Bölge Adliye Mahkemesi 2021/1717 E. 2025/1228 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

45. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO: 2021/1717

KARAR NO : 2025/1228

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 05/07/2021

ESAS NO: 2019/486

KARAR NO : 2021/527

ASIL DAVA TARİHİ: 20/07/2019

BİRLEŞEN DAVA TARİHİ: 01/07/2020

KARAR TARİHİ: 05/07/2021

ASIL VE BİRLEŞEN

BİRLEŞEN DAVA: İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 2020/315 E. 2020/323 K. SAYILI DOSYASI

ASIL VE BİRLEŞEN DAVA: Tazminat

KARAR TARİHİ: 05/11/2025

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353 ncü maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA

Davacı vekili asıl davada dava dilekçesinde; davalı sigorta şirketi nezdinde 54795440 numaralı "Yangın Sınai İşletme Makine Kırılması" poliçesi ile davacıya ait ... marka halı dokuma tezgahının 10.01.2018-10.01.2019 vadeli poliçe ile makine kırılması rizikolarına karşı teminat altına alındığını, makinede 31.05.2018 tarihinde riziko sonucu hasarın ortaya çıktığını, taraflar arasında akdedilen poliçe incelendiğinde ise makine kırılması sigorta bedelinin 24.502.145,00 Euro olduğunu, 25.01.2019 tarihli ibra, mutabakat, tazminat makbuzu ile 28.02.2019 tarihinde davalı tarafından müvekkiline 83.514,75 TL tutarında tazminat ödendiğini, davalı tarafça açılan hasar dosyasına sunulan 25.09.2018 tarihli ve ... ... Ekspertiz Hiz. Ltd. Şti. tarafından tanzim olunan makine kırılması hasar ekspertiz raporuna göre toplam tazminat tutarının 150.484,13 TL olarak hesaplanmış ise de bu hesaplanmanın gerçek hasarın daha fazla olması nedeniyle eksik olduğunu, makinede hasar görenin ... yani şanjmanlar olduğunu ve kısmi hasar oluştuğunu, ekspertiz raporuna göre halı dokuma tezgâhlarında meydana gelen arızaya bağlı tezgahların 4 adet şanjmanından iki tanesinin rulmanlarının dağıldığı ve dişlerin kırıldığını, gerçek zararın 31.05.2018 tarihi ile 71.236,81 TL birinci kalem harcama yapıldığını, 09.07.2018 tarihi itibariyle 75.640,31 TL harcama yapıldığını, 27.08.2018 tarihi ile67.74738 TL ikinci kalem harcama yapıldığını, toplam zararın 214.624,50 TL olduğunu, bu meblağa %10 muafiyet indirimi yapıldığında 193.162,05 TL kaldığını, davalı tarafından 25.01.2019 tarihinde davalı tarafından 83.514,75 TL ödeme yapılması üzerine bakiye 109.647,30 TL alacak kaldığını, davalı tarafın bu ödemeyi eksik çıkarttığı için temerrütte düştüğünü, davalının hasar dosyası ile de kendilerine bildirilen zararı 25.01.2019 tarihinde eksik ödeyerek fiili temerrüdü gerçekleştirdiğini, hasarlanan makinelerin tamirini Türkiye'de yapabilecek tek kuruluşun ...İstanbul Tekstil San. Tic. Ltd. Şti. olduğunu, hasarlanan makinelere başka bir firmanın müdahale etmesinin mümkün olmadığını, bu nedenle eksper hesaplamasının gerçek hasar ile uyuşmadığını, 4 adet şanzımanın çalışma prensibi bilimsel olarak incelenmeden sanki iki farklı hasar varmış gibi rapor tanzim edilerek, poliçe gereği iki defa muafiyet tenziline gidilmesinin müvekkilinin mağduriyetine neden olduğunu ve daha az tazminat ödenmesi sonucunu ortaya çıkardığını, eksper raporunda şanjman içinde iki dişli yüzey arasında olması gereken yağ filminin yetersiz olması sonucunda, iki diş yüzeyi arasında direk temas sonucu sürtünme nedeni ile çapak kaldırılmasına, aşınma olarak nitelendirmek ve yağ filminin oluşmasının nedenini araştırmadan makine kırılması poliçesi genel şartları madde 1c fıkrası yok hükmünde sayılarak, böylelikle genel şartlar hilafına rapor tanzim edilerek eksik tazminat ödendiğini belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 20.000,00 TL tazminatın 25.01.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi üzerinden faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; davacı vekili 07.10.2020 tarihli ıslah dilekçesiyle, talebini 39.973,30 TL artırarak talebini 59.973,30 TL olarak ıslah etmiştir.Davacı vekili birleşen davada dava dilekçesinde; asıl davadaki dava dilekçesini tekrar ederek davalı aleyhine Istanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/489 E. sayılı dava dosyası ile kısmi dava açıldığını, dava dosyasında bilirkişi raporu alındığını, gerçek alacağın tespit edildiğini, bu nedenle ek itirazın iptali davasının açılması zaruretinin hasıl olduğunu, bu nedenle eldeki dosyanın Istanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/489 E. sayılı birleştirilmesini talep ettiklerini, davalının ödeme yapması nedeni ile zamanaşımının durduğunu, artık genel 10 yıllık zamanaşımı söz konusu olduğunu, hasar tarihi 31.05.2018 tarihi ile henüz 2 yıllık zamanaşımı süresinin dolmaması nedenleriyle icra dosyasına yapılan zamanaşımı itirazının yerinde olmadığını, İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/489 E. sayılı dava dosyasındaki 09.04.2020 tarihli bilirkişi raporu ile alacak likit hale geldiğini beyanla, itirazın iptali ile icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili asıl davada cevap dilekçesinde; davacının riziko adresi olan ... Dokuma Tekstil Halı San. ve Tic. A.Ş . 4. Org San Böl. 83422 Cad. ...Organize Sanayi Bölgesi Şehitkamil/ Gaziantep adresi için şirket nezdinde 10.01.2018/2019 vadeli 54793440 sayılı yangın Sınai İşletme Poliçesi düzenlendiğini, poliçede verilen yangın teminatı gereği 31.05.2018 tarihli yangın için 05.06.2018 tarihinde yapılan ihbar nedeniyle 3433041-0 sayılı hasar dosyasının açıldığını, sigortalı işletmede kullanılan 13 nolu 2004 model ... marka G6629-001 seri numaralı halı dokuma tezgahının 4 adet şanzumanından 2 tanesinin rulmanlarının dağıldığını, dişlilerinin kırıldığının tespit edildiğini, alt üst şanzıman dişli gruplarını tahrik eden mekanizmaya ait 1 adet pinyon dişli ve 1 adet merkez dişli dişlerinde diğer dişlilerin dişlerine kıyasla belirgin bir aşınma emaresi bulunmaması sebebiyle 15.568,71 Euro hasarın makine kırılması teminatı dahilinde ödenmesine, tefe şanzımanının dişli/eksantrik kasnak, mil, kam, rulman vs. parçalar üzerinde ise kısmen aşınma olduğu 12.750,00 Euro hasar bedelinin reddedilmesine karar verildiğini, 12.10.2018 tarihli ibraname ile sigortalı firma 83.514,75TL tazminat tutarında mutabık kalındığını beyan edildiği ve ödemenin kabul edildiğini, müvekkilinin poliçe gereği sorumluluğunu yerine getirdiğini, davacı tarafın tek tek hangi teminattan hangi zararı ve ne kadar ile talep ettiğini açıklaması ve gerekiyor ise harcını yatırması için kesin süre verilmesi gerektiğini, davacı tarafın soyut beyanlarını kabul etmediklerini, iddiaların resmi kayıtlar ile kanıtlaması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek üzere bakiye bir zarar tespit edilir ise, faize hükmedilmemesi gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.Davalı vekili birleşen davada cevap dilekçesi sunmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, asıl dava, taraflar arasında akdedilen 10.01.2018/2019 vadeli ve 54793440 sayılı Yangın Sınai İşletme Sigorta Poliçesi kapsamında, 2004 model, ... marka, G6629-001 Seri numaralı Halı Dokuma Tezgahında meydana gelen zarara ilişkin olarak, davalı sigorta şirketi tarafından davacı yana eksik ödendiği iddia olunan ve şimdilik kaydıyla 20.000,00 TL olarak beyan edilen bakiye zararın tazmini istemine, birleşen dava ise; taraflar arasında akdedilen 10.01.2018/2019 vadeli ve 54793440 sayılı Yangın Sınai İşletme Sigorta Poliçesi kapsamında, 2004 model, ... marka, G6629-001 Seri numaralı Halı Dokuma Tezgahında meydana gelen zarara ilişkin olarak, davalı sigorta şirketi tarafından davacı yana eksik ödendiği iddia olunan 89.647,30 TL bakiye asıl alacak ve 18.628,21 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam; 108.275,51 TL alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibinde yönelik itirazın iptali ile takibin devamı ve icra inkar tazminatı istemlerine ilişkin olduğu, birleşen davada davalı yanca zamanaşımı itirazında bulunulduğu ve birleşen davaya ilişkin olarak yapılan 01.03.2021 tarihli ön inceleme duruşmasında, davalı vekilinin zaman aşımı itirazının, gerekçesi gerekçeli kararda açıklanacağı üzere reddine karar verildiği, zamanaşımı itirazının incelenmesinde; 6102 sayılı TTK'nın 1420. maddesinde zamanaşımı düzenlenmiş olup, sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemlerin, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıl ve 1482. madde hükmü saklı kalmak üzere, sigorta tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemlerin rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren 6 yıl geçmekle zamanaşımına uğrayacağı belirtilmiş ve ayrıca sigorta sözleşmelerinde de uygulanan 6098 sayılı TBK'nın 154/2. maddesi gereğince, borçlunun kısmi ifada bulunması, zamanaşımını kesen sebepler arasında sayıldığı, bu açıklamalar kapsamında somut olay değerlendirildiğinde de; davalı sigorta şirketi tarafından ekspertiz raporu sonucu davacıya 28.02.2019 tarihinde ödemede bulunulduğu, yapılan ödeme sonucu 2 yıllık zamanaşımının süresinin kesildiği ve ödeme tarihi olan 28.02.2019 tarihinden itibaren yeniden işlemeye başladığı, davacı tarafından ise icra takibinin 09.03.2020 tarihinde açıldığı ve bu haliyle de 2 yıllık zamananaşımı süresi henüz dolmadığından, davalı yanın zamanaşımına ilişkin itirazına itibar edilmeyerek reddine karar verildiği, dava konusu ...markalı G 6629-001 seri nolu Halı Dokuma Tezgahında meydana gelen 31.05.2018 tarihli hasar sonucu; makinada meydana gelen hasarın; hasar tarihi itibariyle gerçek miktarının ne olduğunun ve ayrıca meydana gelen hasarın 10.01.2018 başlangıç ve 10.01.2019 bitiş tarihli yangın sınai işletme poliçesi kapsamında kalıp kalmadığının; kalıyor ise ne kadarlı kısmının poliçe kapsamında kaldığının tespiti amacıyla Gaziantep Nöbetçi ATM kanalıyla, keşfen bilirkişi incelemesi yaptırılarak rapor alındığı, alınan rapor sonucu; 2004 Model ...Marka G 6629-001 Seri Numaralı halı dokuma tezgahı isimli makinede, 31.05.2018 tarihinde meydana gelen hasardan dolayı KDV ve işçilik dahil olmak üzere toplam hasar bedelinin: 35.905,23 Euro olarak hesaplandığı, ...Marka G 6629-001 Seri Numaralı halı dokuma tezgahı isimli makinede oluşan hasarın yeri, büyüklüğü, niteliği ve oluş şekli ile görünüm ve makine üzerinde yapılan saptamalar itibarı ile ibraz edilen beyan ve belgelerdeki tarih ve oluş sekli ile tamamen örtüştüğü, gerek makina kırılması poliçesi genel şartları gerekse dosya içerisindeki poliçenin incelenmesi sonucu, meydana gelen hasarın teminat kapsamında olduğu kanaatine varıldığı, yapılan hesaplamalara göre davalının sorumluluğunun ise; 149.620,60 TL olduğunun anlaşıldığı, bu haliyle yapılan değerlendirmede de; davacı yanın asıl davayı açmakta haklı ve hukuki yararının da bulunduğu anlaşıldığından, asıl davanın kabulüne ve 59.973,30 TL nin 25/01/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, birleşen dava yönünden de; yine aynı gerekçelerle davanın kabulüne ve davalı borçlunun İstanbul 25. İcra Müdürlüğünün... esas sayılı dosyasına yönelik itirazının iptali ile takibin takip talebindeki şartlarla aynen devamına ve ayrıca birleşen davada dava konusu alacağın, asıl davada alınan bilirkişi raporu ile tespit edilen ve asıl davada dava konusu yapılmayan bakiye alacağa ilişkin olması hasebiyle likit bir alacak olduğu anlaşıldığından, hükmolunan alacağın (108.275,51-TL) %20'si oranında hesaplanan 21.655,10-TL icra inkar tazminatının da davalıdan alınarak davacıya verilmesi gerektiği gerekçesiyle ASIL DAVA YÖNÜNDEN Davanın kabulü ile 59.973,30 TL nin 25/01/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, BİRLEŞEN MAHKEMİZİN 2020/315 ESAS SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN Davanın kabulü ile davalı borçlunun İstanbul 25. İcra Müd. 2020/7528 Esas sayılı dosyasına yönelik itirazının iptali ile takibin takip talebindeki şartlarla aynen devamına, Hükmolunan alacağın(108.275,51TL) %20 si oranında hesaplanan 21.655,10TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Asıl ve birleşen davada davalı vekili istinaf dilekçesinde; davadan önce müvekkili şirkete hasar başvurusunda bulunulmuş olup müvekkili tarafından ekspertiz raporu esas alınmak suretiyle ödeme yapılarak tüm sorumluluğun yerine getirildiğini, mahkeme tarafından teminat kapsamında bulunmayan hasarlara ilişkin müvekkili aleyhine hüküm kurulduğunu, makine sigortası genel şartları teminat Dışı Haller başlıklı maddesinde, “Makinelerin normal işlemesinden ve mutad kullanılmasından doğan aşınma ve yıpranmalardan veya çürüme, paslanma veya oksidasyondan, buhar kazanlarında kireçlenme ve çamurlanmadan işletmede doğrudan doğruya meydana gelen etkilerden, atmosferik vesair şartların sebebiyet verdiği tedrici bozulmalardan,” meydana gelen hasarlar teminat kapsamı haricinde bırakıldığını, ekspertiz raporunda hasarın; ekonomik ömrünü tamamlayacak düzeyde aşındığı halde yenilenmeyen kam grubu parçaları nedeniyle meydana geldiği belirtildiğinden ilgili hasarlara ilişkin taleplerin reddedildiğini, davayı kabul anlamına gelmemek üzere, söz konusu hasarın doğrudan poliçe teminat kapsamı içerisinde yer alıp almadığına ilişkin rapor tanzim ettirilmesi gerektiğini, ayrıca poliçe özel şartları uyarınca tespit edilecek makine hasar tutarı üzerinden muafiyet tenzili ve sovtaj tenzili uygulanması gerektiğini, birleşen dava bakımından müvekkili aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesinin haksız nitelikte olduğunu, dava konusu alacağın likit olmadığını belirterek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE

Asıl dava, yangın sınai işletme makine kırılması sigorta poliçesinden kaynaklanan bakiye hasar bedelinin tazmini, birleşen dava ise, yangın sınai işletme makine kırılması sigorta poliçesinden bakiye hasar bedelinin tazmini amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.Birleşen davaya konu İstanbul 25. İcra Dairesi'nin... E. sayılı dosyası incelendiğinde; takip alacaklısının ... Dokuma Tekstil Halı Sanayi Ve Ticaret A.Ş., borçlunun ise ... Sigorta A.Ş. olduğu, 89.647,30 TL asıl alacak ve 18.628,21 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 108.275,51 TL üzerinden 09.03.2020 tarihinde başlatılan icra takibinde,"54795440 numaralı yangın sinai işletme makine kırılması poliçesinden kaynaklanan ve 31.05.2018 tarihinde meydana gelen riziko sonucu çıkan hasarın talebidir." borcun sebebine dayanıldığı, ödeme emrinin takip borçlusuna 11.03.2020 tarihinde tebliğ edildiği, 16.03.2020 tarihinde borca itiraz edildiği, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 67 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içinde itirazın iptali davasının açıldığı tespit edilmiştir. Davacı şirketin 4. Org. San. Böl. 83422 Cad 83422 Cad. ... 4. Organize Sanayi Bölgesi Şehitkamil/ GAZİANTEP riziko adresinde 10.01.2018 -10.01.2019 başlangıç ve bitiş tarihli 54795440 poliçe numaralı Yangın Sınai İşletme Sigorta Poliçesi ile davalı şirket nezdinde, makine kırılması için 24.502.145,00 TL üzerinden teminat altına alınmıştır. Poliçede:"Sigortalı kıymetlerin normal işlemesinden ve mutad kullanılmasından doğan aşınma ve yıpranmalardan veya çürüme, paslanma korozyon, erezyon, veya oksidasyondan, atmosferik vs. şartların sebebiyet verdiği tedrici bozulmalar teminata dahil değildir. Belli bir süre kullanım sonrası aşınma sonucu değişmesi gereken ömürlü parçalar ( sigorta,conta,kayış,rulman, kırıcı,delici, kesici uçlar vs.) ile sarf malzemeleri ve elektronik bilgi işlem sistemlerinde kayıt edilen bilgiler dahil olmak üzere manyetik disk, bant,kart, ve düz metin formları ve benzer bilgi ortamının fiziki hasarları sonucu ziya ve hasarları teminatı dahil değildir." şeklinde özel şartın yazılı olduğu ve Sigorta Bedeli; 0- 10.000-EURO'ya kadar olan makinelerde her bir hasarda min 100-EUR olmak üzere hasarın %10'u, 10.001 - 25.000-EURO'ya kadar olan makinelerde her bir hasarda min 200-EUR olmak üzere hasarın %10'u, 25.001 - 50.000-EURO'ya kadar olan makinelerde her bir hasarda min 350-EUR olmak üzere hasarın %10, 50.001 - 100.000- EURO'ya kadar olan makinelerde her bir hasarda min 500-EUR olmak üzere hasarını %10'u, 100.001- EURO üzer olan makinelerde her bir hasarda min 1.000-EUR olmak üzere hasarın %10'u oranında tenzili muafiyet uygulanacaktır.24.09.2018 tarihli Ekspertiz Raporu:"Yapılan incelemede/görüşmede işletmede bulunan/çalışan 13 no'lu 2004 model ... MARKA G6629-001 seri numaralı Halı Dokuma Tezgahında arıza meydana geldiği beyan edilmiştir. Makine kapakları açılarak yapılan incelemede makinenin/tezgahın 4 adet şanzumanından 2 tanesinin rulmanlarının dağıldığı, dişlilerin kırıldığı bilgisi alınmıştır.1.HASAR / ... ŞANZUMAN DİŞLİLERİ HASARI Gezegen tip olarak tabir edilen alt ve üst ... şanzıman dişli gruplarının her birinin 4 adet planet dişlileri, ortasında yer alan 1 adet şaftlı güneş dişli, en dış kısımda yer alan 1 adet çevre dişli, şaftlı güneş dişlilerin merkezlendiği 2 adet büyük dişli, bu büyük dişlilerinin orta kısmında onları tahrik eden 1 adet merkez dişli ve bu merkez dişliyi de tahrik eden 1 adet pinyon dişliden ibaret olduğu, Her iki gruba (alt ve üst ...) ait çevre dişlilerin bazı dişlerinin tepe kısımlarında düzensiz parça kopmaları ve sıyırma izlerinin bulunduğu,... hasarın (rulmanların dağılması ve/veya mekanik bir arızadan/sıkıntıdan dolayı sıkışan dişlilerin birbirini yemesi/aşındırması ile hasarın meydana gelmiş olabileceği kanaatine varılmış ve Sigorta Poliçesinde mevcut olan Makine Kırılması Teminatı dahilinde değerlendirilmiştir. Konu hasara ilişkin tarafımızca tespit edilen hasarlı parçalara göre tanzim edilen 31.08.2018 tarihli onarım faturası incelendiğinde; Toplam Malzeme Bedelinin: 7.682,25 EUR Toplam İşçilik Bedelinin: 6.782,00 EUR GENEL TOPLAM: 14.464,25 EUR olduğu görülmüş olup konu bedel/tutar piyasa koşullarında uygun/makul bulunmuştur.

2.HASAR / TEFE ŞANZUMANI HASARI ... Şanzuman dişlileri hasarı için makinenin sökülmesi/demonte edilmesi sırasında Tefe Şanzımanının dişli/eksantrik kasnak, mil, kam, rulman vs. parçalar üzerinde de kısmen aşınma olduğu görülmüştür....Dolayısıyla Tefe Şanzumanındaki hasarın; 1) Yüzey Yorulması ve/veya 2. Aşınma nedeni ile meydana gelmiş olabileceği kanaatine varılmış ve konu hasara ilişkin aşağıda detayı not edilen Hasar Bedelinin tazmini hususundaki nihai karar Sayın Şirketinizin taktirlerine bırakılmıştır. Buna göre konu hasara ilişkin tarafımızca tespit edilen hasarlı parçalara göre tanzim edilen 23.07.2018 tarihli onarım faturası incelendiğinde; Toplam Malzeme Bedelinin 21.590,08 EUR'dan ..: 10.795,04 EUR olarak revize edildiği, Toplam İşçilik Bedelinin: 7.320,00 EUR Toplam: 18.115,04 EUR olduğu görülmüş olup konu bedelin/tutarın makul olduğu kanaatine varılmıştır (yetkili servis, yurt dışından gelen teknik ekibin konu hasar onarımını yapmış olmasından dolayı). HASAR (EKSPER TESPİT) SOVTAJ MUAFİYET HASAR MİKTARITOPLAM 32,499.01 599.12 3,249.89 28,650.00 TOPLAM TAZMİNAT TUTARI : 28,650.00 EURO EURO : 5.25250 TLTOPLAM TAZMİNAT TUTARI : 150,484.13 TL" şeklindedir.25.01.2019 tarihli İbra, Mutabakat, Temlik, Tazminat Makbuzu başlıklı davacı şirketin "İş bu ibranameyi, fazlaya ilişkin haklarımız ve her türlü dava haklarımız saklı kalmak koşuluyla imza ettiğimizi beyan ederiz." şerhi ile imza altına aldığı ve davacı şirkete 28.02.2019 tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından 83.514,75 TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.İlk Derece Mahkemesince talimat mahkemesi aracılığıyla makina başında yapılan keşif neticesinde sigorta mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplama uzmanı ve makine mühendisi bilirkişilerden oluşan bilirkişi heyetinden aldırılan 09.04.2020 tarihli raporda:" Keşif esnasında yapılan incelemede ise ;2004 Model ...Marka G 6629-001 Seri Numaralı makinenin çalışır vaziyette olduğu makinenin hasarlı parçalarının makine üzerinde olmadığı ve bu hasarlı parçaların değiştirilmiş olduğu tespit edilmiştir.2004 Model ...Marka G 6629-001 Seri Numaralı halı dokuma tezgâhında oluşan hasarın ... şanzumanı içerisinde bulunan dişlilerin kırılması sonucunda oluştuğu ve şanzıman üzerinde ağır tahribata neden olacak aşırı deformasyon ve dizayn kaybına uğramış olduğu görülmüş ve anlaşılmıştır. 2004 Model ...Marka G 6629-001 Seri Numaralı halı dokuma tezgâhında oluşan hasarın yeri, büyüklüğü ve oluş şekli ile görünüm ve makine üzerinde yapılan saptamalar itibarı ile ibraz edilen beyan ve belgelerdeki tarih ve oluş şekli ile tamamen örtüştüğü, arızanın ... şanzuman dişlilerinin kırılmasından oluştuğu malzeme yorgunluğundan oluşamayacağı kanaatine varılmıştır...Dava konusu olan halı dokuma tezgahında malzeme/yüzey yorgunluğuna dair herhangi bir bulgu mevcut olmadığından meydana gelen hasarın |işluşumunda malzeme/yüzey yorgunluğundan bahsetmenin bu aşamada mümkün olmadığı düşüncesindeyiz...2004 Model ...Marka G 6629-001 Seri Numaralı halı dokuma tezgahı isimli makinede, 31.05.2018 Tarihinde meydana gelen hasardan dolayı KDV ve işçilik dahil olmak üzere Toplam Hasar Bedelinin: 35.905,23 Euro Olarak Hesaplandığı, ...Marka G 6629-001 Seri Numaralı halı dokuma tezgahı isimli makinede oluşan hasarın yeri, büyüklüğü, niteliği ve oluş şekli ile görünüm ve makine üzerinde yapılan saptamalar itibarı ile ibraz edilen beyan ve belgelerdeki tarih ve oluş sekli ile tamamen örtüştüğü kanaatine varıldığı, MAKİNA KIRILMASI POLİÇE GENEL ŞARTLARI GEREKSE DOSYA İÇERİSİNDEKİ POLİÇENİN İNCELENMESİ SONUCU, MEYDANA GELEN HASARIN TEMİNAT KAPSAMINDA OLDUĞU kanaatine varıldığı, yapılan hesaplamalara göre davalının sorumluluğunun ise; Hasar tarihi itibariyle ; 35.905,23 EURO X 7.4735= 268.337,73-TL, TOPLAM HASAR MİKTARI; Muafiyet %10 268.337,73-TLx %10= 26.833,77-TL, 268.833,77-TL- 26.833,77-TL = 242.000,00- 83.514,75-TL = 158.485,25-TL, Ödenen tazminatın ödeme tarihinden itibaren güncellenerek hesaplanan tazminattan mahsubu halinde ödenmesi gereken tazminatın (güncelleme sonucu bulunan miktar: 83.514,75X%9/360X415GÜN=8.864,65-TL); 242.000,00-TL-83.514,75-TL-8.864,65-TL=149.620,60-TL olduğu..." şeklinde kanaat bildirilmiştir.İlk Derece Mahkemesince mali müşavir bilirkişiden aldırılan 17.05.2021 tarihli raporda:" Mahkemece yaptırılan Bilirkişi Raporu Doğrultusunda davacı Şirkete ait makinelerde meydana gelen hasarın poliçe kapsamında kaldığı kanaati hasıl olacak ise davacının asıl davada davalıdan 59.973,30TL alacaklı olduğu, Davalı Sigorta Şirketinin kendisine yapılan başvuru sonucu 25.01.2019 Tarihinde temerrüde düştüğü dikkate alınarak bu tarihten itibaren davacının davalıdan avans faizi isteminde bulunabileceği, Davacı 25.01.2019 Tarihi ile icra takip tarihi olan 09.03.2020 arası işlemiş faiz talebinde bulunmuştur. Temerrüt tarihi olan 25.01.2019 tarihi ile 01.01.2020 arası avas faizi %19,5 olup, 01.01.2020 tarihi ile 09.03.2020 tarihleri arasında yıllık %13,75'Dir faiz hesabı bu hususlar doğrultusunda hesaplanmıstır. Davacı tarafın Asıl Dava Yönünden davalıdan Asıl Alacak 59.973,30 TL alacaklı olduğu Davacı tarafın Birleşen Dava Yönünden Asıl Alacak 89.647.30 TL, işlemiş Faiz 18.628,21 TL olmak üzere toplam 108.275,51 TL tutarında alacaklı olduğu..." şeklinde kanaat bildirilmiştir.Somut olayda, taraflar arasındaki yangın sınai işletme sigorta poliçesi riziko adresinde bulunan davacı işyerindeki halı dokuma makinesininde 31.05.2018 tarihinde meydana gelen 4 adet şanzumanından 2 tanesinin dişlilerinin kırılması şeklindeki hasara ilişkin davalı sigorta şirketi nezdinde açılan hasar dosyası kapsamında aldırılan ekspertiz raporu doğrultusunda makinede ... şanzuman dişlileri ve tefe şanzumanı hasarı şeklinde iki ayrı hasar meydan geldiğinin tespit edilerek tefe şanzumanı hasarının aşınma nedeni ile meydana geldiği ve teminat dışı hal bulunduğu tespiti ile davalı sigorta şirketince davacıya 28.02.2019 tarihinde 83.514,75 TL ödeme yapıldığı tespit edilmiştir. Davacı tarafça ödemenin zararlarını karşılamadığı, makinedeki hasarın tek bir nedene dayandığı ve aşınmadan kaynaklanmaması nedeniyle teminat dışı hal olmadığı ileri sürülerek asıl dava ile poliçe teminatı kapsamında zararın tazmini talebinde bulunulduğu, asıl davada davanın ıslah edilmesinden sonra bilirkişi raporunda yapılan hesaplama nedeniyle bakiye bedel üzerinden asıl alacak ve takip öncesi faiz kalemleri yönünden başlatılan icra takibine yapılan itiraz nedeniyle itirazın iptali şeklindeki birleşen davanın açıldığı anlaşılmıştır. İlk Derece Mahkemesince talimat mahkemesi aracılığıyla makina başında yapılan keşif neticesinde aldırılan bilirkişi heyeti raporuna itibar edilerek asıl ve birleşen kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.Davaya konu poliçe teminatı kapsamında yer alan makinedeki hasarın meydana geliş sebebi yönünden ekspertiz raporu ile bilirkişi heyeti raporunda ayrı ayrı tespit edildiği, ekspertiz raporundaki iki ayrı hasar bulunduğu tespitine karşın bilirkişi heyeti raporunda ... şanzumanı içerisinde bulunan dişlilerin kırılması şeklinde tek bir hasardan bahsedildiği ve tazmini gereken zarar hesaplaması konusunda bilirkişi heyeti raporunda ekspertiz raporundan farklı bir hesaplama yapıldığı hatta asıl davadaki dava dilekçesinde davacı vekilinin zarar hesaplamasına yönelik açıklamasındaki miktardan daha yüksek tutarda bir hesaplamanın yapıldığı tespit edilmiştir. Bu durumda ekspertiz raporu ile bilirkişi heyeti raporu arasında çelişki mevcut olup, bilirkişi heyeti raporunda bu farklılıkların sebebini açıklayıcı yeterince bilgi bulunmadığı ve davalı vekilince uzman raporundaki görüş bildirilerek rapora itiraz edildiği anlaşılmıştır.Mahkemece yapılacak iş üniversite de görevli öğretim üyelerinden oluşturulacak üç kişilik makine mühendisinden oluşacak bilirkişi heyetinden poliçe konusu halı dokuma makinesinde 31.05.2018 tarihinde meydana gelen olayda iki ayrı hasar mı yoksa tek hasar mı oluştuğu, hasarların niteliğinin ne olduğu, poliçe teminatı dışında kalacak şekilde aşınmadan kaynaklanıp kaynaklanmadığı, hasar tarihi itibariyle tazmini gereken zarar hesaplaması konusunda muafiyet ve sovtaj bedelleri de dikkate alınarak denetime açık şekilde hesaplanma yapılması konusunda önceki raporlar arasındaki çelişkiyi giderecek şekilde rapora aldırılmasından sonra varılacak kanaate göre hüküm tesis edilmesinden ibarettir.Hasar bedelinin tazmini nedeniyle davacının talep edebileceği bedelin tespiti hususu yargılama sırasında bilirkişi incelemesi neticesinde ortaya çıkacak olup hesaplamayı gerektirdiğinden likid olmayıp İİK'nın 67/2. maddesindeki koşullar oluşmadığından icra inkar tazminatına hükmedilmemesi gerekmektedir.Açıklanan sebeplerle; mahkemece uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olduğu anlaşıldığından, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile 6100 sayılı Kanunun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (6) numaralı alt bendi uyarınca esası incelemeden asıl ve birleşen dava yönünden kararın ayrı ayrı kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;

1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun asıl ve birleşen dava yönünden ayrı ayrı KABULÜ ile İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/486 E. 2021/527 K. sayılı 05/07/2021 tarihli kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca asıl ve birleşen dava yönünden ayrı ayrı KALDIRILMASINA,2-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine İADESİNE,3-Davalı tarafca yatırılan istinaf başvurma harcının Hazineye irat kaydına, istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince davalı tarafa iadesine,4-Davalı tarafın yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,5-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,6-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1.g bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.05/11/2025