Bölge Adliye Mahkemesi 2023/2547 E. 2024/2028 K.

T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 17. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO: 2021/951 Esas KARAR NO: 2024/1401 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ: 23/03/2021 NUMARASI: 2019/365 Esas, 2021/220 Karar DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali(Fuar Katılım Sözleşmesinden Kaynaklanan) KARAR TARİHİ: 21/11/2024 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının, davacı şirketin düzenlediği ... Fuarına katılım için Başvuru Formu ve Sözleşmeyi imzaladığını, davalıya söz konusu katılıma ilişkin olarak 27.03.2015 tarihli 3.504,60 Euro tutarında stand kira bedeline ve 16.04.2015 tarihli fuarda kullanılan elektrik bedeline ilişkin 212,40 TL tutarında faturanın düzenlenerek gönderildiğini, davalının fatura tutarlarını ödemediğini, buna ek olarak davalının ... 2016 Fuarına katılım için de Başvuru Formu ve Sözleşmeyi imzaladığını, daha sonra davalının fuara katılmaktan vazgeçmesi üzerine sözleşmeden doğan cezai şart bedeli olan 24.11.2015 tarihli 3.632,04 Euro tutarlı faturanın da ödenmediğini, fatura tutarlarının ödememesi nedeniyle davalı hakkında İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E. nolu dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının haksız olarak icra takibine itiraz ettiğini, davalının borca itirazında fatura konusu tutarları ödediğine dair herhangi bir belgeyi sunmadığını belirterek davalı borçlunun İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın ve faizin ödeme tarihindeki Euro kuru üzerinden hesaplanmasına, %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP Davalı şirket yetkilisi cevap dilekçesinde özetle; davalı adresine göre yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Asliye Mahkemesi olduğunu, davacının fatura ettiği 27.3.2015 tarihli 3.504.60 Euro tutarındaki stand kira bedeline istinaden 03.04.2015 tarihinde 1.600,00 TL, 07.04.2015 tarihinde 3.000,00 TL bedelin davacı ... Fuarcılık firmasının hesaplarına gönderildiğini, 2016 yılı fuarına katılamadıkları için düzenlenen 24.11.2015 tarihli faturanın taraflar arasında imzalanan sözleşmenin süresi içerisinde dilekçe ile fesh edildiğini, davalıya tahsis edilen fuar yerinin başka bir firmaya kiralandığını, davacının 2016 yılındaki fuarda standının boş kaldığını iddia edemeyeğini, milli fuarlarda katılımcıların fotoğral ile belgelenmesi zorunluluğu olduğunu, iade faturası kesilmesi için davacıyla irtibata geçtiklerinde konu ile ilgili olarak davalıya dönüş yapacaklarını ve prosedürün nasıl işlemesi gerektiğini bildireceklerini davalıya söylediklerini, ancak davalıya herhangi bir bilgi verilmediğini, bu konuda tanık dinletmek istediklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; davalı şirket yetkilisi tarafından katılım için başvuru formunun imzalandığı, davalı şirket yetkilisi tarafından dosyaya ibraz edilen 08.12.2020 tarihli beyan dilekçesi ekinde sunulan mail yazışmasında 2016 yılı fuar katılım talebinin iptal edildiği, ticari defter incelemesine davalı tarafın defterlerini ibraz etmediği, ancak daha sonra mail yolu ile bilirkişilere ulaştırdıkları defterlerinde, davacı tarafından gönderilen tüm faturaları defterlerine kayıt ettiği, faturalara dair iade faturası düzenlemediği, 6102 sayılı TTK'nın 21/2 maddesi gereği faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmadığından fatura içeriklerini kabul ettiği, davacının lehine delil niteliğinde olan defterleri ile davalı defterlerinin birbirini doğruladığı, davacı yanın davalıdan bilirkişi raporunda belirtilen miktar itibariyle davalıdan alacaklı olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davalı tarafından İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... takip sayılı dosyasına yapılan itirazın 5.502,00 Euro asıl alacak, 236,27 Euro işlemiş faiz; 564,91 TL asıl alacak 101,08 TL işlemiş faiz yönünden iptali ile takibin devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, itirazın iptaline karar verilen alacağın %20 si oranında hesaplanan 3.505,07 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir. İSTİNAF NEDENLERİ Karar yasal süresinde davalı tarafından istinaf edilmiştir. Davalı şirket yetkilisi istinaf nedenleri olarak; fuara katılımlarının davacı tarafından iptal edildiğini, standın başka firmaya satıldığını, davacı ... Fuarcılık yetkilisi ... tarafından davalıya gönderilen katılımın ... Fuarcılık tarafından iptal edildiğine dair yazının mahkemeye daha önce de sunulduğunu, 2016 yılına ait fuarla ilgili sözleşmenin karşılıklı olarak iptal edildiğini, borcu kabul etmediklerini, kısmen kabul ettikleri borç miktarının tekrar incelenmesini, fuara katılımın davacı tarafından iptal edildiğinin göz önüne alınması gerektiğini belirterek mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE: Dava, 2015 ve 2016 yılına ait fuarlar nedeniyle düzenlenen fatura alacaklarına davalının itirazı üzerine açılan itirazın iptali davasıdır. İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... takip sayılı dosyası incelendiğinde; 5.502,68 Euro asıl alacak ve 3.375,78 Euro işlemiş faiz; 564,91 TL asıl alacak ve 101,08 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 33.190,46 TL için 13.12.2016 tarihinde ilamsız icra takibine başlandığı, örnek 7 ödeme emrinin 28.12.2016 tarihinde davalıya tebliğ edildiği, davalı şirket yetkilisince 04.01.2017 tarihili itiraz dilekçesi ile borca itiraz edildiği, borçlu itirazının davacıya tebliğ edilmediği, davacı vekili tarafından 21.06.2019 tarihinde eldeki itirazın iptali davasının süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.Bilirkişi heyet raporunda, davacı şirketin 2014-2015 yılına ait ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırıldığı, defterlerin birbirini teyit eder şekilde tutulduğu, kayıtların düzenli ve yasalara uygun tutulduğu, ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu, davalı şirketin bilirkişi incelemesinde defter ibrazında bulunmadığı, yerinde inceleme talebinin de mevcut olmadığı, ancak e-mail ortamında ibraz ettiği yevmiye defterinin açılış tasdikinin yasal süresinde yapıldığı, kapanış tasdik bilgilerinin bildirilmediği, davalı şirketin bilirkişi incelemesine ibraz ettiği muavin dökümlerinde davacı şirkete 17.525,39 TL borçlu olduğu, davalı şirketin 23.12.2019 tarihli dilekçesinde beyan ettiği ödemelerin davacı şirket defterlerinde kayıtlı bulunduğu, davacı şirketin sahibi lehine delil niteliğine haiz ticari defterlerine göre davalı şirketten 17.525,39 TL alacaklı olduğu, davacıya ait tüm faturaların davalı defterlerinde kayıtlı olduğu, ticari defterlerin delil olmasına ilişkin HMK. m. 222 ve faturaya ilişkin TTK. m. 21/2 hükmü uyarınca davalının ticari defterlerinde yer aldığı şekliyle davacıya borçlu olduğu, buna göre davacının 5.502,68 Euro asıl alacak ve 236,27 Euro işlemiş faiz alacağı ile 564,91 TL asıl alacak ve 160,70 TL işlemiş faiz talebinde bulunabileceği tespit edilmiştir. Dava, davalı tarafın 2015 yılında düzenlenen fuara katılması nedeniyle davacı tarafından düzenlenen faturaların ödenmediği iddiasına ve 2016 yılında düzenlenecek olan fuara katılımın iptali nedeniyle davacı tarafından sözleşmeye göre davalıdan talep edilen cezai şart alacağından ibarettir.Davacı tarafından dosyaya ibraz edilen 2015 yılına ait fuara katılım başvuru formunun davalı şirket yetkilisi tarafından imzalandığı, başvuru formunda form ekindeki 27 maddelik katılım koşullarının da kabul edilmiş sayılacağının yazıldığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla başvuru formuna göre, katılım koşullarına ilişkin hükümler taraflar açısından bağlayıcıdır. Aynı tip ve formatta hazırlanan 2016 yılında düzenlenecek fuara ilişkin olarak düzenlenen katılım koşulları da taraflar açısından bağlayıcıdır. Çünkü davalı tarafından davacıya gönderilen e-mailde sözleşmenin iptali talep edilmekle 2016 yılında düzenlenecek fuara katılım koşullarına ait sözleşme hükümlerinin taraflarca kabul edildiği anlaşılmıştır. Davacının 2015 yılı fuarına katıldığı sabittir. Davalı tarafından 03.04.2015 tarihinde 1.600,00 TL bedelin ve 07.04.2015 tarihinde 3.000,00 TL bedelin davacı ... Fuarcılık firmasının hesaplarına gönderildiği, bu ödemelerin davacı taraf kayıtlarında yer aldığı, davacıya ait tüm faturaların davalı kayıtlarına işlendiği, davalı tarafından faturalara süresi içerinde itiraz edilmediği/iade faturasının düzenlenmediği mali bilirkişi tarafından raporda belirlenmiştir.Davalı 2016 yılı fuarı için yapmış olduğu başvuru ile ilgili olarak 22/02/2016 tarihli davalıya gönderdiği e-mail ile sözleşmenin iptali talebinde bulunmuş olup davacı tarafından da 24/02/2024 tarihli e-mail cevabında katılımın iptal edildiği davalıya bildirilmiştir.İtirazın iptali davası, takibe sıkı sıkıya bağlı bir davadır. Takip talebinde borcun sebebi 01/04/2015 tarihli vadesi geçmiş alacak ve işlemiş faiz olarak gösterilmiştir. Takip talebi ekinde, 3.504,60 Euro bedelli 27/03/2015 tarihli 2015 yılı stand kira bedeli açıklamalı fatura, 3.632,04 Euro bedelli 24/11/2015 tarihli 2016 yılı stand kira bedeli açıklamalı fatura, 212,40 TL bedelli 16/04/2015 tarihli 2015 yılı elektrik bedeli açıklamalı fatura ile 566,25 TL bedelli 31/12/2015 tarihli kur farkı bedeli açıklamalı faturanın bulunduğu görülmüştür. Bu faturalara göre davacı tarafın takipte talep edebileceği tutarların 5.502,68 Euro asıl alacak ile 778,65 TL asıl alacak olduğu tespit edilmiştir. Takibe konu faturalar yukarıda belirtilen 4 adet fatura olduğundan itirazın iptali davasında diğer cari hesaba göre talep edilen faturalar inceleme konusu yapılamayacaktır.Taraflar arasındaki 2015 ve 2016 yıllarına ilişkin katılım koşulları hükümlerinin aynı olduğu, 4. maddede katılımcının mücbir sebep dışında fuara katılmaktan vazgeçemeyceği, sözleşmeyi tek taraflı olarak feshedemeyeceği, aksi halde ihtara gerek kalmaksızın katılımcının katılım ücretinin tamamını ödeyeceği, 7. maddesinde elektrik ücretinin talep halinde ücreti karşılığında organizatör tarafından sağlanacağı, 18. Maddesine göre ödemede gecikme olması halinde organizatörün sözleşmeden doğan her türlü alacak ve talep haklarını saklı tutarak ayrıca bir ihbara gerek kalmaksızın tek taraflı olarak sözleşmeyi feshedebileceği, 19. maddede fuar katılım ücretinin ödenmesinde gecikme olması halinde ayrıca ihtara gerek kalmaksızın aylık %3 gecikme faizinin uygulanacağı, sözleşmenin 20. maddesinde haklı nedenlerden dolayı katılımcıların fuara katılmaktan vazgeçmesi halinde 31 Ekim 2015 tarihinden sonra yapılan iptallerde katılım ücretinin tamamının KDV li olarak başvuru yapan tarafından ödeneceği, sözleşmenin 21. Maddesinde fuar katılımından vazgeçmiş katılımcıların stand alanlarının tasarrufunun tamamen organizatöre ait olacağı kararlaştırılmıştır.İİK'nın 58. maddesinin 3. fıkrası; "Alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarı ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı gün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve faizi gösterilir" hükmünü içermektedir. Anılan hüküm gereğince alacak miktarının Türk Lirası ile gösterilmesi zorunludur ve mahkemece re’sen gözetilir ve bu husus kamu düzenine ilişkindir.Eldeki davada davacı takip talebinde seçimlik hakkını, TL üzerinden ödeme yapılması yönünde kullandığından artık yabancı para alacağı üzerinden hüküm tesis edilemeyecektir.2016 yılı fuarının 07-10/04/2016 tarihinde düzenleneceği, davalı tarafından finansal sıkıntı nedeniyle 2015 yılı Kasım ayında imzalanan sözleşmenin iptalinin 24/02/2016 tarihli e-maille davacıdan talep edildiği, davacı tarafından davalıya atılan mailde "2016 yılı fuarına katılımınız iptal edilmiştir." şeklinde 24/02/2016 tarihinde davalıya cevap verildiği anlaşılmıştır. Katılım koşullarının 4. maddesinde katılımcının mücbir sebep dışında fuara katılmaktan vazgeçemeyeceği, sözleşmeyi tek taraflı olarak feshedemeyeceği, aksi halde ihtara gerek kalmaksızın katılımcının katılım ücretinin tamamını ödeyeceği, 20. maddesinde de haklı nedenlerden dolayı katılımcıların fuara katılmaktan vazgeçmesi halinde 31 Ekim 2015 tarihinden sonra yapılan iptallerde katılım ücretinin tamamının KDV li olarak başvuru yapan tarafından ödeneceği kararlaştırılmıştır.Davacı tarafından e-mail cevabında, davalının talebi doğrultusunda fuara katılımın iptal edildiği anlaşılmıştır. Davacı taraf aşamalarda 20. maddeye dayanmıştır. Katılım koşullarının 20. maddesinde kararlaştırılan ceza koşulu, sözlemenin hiç veya gereği gibi ifa edilmemesine yönelik olduğundan, seçimlik ceza mahiyetindedir. Seçimlik cezanın istenebilmesi için aksi kararlaştırılmamışsa sözleşmeden dönülmemiş ya da sözleşmenin feshedilmemiş olması gerekir. (Y. 3.HD. 25.06.2024 T. 2023/2547 E. 2024/2028 K. Sayılı ilamı) Somut olayda, tarafların karşılıklı iradesiyle sözleşmenin sonlanması söz konusu değildir. Davacı, sadece davalının fuara katılmasından vazgeçmesini e-mailde kabul etmiştir. Dolayısıyla katılım koşullarının 20. maddesinde kararlaştırılan ceza koşulunu davacı taraf davalıdan talep edebilecektir. Yine katılım koşullarının 21. maddesinde fuar katılımından vazgeçmiş katılımcıların stand alanlarının tasarrufunun tamamen organizatöre ait olacağı belirlendiğinden standın davacı tarafından bir başkasına verilmesine engel bir durum bulunmamaktadır. Bu açıklamalar ve teknik bilirkişi raporu ışığında, davacının takip tarihi itibariyle takip talebinde belirttiği taleplerle bağlı kalınmak suretiyle davacının 2015 yılı fuar katılım ücreti bakiye alacağının kısmi ödeme sonrası 1.870,64 Euro asıl alacağının olduğu, 2016 yılı fuarına katılmama nedeniyle 3.632,04 Euro cezai şarta dayalı asıl alacağının olduğu, davacının toplam 5.502,68 Euro'nun TL karşılığı 20.157,97 TL asıl alacak, 236,27 Euro'nun TL karşılığı 865,53 TL işlemiş faiz alacağının olduğu, takipte talep edilen davalı ticari kayıtlarında da yer alan diğer 2 faturadan dolayı ise taleple bağlılık ilkesi gereğince 564,91 TL asıl alacağının ve taleple bağlı 101,08 TL işlemiş faiz alacağının bulunduğu tespit edilmiştir. Davacı, ödeme emrinde seçim hakkını TL den yana kullandığından Euro bedellerin TL karşılığı hesaplamaya esas alınmıştır. Katılım sözleşmesinde aylık %3 faiz oranı kararlaştırılmıştır. Açıklanan nedenlerle, davalı şirket yetkilisinin istinaf başvurusunun kabulü ile yeniden yargılama yapılmasına gerek olmadığından HMK'nın 353/1.b.2 bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden esas hakkında davanın kısmen kabulü ile itirazın kısmen iptaline, takibin 21,689,49 TL üzerinden devamına, asıl alacak 20.722,88 TL ye takip tarihinden itibaren yıllık %36 oranında faiz uygulanmasına, fazlaya ilişkin talebin reddine, alacak likid ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen alacak miktarı üzerinden hesaplanan %20 oranındaki 4.144,58 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davalının istinaf başvurusunun yukarıda belirtilen nedenler ile kısmen KABULÜ ile, İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/365 Esas, 2021/220 Karar sayılı ve 23/03/2021 tarihli kararının 6100 sayılı HMK'nun 353/1-b.2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, yeniden esas hakkında HÜKÜM TESİSİNE, 2-a)Davanın KISMEN KABULÜ İLE, itirazın kısmen iptaline, takibin 21,689,49 TL üzerinden devamına, asıl alacak 20.722,88 TL'ye takip tarihinden itibaren yıllık %36 oranında faiz uygulanmasına, Fazlaya ilişkin taleplerin reddine, B) alacağın %20si oranındaki 4.144,58 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, c)Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 1.481,61 TL harçtan davacı tarafından daha önceden yatırılan 400,87 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.080,74 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, d)Davacı tarafından yatırılan 44,40 TL başvurma harcı ile 400,87 TL peşin harç olmak üzere toplam 445,27 TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, e)Davacı tarafından karşılanan tebligat, müzekkere gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.630,10 TL yargılama giderinden kabul ret oranına göre hesaplanan 1.065,18 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA, f)Davalı tarafından karşılanan 23,50 TL yargılama giderinden kabul ret oranına göre hesaplanan 8,14 TL'nin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın davalı üzerinde BIRAKILMASINA, g)Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 21,689,49 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, İstinaf Başvurusu Yönünden; 3-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 427,60 TL harçtan davalı tarafından peşin olarak yatırılan 299,35 TL harcın mahsubu ile bakiye 128,25 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 4-Davalı tarafından yatırılan 162,10 TL istinaf başvurma harcı, 299,35 TL istinaf karar harcı olmak üzere toplam 461,45 TL'nin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA, 6-6100 sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının kararın tebliğ gideri karşılandıktan sonra artan kısmın yatıran tarafa İADESİNE, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.2 bendi ile aynı Kanunun 362/1-a bendi gereğince kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.21/11/2024