; taraflar arasındaki hukuki ilişkinin eser sözleşmesi niteliğinde olduğu, tarafların ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin mevcut olduğu, davacı/davalı ticari defter ve belgelerine göre, davacı/davalı tarafından davalı/davacı firmaya 432.106,41 TL.ödeme yapıldığı, karşılığında herhangi bir fatura girişi mevcut olmadığı, davalı/davacı ticari defter ve belgelerine göre, davalı/davacının, davacı/davalı firmadan 432.106,41 TL.ödeme aldığı, bu yönü ile yani tahsilat ve ödeme açısından taraf defterlerindeki kayıtların birbirini doğruladığı, davalı/davacı şirket ticari defter ve belgelerine göre, davalı/davacı yüklenicinin davacı/davalı iş sahibine 908.907,86 TL'lık fatura kestiği, ancak faturaların davacı/davalı iş sahibi şirket kayıtlarında mevcut olmadığı,buna karşılık yüklenici firma kayıtlarına göre 908.307,86 TL'lık fatura karşılığında 432.106,41 TL'lık ödeme alınması nedeniyle iş sahibi firmanın 476.201,45 TL.alacaklı gözükmekte olduğu,1.nolu sözleşme kapsamında asıl dava açısından sözleşmeye konu makinelerin taraflar arasındaki sözleşme gereğince davacı tarafından kullanılacak parçaları ile kullanılmakta olduğu parçaların farklı olduğu, makinelerin sözleşmede belirtilen sürede üretim yapamamasının sebebinin makinalarda davacı tarafından kullanılmakta olan parçalardan kaynaklandığı, davacı tarafın teknik şartnameye aykırı davranması nedeniyle sözleşmeden dönme ve uğradığını iddia ettiği zararları talep etme hakkının olmadığı, ancak talep ettiği zarar kalemlerinden gecikme tazminatını talep edebileceği, 06/03/2014 tarihinde teslim edilmesi gereken makinanın 17/03/2014 tarihinde teslim edilmesi nedeniyle 11 günlük gecikme nedeniyle sözleşme bedelinin %02 si üzerinden hesaplanan toplam 1870 Euro gecikme cezası talep edebileceği, karşı davacının ise bu sözleşme uyarınca sözleşme bedelinden eksik imalatlar nedeniyle %10 indirim olarak hesaplanan 8.500 Euro'nun sözleşmenin bakiye bedeli olan 17.000 Euro'dan düşülmesi suretiyle hesaplanan 7.500 Euro'yu talep edebileceği, davacı tarafa bu sözleşme nedeniyle vermiş olduğu 45.651,33 Euro'luk hizmeti ispat edemediğinden talebin reddinin gerektiği,2.sözleşmenin davacı şirket tarafından tasarım onayı yapıldıktan sonra başka sözleşmelerdeki sorunlara atıf yapılarak sözleşmenin iptal edilmesinin haklı sebebe dayanmadığından davalının tasarım onay kısmına kadar olan 14.832,60 Euroyu ve yapmış olduğu masraf ve kar kaybını talep edebileceği,kar kaybının sözleşmenin %20 si olan 8.200 Euro olarak hesaplandığını,3.sözleşmenin konusu olan makinada ise herhangi bir ayıp veya kusura rastlanılmadığını, bu nedenle davacının bakiye makina bedeli olan 54.600 Euro'dan sorumlu tutulması gerektiği, 4.ve 5.sözleşmelerin konusunu oluşturan makinalarda bazı eksiklik ve ayıpların bulunduğunu, bu nedenle toplam öszleşme bedeli üzerinden %25 oranında hak ve nesafet indirimi yapılması gerektiğini ve bu indirim miktarının her iki sözleşmenin toplam değeri olan 58.900 Euro üzerinden hesaplandığında 14.725 Euro olduğunu ve bu miktarın davalının bakiye alacağı olan 22.382 Euro'dan düşüldüğünde davalının alacağının 7.657 Euro olduğunu belirtmişlerdir. Mahkememizin 22/06/2016 tarihli oturum 1 nolu ara kararı ile tarafların itirazlarının değerlendirilmesi sonucu aldırılan 31/05/2017 havale tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda özetle ve sonuç olarak; davalı/davacı ticari defter ve belgelerine göre davalı/davacının, davacı/davalı firmadan 432.106,41 TL.ödeme alındığı, bu yönü ile yani tahsilat ve ödeme açısından taraf defterlerindeki kayıtların birbirini doğruladığı, davalı/davacı şirket ticari defter ve belgelerine göre davalı/davacı yüklenicinin davacı/davalı iş sahibine 908.907,86 TL.'lık fatura kestiği, ancak faturaların davacı/davalı iş sahibi şirket kayıtlarında mevcut olmadığı, buna karşılık yüklenici firma kayıtlarına göre 908.307,86 TL'lık fatura karşılığında 432.106,41 TL.'lık ödeme alınması nedeniyle iş sahibi firmanın 476.201,45 TL.alacaklı gözükmekte olduğu, asıl dava açısından ... firmasının sözleşmeden dönme şartlarının oluşmadığı, ... firmasının gecikmiş ifa nedeniyle Barida Müh.firmasından 1.870 Euro gecikme tazminatı alacağı olduğu, karşı dava açısından Barida Mühendislik firmasının, hak ve nefaset indirimleri de gözetilerek bakiye alacağının 10,030 Euro olduğu, Barida Müh.firmasının ileri sürdüğü teknik destek kapsamındaki alacak taleplerinin (45.651,33 Euro) ispat edilemediği, 2.sözleşme kapsamında sözleşmenin ... firması tarafından haklı bir neden olmaksızın fesih edilmesi sebebiyle Barida Müh.firmasına ödenmesi gereken bakiye bedelin 8.200 Euro olduğu, 3.sözleşme kapsamında ... firması tarafından Barida Müh.firmasına ödenmesi gereken bakiye bedelin 54.600 Euro olduğu, 4.ve 5.sözleşmeler kapsamında ise, ... firması tarafından Barida Müh.firmasına ödenmesi gereken bakiye bedelin 7.657 Euro olduğu tespit ve kanaatine varılmıştır. Davalı-karşı davacı ... San,. Tic.AŞ.'nin 29/06/2017 havale tarihli ıslah dilekçesi ile; 60.487 Euro karşılığı 28/06/2017 tarihindeki M.B.Satış kuru üzerinden harca esas değer 242.843 TL.olduğu, bu kapsamda 20.000 Euro alacak talebi ile açmış oldukları karşı davalarının 60.487 Euro ıslah ederek toplam alacak taleplerinin 80.487 Euro'na çıkarma zorunluluğunu hasıl olduğu, karşı dava bakımından ıslah taleplerinin kabulü ile toplamda 80.487 Euro'nun ihtarname tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faizi ile davacı/davalı taraftan alınarak müvekkili şirkete ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davacı/karşı davalı, taraflar arasındaki ilişkinin Satım Sözleşmesi olduğunu, buna karşılık davalı/karşı davacı ise taraflar arasındaki ilişkinin Eser Sözleşmesi olduğunu iddia etmektedir. Ancak yapılan iş üretilen malzemeler davacının talebi ve ihtiyaçları doğrultusunda üretildiğinden taraflar arasındaki ilişki eser sözleşmesidir. Taraflar arasında 5 ayrı eser sözleşmesi vardır. 1.Sözleşme; 25/12/2013 tarih ve RA-KAF 2004-000914 numaralı sipariş sözleşmesi gereğince davalı tarafından V363 proje kodu ile RCDH -2 POST MACHİNİNG DELİK DELME makinesi siparişi, 2.Sözleşme;12/05/2014 tarih ve RA-KAF 2015-001058 numaralı sipariş sözleşmesi gereğince V363 ön menteşe EOL açı ve Tork Kontrol Bankoları siparişi, 3.Sözleşme ; 06/01/2014 tarih ve RA-KAF 2015-00915 numaralı sipariş sözleşmesi gereğince RCDH 100 ACI VE TORK KONTROLLÜ EOL makinaları siparişi, 4.Sözleşme;25/10/2013 tarih ve RA-KAF 2014-000656 numaralı sipariş sözleşmesi gereğince C292 kodu ile bir adet makina siparişi, 5.Sözleşme; 20/12/2013 tarih ve RA-KAF 2014-000788 numaralı sipariş sözleşmesi gereğince C292 EOL TEST HATTI MARKALAMA makinası siparişi, sözleşmeleridir. Davacı taraf 1.nolu sözleşmeye dayanarak ;ayıplı ifa nedeniyle ödemiş olduğu 68.000 Euro'nun istirdadı ile uğramış olduğu 43.363 Euro zararının tazminini talep etmiştir. Davalı taraf ise;1.nolu sözleşmeden dolayı ödenmeyen bakiye 32.300 Euro ile bu sözleşmeye istinaden işlenen parçalar nedeniyle 45.651,33 Euro olmak üzere toplam 77.951,33 Euro, 2.nolu sözleşmede talep edilen makinanın tasarım onayı yapılıp %70 i tamamlandıktan sonra sözleşmenin iptal edilmesi nedeniyle makina bedeli olan 14.832,60 Euro'nun, 3.sözleşmede belirtilen makinanın eksiksiz ve ayıpsız teslimine rağmen bedelinin ödenmemesi nedeniyle 54.600 Euro'nun, 4. ve 5. sözleşmelerden ise bakiye 22.361,82 Euro alacaklı olduğunu iddia etmiştir. Aldırılan bilirkişi rapor ve ek raporu usul ve yasaya ve dosya kapsamına uygun olup,gerekçeli ve denetime elverişli bulunduğundan mahkememizce de benimsenerek bu rapor doğrultusunda; 25/12/2013 tarih ve RA-KAF 2004-000914 numaralı sipariş sözleşmesi gereğince davalı tarafından imal edilen V363 proje kodu ile RCDH-2 POST MACHİNİNG DELİK DELME makinesinin sözleşmede belirtilen süreyi aşar şekilde üretim yapmasının makinanın sözleşme uyarınca delik referanslı parça için imal edilmesine rağmen davacı tarafından deliksiz parçalar için kullanılmasından kaynaklandığı, bu durumda davalının kusurundan kaynaklanan bir ayıbın olmadığı ve dolayısıyla davacının sözleşmeyi fesih hakkının olmadığı,davacının ancak gecikme tazminatı talep edebileceği ve sözleşme uyarınca teslim tarihi olan 06/03/2014 tarihinden 11 gün sonra 17/03/2014 tarihinde teslim edildiğinden sözleşme bedelinin %02 si üzerinden hesaplanan toplam 1870 Euro gecikme cezasının davalıdan tahsiline diğer zarar kalemlerine ilişkin talebin reddine, davalı/ karşı davacının ise talepleri yönünden ise, bu sözleşme uyarınca imal edilen makinalarda eksik ve ayıplı imalat bulunduğundan, sözleşme bedelinden eksik imalatlar nedeniyle %10 oranında hak ve nesafet indirimi olarak hesaplanan 10.030 Euro'nun sözleşmenin bakiye bedeli olan 20.060 Euro'dan düşülmesi suretiyle hesaplanan 10.030 Euro'yu talep edebileceği,davalı davacı tarafa bu sözleşme nedeniyle vermiş olduğu 45.651,33 Euro'luk hizmeti ispat edemediğinden talebin reddine karar verilmiştir. 2.sözleşmenin davacı şirket tarafından, tasarım onayı yapıldıktan sonra başka sözleşmelerdeki sorunlara atıf yapılarak iptal edilmesinin haklı sebebe dayanmadığından davalının talep ettiği tasarım onay kısmına kadar olan 14.832,60 Euro'yu sözleşme fesih edildiği için talep edemeyeceği ancak yapmış olduğu masraf ve kar kaybını talep edebileceği, masrafını belgeleyemedinğinden ,sadece kar kaybı hesaplanmış ,kar kaybının sözleşmenin %20 si olan 8.200 Euro olarak hesaplandığından taleple bağlı kalınarak bu sözleşmeden dolayı 8.200 Euro kar kaybına hükmedilmiştir. 3.sözleşmenin konusu olan makinada ise herhangi bir ayıp veya kusura rastlanılmadığından, davacının bakiye makina bedeli olan 54.600 Euro'dan sorumlu tutulması gerektiği anlaşıldığından bu miktarda davalı/karşı davacı alacağı olarak hesaplanmıştır. 4.ve 5.sözleşmelerin konusunu oluşturan makinalarda bazı eksiklik ve ayıpların bulunması nedeniyle toplam sözleşme bedeli üzerinden %25 oranında hak ve nesafet indirimi yapılması gerektiği ve bu indirim miktarının her iki sözleşmenin toplam değeri olan 58.900 Euro üzerinden hesaplandığında 14.725 Euro olduğu ve bu miktarın davalının bakiye alacağı olan 22.382 Euro'dan düşüldüğünde davalının alacağının 7.657 Euro olduğunu anlaşıldığından bu miktarlara hükmedilmiştir. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile; 1.870 EURO gecikme tazminatının aynen veya fiili ödeme günündeki TCMB efektif satış kuru üzerinden hesaplanacak TL karşılığı olarak davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin talebin reddine, a-Alınması gerekli (karar tarihindeki T.C. Merkez Bankası Efektif Satış Kuru üzerinden hesaplanan) 597,71-TL harcın peşin alınan 5.464,25-TL harçtan mahsubu ile bakiye 4.866,54 TL harcın davacıya iadesine, b-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesap olunan 2.180,00-TL.nispi vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine, c-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden red edilen miktarın karar tarihindeki TL karşılığı üzerinden hesaplanan 34.206,41 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine 2-Davalı/karşı davacının davasının KABULÜ ile; toplam 80.487 EURO'nun, 20.000 EURO'sunun 01/09/2014, bakiyesinin ise ıslah tarihi olan 30/06/2017 tarihinden itibaren işletilecek Kamu Bankalarının 1 Yıl Vadeli Euro Cinsinden Mevduata Uyguladığı En Yüksek Faiz Oranı ile birlikte aynen veya fiili ödeme günündeki TCMB efektif satış kuru üzerinden hesaplanacak TL karşılığı ile birlikte davacıdan alınarak davalıya verilmesine, a-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 25.726,55 TL karar harcından, karşılık dava harcı= 976,15 TL+ ıslah harcı=4.147,15 TL.harcın toplamından ibaret 5.123,30 TL harcının mahsubu ile bakiye 20.603,25 TL.harcın davacı/karşı davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, b-Davalı/karşı davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesap olunan 28.496,88-TL.nispi vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalı/karşı davacıya verilmesine, 3-Davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü olan toplam 1.766,05-TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan takdiren 14 TL ile peşin alınan 597,71TL harç toplamından oluşan 611,71 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacı/karşı davalıya verilmesine, 4-Davalı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü yazılı olan toplam 60,00 TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 55,00 TL ile başvurma harcı 25,20 TL,karşı dava harcı 976,15 TL,ıslah harcı 4.147,15 TL olmak üzere toplam 5.203,50 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı/karşı davacıya verilmesine, 5-Davacı ve davalı tarafından peşin olarak yatırılan gider avansından kalan tutarın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıranlarına iadesine, Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 07/02/2018 Başkan ... ¸ Üye ... ¸ Üye ... ¸ Katip ... ¸ ASIL DAVA GİDERLERİ: KARŞILIK DAVA GİDERİ Vekalet harcı : 4,60 TL. Başvurma harcı:25,20 TL. Tebligat : 245,00 TL. Tebligat gideri:35,00 TL. Taksi ücreti :120,00 TL. Müzekkere gideri:21,25 TL. TOPLAM : 1.766,05 TL. Güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır. Aslının aynı olduğu tasdik olunur. ... Katip ... ¸e-imzalıdır.