Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/145 E. 2023/1349 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2021/ KARAR NO: 2023/ HAKİM : ... ... KATİP : ... ... DAVACI : ... VEKİLİ : Av. DAVALI : ... VEKİLİ : Av. DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 18/11/ 2020 KARAR TARİHİ : 14/11/2023 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 22/01/2024 Mahkememizde görülen davanın açık yargılaması sonucunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Dava dilekçesinde özetle; müvekkili İş Makinaları alım satım işiyle uğraşan davalı ... ‘den, ... plakalı Volvo marka L110F tipi, ... Motor Numaralı ... Saşi Numaralı ... Ticaret ve Sanayi Odası ... Seri Numaralı Loder Lastik Tekerlekli Yükleyici 120.000 TL bedel karşılığında ikinci el olarak satın aldığı , satın alma ve beğenme işlemleri esnasında araç çalışır vaziyette olup satıcı müvekkile aracın çalıştığını taahhüt ettiği , bunun üzerine müvekkili Yükleyiciyi almaya karar verdiği , işbu Satım Sözleşmesi Ticari Sözleşme olup Davacı ve Davalı taraf tacir olduğu , müvekkili İş Makinası Satış işlemleri bittikten sonra aracı Satıcı ...'in zilyetliğinde bırakıp bir vinç ve bir tır ayarladığı, ardından İş Makinasını tıra yükleyerek ... ilinden ...'ya götürdüğü , ... ilinde yükleyiciyi çalıştırmaya çalışan müvekkili yükleyicinin çalışmadığını fark ettiği, derhal ... ili Volvo marka yetkili servisine durumu bildirdiği, yetkili servisin aracı yükleyip servise getirmesi gerektiğini beyan etmesi üzerine müvekkili 21.08.2020 tarihinde satın almış olduğu yükleyiciyi yeniden tıra yüklemek suretiyle Volvo yetkili servisine götürdüğü ve teslim ettiği , 17.09.2020 tarihinde Volvo yetkili servisi tarafından müvekkile sunulmuş olan raporda arızanın tespiti için şanzımanın sökülmesi gerektiği '' Yükleyicinin şanzıman kaygan kavrama sensörünün sökülmüş olduğu , Hidrolik Pompa Pwm'nin iptal edilmiş olduğu, yükleyicide olması gereken klima kompresörü ve radyatörünün olmadığı, Klima iç ünitesi ile birlikte ön difaransiyel hararet sensörünün olmadığı, motor yağ seviye sensörünün olmadığı tespit edildiği , ayrıca makinede yağ kaçağının bulunduğunu, arka kayıcı şaft ve ön arka difarensiyelde boşlukların mevcut olduğunu, Silecek hatasının bulunduğu, Difarensiyel Hararet Sensörü'nün eksik olduğu,Mazot el otomatiğinin olmadığı, Tuş tskımının çalışmadığı, Yağ kaçağı ve Seviye Sensörünün değişmesi gerektiği, değişim için motorun sökülmesi gerektiği, ve hidrolik pompa, pwm, şanzıman kaygan kavrama sensörü, ön difarensiyel hararet sensörü'nün müvekkil almadan önce iptal edildiği ayrıca bu eksikliklerin aracın şanzımanının ve motorunun sökülmeden anlaşılmasının mümkün olmadığı iş makinasının tamir olmadan çalışmasının mümkün olmadığı rapor edildiği, her ne kadar alıcı satım anında iş makinasını muayene ve varsa mevcut ayıplarını tespit ile yükümlü olsa da yükleyicide yer alan ayıplar gizli ayıp niteliğinde olup satım anında tespit edilemeyen bu hususlara dair satıcının bilgilendirme yükümlülüğü bulunduğu , iş bu yükümlülüğünü yerine getirmeyen davalı satıcı yüzünden müvekkilini 70.000 TL tamir ve taşıma için ücret ödediği , müvekkili ayıptan dolayı zarara uğradığı , müvekkili satıcı tarafından aldatıldığı, satıcı müvekkile iş makinasını teslim etmeden önce şanzıman kaygan kavrama sensörünü sökmüş, Hidrolik Pompa Pwm yi sökmüş müvekkile o şekilde teslim ettiği , sahibinden.com'da yayınlanan numaralı ilanda yükleyicinin çalışma saatinin 14.500 Saat olarak belirtildiği, müvekkili yükleyiciyi kullanmadığı yalnızca tır ile taşımış çalışmaması nedeniyle derhal Yetkili Servise götürüp teslim ettiği , yetkili Servisin yapmış olduğu testte yükleyicinin gerçek saatinin 18.672 Saat olduğu ortaya çıktığı , müvekkili bu hususta da Davalı tarafından aldatıldığı , mezkur iş makinası için sözü edilen eksiklikler ve çalışma saatinin fazla gösterilmesi gizli ayıp niteliğinde olup müvekkile Volvo Yetkili Servisi tarafından satılan iş makinasının ayıplı olduğu bildirildiği tarih olan 17.09.2020 tarihinde ... 11. Noterliği Yevmiye Numaralı İhtarıyla zararının tahsilini talep ettiği , müvekkili Yükleyiciyi serviste tamir olması nedeniyle 19.08.2020 - 17.09.2020 tarihine kadar kullanamadığı, ticari kazanç kaybına uğradığı , müvekkil defaatle davalıya ulaşmaya çalıştığı, ihtar çekmiş olmasına rağmen davalı herhangi bir karşılık vermediği , ayrıca 19.10.2020 tarihli Arabuluculuk Son Görüşmesinde de anlaşma sağlanamadığı , bu nedenlerle müvekkil tarafından alınmış olan ... plakalı Volvo marka L110F tipi ... Motor Numaralı ... Saşi Numaralı ... Ticaret ve Sanayi Odası ... Seri Numaralı Loder Lastik Tekerlekli Yükleyici'nin ayıplı olması nedeniyle Yükleyicinin tamiri ve taşınması için müvekkil tarafından karşılanmış olan Bilirkişi incelemesi sonucu artırılmak üzere Fazlaya İlişkin Haklarımız Saklı Kalmak Üzere Şimdilik 5.000 TL maddi zararın avans faizi ile birlikte Davalıdan alınarak müvekkile verilmesine karar verilmesini , müvekkil tarafından alınmış olan plakalı Volvo marka L110F tipi ... Motor Numaralı ... Saşi Numaralı ... Ticaret ve Sanayi Odası ... Seri Numaralı Loder Lastik Tekerlekli Yükleyici'nin ayıplı olması nedeniyle Müvekkilin Yükleyicinin tamiri sırasında İş Makinasını kullanamamasından ötürü uğradığı ticari zararın Bilirkişi incelemesi sonucu artırılmak üzere Fazlaya İlişkin Haklarımız Saklı Kalmak Üzere Şimdilik 400 TL maddi zararın avans faizi ile birlikte Davalıdan alınarak müvekkile verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş olduğu görülmüştür. Cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından açılan işbu davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin satmış olduğu iş makinesinin ayıplı olmadığını, makinenin çalışır vaziyette olduğunu, taşıma sırasında dikkatli olmaları gerektiğini ifade ettiklerini, davacı tarafın makineyi deneyip öyle tıra yüklediğini, kamera kayıtlarının mevcut olduğunu, müvekkilinin sattığı malın ayıplı olmadığını, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir. Deliller; ... ... Volvo Yetkili Servisi'ne, ... Vergi Dairesi'ne, ... Ticaret Ve Sanayi Odası Başkanlığı'na, ... Esnaf Ve Sanatkarlar Odaları Birliği Başkanlığı'na yazılan müzekkereye cevap verildiği cevabi yazının dosya arasında olduğu anlaşılmaktadır.Makine mühendisi Bilirkişisinin Raporunun Sonuç Kısmı: "A) İş makinesi satış sözleşmesi incelendiğinde PLAKA NO : ... MODELİ: 2007 MARKASI: VOLVO TİPİ: L11OF CİNSİ: YÜKLEYİCİ MOTOR NO:... ŞAHSE NO: ... SATIŞ BEDELİ: 120.000 KDV DAHİL. MÜLKİYET BELGESİ: ... TİCARET VE SANAYİ ODASINDA VERİLME:... ŞAHSE NO:09/12/2019 Tarihli iş makinesi tescil belgesi B) ... makine otomativ iletişim san .ve. tic. aş firması tarafından 29/08/2020 tarihli servis formunda Tespit sırasında klima kompresörünün radyatör, klima iç ünitesinin olmadığı tespit edilerek makinenin şanzıman ve yağ basıncına bakıldığı (0) olduğu görülmüş. Şanzıman yağ filtresi söküldüğü filtrede çapak olduğu görülmüş şanzımanın sökülmesi gerektiği müşteriye iletildiği, makinanın ... atölyeye gelmesi gerektiği ve makinenin diğer eksiklerinde tam anlamıyla yapılacağı söylenmesi makine atölyeye geldiğinde diğer eksikleri tespit edilecektir. C) 07/09/2020 Tarihli servis raporunda şanzıman parçaları temizlendi. toplama için hazır hale getirildi. Egzoz manifoltu saplamaları, kırık, manifolt söküldü ve toplayıcı silindirleri söküldü, sağ silindir kovanı kazınmış olduğu görüldü. Müşteri tarafından tornacı getirilip kovan söktürüldü. şanzuman soğutucu söküldüğü yenisi yapılacak soğutucu temizlenecek.D) 10/09/2020 Tarihli servis raporunda makinesinin şanzımanı toplandı. montaj için hazır hale geldi, şanzıman montajı yapıldı, .soğutucu müşteri tarafından yaptırılıp takıldı. soğutucu montajı yapıldı motor suyu ve şanzıman yağı dolduruldu. egzoz manifoldu çantaları değiştirilip turbo saplamaları ve contası değişti bam ve toplayıcı tamir takımları değiştirildi. E) AYIPLI MAL : Ambalajında, etiketinde taşıtma ve kullanma kılavuzunda, ya da reklam ve ilanların da yer alan veya satıcı tarafından bildirilen standardında veya teknik düzenlemesinde tespit edilen nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan ya da tahsis veya kullanım amacı bakımından değeri veya tüketicinin ondan beklediği faydaları azaltan veya ortadan kaldıran maddi ,hukuki veya ekonomik eksiklikler içeren AYIPLI MAL olarak kabul edilir. AYIP NEDİR : Tüketicinin kullanmak maksadıyla satın aldığı maldan birinci fıkradan belirtilen hususlardan dolayı tümüyle yada gerçeği gibi yararlanamadığı takdirde o ürün AYIPLI sayılır . ACIK AYIP : ( MADDİ AYIP ) : üründe var olan ve gözle görülebilen yoklama ile tespit edilen ayıplardır.GİZLİ AYIP : dış muayene ile tespit edilemeyen ve kullanma ile ortaya çıkan ayıptır. SONUC: Sayın mahkeme heyetiyle beraber davaya konu araç üzerinde yapılan incelemede aracı inceleme imkanı olmadığından sadece dışardan inceleme yapılmış ve fotoğraflandırılmıştır. Onarım konusunda inceleme yapılamamıştır. " şeklindedir.Makine mühendisi Bilirkişisinin Raporunun Sonuç Kısmı:"1- Yukarıda detayları açıklanan tespitlerden İş Makinasında Ayıplar olduğu , ayıpların gizli ayıp olduğu, 2- Davalının, yukarıda benzer , muadili makine rayiçlerinin bedel araştırmasına göre, aracı piyasa rayicine göre satmadığı ve aracı piyasa değerinden düşüğe sattığı , bu hususun davacının taleplerine bir etkisinin olmadığı kanaatinde olduğumu , 3- Gizli ayıbın giderilmesi için gereken onarım bedelinin, makinaya yapılan servis faturalarından belirlendiği üzere : 41.777,95 ₺ olduğu, 4- Onarım süresince iş makinesinin kullanılmamasından kaynaklı zararın , serviste tamir onarım için kaldığı süreden hareketle tespit edilen süre ve muadili makina serbest piyasa kira bedelleri araştırmasından tespit edilen kira bedelleri değerlendirilerek : 25 Gün X 450,00 TL./gün = 11.250,00 TL. olduğu tespit edilmiştir." şeklindedir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE Dava, ayıplı satıştan kaynaklı onarım bedeli ve kazanç kaybı bedelinin tahsili talebine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davalı satıcı tarafından satılan aracın ayıplı satılıp satılmadığı, ayıbın gizli ayıplı olup olmadığı, ayıp ihbarının yapılıp yapılmadığı noktalarında toplanmaktadır. Satış sözleşmesinden kaynaklı ayıpla ilgili alıcının seçimlik haklarına dair Türk Borçlar Kanunun 227. Maddesinde aynen, "MADDE 227- Satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcı, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:1. Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme.2. Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme.3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme.4. İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme.Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.Satıcı, alıcıya aynı malın ayıpsız bir benzerini hemen vererek ve uğradığı zararın tamamını gidererek seçimlik haklarını kullanmasını önleyebilir.Alıcının, sözleşmeden dönme hakkını kullanması hâlinde, durum bunu haklı göstermiyorsa hâkim, satılanın onarılmasına veya satış bedelinin indirilmesine karar verebilir.Satılanın değerindeki eksiklik satış bedeline çok yakın ise alıcı, ancak sözleşmeden dönme veya satılanın ayıpsız bir benzeriyle değiştirilmesini isteme haklarından birini kullanabilir." hükümleri öngörülmüştür.Davacı bu seçimlik haklardan; onarım bedeli talebinde bulunmuş, ayrıca genel hükümlere tazminat talebi ilgili araç mahrumiyet zararı talebini talep etmiştir. Dava dilekçesinin ekinde; noterde yapılan araç satış sözleşmesi, servis kayıtları ayıp ihbarına ilişkin ihtarname mahkememize sunulmuştur. Cevap dilekçesinin ekinde ise cevabi ihtarname mahkememize sunulmuştur. Mahkememizce dava konusu araca ilişkin onarım belgeleri onarım yapan firmadan müzekkere ile istenerek dosyaya kazandırılmıştır.Mahkememizce dava konusu araç üzerinde keşif yapılması için talimat yazılmış ve keşif sonrasında tanzim edilen bilirkişi raporunda; aracın incelenemediği belirtilmiştir. Davacı vekili 12/12/2022 tarihinde ıslah dilekçesi sunmuş, davalı taraf ıslaha karşı beyan dilekçesi sunmuştur. Davacı tarafın dava konusu aracın onarımını yapması akabinde aracı satması nedeniyle araçta keşif yapılamamış, mahkememizce davacı tarafın sunduğu belge delilleri çerçevesinde bilirkişi raporu aldırılmıştır. Talimat mahkemesince alınan rapor dosyamızda yer alan servis kayıtları ve tüm dosya kapsamı incelenmek suretiyle satış sözleşmesine konu olan iş makinesinde herhangi bir ayıp olup olmadığı, ayıp var ise bu ayıbın açık ayıp mı gizli ayıp mı olduğu, davalının aracı piyasa rayicine göre satıp satmadığı ve aracı piyasa değerinden düşüğe satmış ise bu hususun davacının taleplerine bir etki edip etmediği, gizli ayıp söz konusu ise bu ayıbın giderilmesi için gereken onarım bedeli ve onarım süresince iş makinesinin kullanılmamasından kaynaklı zararın hesaplanması için dosya makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiştir.Bilirkişi raporunda özetle; davacının aracı satın almasından 2 gün sonra yetkili servise teslim ettiği, servis kayıtlarında aracın "Hidrolik Pompa Pwm'nin iptal edilmiş olduğu, yükleyicide olması gereken klima kompresörü ve radyatörünün olmadığı, Klima iç ünitesi ile birlikte ön difaransiyel hararet sensörünün olmadığı, motor yağ seviye sensörünün olmadığı, ayrıca makinede yağ kaçağının bulunduğu, arka kayıcı şaft ve ön arka difarensiyelde boşlukların mevcut olduğu, silecek hatasının bulunduğu, Difarensiyel Hararet Sensörü'nün eksik olduğu, Mazot el otomatiğinin olmadığı, Tuş takımının çalışmadığı, Yağ kaçağı ve Seviye Sensörünün değişmesi gerektiği, Yükleyicinin şanzıman kaygan kavrama sensörünün sökülmüş olduğu, klima kompresörünün radyatör, klima iç ünitesinin olmadığı, makinenin şanzıman ve yağ basıncına bakıldığı sıfır olduğu" tespitlerine yer verildiği, bu bağlamda aracın satın alınmasından hemen iki gün sonra servise götürülmesi ve yapılan işlemler dikkate alındığında aracın gizli ayıplı olarak davacıya satıldığı kanaatine varılmıştır.Davacıya aracın servis tarafından 17/09/2020 tarihinde teslim edildiği ve davacının aynı gün ayıp ihbarında bulunduğu, aracını teslim alan davacının ayıpları tam olarak öğrenmesi ile ayıp ihbarını süresinde yaptığının kabulü gerektiği kanaatine varılmıştır. Davacının aracında yaptığı onarımların toplam bedelinin 41.777,95 TL olduğu, aracın kullanılamamasından kaynaklı zararın ise 11.250,00 TL olduğu, bilirkişi raporunun belge delillerine ve özellikle yetkili servis kayıtlarına göre hazırlanmış olması sebebiyle ayrıntılı ve denetime elverişli olduğu anlaşılmakla; rapor doğrultusunda, davacının ıslahını bilirkişi raporundan önce yapması ve raporda belirlenen miktarların üstünde ıslah yapması nedeniyle davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir. Dava dilekçesinde talep edilen alacak kalemleri için davacının ihtarnamesine verilen cevabi ihtarname gününde davalının temerrüde düştüğü kabul edilmiş ve dava dilekçesinde talep edilen alacak kalemleri için bu tarihten itibaren, bakiye alacak kalemleri için ise ıslah harcının yatırıldığı tarihten itibaren avans faizine hükmedilmiştir. HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere; 1-Davanın Kısmen Kabulü ile; 5.000,00 TL onarım bedelinin 28/09/2020 tarihinden, 36.777,95 TL onarım bedelinin ıslah harcının yatırıldığı 12/12/2022 tarihinden, 400,00 TL kazanç kaybının 28/09/2020 tarihinden ve 10.850,00 TL kazanç kaybının ıslah harcının yatırıldığı 12/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 2-Hüküm tarihi itibariyle alınması gereken 3.622,33 TL karar ve ilam harcından 92,22 TL peşin harç ile 1.111,00 TL ıslah harcından mahsubu ile bakiye 2.419,11‬ TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak, hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafından yatırılan 92,22 TL peşin harç ile 1.111,00 TL ıslah harcının davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan 54,40 TL başvurma harcı, 1.850,00 TL bilirkişi ücreti, 572,75‬ TL posta ve tebligat ücreti, 419,90 TL keşif harcı olmak üzere toplam 2.897,05‬ TL yargılama giderinden; davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 2.194,51 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 17.900,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 ve m.13/2 hükümlerine göre hesaplanan 16.972,05‬ TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalıya verilmesine, 8-6325 sayılı Kanunun 18/A maddesinin 12 ve 13. Fıkralarına göre; suç üstü ödeneğinden zorunlu arabulucuya ödenen 1.320,00 TL'nin davalıdan alınarak, hazineye irat kaydına, 9-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, 10-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına, Dair; kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 14/11/2023 Katip ... Hakim ... e- imzalıdır e-imzalıdır