Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1276 E. 2024/907 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2023/ KARAR NO : 2024/ HAKİM : ... ... KATİP : ... ... DAVACI : ... VEKİLLERİ : Av. Av. DAVALI : ... VEKİLLERİ : Av. Av. DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 02/12/2023 KARAR TARİHİ : 10/09/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 12/11/2024 Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Dava dilekçesinde özetle; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik müvekkili tarafından sipariş edilen sandalyelerin ayıplı olarak üretilmesinden kaynaklı, müvekkili tarafından ödenen sandalye paralarının iadesi ve teknik şartnamede belirtilen cezai şartın ödenmesini talep ve dava etmiştir. Cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin teknik sartnameye uygun olarak üretmiş oldugu tüm ürünlerin,elinde kaldığını,bu ürünlerin üretimi için davalının kendi öz sermeyesini de kullandığını, zarara girdiğini, ürünlerin teslim edilmemesinden dolayı depolama maliyeti konusu da gündeme geldiğini, tüm bu zararlara davacının ürünleri teslim almamasının sebebiyet verdiğini, açıklanan nedenle davanın reddini talep etmiştir. Deliller; Mahkememizce Ağaç İşleri Uzmanı refakate alınarak 24/05/2023 tarihinde Keşfe çıkıldığı anlaşılmaktadır. Ağaç İşleri Bilirkişisi ve Hesap Uzmanı Bilirkişinin Raporunun Sonuç Kısmı: " 1-Taraflar arasında 556 adet, 4 kalem sandalyenin 889.600,00 TL bedel karşılığında teknik şartnamede belirtilen niteliklerde üretilmesi hususunda anlaşma sağlandığı, 2-İş teslim süresinin 01.08.2023 tarihine 25 gün eklenmesi ile 26.08.2023 tarihi olduğu, halihazırda davacı tarafa teslim edilmiş bir ürünün bulunmadığı, Ürünlerin 31.08.2023 tarihinde teslime hazır hale geldiği, teslimde davalıdan kaynaklı olarak 5 günlük gecikmenin söz konusu olduğu, 3-Dosya içerisinde mübrez bilgi ve belgeler ile, Taraflarca karşılıklı olarak ibraz edilen Whatsapp yazışmalarının incelenmesinde, taraflarca daha öncesinde teknik şartname ile kararlaştırılan özelliklerden farklı bir imalat (renk/malzeme/boyu vs.) yapılmasına yönelik olarak, davacı iş sahibi tarafından davalıya verilmiş herhangi bir emir, talimat veya onayın bulunmadığı, 4-Sözleşme Teknik Şartlarından; %12 nemin mevcut olmadığı, ayaklarda kullanılması gereken metal koruyucunun PVC olarak kullanıldığı, koruyucu ile ayağın birleşim detayının hemyüz olmadığı, kullanılan boyanın soyulmaya ve çizilmeye dayanıklı olmadığı, fitillerde ve döşemelerde düzgünlük olmadığı, potlaşmaların ve kayıklıkların mevcut olduğu, kalite ile ilgili pek çok sorunların mevcut olduğu, A-) Bu ayıpların giderimi için %35 nefaset kesintisinin uygun olabileceği; %35 bedel indirimine konu tutarın 889.600,00 x 35% = 311.360,00 TL olabileceği, Bu halde davacı tarafın 5 günlük gecikme için talep edebileceği cezai şart bedelinin 5 x 25.000 = 125.000,00 TL olacağı, B-) Sayın Mahkemenizce davacı tarafın sözleşmeden dönme hakkını kullanmakta haklı olduğunun kabulü halinde ise, ödenmiş olan 266.880,00 TL bedelin davacıya iadesi gerekeceği, ayrıca bir cezai şart talep edilemeyeceği kanaatimdir." şeklindedir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı ayıp iddiasına dayalı bedel iadesi istemine ilişkindir. Davacı iş sahibi, davalı ise yüklenicidir ve taraflar arasında sandalye yapımı işine dair sözleşme akdedilmiştir. Davalının ... Ticaret Odasında ticari işletme kaydı olduğundan tacir olduğu anlaşılmış ve nisbi ticari dava niteliğinde olan davada görevli olan mahkememizce davaya devam olunmuştur. Davacı iş sahibi tarafından davalıya noter kanalıyla ihtarname gönderilmiş ve malların ayıplı olduğundan bahisle ödenen bedelin iadesi istenmiştir. Davacı ödediği bedelin iadesini talep etmekle sözleşmeden dönme iradesini ortaya koymuş ve bu şekilde ayıp ihbarında bulunmuştur. Keza dava dilekçesinde de ödenen bedelin iadesi ile cezai şart talep edilmiştir. Davalı taraf cevap dilekçesinde özetle; yapılan imalatın davacının talimatları doğrultusunda yapıldığı, her hususun davacıya sorulduğu ve davacının onayı ile işlerin bitirildiği, ancak davacının bakiye bedeli ödemediği belirtilmiştir. Taraflar mesajlaşma kayıtlarını ve belge delillerinin tümünü mahkememize sunmuştur.Mahkememizce eser sözleşmesine konu olan sandalyelerin davalının uhdesinde olması sebebiyle refakate Mobilya işlerinde uzman bilirkişi alınarak keşfe çıkılmış ve sandalyeler keşif mahallinde incelenmiştir.Taraflar arasındaki yazılı sözleşmeye göre davalı yüklenici, davacıya 556 adet sandalyeyi üretip teslim edecektir. Davacının bu sandalyeler için davalı yükleniciye 266.880,00 TL ödediği tarafların kabulündedir ve bu husus taraflar arasında uyuşmazlık konusu değildir.Taraflar arasındaki uyuşmazlık; teknik şartname hükümlerinin aksinin kararlaştırılıp kararlaştırılmadığı, davalı yüklenicinin ürettiği sandalyelerin teknik şartname hükümlerine aykırı üretilip üretilmediği ve teknik şartnamenin aksi yazışmalarda kararlaştırılmış ise bu mutabakata aykırı üretim yapılıp yapılmadığı, davalı yüklenicinin ürettiği sandalyelerin ayıplı olup olmadığı, ayıplı üretim söz konusu ise bu ayıbın açık ayıp mı, gizli ayıp mı olduğu, sandalyelerin ayıplı olması halinde, bu sandalyelerin iş sahibi davacının kullanamayacağı veya hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı ya da sözleşme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olup olmadığı, bu bağlamda sözleşmeden dönme şartlarının oluşup oluşmadığı, sözleşmeden dönme şartlarının oluşmaması halinde ayıp oranına göre davacının ne kadar bedelde indirim talep edebileceği, davalının davaya konu sandalyeleri sunulan belge delillerine göre ne zaman teslim etmesi gerektiği, kararlaştırılan süreden sonra sandalyelerin teslim edilip edilmediği, sandalyelerin geç tesliminin söz konusu olmuş olması halinde, bu geç teslimin davacıdan kaynaklanıp kaynaklanmadığı, geç teslimin davacıdan kaynaklanmıyor olması halinde davacının cezai şart alacağı varsa ne kadar olduğu, sözleşmeden dönme şartlarının oluşması halinde davacının ayrıca geç teslimden kaynaklı cezai şart talep edip edemeyeceği, davacının sözleşmeden dönme şartlarının oluşması halinde talep edebileceği ödediği bedel, sözleşmeden dönme şartlarının oluşmaması halinde ayıp oranına göre talep edebileceği bedelde indirim miktarı ile ayrıca geç teslimden kaynaklı cezai şart talep etme hakkı varsa ne kadar cezai şart talep edebileceği hususlarında toplanmaktadır. Uyuşmazlık konuları ayrıntılı belirtilmek suretiyle bilirkişi heyetinden rapor alınmıştır. Bilirkişi raporunda özetle; - Davacı iş sahibinin personelinin 07/09/2023 tarihinde davalının iş yerine gittiği ve sandalyeleri incelediği, 11/09/2023 tarihinde whatsapp üzerinden video paylaşıldığı akabinde projede yapılan hatalar başlıklı 4 sayfalık raporun davacı tarafından tanzim ettirildiği ve davalıya 13/09/2023 tarihinde ihtarname gönderildiği, - Ürünlerin 26/08/2023 tarihinde teslim edilmesi gerektiği ancak davalıdan kaynaklı 5 günlük bir gecikmenin yaşandığı, - Tarafların kararlaştırdıkları cezai şartın ifaya eklenen cezai şart niteliğinde olduğu ve sözleşmeden dönme halinde cezai şartın talep edilemeyeceği,- Dosya kapsamındaki belge delillerinden davacı iş sahibi tarafından teknik şartnamedekinden farklı olarak bir imalat yapılmasına ilişkin davalıya verilen bir emir, talimat ve onayın bulunmadığı, - Davalının ürettiği sandalyelerde sünger ve döşeme hatasının bulunduğu, sandalye ayaklarında kullanılması gereken metal koruyucunun PVC olarak kullanıldığı, koruyucu ile ayağın birleşim detayının hemyüz olmadığı, kullanılan boyanın çizilmeye ve soyulmaya dayanıklı olmadığı, fitillerde ve döşemelerde düzgünlük olmadığı, potlaşmaların ve kayıklıkların mevcut olduğu, - Sözleşmeden dönme şartlarının gerçekleşmediğinin kabul edilmesi halinde % 35 bedelde indirim talep edilebileceği belirtilmiştir. Üretilen sandalyelerde bilirkişi raporunun 10. Sayfasında belirtilen ve 17 kalem halinde sayılan ayıpların niteliği, teknik şartnameye açıkça aykırı üretim yapıldığı hususu ile ayıp oranı birlikte değerlendirildiğinde bu sandalyelerin iş sahibi davacının kullanamayacağı ve hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı olduğu kanaatine varılmıştır. Bu sebeple TBK m.475/1-1 gereğince sözleşmeden dönme şartlarının gerçekleştiği kanaatiyle davacının ödenen bedelin iadesini isteme hakkı olduğu sonucuna varılmıştır. Davacı ihtarnamesinde davalıya ödenen bedelin iadesi için 3 iş günü vermiş ve ihtarname davalıya 22/09/2023'te tebliğ edilmiştir. Bu tarihten 3 iş günü sonrası olan 28/09/2023 tarihinde davalının temerrüde düştüğü mahkememizce kabul edilmiştir.Sonuç olarak; davacı iş sahibinin, eserin hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacak derecede ayıplı olmasından kaynaklı sözleşmeden dönme hakkını kullanabileceği ve ödediği bedelin iadesini temerrüt tarihinden itibaren isteyebileceği, taraflarca kararlaştırılan cezai şartın ifaya eklenen cezai şart niteliğinde olduğu ve sözleşmeden dönülmesi sebebiyle davacının gecikme tazminatı isteme hakkının olmadığı, sandalyelerin davalının uhdesinde olduğu ve davacı tarafından teslim edilecek bir ürün olmadığı kanaatiyle aşağıdaki şekilde ödenen 266.800,00 TL'nin, temerrüt tarihi olan 28/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak, davacıya verilmesine ve davacının cezai şarta ilişkin talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere; 1-Davanın kısmen kabulü ile; 266.800,00 TL'nin, temerrüt tarihi olan 28/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, davacının cezai şarta ilişkin talebinin reddine, 2-Hüküm tarihi itibariyle alınması gereken 18.225,10 TL karar ve ilam harcından 4.984,59 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 13.240,51 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafından yatırılan 4.984,59 TL peşin harcın davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan 269,85 TL başvurma harcı, 3.030,30 TL keşif harcı, 7.400,00 TL bilirkişi ücreti, 2.100,00 TL keşif mahalline ulaşım ücreti ve 352,50 TL posta ve tebligat ücreti olmak üzere toplam 13.152,65 TL yargılama giderinden; davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 12.021,52 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 42.020,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, 7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 17.900,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalıya verilmesine, 8-6325 sayılı Kanunun 18/A maddesinin 12 ve 13. Fıkralarına göre; suç üstü ödeneğinden zorunlu arabulucuya ödenen 3.120,00 TL'nin; 2.851,68 TL'nin davalıdan alınarak, 268,32 TL'sinin davacıdan alınarak, hazineye irat kaydına, 9-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, 10-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına, Dair; kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 10/09/2024 Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır