Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2026/75 E. 2026/237 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2026/75
Karar No
2026/237
Karar Tarihi

T.C. ADANA BAM 22. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2026/75 - 2026/237 T.C. ADANA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 22. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2026/75 KARAR NO : 2026/237

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP :

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 25/09/2023 NUMARASI : 2021/868 Esas 2023/711 Karar

DAVACI : ... VEKİLİ : Av. DAVALI : VEKİLİ : Av. İHBAR OLUNAN : DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali

İSTİNAF KARARININ KARAR TARİHİ : 09/10/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 09/10/2026

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/09/2023 tarih, 2021/868 Esas ve 2023/711 Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ...'ın maliki bulunduğu ... plakalı aracın davacı şirkete ... numaralı trafik zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi ile sigortalandığını, 31.07.2016 tarihinde araç sürücüsü sürücü belgesi olmayan ...'in sevk ve idaresinde iken sebebiyet verdiği trafik kazası neticesinde ... ve ... yaralandığını ve bu nedenle de sürekli olarak malul kaldığını, müvekkillinin ... ve ...'e 20.02.2020 tarihinde 361.672,83 TL tazminat ödediğini, 2918 sayılı KTK.m.95/2 ve ZMMS Poliçe Genel şartlarının B.4. maddesi gereğince sigortalı aracın ehliyetsiz olarak kullanılması halinde sigortacının, sigortalısına rücu edebileceğini, rücu talebi ihtarname ile davalıya bildirilmesine rağmen ödeme yapılmadığını, ....İcra Müdürlüğünün 2020/3891 E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, takibe davalı itiraz ettiğini ve haksız itirazı sonucu takibin durduğunu, itirazın iptali davası açabilmek için dava şartı arabuluculuğa başvurulduğunu itirazın iptalini ve haksız itiraz nedeniyle tazminata hükmedilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Müvekkili ... aleyhine açılan davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, bu nedenle açılan davayı ve dava dilekçesi içeriğini kabul etmediklerini, trafik kazasında yaralanan ...'in velisi olan ... kendi adına asaleten ...'e velayeten müvekkili ...'ı söz konusu trafik kazası nedeniyle ibra ettiğini, müvekkili ... Traktör Alım Satım Komisyonculuğu yaptığını, ... plaka sayılı traktörü alıcı ...'e 01.07.2016 tarihinde sattığını, söz konusu traktör üzerinde herhangi bir tasarruf hakkı kalmadığını, meydana gelen kaza nedeniyle herhangi bir kusuru, sorumluluğu ve borcu söz konusu olmadığını, 01.07.2016 tarihinden itibaren alıcı ... ... plaka sayılı aracı malik sıfatıyla kendi hesabına ve tehlikesi kendine ait olmak üzere işlettiğini, araç üzerinde tek başına fiili tasarrufta bulunduğu için davaya konu trafik kazasındaki sorumluluk da tamamen ...'e ait olduğunu, davacının, ... ve ...'e yapılan ödemelerin trafik kazasında kusur ve sorumluluğu olan ...'in mirasçılarından tahsilini talep etmesi gerektiğini, ancak aksine kusuru ve sorumluluğu olmayan müvekkilinden tahsilinin istenmesi hukuka aykırı olduğunu, kazada yaralananlara ödendiği iddia edilen tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, kaza nedeniyle oluşan maluliyet oranının, zarar miktarının ve kazada yaralananların yaralanmalarındaki müterafik kusur oranının da mahkemece belirlenmesini ve kusurları oranında tazminat tutarından indirim yapılmasını talep ettiğini, maluliyet nedeniyle kazada yaralananlara Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan ödeme yapılıp yapılmadığının da araştırılmasını, varsa yapılan ödemelerin de iddia edilen zarardan mahsup edilmesini talep ettiklerini, trafik kazasından kaynaklanan yaralanmalar nedeniyle oluşan tedavi giderleri yasal olarak Sosyal Güvenlik Kurumunca karşılanacağından, müvekkilinden tedavi gideri talep edilmesi de hukuka aykırı olduğunu, dava konusu icra takibinde takip tarihine kadar faiz işletilmesi ve talep edilmesi de hukuka aykırı olduğunu, iddia edilen alacağın varlığı veya yokluğu yargılamaya muhtaç olup ve ancak bilirkişi incelemesi sonucu ortaya çıkacağını, bu nedenle ortada likid bir alacak da olmadığını ve icra inkar tazminatı talebinin yersiz olduğunu davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ : .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/09/2023 tarih, 2021/868 Esas ve 2023/711 Karar sayılı kararında, dava konusu trafik kazasına ilişkin kaza tarihinde dava dışı şahsın geçerli ehliyetnamesinin bulunmadığı yönünde gelen müzekkere cevabı ve kaza tespit tutanağından ... plaka sayılı aracın dava dışı sürücüsü ...'ın ehliyetsiz olduğunun tespit edildiğini, kusurun rücu koşullarına etkisi bulunmadığını, kaza tarihinde dava konusu aracın davalı adına kayıtlı bulunduğunu, mevcut deliller ışığında sigortacının meydana gelen kazada müşterek müteselsil sorumlu davalı sigorta ettirene KTK'nın 85, 95/2 ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın B.4.b maddesi uyarınca rücu imkanı bulunduğu ve eldeki davada rücu koşullarının oluştuğunu, takipte talep edilen asıl alacak miktarı ile yapılan takibin usul ve yasaya uygun olduğu ancak faiz kalemi yönünden davacı tarafından fazla talepte bulunulduğundan mahkemece resen faiz hesabı yapılmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. DAVALI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı şirket tarafından ... ve ...’e yapılan ödemelerin trafik kazasında kusur ve sorumluluğu olan ...'in mirasçılarından tahsil edilmesi gerekirken, bunun yapılmayarak kusuru ve sorumluluğu olmayan müvekkilimden tahsilinin istenmesinin hukuka aykırı olduğunu, ayrıca, kaza nedeniyle oluşan maluliyet oranının, zarar miktarının ve kazada yaralananların römorkta yolculuk yapmamaları gerekirken yapmaları nedeniyle müterafik kusur oranlarının da mahkemece belirlenmesini ve kusurları oranında tazminat tutarından indirim yapılmasını talep etmişse de bu talebi Yerel mahkemece dikkate alınmadığı ve kusur incelemesi yaptırılmadığını, Trafik kazasından kaynaklanan yaralanmalar nedeniyle oluşan tedavi giderleri yasal olarak Sosyal Güvenlik Kurumunca karşılanacağından, müvekkilimden tedavi gideri talep edilmesi de hukuka aykırı olup, trafik kazası nedeniyle Sosyal Güvenlik Kurumu'nca yapılan ödemelerin de iddia edilen zarardan mahsup edilmesi gerekeceğinden Sosyal Güvenlik Kurumu'nca ödeme yapılıp yapılmadığı da Yerel Mahkemece araştırılması gerekirken talep etmelerine rağmen araştırılmadığını, ayrıca dava dilekçesinde tanık deliline dayanmasına karşılık, Yerel Mahkemece bildireceği tanıkların dinlenmesi yönünde usuli bir işlem yapılmaması da savunma hakkının kısıtlanması mahiyetinde olup, usuli eksiklik oluşturduğu, açıklanan nedenlerle; yerel mahkeme kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini, istinaf ve yargılama giderlerinin de davacı tarafa yüklenmesini talep etmiştir. DELİLLER : .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/09/2023 tarih, 2021/868 Esas ve 2023/711 Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE : Dava, ZMMS Poliçe Ödemesine Dayanan Rücuan Tazminattan kaynaklı İtirazın İptali istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verildiği, işbu karara karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır. İstinaf incelemesi HMK'nin 355.maddesi gereğince istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılmıştır.

Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının B.4. maddesinde sigorta ettirene rücu halleri düzenlenmiş olup, buna göre, tazminatı gerektiren olayın, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ihlali sonucunda meydana gelmiş olması rücu sebebi olarak kabul edilmiştir. Sigorta şirketinin rücu edebileceği tazminat tutarı, sigortalı araç sürücüsünün kusur oranına ve zarar görenlerin gerçek zararına göre belirlenir. Yine bilindiği gibi 2918 sayılı KTK'nin 95/2. maddesinde düzenlenen ''...Ödemede bulunan sigortacı sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir'' hükmü gereğince, sigorta şirketi tarafından zarar görenlere karşı tazminat ödemesi yapıldıktan sonra, ödediği tazminat miktarını akidi olan sigortalıya rücu edebileceği, bir başka deyişle taraflar arasında akdi bir ilişki olup, davalı tarafın sorumluluğunun kaynağının, davacı ile yaptığı trafik sigorta sözleşmesine aykırı davranıldığı iddiasına dayandığı anlaşılmaktadır. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B.4.c maddesi uyarınca, sürücünün geçerli ve yeterli sürücü belgesi olmaması halinde meydana gelen kaza sonucunda üçüncü kişiye ödenen tazminat, sigortalıdan rücuen talep edilebilir. Sigorta şirketinin rücu edebileceği tazminat tutarı, sigortalı araç sürücüsünün kusur oranına ve zarar görenlerin gerçek zararına göre belirlenir. Bilindiği gibi rücu davaları gerçek zararın giderilmesi amacına yönelik olup zenginleşmeye bir vesile teşkil etmemelidir. Dolayısıyla zarar sorumlusundan halefiyet ilkelerine dayalı olarak talepte bulunan davacı da, ödediği meblağın tamamını değil, ancak zarar görenin uğradığı gerçek zararı zarar sorumlusundan isteyebilir. Bu nedenle mahkemece, zarar görene yapılması gereken gerçek ödeme miktarı tespit edilerek, davacı tarafça yapılan ödeme miktarı daha fazla olsa da davalının gerçek zarar miktarıyla sorumluluğuna karar verilmesi gerekir. Somut olayda; her ne kadar mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, yapılan araştırmanın hüküm kurmak için yeterli olmadığı, zira yukarıda da belirtildiği gibi rücu davaları gerçek zararın giderilmesi amacına yönelik olup zenginleşmeye bir vesile teşkil etmemesi gerektiği, dolayısıyla zarar sorumlusundan talepte bulunan davacının da, ödediği meblağın tamamını değil, ancak zarar görenin uğradığı gerçek zararı zarar sorumlusundan isteyebileceği, bu nedenle mahkemece, zarar görene yapılması gereken gerçek ödeme miktarı tespit edilerek, davacı tarafça yapılan ödeme miktarı daha fazla olsa da davalının gerçek zarar miktarıyla sorumluluğuna karar verilmesi gerektiği, bu amaçla mahkemece kazada yaralanan 3.kişinin tedavi evrakları celbedilerek maluliyet oranının tespiti amacıyla rapor alınması, yine davalının .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/1116 Esas sayılı dosyasında taraf olmadığı da nazara alınarak itirazlarını da karşılar şekilde eldeki dava dosyasında meydana gelen kazada kusur durumuna ilişkin rapor alınması, akabinde kusur ve maluliyet oranına göre rücuya konu gerçek zarar miktarının tespiti amacıyla aktüer bilirkişi raporu alınarak rücuya konu tazminat tutarının belirlenmesi gerekirken eksik incele ile yazılı şekilde karar verilmesi yerinde görülmemiştir. Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile istinafa konu kararın kaldırılmasına ve dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere ilk derece mahkemesine gönderilmesine sair istinaf sebeplerinin bu aşamada incelenmesine yer olmadığına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere : 1)-Davalı vekilinin .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/09/2023 tarih, 2021/868 Esas ve 2023/711 Karar sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun KABULÜNE, 2)-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/09/2023 tarih, 2021/868 Esas ve 2023/711 Karar sayılı kararının HMK.'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3)-Dava dosyasının yeniden yargılama için .... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE, 4)-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 269,85.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ile talep halinde davalıya İADESİNE, 5)-Davalı tarafından istinaf için yapılan yargılama giderinin esas hüküm ile birlikte ilk derece mahkemesince karara BAĞLANMASINA, 6)-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesine İADESİNE, 7)-İnceleme dosya üzerinden yapıldığından lehe vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA, 9)-6100 sayılı HMK'nın gereğince kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE, Dair, 6100 sayılı HMK'nun 353/1-a/6 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle kesin olmak üzere 09/10/2026 tarihinde karar verildi.

Başkan

e-imzalıdır

Üye

e-imzalıdır

Üye

e-imzalıdır

Katip

e-imzalıdır

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi, E. 2026/75, K. 2026/237, T. 09.10.2026, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2026-75-e-2026-237-k-760370b0e193