Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2025/1562 E. 2026/2199 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2025/1562
- Karar No
- 2026/2199
- Karar Tarihi
T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2025/1562 KARAR NO : 2026/2199
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : MANİSA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ NUMARASI : 2021/1175 Esas-2025/523 Karar DAVA TARİHİ : 28/02/2020 KARAR TARİHİ : 29/05/2025 DAVA : İstirdat DAİRE KARAR TARİHİ : 04/11/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 04/11/2026
Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/1175 Esas 2025/523 Karar sayılı dosyasında verilen 29/05/2025 tarihli kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin istenilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü. İSTEM: Davacı, tavuk çiftliğinin bulunduğunu, 31701025 tesisat numarası ile davalı şirkete elektrik aboneliğinin mevcut olduğunu, 19/10/2019 tarihli Kaçak/Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağı ile davacı şirket hakkında kaçak elektrik kullandığından bahisle tutanak tutulduğunu, akabinde kaçak kullanım nedeniyle 2/00096181 Fatura kodlu 01.11.2019 tarihli 136.656,74 TL fatura tanzim edildiğini, tanzim edilen tutanağa ve düzenlenen faturaya itiraz edildiğini ancak itirazının kabul görmediğini, elektriğin kesilmemesi için fatura tutarını ihtirazi kayıt ile taksitler halinde davalı şirkete ödemek zorunda kaldığını, düzenlenen tutanakta ve buna istinaden düzenlenen faturada yapılan hesaplamanın şirketin önceki aylardaki tüketimi ile örtüşmediğini ve bunun çok üzerinde bir miktar tükettiği ölçü alınarak hesaplama yapıldığını, keşif ve düzenlenecek olan bilirkişi raporları ile iddiaların ispatlanacağını belirterek, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 10.000,00 TL 'nin belirsiz alacak olarak dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davacı, 11/02/2025 tarihli değer artırım dilekçesi ile 10.000,00 TL olan dava değerini 90.441,16 TL artırarak 100.441,16 TL ıslah etmiştir. CEVAP: Davalı, davada Manisa Mahkemelerinin yetkili olduğunu, davanın reddi yönünden reddinin gerektiğini, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, davacının iadesini talep ettiği miktarı belirlemesinin mümkün olduğunu, dava konusu hakların zamanaşımına uğradığını, kaçak elektrik tespit tutanağının aksinin ancak yazılı delille ispatlanabileceğini ve aksi ispat edilene kadar geçerli bir belge olduğunu, dava konusu işlemlerin mevzuata uygun şekilde yapıldığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ: Mahkemece, " davacı tarafından, kendisine ait tavuk çiftliğinde 31701025 tesisat numarası ile davalı şirkette elektrik aboneliği bulunduğu, 19/10/2019 tarihli Kaçak/Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağı ile hakkında kaçak elektrik kullanım nedeni ile 2/00096181 Fatura kodlu 01.11.2019 tarihli 136.656,74 TL fatura düzenlendiği, tutanağa ve faturaya itiraz edilmişse de itirazın kabul görmediği, elektriğinin kesilmemesi için ihtirazı kayıt ile ödeme yapıldığı, tutanak ve faturada yapılan hesaplamada fahiş fatura tahakkuk ettirilmesi nedeniyle sebepsiz zenginleşme olduğu belirtilerek fazla ödenen bedelin iadesi talep edildiği, davalı tarafından şirket personelince yapılan kontrollerde davacı tarafından kaçak elektrik kullanıldığı tespit edilerek ilgili yönetmelik ve mevzuat hükümleri uyarınca gerekli işlemler yapıldığı, yapılan işlemlerin hukuka uygun belirtilerek davanın reddi talep edildiği, mahkememizce elektrik mühendisi bilirkişisinden alınan raporda özetle, davalı tarafça davacı sayacın ölçü ayar mühürleri açılarak sayaç içerisinden akım uçlarını şöntleyerek kaçak elektrik kullanıldığı şeklinde rapor belirtilmişse de bu durumu kanıtlar herhangi bir fotoğraf, belge, sayaç hafıza uyarıları şeklinde ispatlar bir belge sunulmadığı, Sayaç Ayar İstasyonundan alınmış belgede sadece sayaça müdahale şeklinde belirtilmişse de ne tür bir müdahele olduğu, sayacın bu müdahele sonucu ne tür etkilendiği, sayacın tüketim kaydedip kaydetmediği, kaydediyorsa normal değerinden çok daha düşük mü normal mi olduğu şeklinde hiç bir açıklama olmadığı, kaçak kullanımın gerçekleştirildiğine dair net bir tespite varılamadığı, davacı tarafa davalı şirketçe kaçak kullanım cezası kesilemeyeceği sadece eksik tüketim ya da sayacın tüketim kaydetmesi ile ilgili bir tespite varılamaması durumunda ise normal tüketim faturası çıkarılabileceği, mahkemece davacı tarafın kaçak kullanım gerçekleştirdiği kanaati oluşması durumunda en son yapılan işlem tarihi olan 27.09.2019 tarihinin kaçak başlangıç süresi olarak alınması gerektiği, bu süreye göre değerlendirme yapıldığında 22 gün kaçak kullanım gerçekleşmiş olduğu, kaçak kullanım bedelinin 50.469,00 TL olacağı belirtildiği, mahkememizce İzmir Sayaç Atölyesine müzekkere yazılarak raporda belirtilen belgelerin istenildiği ve dava konusu yerde keşif yapıldığı, keşif sonrası elektrik ve ziraat mühendisi bilirkişilerinden alınan kök ve ek raporda özetle dava dosyasına konulan resimlerde davacı tarafa ait sökülerek Sayaç Ayar Bakım İstasyonuna gönderilen sayaç ile ilgili akım uçlarının 2 adedinin şöntlendiğinin anlaşıldığı, ayrıca sayaç içi hafıza kayıtları incelendiğinde sayacın 24.06.2018 tarihinde gövde kapağı açılması uyarısı vermiş olduğu, kaçak tarihi tutulan 19.10.2019 tarihi ile sayacın gövdesinin açıldığı tarih arasında 17 kere sayaç okuma işlemi için tesise gidilmiş olup sayaçtaki mühür koparılmasının tespit edilmemiş olduğu, her ne kadar abonelik tarımsal sulama aboneliği olsa da aslında söz konusu işletmede tarımsal sulama yapılmadığı, ticarethane vasfında çalıştığı, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Kaçak kullanım maddelerine istinaden davacı tarafa en fazla sayaç okuma işlemi yapılan en son tarih olan 27.09.2019 tarihi ile kaçak tutanağı tutulan tarih arasındaki 22 gün kaçak elektrik cezası çıkarılabileceği, sayacın 2 akım ucunun şöntlenmesi bu iki fazda tüketim kaydedilmediği anlamı çıksa da en azından tek fazda tüketim kaydetmeye devam ettiği sonucunu da çıkardığı, sayacın tek fazının doğruluğu tespit edilerek ve bu değer 3 ile çarpılarak sayacın her ayda ne kadar tüketim kaydedeceği anlaşılabildiği, sayacın tek faz doğru tüketim kaydettiği kanısı oluşması nedeniyle 27.09.2019 - 19.10.2019 tarihleri arasındaki 22 günde sayaçtan 3568 kwh tüketim geçmesi nedeniyle 3 fazın geçmesi durumunda 3568 x 3 = 10704 kwh olması gerektiği, 3568 kwh sayaçtan geçen değer olup geçmeyen 2 faz ile ilgili 7136 kwh üzerinden kaçak cezası uygulanması gerektiği, bu değeri tek terimli tarımsal sulama birim fiyatları kullanarak ve ceza katsayısı ilk kaçak olması nedeniyle 1,5 alınarak hesaplandığında 8.909,89 TL bulunacağı, davacı aboneliğinde kaçak elektrik tüketimi haricinde sayaca müdahele edilmiş olması ve eksik tüketim kaydettiği kanaati oluşması nedeniyle doğru bulgu ve belge bulunması durumunda geriye dönük 1 yıla kadar eksik tüketim çıkarılması gerektiği fakat sayaca müdahele edilebilmesi için sayacın mührünün koparılması ve sonrasında zarar vermeyecek şekilde yerine takılması gerekeceğinden kaçak tespit tutanağı tutulan tarihe kadar 17 kere sayaç okuma işlemi için söz konusu iş yerine gelinmesi,böyle bir durumun tespit edilmesi gerekirken tespit edilememesi nedeniyle kaçağın nasıl, ne şekilde ve nasıl yapıldığı anlaşılamadığı, bu durumun anlaşılamaması yanında tüketimlerin bu dönemlerde bariz şekilde düşük olduğu anlaşıldığından kaçak tarihi olan 22 gün haricinde 338 günde ek tüketim çıkarılması gerektiği, 24.10.2018 -27.09.2019 tarihleri arası eksik tüketimler çıkarılırken söz konusu tarihlerde sayaç 2/3 oranında eksik tüketim kaydettiği için o tarihlerde bulunan tüketimler 2 ile çarpılarak belirtilen tarihler için ek tüketim çıkarılabileceği, Söz konusu eksik tüketimleri hesaplarken tüketimlerin yapılmış olduğu dönemde kullanılan birim fiyatlar üzerinden hesap yapılması gerektiği, buna göre toplamda 38.051,95 TL olması gerektiğinin tespit edildiği, davalı tarafın rapora itirazı üzerine üç kişilik makine mühendisi bilirkişi heyetinden alınan kök ve ek raporlarda özetle kaçak kullanım tespiti üzerine sökülen sayacın, Sayaç Ayar İstasyonunda yapılan incelemesi sonucunda “sayaç müdahaleli” raporu düzenlendiği, sayaç iç bilgilerine göre ölçü mühürleri sökülerek sayaç kapağının 24.06.2018 tarihinde açıldığının tespit edildiği ve sayaç içine ait çekilen fotoğraflardan da sayaç elektronik kartı üzerinde 3 fazlı sayacın 2 fazına ait akım uçları ilave bağlantılar yapılarak kısa devre edilmek suretiyle sayacın 1 fazında tüketilen enerjinin kaydedilip diğer 2 fazında tüketilen enerjinin ise kaydedilmemesinin sağlandığının anlaşıldığı, sayaca yapılan bu müdahaleyle ölçü sistemine müdahale edilerek kaçak elektrik enerjisi kullanılmış olduğu, Kaçak kullanılan tüketim miktarı hesabının yönetmeliğin 44. Maddesinde düzenlendiği, abonelik başlangıcı 22.02.2018 tarihinde olduğundan sayaca müdahalenin yapıldığı 24.06.2018 tarihinden geriye dönük 12 aylık ihtilafsız aynı dönemin bulunmasının mümkün olmadığı, bununla birlikte sayaç atölyesince düzenlenen rapor ve fotoğraflardan 3 fazlı sistemin sadece 1 fazında yapılan tüketimin ölçüldüğü diğer 2 fazda yapılan tüketimin ise ölçülemediğinin anlaşıldığı, 3 fazlı bir işletmede fazlar olabildiğince eşit dağıtıldığından tüketilen enerjinin 2 katının kaçak olarak tüketilmiş olduğu, yapılan tüketimin 1/3 ini doğru olarak kaydetmiş sayaç değeri bulunduğundan sayaçta ölçülen değerin 2 ile çarpılması sonucu ölçülmeyen tüketim değerini bulmanın mümkün olduğu, yasal şekilde tesis edilmiş sayaçta ölçülen tüketim miktarına göre ölçülmeyen tüketim miktarı bulunup Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğine uygun olarak yapılan hesaplama sonucu davacının kaçak elektrik ve kaçağa bağlı normal tüketim bedeli toplam borcunun 36.215,58 TL olduğu, 28/04/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda bilirkişi heyetinin bir yılı 360 gün olarak kabul edip 360 günde yapılan tüketim miktarına göre hesaplama yapıldığı, bir yıl içinde elektrik enerjisi 365 gün kullanıldığından tüketim miktarının 365 günde yapılan tüketime göre hesap edilmesi gerektiği, bu durumun önceki bilirkişi raporundan ayrılma nedeni olduğu, davacı şirketin 136.656,74 TL tutarlı kaçak elektrik faturasının 36.215,58 TL’lık bölümünden sorumlu olduğu, 100.441,16 TL’lık bölümünden borçlu olmadığı tespit edildiği, bu şekilde yapılan hesaplamanın dosya kapsamına ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, aynı dönem sağlıklı ölçülmüş geçmiş tüketimler üzerinden hesap yapılmasına yönelik her iki bilirkişi heyetinin tespitinin yerinde olduğu, bir yıl içerisindeki gün sayısı dikkate alınarak hesaplama yapılan 10/06/2024 tarihli bilirkişi heyeti raporunun hükme esas alındığı, davacı tarafça bakiye fatura tutarı yönünden değer artırın dilekçesi sunulduğu, bilirkişi heyeti raporu dikkate alındığında ödenen fatura bedelinin 100.441,16 TL'lik kısmının fazla olduğu, bu tutar yönünden davacının iade talebinin yerinde olduğu ..." gerekçesi ile davanın kabulüne, davacı tarafından davalıya fazla ödenen 100.441,16 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir. İSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN: Davalı istinaf talebinde bulunmuştur. BİLDİRİLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı istinaf dilekçesinde; İlk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, Kaçak elektrik tespit tutanaklarının aksinin ancak aynı güçte bir yazılı delille ispatlanabileceğini, davacının mahkemeye herhangi bir delil sunamadığını, Kaçak tespit tutanaklarının usulüne uygun olarak düzenlendiğini, (Kaçak faturası; 27.09.2019 ile 19.10.2019 tarihleri arası 22 gün kaçak kullanım için, tesisatın 250 kWA kurulu gücünün %60'ı alınarak 150 kWA sözleşme gücü üzerinden, tesisatın tarımsal sulama tarifesinde olduğundan ‘'13,33" çalışma saati ile çarpılmasıyla, 150 x 22 x 13,33 = 43,989 kWh tüketimin kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifenin 1,5 katı ile çarpılmasıyla, mevzuata uygun olarak yapılacak hesaplama 90 güne tamamlanmak üzere 27.09.2019 ile 21.07.2019 tarihleri arasına 68 günlük ek tahakkuk hesaplaması için 150 x 68 x 13,33= 135,966 kWh tüketim hesaplanarak, 43989 + 135966 – 11832 = 168,122 kWh tüketimin kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifesiyle çarpılmasıyla, 136.656,74 TL fatura oluşturulmuştur.) bu yönüyle tahakkuk edilen tutarın yönetmeliğe uygun olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. GEREKÇE: Dava, kaçak elektrik tutanağı nedeniyle taahkuk ettirilen ve ödenen fatura bedelinin iadesi istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının kaçak elektrik kullanıp kullanmadığı ve kaçak elektrik bedeli miktarının ve davacıya iadesi gereken miktar olup olmadığının tespitinden kaynaklanmaktadır. İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen ilk derece mahkemesi kararı hakkında 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık olup olmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır. Kaçak elektrik tutanaklarının aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden olmadığından, davada ispat yükünün davalı şirkete ait olduğu sabittir. (Yargıtay 3.Hukuk Dairesi 2023/3968 Esas-2024/236 Karar, Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2023/4374 Esas-2024/2867 Karar, Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2023/4375 Esas-2024/2594 Karar). Dosyadaki deliller ve karar vermeye yeterli, taraf, mahkeme ve istinaf denetimine elverişli ve bu konuda dairemizce kabul edilen temel ilkeler doğrultusunda hazırlanan heyet raporuna göre davalı tüm fatura bakımından kaçak kullanımı ispat edemediğinden, raporda tespit edilen kullanım bedeli esas alınmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmamaktadır. İlk derece mahkemesince hukuki nitelendirmenin davadaki ileri sürülüş ve dosya kapsamına uygun olarak belirlendiği, taraflarca ileri sürülen delillerin toplanarak usulüne uygun olarak değerlendirildiği, delillerin değerlendirilmesinin dosya kapsamına uygun bulunduğu, taraflarca ileri sürülen iddia ve savunmaların tartışılarak gerekçeli kararın oluşturulduğu, ihtilafa uygulanması gereken yasal mevzuatın doğru olarak tespit edildiği, mahkemenin karar gerekçesiyle hüküm fıkrasının birbiriyle uyumlu olduğu ve mahkeme hükmünün yasal unsurları taşıdığı, istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan incelemede ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun bulunduğu anlaşılmakla, ilk derece mahkemesi kararına karşı, davalı tarafından yapılan istinaf talebinin HMK'nın 353/1-b/1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 29/05/2025 Tarih, 2021/1175 Esas, 2025/523 Karar sayılı kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan, davalının istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b/1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-İstinaf talebinde bulunan davalıdan alınması gereken 6.861,13 TL istinaf karar harcından davalı tarafından ayrı ayrı yatırılan toplam 1.715,29 TL'nin mahsubu ile kalan 5.145,84 TL'nin davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına, 3-Duruşma açılmadığından, davacı lehine vekalet ücreti takdirine gerek bulunmadığına, 4-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, 5-HMK'nın 333. maddesi uyarınca artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa geri verilmesine, İlişkin, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 361/1 maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde temyiz yolu açık olmak üzere 04/11/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.