Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2019/3799 E. 2020/3051 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2019/3799
- Karar No
- 2020/3051
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 13. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO: 2022/110 Esas KARAR NO: 2024/816 Karar T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ NUMARASI : 2019/408 Esas - 2021/402 Karar TARİHİ:12/10/2021 DAVA:İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) KARAR TARİHİ: 09/05/2024 İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi: TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, .. numaralı "Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi" ile sigortalı bulunan dava dışı ... Tic. Ltd. Şti'ne ait rafine keten tohumu yağı emtiasının ... gemisi ile ... numaralı konteyner içinde Bandırma'dan Xingang/Çin'e davalı şirketler tarafından taşınması sırasında hasarlandığını, fatura ve yapılan tespitler gereğince sovtaj durumu da dikkate alınarak 9.127,26 USD zarar oluştuğunu, TTK ve poliçe hükümleri ile, sigortalının temlik talebi gereğince davalılara rücu hakkı doğduğunu, arabuluculuk görüşmelerinden sonuç alınamadığım, dava konusu emtianın Çin'e taşınması sırasında, Singapur limanında aktarma işlemi yapılırken, ... numaralı konteynerden sızıntı olduğu ve emtianın hasara uğradığının tespit edildiğini, yağ sızıntı raporu "oil leakage report" düzenlendiğini akabinde ekspertiz çalışması yapıldığını, emtianın flexi bag içinde sıvı olarak yüklendiğini, konteynere yükleme/boşaltma esnasında kaba elleçlendiğini, konteynerin uygunsuz istiflendiğini, konteynerin içine sızan sıvı emtianın tamamının sızarak zayi olduğunu, emtia üzerinde yapılan kontrollerde flexi tanklarda yırtılma/delinme sebebi ile hasar meydana geldiğini, sovtajm mümkün olmadığını, nakliye esnasında davalıların dikkat ve özeni göstermemiş olması nedeni ile hasarın meydana geldiğini, dava konusu icra takibinin başlatılmış olduğunu, davalı şirketlerin takibe itiraz etmeleri ile icra takibinin durmuş olduğunu, arabuluculuk başvurusundan da olumlu sonuç alınamadığını ifade edilerek, davalının İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasına yaptığı itirazın iptaline, %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle, TTK 119. Maddesinin, "acente aleyhine doğrudan değil, izafeten dava açılabileceği göz önünde tutularak, davanın pasif husumet yokluğundan reddedilmesi gerekirken işin esasına girilerek red kararı verilmesi doğru değildir", diyerek acente aleyhine doğrudan dava açılamayacağım, açılması halinde pasif husumet yokluğu nedeni ile reddedilmesi gerektiğim belirttiğini, bu nedenle taşıyanın acentesi olan ... A. Ş. açısından pasif husumet ehliyeti yokluğu nedeni ile davanın reddedilmesi gerektiğini, taşımanın FCL/FCL "Full Container Load" olarak gerçekleştirdiğini, konteynerin yükleten tarafından tamamen doldurulduktan sonra, taşıyana mühürlü olarak teslim edilmiş olduğunu, ayrıca konşimentoda yer alan " ..." yani yükleyici yükledi, istifledi, saydı klozunun yer aldığım, konteynerin yükleten tarafından ve onun uğrak yeri Singapur limanında ... isimli gemiye aktarma yapılırken, ... numaralı konteynerde sızıntı tespit edildiği ve 10.01.2018 tarihinde Singapur limanı sızıntı sahasında survey düzenlendiğini, davacının sigortalısı taşıyana ve davalı yükletene davetiye gönderildiğini, yapılan survey sonucu söz konusu sızıntının konteyner içindeki flexitankin patlaması ile gerçekleştiğinin anlaşıldığım, davacının iddiasının aksine konteynerde bir hasar olmadığım, zararın taşıtan ve yükleten hatası sonucu gerçekleştiğini, diğer konteynerde de Xingang limanına sevkıyatı tamamlandığında sızıntı tespit edildiğim, konteynerin sabitleme işleminin uygun şekilde yapılmadığım, sızıntı nedeni ile gemide büyük kirlilik meydana geldiğim, yapılan surveyde konteynerde gözle görülür hiçbir fiziksel darbe olmadığını, konteyner içinde flexitankin yırtılmasına neden olabilecek sivri obje olmadığım, yırtılmanın lashing ve sağlamlaştırma hatası nedeni ile gerçekleştiğini, davacının, hasarın deniz taşıması sırasında olduğunu kanıtlaması gerektiğini, söz konusu flexitanklaiin üretiminde bir hata olup olmadığının da değerlendirilmesi gerektiğini ifade ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ:İlk Derece Mahkemesi 12/10/2021 tarih 2019/408 Esas - 2021/402 Karar sayılı kararında; "Dava; davacı sigortalısına ait emtiaların deniz taşıması sırasında hasarlandığı iddiasıyla sigortalıya ödenen bedelin rücuen tahsili talep ile başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali davası olup; uyuşmazlığın konusunun; Davalının milletler arası yetki itirazının yerinde olup olmadığı, tarafların aktif ve pasif husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı, sigorta sözleşmesinin geçerli olup olmadığı, geçerli bir sözleşme uyarınca ödemenin yapılıp yapılmadığı, hasara ilişkin süresinde ve geçerli bir ihbarın bulunup bulunmadığı ve hasarın deniz taşıması esnasında meydana gelip gelmediği, hasarda davalının sorumlu olup olmadığı ve hasarın miktarının tespiti noktasında toplandığı anlaşılmıştır. İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas numaralı icra takip dosyası incelendiğinde, alacaklı ... A.Ş. Tarafından borçlular ... Anonim Şirketi, ... İzafeten ... Aş aleyhine 30/10/2018 tarihinde icra takibine başlandığı, borçlulara ödeme emrinin 06/11/2018 tarihinde tebliği edildiği, borçlu tarafından 12/11/2018 tarihinde borca itiraz dilekçesi sunulduğu, eldeki davanın ise, 12/12/2019 tarihinde İİK 67 maddesi gereği 1 yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... tarafından tanzim edilen 09/07/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalı ... nin taşıyan sıfatına ve dolayısıyla pasif husumet ehliyetine sahip olduğu, davacı ... A.Ş. nin aktif husumet ehliyetine sahip olduğu, zamanında ve yerinde bir hasar ihbarının bulunduğu, yükteki hasarın, yükleyicinin denizaşırı taşımaya uygun lashing ve sabitleme yapmamasından dolayı meydana gelmiş olduğu olgusu göz önüne alındığında, konişmentoya dercedilen "shipper's load, stow and count" klozu nedeniyle, davalının zarardan sorumlu tutulamayacağı, mahkemenin zarardan davalının sorumlu olduğuna yönelik kanaate varması halinde tazmini gereken zararın 9.172,56.USD olduğuna ilişkin görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. Davalılar vekilince her ne kadar uyuşmazlığa konu konşimentoda bulunan yetki kaydı nedeni ile milletlerarası yetki itirazında bulunulmuşsa da; davalılardan 1 nolu davalının Türkiye de mukim bir şirket olması nedeni ile MK 2 maddesi uyarınca; davalılardan 2 numaralı davalının milletlerarası yetki itirazının ise Yargıtay 11 HD nin 2019/3799 E. 2020/3051 K.sayılı ilamı dikkate alınarak konşimentodaki yetki şartının Türk Mahkemeleirnin münhasır yetkisini kaldırır nitelikte olmaması nedeniyle MÖHUK 47/1 md gereğince yetki itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.Dava halefiyete istinaden açılmıştır. Davacı sigorta şirketinin halef sıfatını kazanabilmesi için, bir sigorta sözleşmesinin mevcut olması, sigortacının himaye kapsamında yer alan riziko sebebiyle meydana gelen zararları ödemiş olması ve dava dışı sigortalının talepte bulunabileceği zararın ortaya çıkmasından sorumlu üçüncü bir kişinin varlığı gereklidir. İlk koşul bakımından yapılan değerlendirmede, davacı ... A.Ş ile dava dışı sigortalı ... Tic. Ltd. Şti arasında düzenlenen 24/11/2017 tarihli ve 21/01/2018 tarihine kadar geçerli, ... numaralı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesinin var olduğu ve bu kapsamda uyuşmazlığa konu taşımada meydana gelebilecek hasarlara ilişkin olarak emtianın teminat altına alındığı anlaşılmaktadır. Sigortacının himaye kapsamında yer alan riziko sebebiyle ödeme yapmış olma koşulu bakımından dosya içeriğinde yer alan belgeler arasında yer alan dekont incelendiğinde ise davacı tarafından sigortalısına 24/04/2018 tarihli dekont ile 9.172,26 USD tazminatın ödendiği görülmektedir. Bu bilgiler doğrultusunda davacının TTK'nun 1472. maddesi uyarınca halef sıfatını ve aktif husumet ehliyetini haiz olduğu mahkemece kabul edilmiştir. 2 nolu davalı taşıyan ... tarafından düzenlenen 24/11/2017 tarih ve ... numaralı konişmentoya göre, yükletenin Dava dışı satıcı ... Tic. Ltd. Şti., alıcının/ihbar edilenin Çin'de bulunan ... şirketi olduğu ve sıvı haldeki net 359.900,00 Kg rafine keten tohumu yağı emtiasının, yükleten tarafından flexitanka doldurulduktan sonra bu flexitanklann ayrı ayrı 15 adet 20'lik DV kapalı konteyner içerisine yüklendiği ve daha sonra Bandırma'dan Çin'e Xingang limanına kadar olan nakliyesinin ... isimli gemi ile gerçekleştirildiği anlaşılmaktadır. Deniz yolu ile yük taşıma navlun sözleşmesi çerçevesinde gerçekleşir. Bu sözleşme doğrultusunda taşıyan, deniz yolu ile yük taşıma taahhüdünde bulunurken karşılığında taşıtan tarafında belirlenen navlun ücretinin ödenmesi taahhüdü verilir. Navlun sözleşmesinin taraflarca düzenlenmediği durumlarda, konşimentonun varlığı aranır ki, konşimento TTK 1228/1 maddesindeki ifadesiyle bir taşıma sözleşmesinin yapıldığını ispatlayan senettir. Keza 1238/1 uyarınca konşimentoyu taşıyan sıfatıyla imzalayan veya konşimento kendi ad ve hesabına imzalanan kişi, taşıyan sayılmaktadır. Bu çerçevede dosyada sunulan belgeler değerlendirildiğinde, TTK 1138 maddesi anlamında navlun sözleşmesinin dava-dışı sigortalı taşıtan ... Tic. Ltd. Şti. İle davalı taşıyan .... arasında kurulduğu ,davalılardan ...editerranean ... nin bu anlamda taşıyan sıfatına ve dolayısıyla pasif husumet ehliyetine sahip olduğu mahkemece kabul edilmiştir. Davalılardan ... AŞ ise pasif husumet ehliyetinin bulunmadığı itirazında bulunmakla,davalının pasif husumet ehliyetine sahip olup olmadığını tespiti, esasında dava konusu taşıma sebebiyle taşıyan sıfatını haiz olup olmadığına bağlıdır. Bu bağlamda dosyada mevcut konişmento incelendiğinde konşimentonun 2 numaralı davalı ... adına acentesi ... AŞ tarafından imzalandığı anlaşılmıştır. Ancak konişmento da taşıyan sıfatını tespite yönelik yegane belge değildir. Davalılardan ... AŞ firmanın ise diğer davalının Türkiye acentesi olduğu anlaşılmaktadır. TTK'nun 105.maddesinde "acentenin aracılık ettiği sözleşmelerden doğan uyuşmazlıklardan dolayı acente tarafından müvekkili adına dava açılabileceği gibi kendisine karşı da aynı sıfatla dava yöneltilebileceği" hükmü düzenlenmiş olduğundan, anılan yasa maddesine göre acenteye karşı doğrudan dava açılması mümkün değildir. Ancak, gemi acenteleri yönetmeliğinde "acentelerin yaptıkları iş ve işlemlerde kendi kusurları dışında sorumlu olmayacakları" kabul edildiğinden ilgili yönetmelik maddesi gereğince gemi acenteleri ancak kendi kusurları ile ortaya çıkacak zararlardan şahsen sorumludur. Eldeki dosyada davalı ... AŞ'nin diğer davalı yabancı taşıma şirketinin Türkiye'deki genel acentesi olduğu, davalı ... AŞ' nin navlun faturası ve konişmento da düzenlemediği göz önüne alınarak, davalılar vekilinin pasif husumet itirazı yerinde görülerek, davacının davasının bu davalı bakımından pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir. Dava dışı sigortalı ...Tic. Ltd. Şti. ne ait, flexitank içine yüklenen toplam net 359.900,00 Kg ağırlığında rafine keten tohumu yağı emtiasının toplam 15 adet 20'lik konteyner içerisinde Türkiye Bandırma limanından, Çin Xingang limanına "..." gemisi ile davalılar tarafından taşındığı, uğrak yeri Singapur limanında tahliyesi sırasında, ... isimli gemiye aktarma yapılırken, ... numaralı konteynerde sızıntı tespit edildiği ve 10/01/2018 tarihinde Singapur Limanı sızıntı sahasında ... isimli survey firması tarafından survey çalışması düzenlendiği anlaşılmaktadır.Yapılan survey sonucu, söz konusu sızıntının konteyner içindeki flexitankin patlaması ile gerçekleştiği, daha sonra Çin'e varan 14 konteynerden ... numaralı konteynerde de sızıntı olduğu ve bu konteynerin de tamamen boşaldığı, sonuç olarak iki konteynerdeki tüm emtianın zayi olduğu anlaşılmaktadır. Dosyada bulunan Konişmentonun üzerinde bulunan " Shipper's load, stow and count" klozundan taşıması yapılan rafine keten tohumu yağı emtiasının içinde bulunduğu flexitanklarin konteyner içerisine yüklenmesi, istifi, lashingi (sabitlenmesi) ve ağırlığının tespiti işlemlerinin bizzat dava dışı sigortalı yükleten ... Tic. Ltd. şirketi tarafından gerçekleştirilmiş olduğu anlaşılmaktadır. Buna göre, sızıntı hasarı meydana gelen ... nolu konteynerlerin içinde bulunduğu toplam 15 adet konteynerin yükleme ve lashing/sabitleme işlemleri bizzat yükletenin kendi adamlan tarafından yapıldıktan sonra gemiye kapalı halde yüklendiği anlaşılmaktadır. Bu kapamda dosyada bulunan bilirkişi raporunda, açıklandığı üzere kapalı bir kutu görünümünde ve kapıları mühürlü olan konteynerler, taşıma sırasında açılması da mümkün olmadığından teslim alındığı gibi nakil ve teslim edilirler ve bu sebeple, konteynerin içerisinde bulunan yükün ne şekilde yüklendiği ve devrilmesini önlemek için gerekli tedbirlerin alınıp alınmadığının, gemi kaptanı tarafından kontrol edilebilmesi mümkün değildir. Uluslararası konteyner taşımacılığında, tüm konteynerler yükleme limanında gemiye yüklenmeden önce ve tahliye limanında gemiden indirildikten sonra gerek liman ve acente görevlileri gerekse gemi görevlileri tarafından kontrol edilerek varsa gözle görülen hasarlar tespit edilip " INTERCHANGE REPORT " denilen "Konteyner El Değiştirme ve Hasar Tutanağı" na kaydedilmekte ve söz konusu bu rapor, liman görevlileri tarafından taraflara verilmektedir. Ancak, dosyadaki mevcut belgeler arasında, rafine keten tohumu yağı emtiasının içerisinde taşındığı flexitankin ve sızıntı hasan meydana gelen ... ve ... nolu konteynerlerin dış tarafının hasarlı/darbeli olduğuna ilişkin herhangi bir bilgi, belge ve tutanağa rastlanılmamıştır. Dosyada mevcut fotoğraflar ve ... no.lu ekspertiz raporundaki; "Flexitankin herhangi bir destek malzemesi olmadan doğrudan konteyner zeminine yüklendiği, konteyner kapısı ile flexitank arasına sadece iki karton konulmuş olduğu, bu nedenle flexi tankın patlayarak yükün dışarıya aktığı, konteynerin kendisinde ise hiçbir hasar bulunmadığı" şeklindeki kanaati ile birlikte, sıvı yağ emteasının içinde bulunduğu flexitanklann ... ve ...nolu konteynerlerin içerisine yüklenmesi, istiflenmesi ve sabitlenmesi işlemlerinin yükleyici ... Endüstrisi şirketi tarafından yapıldığı ve konteynerlerin dışında fiziki bir darbenin/hasarın mevcut olmadığı hususları bir arada değerlendirildiğinde, uyuşmazlığa konu emtia hasarı nedeni ile davalı taşıyanın meydana gelen zarardan dolayı kusur ve sorumluluğunun bulunmadığı kanaatine varılmıştır.Her ne kadar davacı vekilince, bilirkişi raporundaki tespitlere yönelik olarak, kaptanın TTK 1091 maddesi kapsamında gözetim yükümlülüğü bulunduğundan bahisle itiraz edilmişse de; kaptanın gözetim yükümlülüğü mahkemece, davaya konu uyuşmazlıkta olduğu hali ile konteyner içine yükleten tarafından yerleştirilmiş bulunan emtiaların konteyner içerisi lashinglerinin uygun yapılıp yapılmadığını denetlemek olarak yorumlanmamıştır. Açıklanan nedenlerle ve dosyaya sunulan bilirkişi raporundaki tespitler mahkemece denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuş ve dayandıkları gerekçeler ile ulaştıkları tespitler ise mahkemece dosya kapsamı ve deliller ile uyumlu bulunduğundan bilirkişi raporu da hükme esas alınarak; Davalılardan ... hakkındaki davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile; Davalılardan ... hakkındaki davanın ise esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir."gerekçesi ile, "1-Davalılardan... hakkındaki davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile REDDİNE,2-Davalılardan ... hakkındaki davanın REDDİNE, 3-Şartları oluşmadığından kötü niyet tazminatı taleplerinin REDDİNE," karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle, yerel mahkemece dava dosyasında mevcut olmayan ve dava konusu taşımayla hiçbir ilgisi bulunmayan "..." no.lu olduğu belirtilen ve bilirkişi raporunda kopyala-yapıştır yapılmak suretiyle hatalı bir biçimde yer verilmiş olan bir ekspertiz raporuna dayanarak hüküm kurulduğunu; dosyada "..." no.lu bir ekspertiz raporu yer almadığını; hal böyleyken yerel mahkeme kararının tamamen hatalı bir şekilde kurulduğunun izahtan vareste olduğunu, Davalılardan ... A.Ş hakkındaki davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddedilmesinin hukuka aykırı olduğunu; dava konusu konişmentonun ... adına acentesi ... A.Ş tarafından imzalandığını; o halde dava konusu taşıma bakımından acente olarak hareket ettiğinin kabulü gerektiğini, Müvekkili sigortalısına ait emtianın nakliyesinin, taşıyan tarafından yüke elverişsiz bir şekilde gerçekleştirildiğini; davalının meydana gelen hasardan sorumluluğunun bulunmakta olduğunu; ekspertiz raporunda yüklemenin uygun şekilde yapıldığının belirtildiğini; hasarın meydana geliş sebebinin ise konteynerin sert/kaba elleçlemeye maruz kalması olduğunun tespit edildiğini; bunun sonuçlarından taşıyanın sorumlu olduğunu; yükleme özel istifçiler tarafından yapılsa bile hatalı yüklemeye karşı çıkmak zorunda olduğunu, Yükleme hatası olduğunu kabul etmemekle birlikte, bir an için yüklemede hata olduğu kabul edilse bile, davalı taşıyanın TTK m.1091 gereğince yüklemeye nezaret ve özen yükümlülüğünün devam etmekte olduğunu; dolayısıyla taşıyanın müşterek kusuru tartışılmaksızın verilen kararın hatalı olduğunu, Konişmentodaki ... kaydının, taşıyanın nezaret yükümlülüğünü ortadan kaldırmayacağını; yerel mahkemece bu kayda dayalı olarak taşıyanın gözetim yükümlülüğü bulunmadığı gerekçesinin tamamen hukuka aykırı olduğunu, Bilirkişi raporunun 7. sayfasında, taşıyanın sorumsuzluğu açısından sunulan Yargıtay kararı ve yapılan açıklamaların, konteyner mühürlü halde taşıyana teslim edildiğindeki durumlar için geçerli olduğunu; somut olayda uygulanmasının mümkün olmadığını; konişmentoda "Seal" yani konteynerin mühürlü şekilde teslim edildiği ibaresi bulunmadığını; konişmentodaki ibarenin "..." olduğunu; davalının da konteyneri mühürlü şekilde teslim aldığına yönelik bir beyanı bulunmadığını; buna rağmen, konişmentoda yer almayan ve davalı tarafından da öne sürülmeyen bir kaydın varlığına dayanarak taşıyanın sorumsuzluğunun tespit edildiğini, Hasar ihbarının süresinde olduğunun bilirkişilerce tespit edildiğini; bu durumda, hasarın taşıma sırasında meydana geldiğinin karine olduğu, aksini ispat yükü davalı taşıyanda olduğu yerel mahkemece dikkate alınmadığını; davalının bu hususun aksini ispat edecek, yüklemeye ilişkin ne gibi bir önlem alındığı, nezaret edilip edilmediğine yönelik hiçbir delil, belge sunmadığını; konişmentoya da yükleme ve istifin hatalı yapıldığına dair çekince şerhi koymadığını, Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan A.A.Ü.T md 13/4 gereğince maddi tazminata ilişkin davaların tamamının reddi halinde, karşı taraf vekiline tahakkuk edecek vekalet ücretinin A.A.Ü.T ikinci kısmının ikinci bölümüne göre belirlendiğini; hal böyle iken davalılar vekili adına tahakkuk eden vekalet ücretleri hatalı olup, hükmün bu açıdan da bozulması gerektiğini, İleri sürerek, yukarıda anlatılan sebeplerle; ilk derece mahkemesi kararının duruşmalı olarak incelenerek kaldırılmasına, davanın kabulüne, karşı taraf vekalet ücretinin kendilerine hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir. İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava; davacının sigortalısına ait sıvı yağ emtiasının deniz yolu ile taşıma sırasında zayi olması nedeniyle sigortalıya ödenen tutarın davalılardan rücuen tazmini için başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece davalı acenteye karşı açılan davanın husumet yokluğundan reddine, davalı taşıyana karşı açılan davanın esastan reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davacı yan; sigortalısına ait 172358798 poliçe numaralı nakliyat emtia sigorta poliçesi ile sigortalanmış sıvı yağ emtiasının 15 adet konteyner içinde, davalılar tarafından Bandırma Limanından Çin'in Xıngang limanına deniz yolu ile taşındığını, taşıma esnasında konteynerlerden ikisi içerisindeki fleksi tankın yırtılması/delinmesi sonucu sıvı yağ emtiasının tamamen zayi olduğunu, hasarın tankın içerisinde bulunduğu konteynerlerin sert/kaba elleçlemeye maruz kalması nedeniyle ortaya çıktığının ekspertiz rapor ile tespit edildiğini, sigortalıya yapılan 9.127,26-USD ödemenin davalılardan rücuen tahsili için başlatılan takibe haksız itiraz edildiğini ileri sürmüştür. Davalılar tarafından; acenteye karşı açılan davanın pasif husumet nedeniyle reddi gerektiğini, zira acentenin yalnızca diğer davalı ile davacının sigortalısı arasında acente sıfatıyla aracılık ettiğini, hasarın yanlış yükleme ve istifleme nedeniyle meydana geldiğini bu nedenler diğer davalı yönünden de davanın reddi gerektiğini savunmuştur. Mahkemece taraf delilleri toplanmış, dava konusu taşımada hasarlanan emtiaya ilişkin survey raporları, konişmento, poliçe, hasar dosyası, navlun faturası ve bunların yabancı dilde olanlarının yeminli tercümeleri dosya arasına alınarak, bir deniz hukuku uzmanı, bir uzak yol kaptanı, bir gıda mühendisi bilirkişiden oluşan heyet marifetiyle rapor alınarak, istinafa konu karar verilmiştir. Davacı vekili tarafından ileri sürülen istinaf sebepleri; dosyada bilirkişi raporunda ve mahkeme gerekçesinde atıf yapılan ... numaralı bir ekspertiz raporu bulunmadığı, dolayısıyla hasarın yetersiz yükleme ve istiflemeden meydana geldiği yönündeki tespitin yerinde olmadığı, davacı sigorta şirketi hasar dosyasındaki ekspertiz raporunda, hasarın emtianın bulunduğu konteynerlerin sert/kaba elleçlemeye maruz kalması nedeniyle içerilerindeki fleksi tankların yırtılması sonucu ortaya çıktığının tespit edildiği, kaldı ki konteynerlerin mühürlü olarak değil açık halde taşıyana teslim edildiği, yükleme ve istiflemenin taşıtana ait olmasının kaptanın ve taşıyanın nezaret yükümlülüğünü ortadan kaldırmayacağı, davanın maddi tazminat istemine ilişkin olması nedeniyle maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği yönündedir. Dava konusu takip dosyası incelendiğinde, davacının her iki davalı aleyhine 9.127,26-USD asıl alacak ve 421,92-USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 9.549,15-USD'nin tahsili amacıyla ilamsız takip başlattığı, acentenin müvekkiline izafeten takipte taraf gösterilmediği, doğrudan takip borçlusu olarak taraf gösterildiği anlaşılmıştır. Dava konusu taşımaya ilişkin konşimento incelendiğinde; yükletenin dava dışı sigortalı ... Ltd Şti, alıcının ..., yükleme limanının Bandırma, boşaltma limanının Xingang olduğu, konşimento'da FCL/FCL(emtianın tek bir yükleyen tarafından yüklendiğini ve tek bir alıcıya sevk edileceğini gösterir) ve “Shipper’s load, stow and count"(yükleme, istifleme ve sayımın yükleten tarafından yapıldığını gösterir) kayıtlarının yer aldığı, konteyner numaraları, mühür numaraları, işaretler ve mal tanımının konşimentoya ekli olduğunun kayıt altına alındığı, konteyner numaraları ve mühür numaralarının bulunduğu listenin de konşimentoya ekli olduğu, taşımanın limandan limana olduğu, konşimentonun taşıma yöntemleri ve rotaları başlıklı dokuzuncu maddesinde, taşıyıcının emtiayı başka bir gemiye nakledebileceği düzenlenmiştir. Konşimentonun davalı ... adına ve acentesi sıfatıyla davalı acente tarafından imzalandığı görülmüştür. Dosyaya mübrez belgeler kapsamından; davacının sigortalısına ait 15 adet konteynerin gemiye ... isimli gemiye yüklendikten sonra, uğrak yeri Singapur limanında ... isimli gemiye yüklendikleri sırada, ... numaralı konteynerde yağ sızıntısı farkedildiği ve Singapur Limanında ... numaralı konteynır üzerinde ... tarafından yapılan çalışma sonucu düzenlenen 03/01/2018 tarihli ön survey raporunda, konteynerin dışında yaşına göre normal kabul edilebilecek normal aşınma ve yıpranma belirtileri ile küçük çizik ve ezikler olduğunun, mührü açılan konteyner içerisinde fleksi tankın tamamen sönmüş olduğunun, kapı bölmesi önündeki kartonun sızıntı sonucu tamamen ıslanmış olduğunun, tank içerisinde kalan yağın 100 litre olduğunun, emtianın tamamen zayi olduğunun, sızıntının kesin nedeninin belirlenemediğnin, bunun için fleksi tankın hava testine tabi tutulması gerektiğinin belirtildiği; akabinde Singapur Limanı'nda ... tarafından 10/01/2018 tarihinde konteyner üzerinde inceleme yapılarak 11/01/2018 tarihli survey raporunun düzenlendiği, bu raporda, konteynerda yaşına göre normal kabul edilebilecek normal aşınma ve yıpranma belirtileri ile küçük çizik ve ezikler olduğunun, içerisindeki fleksi tankın konteyner kapağına bakan zayıf kısmında 2,40 metre uzunluğunda yırtılma olduğunun, hasarın muhtemel sebebinin fleksi tank içerisindeki yağın yana doğru hızlı ivmelenmesi, konteynerin yükleme/boşaltma esnasında kaba elleçlenmesi, konteynerin gemide, araç üstünde veya istif sahasında sert elleçlenmesi olabileceğinin belirtildiği, raporda fleksi tanka hava testi yapıldığına dair bir bilgi olmadığı anlaşılmıştır. Singapur Limanında kalan konteyner haricindeki 14 konteynerin Çin'e varması akabinde bu kez ... nolu konteynerde de sızıntı tespit edildiği, bu konteyner üzerinde ... Ltd tarafından yapılan survey çalışması sonucu düzenlenen 15/01/2018 tarihli ... numaralı raporda, konteynerde görünür bir hasar bulunmadığının, fleksi tankın patladığının ve tüm yükün dışarı doşaldığının, fleksi tankın herhangi bir destek malzemesi olmadan doğrudan zemine yerleştirildiğinin, konteyner kapısı ile fleksi tank arasına sadece iki adet karton konulduğunun, konteynerde hasar bulunmadığından, zararın fleksi tankın kalitesinin kötü olmasından ve/veya emtianın fleksi tanka doldurulması ve paketlenmesi yönteminin yanlış olmasından meydana gelmiş olabileceğinin rapor edildiği anlaşılmıştır. Hasar dosyasında mevcut ... Şirketi tarafından davacıya düzenlenmiş 28/02/2018 tarihli ekspertiz raporunda; ... numaralı konteynere ait survey raporlarında konteynerin sert kaba elleçlemeye maruz kalması sonucu hasarın meydana geldiğine değinildiğinin, ... nolu konteyner survey raporunda ise konteynerın dış kısmında çizik ve ezikler olduğunun belirtildiğinin, bu veriler doğrultusunda hasarın konteynerlerin sert kaba elleçlemeye maruz kalması sonucu oluştuğu kanaati edinildiğinin, yükleme sigortalı tarafından yapıldığından fleksi tanklarda meydana gelen hasarın taşıyıcı sorumluluğunda olmadığının, ancak sunulan survey raporlarında konteynerlerde sert kaba elleçleme nedeniyle çizikler ve ezikler olduğunun belirtildiğinin, bu nedenle rücu edilecek muhatabın ... A.Ş. olacağının belirtildiği anlaşılmıştır. Mahkemece aldırılan bilirkişi heyet raporunda yukarıda değinilen tüm survey raporlarının incelendiği, fleksi tankın, içi çok katmanlı polietilen, dışı polipropilen kumaştan üretilmiş, 12000 litreden 26000 litreye kadar tehlikeli olarak sınıflandırılmamış sıvı maddeleri konteynir ve tır içinde taşımayı sağlayan ambalaj malzemesi olduğu, uygulamada, bu tipte sıvı haldeki maddelerin fleksi tankların içerisine doldurulması işleminin bizzat yükleyici (taşıtan) tarafından kendi fabrikasında ve kendi elemanları tarafından yapıldığını, konteyner içerisine boş olarak yerleştirilen flexitankın içerisine sıvı haldeki ürünün doldurulmasına müteakip flexitankın taşıma esnasında kaymasını/savrulmasını önlemek için sabitlemesi yapıldıktan sonra kapıları kapatılarak yükleyici tarafından mühürlendiğini ve taşıyana teslim edildiğini, dolayısıyla, bütün bu işlemlerin taşıyanın bilgisi haricinde gerçekleştirildiğini, konşimentodaki “ Shipper's load, stow and count” klozundan taşıması yapılan rafine keten tohumu yağı emtiasının içinde bulunduğu fleksi tankarın konteyner içerisine yüklenmesi, istifi, sabitlenmesi ve ağırlığının tespiti işlemlerinin bizzat sigortalı yükleten tarafından gerçekleştirildiği ve konteynerlerin gemiye kapalı halde yüklendikleri, kapalı bir kutu görünümünde ve kapıları mühürlü olan konteynerlerin, taşıma sırasında açılmasının mümkün olmaması nedeniyle, alındıkları gibi teslim edildikleri, kapalı konteynerin gemi kaptanı tarafından kontrol edilmesinin mümkün olmadığı, konteyner taşımacılığındaki diğer bir uygulamaya göre; denizyoluyla taşınan konteynerlerin liman sahasında, liman ve acente görevlilerinin gözetiminde gemiye yüklenirken veya gemiden tahliye edilirken varsa konteynerin üzerinde gözle görülebilen fiziki hasarların tespit edildiği ve “ interchange report “ denilen “ konteyner el değiştirme raporuna” kaydedildikleri ve liman görevlilerince taraflara verildikleri, dava konusu iki konteynerlerin dış taraflarına ilişkin böyle bir hasar raporunun bulunmadığı, ... no.lu raporda yer alan tespitlere göre, tankın doğrudan konteyner zeminine yüklendiğinin, konteyner kapısı ile tank arasına sadece iki karton konulmuş olduğunun, bu nedenle flexi tankın patlayarak yükün dışarıya aktığının, konteynerin kendisinde ise hasar bulunmadığının tespit edilmiş olması karşısında, sıvı yağ emtiasının içinde bulunduğu tankların ... ve ... nolu konteynerlerin içerisine yükleten tarafından yüklenip, istiflenip, sabitlenmiş olmaları, konteynerler dışına fiziki bir darbe veya hasarın bulunmaması nedeniyle, taşıyıcının hasardan sorumlu olmadığı sonuç ve kanaati bildirilmiştir. Davalı ... Şirketi'nin dava konusu taşımaya ilişkin konişmentoya ... adına imza attığı, TTK'nun 105/2 ve 3 fıkraları uyarınca; acentenin aracılıkta bulunduğu sözleşmelerden doğan uyuşmazlıklardan ötürü müvekkili adına acenteye dava açılabilir. Ne varki acentenin adına ve hesabına hareket ettikleri kişilere karşı Türkiye'de acenteye karşı açılan davalarda verilen kararlar acentelere uygulanamaz. Somut olayda davacı yan, ... A.Ş'yi yalnızca müvekkili ...'ye izafeten takipte taraf göstermemiş, doğrudan takip borçlusu olarak da takibe dahil etmiş ve iş bu davayı da her iki davalıya karşı ayrı ayrı açmış olup, mahkemece acenteye karşı açılan davanın pasif husumet nedeniyle reddedilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır. Aksi yöndeki istinaf sebebi yerinde değildir. ... numaralı survey raporu, dava konusu konteynerlerden Çin'e vardığında sızıntı tespit edilen ... nolu konteyner üzerinde yapılan survey çalışması sonucu ... Ltd tarafından 15/01/2018 tarihinde düzenlenmiş olup, bilirkişiler tarafından incelenmiş, mahkemece de hükme esas alınan verilerden biri olmuştur. Davacı vekilinin bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde, böyle bir raporun varlığına itiraz etmemiş olması bir yana, anılan raporun kendisi ve onaylı tercümesi dosya içerisinde bulunduğundan, davacı vekilinin dosyada bilirkişi raporunda ve mahkeme gerekçesinde atıf yapılan ... numaralı bir ekspertiz raporu bulunmadığı yönündeki istinaf sebebi yerinde görülmemiştir. Dava konusu taşımaya ilişin konşimentoda; tükleme istifleme ve boşaltmanın yükleten tarafından gerçekleştirildiği kayıt altına alındığı gibi, konteyner numaraları ve mühür numaralarının da konşimentoya eklendiği, ekli liste bulunduğunun konşimento ön yüzüne de dercedildiği, buna göre tüm konteynerlerin kapalı ve mühürlü şekilde taşıyıcıya teslim edildiği anlaşılmış olup, bu nedenle TTK'nun 1091 ve 1178/1 fıkraları kapsamında kaptanın ve taşıyıcının emtianın konteyner içerisine yüklenmesine, istiflenmesine ve sabitlenmesine nezaret yükümlülüğünün bulunmadığı, davacı vekilinin konteynerlerin mühürlü olarak değil açık halde taşıyana teslim edildiği, yükleme ve istiflemenin taşıtana ait olmasının kaptanın ve taşıyanın nezaret yükümlülüğünü ortadan kaldırmayacağı yönündeki istinaf sebebi yerinde görülmemiştir (bkz Yargıtay 11 Hukuk Dairesi'nin 2020/691 esas, 2020/5087 karar sayılı ilamı)Dava konusu iki konteynerin her ikisinin de dış görünüşleri hakkında survey raporları düzenlendiği, TEMU510565-3 nolu konteynere ilişkin gerek 03/01/2018, gerekse 11/01/2018 tarihli survey raporlarında konteyner üzerinde bir darbe ve hasar tespit edilmediği, yalnızca konteynerin dışında, yaşına göre normal kabul edilebilecek normal aşınma ve yıpranma belirtileri ile küçük çizik ve ezikler olduğunun belirtildiği, 11/01/2018 tarihli raporda konteynerdeki bu aşınma, küçük çizik ve eziklerin konteynerin sert kaba elleçlenmesi neticesinde oluştuğuna dair bir bilgi de bulunmadığı, ... nolu konteynere ilişkin 16/01/2018 tarihli raporda ise konteynerin dışında çizik ve ezik olduğundan dahi bahsedilmeyip, tamamen hasarsız olduğunun belirtildiği, şu halde davacı isteği üzerinde ... firması tarafından düzenlenen eksper raporundaki ... nolu konteyner survey raporunda konteynerın dış kısmında çizik ve ezikler olduğunun belirtildiği yönündeki tespitin, anılan survey raporu içeriği ile uyumlu olmadığı, ... nolu konteynere ilişkin 16/01/2018 tarihli survey raporunda her ne kadar hasarın konteynerin kaba elleçlenmesi nedeniyle meydana gelmiş olabileceği belirtilmiş ise de, aynı raporda konteynerin içerisindeki fleksi tank ile konteyner kapağı arasındaki kartonun yırtılan tanktan dökülen yağ ile tamamen ıslanmış olduğunun tespit edilmiş olması, 03/01/2018 tarihli ön raporda belirtilen fleksi tank hava testinin yapılmamış olması ve bu raporda tankın konteyner içerisine ne şekilde sabitlendiğine ilişkin bir veri olmaması, ... nolu konteynere ilişkin raporda da tank ile kapı arasında yalnızca iki adet karton bulunduğunun, tankın patlamış olduğunun, konteynerde herhangi bir hasar mevcut olmadığının anlaşılmış olması karşısında, yükleten ve taşıtan sıfatını haiz davacı sigortalısının sıvı yağ emtiasını doldurduğu fleksi tankların gemiye ve yola uygun şekilde konteyner içerisine yüklenmesi, istiflenmesini ve sabitlenmesini gerçekleştirmediği yönündeki bilirkişi tespiti ve mahkeme kabulünde isabetsizlik bulunmadığı, TTK'nun 1179/1 ve 1182/1-e bentleri uyarınca taşıyıcının sorumluluğuna gidilemeyeceği, aksi yöndeki istinaf sebebinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Dava; davacının sigortalısı ile davalılar arasındaki taşıma sözleşmesine aykırılığa dayalı itirazın iptali davası olduğundan, mahkemece davanın esastan reddedildiği davalı lehine reddedilen tutar üzerinden nispi vekalet ücretine hükmedilmesi de isabetli olup, aksi yöndeki istinaf sebebi yerinde değildir. Sonuç olarak; ilk derece mahkemesi karar ve gerekçesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmayıp, kamu düzenine aykırılık da tespit edilmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacının istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK' nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 3-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60-TL istinaf karar harcından, istinaf eden tarafından peşin olarak yatırılan 59,30-TL harcın mahsubu ile bakiye 368,30-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 4-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf talep eden üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avansı varsa talep halinde yatıran tarafa iadesine, 6-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 09/05/2024 tarihinde HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.