Bölge Adliye Mahkemesi 2022/1294 E. 2026/884 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

17. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO:2022/1294 Esas

KARAR NO:2026/884

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ:03/06/2022

NUMARASI:2020/560 Esas, 2022/356 Karar

DAVANIN KONUSU:İTİRAZIN İPTALİ

KARAR TARİHİ:18/06/2026

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının, ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... plakalı araçları ile 16.01.2019-16.05.2019 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, işletme hakkı müvekkili şirkette olan ... Köprüsü ve bağlı otoyolundan ihlalli geçişler gerçekleştirdiğini, davalı aleyhinde İstanbul 1. İcra Müdürlüğü .... sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının takibe haksız olarak itiraz ettiğini belirterek davalının haksız itirazının iptali ile takibin devamına, %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ihlalli geçişlerin söz konusu olmadığını, haksız düzenlenen tutanaklar aleyhinde Sulh Ceza Mahkemesi nezdinde iptal davaları açtıklarını, bir kısım tutanakların iptal edildiğini, bir kısmı yönünden davaların derdest olduğunu, ayrıca geçişlere ilişkin geçiş ücretlerinin ödendiğini, OGS cihazlarında para bulunmasına rağmen davacının ödemeleri almamasının kendi kusuru olduğunu, ödeme kanallarını kapatarak müvekkilini cezaya düşürdüğünü, müvekkiline ait bir kısım araçların birer dakika ara ile ihlalli geçiş yaptığının iddia edildiğini, bu durumun hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacının aynı güzergahta bir çok noktada ayrıca ücretlendirme yaptığını belirterek davanın reddi ile kötüniyet tazminatının davacıdan tahsilini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; Davacının, davalıya ait aracın işletme hakkı kendisinde olan köprü ve otoyolları ücret ödemeksizin kullanımından ötürü geçiş ücretleri ve cezalar toplamı üzerinden takip başlattığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, alınan bilirkişi raporuna ve toplanan delillere göre; davacının işletiminde olan otoyollardan davalının ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...,..., ... plakalı aracının 68 kez geçiş bedeli ödemeden 16.01.2019-15.05.2019 tarihleri arasında ihalli geçiş yaptığı, HGS hesabının yetersiz olduğu, banka hesap bakiyelerinin yetersiz olması nedeniyle kara listeye alındığı buna göre hesaplanan 3.582,20TL geçiş bedeli, yasa gereği 4 kat geçiş cezası 14.328,80TL buna göretoplam asıl alacak tutarının 17.911,00TL olduğu tespit edilmiş olup davalıya ait aracın ihlalli geçiş tarihleri arasında yeterli bakiye bulunmaması, OGS/HGS kaydının bulunmaması nedeniyle herhangi bir geçiş ücreti ödemeden köprü ve otoyolları kullandığı anlaşılmaktadır. Mahkememizce denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporuna itibar edilmiştir. Açıklanan nedenlerle olduğu itirazın iptali ile takibin 3.582,20TL geçiş bedeli, yasa gereği 4 kat geçiş cezası 14.328,80TLtoplam 17.911,00TL asıl alacak üzerinden devamına, tarafların tacir olması nedeniyle asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %19,5 ticari faiz (değişen oranlarda) işletilmesi ile davacı tarafından davalıya borcun ödenmesi hususunda herhangi bir ihtarat yapılmadığından işlemiş faiz talep edilemeyeceği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verildiği ve davalının icra inkar tazminatı talebinin, asıl alacağın likit yani belirlenebilir nitelik taşımadığı, alacağın varlığının bilirkişi incelemesi ile netlik kazandığı gerekçesi ile davanın kısmen kabulü ile İstanbul 1. İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 3.582,20 TL geçiş bedeli ve 14.328,80 TL gecikme cezası olmak üzere toplam 17.911,00 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren %19,5 ticari faiz (değişen oranlarda) işletilmesine, asıl alacak likit ve hesaplanabilir olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Karar yasal süresinde davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davalı vekili istinaf nedenleri olarak; mahkemece verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, işbu kararın, nakliye işi ile iştigal eden istihdam sağlayan müvekkili ile tüm araç kullanan vatandaşların kendi eksik ve yanlış işleyen geçiş sistemlerini adeta ranta dönüştüren ve bir çok kişiye mağdur eden davacıya ödül niteliğinde olduğunu, cevap dilekçesinde ve bilirkişi raporuna karşı yapmış oldukları itirazlarında belirtikleri gibi köprü ve yol geçişlerinde yer alan gişelerin bazen plakayı okumadığını, bazen mükerrer okuduğunu, bazen de hem tır hem de dorseyi okuduğunu, daha önce kesilen cezalara karşı farklı sulh ceza hakimliklerine itirazda bulunulduğunu ve bu hakimliklerin çoğunlukla ya cezayı iptal ettiğini, iptal etmeyenlerin ise bu cezaların faizlerini sildiğini, bilindiği üzere HGS ve daha önce kullanılan OGS ödemelerinin PTT veya bankalarda açılan hesaplar üzerinden ödendiğini, gönderdikleri banka hesap dökümlerinde para olmasına rağmen bu hesaplardan sistemin hatası veya işleyememesi nedeniyle tahsil edilemeyen geçiş ücretlerinden müvekkilinin sorumlu tutulmasının anlaşılır olmadığını, banka hesap dökümlerinde görüleceği üzere iddia edilen ihlalli geçiş tarihlerinde geçişleri karşılayacak meblağların hesaplarda bulunduğunu, davacının bu tutarları tahsil etmeyerek adeta haksız kazanç elde ettiğini, davacının kendi kusur ve sorumluluklarını müvekkiline yükleyerek mağdur olmasına sebep olduğunu belirterek ilk derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde; dilekçesinde bildirdiği nedenlerle davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:HMK'nın 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Dava, ihlalli geçiş bedelinin tahsili için yapılan takibe itirazın iptaline ilişkindir. İstanbul 1. İcra Müdürlüğünün .... sayılı dosyası incelendiğinde; davacının 27.07.2019 tarihinde davalıya ait araçların ihlalli geçişleri sebebiyle tahakkuk eden geçiş ücreti ve cezası dayanak gösterilerek 17.911,00 TL asıl alacak, 1.333,02 TL faiz, 239,94 TL KDV olmak üzere toplam 19.483,96 TL üzerinden takip başlattığı, davalının takibe itiraz ederek takibi durdurduğu, itiraz dilekçesinin davacıya tebliğine ilişkin herhangi bir belge bulunmadığı, davacının İİK 67 maddesi uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içinde 19.483,96TL dava değeri üzerinden davalının takibe itirazının iptalini talep ettiği anlaşılmıştır. 10/03/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalının gerçek kişi tacir olduğu, araçların yük taşımacılığında kullanılan ticari araçlar olduğu, davalının sahipliğinde olan davalının sahipliğinde olan ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... plakalı araçların 16.01.2019- 16.05.2019 tarihleri arasında yeterli bakiye olmaması, nedenleri ile ücret ödemeden geçiş yaptığı, davacı işleticinin hesapta yeterli bakiye olmaması nedeni ile 15 günlük provizyon sorgulama süresince geçişleri tahsil edemediği, ürün kara listeye alındığı, kara listeye alındıktan sonra yapılan geçişlerin ise ihlalli geçiş olarak işlem gördüğü, dava dosyası içeriğinde mevcut delillerin ve davacının CD içeriğindeki Geçiş Görüntüleri ile İhlalli Geçiş Provizyon sorgulama listesinde görülen geçişlerin incelenmesi sonucunda, olan ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... plakalı araçların 16.01.2019- 16.05.2019 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin 68 kez ihlalli geçiş yaptığı, davalının araçlarına 3.582,20 TL Geçiş Bedeli yasa gereği dört katı Geçiş Cezası 14.328,80 TL olmak üzere toplam 17.911,00 TL borç tahakkuk edildiği, davacının 3.582,20 TL geçiş bedeli, yasa gereği dört katı gecikme cezası 14.328,80 TL olmak üzere toplam 17.911,00 TL tutarı talep edebileceği, 1.333,02 TL işlemiş faiz ile 239,94 TL %18 KDV ile, takip sonrası artan oranlarda yıllık %19,50 üzerinden hesaplanacak ... Avans faizini ve KDV kanunu gereği işlemiş faiz üzerinden %18 KDV talebinin Mahkemenin takdirinde olduğu bildirilmiştir. İstinaf konusu edilen uyuşmazlık; davalıya ait araçlarla davacının işlettiği köprü ve otoyoldan ihlalli geçiş yapılıp yapılmadığı, Mahkeme kararının yerinde olup olmadığı hususlarında toplanmaktadır.Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25/05/2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/5/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir. 6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.6001 sayılı Kanunun 30/7 maddesinin Anayasa aykırılığı iddiası ile açılan davada, Anayasa Mahkemesi 18.01.2018 tarih, 2017/166 E. 2018/8 Karar sayılı kararında "... İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır. Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup ihlalli geçiş eylemini gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir...... kuralda, cezasızlık hâlinin kapsamı, eylemin sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olarak belirlenmiştir. Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür. Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır..." yönünde karar vermiştir. Bu durumda ihlal sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır.Somut olayda, davalıya ait plakası belirtilen araçların, davacı şirketin işlettiği köprü ve bağlı otoyollardan 16.01.2019-16.05.2019 tarihleri arasında ihlalli geçişler gerçekleştirdiği, davacının davaya konu ihlalli geçiş tarihi itibariyle yürürlükte bulunan yasal mevzuat uyarınca, ihlal sebebi ile davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı, HGS hesabı bulunan araçlar yönünden geçiş anında ve geçişi takip eden 15 gün içinde geçiş için yeterli bakiyenin bulunmadığı, geçiş esnasında ödeme olmadığında ve OGS/HGS kartlarından para çekilmemesi halinde davalının geçiş ücretini ödemek zorunda olduğu, ayrıca ihlali izleyen on beş gün içinde geçiş ücretinin usulüne uygun olarak ödenmemesi halinde ceza tutarının da ödenmesi gerektiği, buna göre hükme elverişli bilirkişi raporunda, davacı tarafından sunulan CD içeresindeki geçiş görüntüleri ile ihlalli geçiş provizyon sorgulama listesinde görülen geçişlerin incelenmesi sonucunda 68 adet geçiş nedeniyle 3.582,20 TL geçiş bedeli ile 14.328,80 TL dört katı geçiş cezası olmak üzere toplam 17.911,00TL ihlalli geçiş ücreti ve ceza tutarının ödenmediği anlaşılmakla ilk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesi kararında hukuka aykırılık görülmediğinden davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1b-1 bendi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M:Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;

1-İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/560 Esas, 2022/356 Karar sayılı ve 03/06/2022 tarihli kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1 bendi gereğince esastan REDDİNE,

2-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 732,00 TL harçtan davalı tarafından yatırılan 305,88 TL harcın mahsubu ile bakiye 426,12 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

3-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1 bendi ile aynı Kanunun 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.18.06.2026