Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/207 E. 2024/15 K.

T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/207 Esas KARAR NO : 2024/15 DAVA : Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 06/03/2023 KARAR TARİHİ : 04/01/2024 KARAR YAZIM TARİHİ : 04/01/2024 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili uzun yıllardır gıda sektöründe faaliyet göstermekte olup, “....” markası ile tüketicilere hizmet verdiğini, işbu marka kapsamında bayilik verdiği birçok şubesi bulunduğunu, davalı ile müvekkili şirket arasında müvekkili şirket tarafından davalının işletmesinde sunulan ürünler ile beraberinde ileride de satışa sunulabilecek ürünlerin, müvekkili şirket tarafından tedariki ve davalının işletmesinde ... markası ve sistemi dahilinde satışına dair bayilik sözleşmesi akdedildiğini, bu sözleşme kapsamında tarafların hak ve yükümlülüklerinin düzenlendiğini, davalının işletmesinde kullanılacak tüm ürün tedariği, gıda denetimleri, personel eğitim süreçleri vesair tüm hususlar sözleşme ile hüküm altına alındığını, müvekkili işbu sözleşme kapsamında üzerine düşün yükümlülüğü yerine getirdiğini, fakat davalı tarafından sözleşmeye aykırı davrandığını, bu sebepten dolayı sözleşme müvekkili tarafından haklı nedenle feshedildiğini, taraflar arasında akdedilmiş olan sözleşmenin 5.2. maddesi; “Şirket, Bayi'nin satışlarını ve müşteri ihtiyaçlarını gözeterek her ay/yıl (veya belirleyeceği dönemlerin) başında Bayi tarafından alınması gereken asgari ürün toplam adet/kategori/tür ve tutarları belirleyebilir. Bayi, Şirket'tin bildireceği asgari adet/kategori tür ve tutardaki ürünlerin belirlenecek dönemlerde satın almaya kabul ve taahhüt etmiştir. Bayi, işbu sözleşmesinin birinci yılında Şirket'ten asgari aylık net (KDV hariç) 80.000,00TL meblağında ürün satın alacağını şimdiden kabul ve taahhüt eder.”, yine sözleşmenin 5.4. Maddesine; “Bayi sipariş ettiği ürünlerin tamamını ve Bayisinde satılacak A'dan Z'ye tüm ürünleri şirketten satın almak zorundadır. Bayi, tüm ürünleri şirketten satın almaz ise bu hükme aykırılık halinde; Sözleşmenin feshi için haklı neden oluşturduğunu kabul ve beyan eder. Ve Sözleşme’ye aykırı davranışı nedeniyle feshine neden olur ise 550.000TL (beşyüzellibin TL) cezai şartı Şirket'e ödemeyi kabul, beyan ve taahhüt eder. Sözleşmenin feshinden sonra ise; Bayi’nin herhangi bir ihtara gerek kalmaksızın bütün olarak ....' in ayırt edici özelliğini sağlayan-tescilli olsun veya olması, mimari tasarımda yer alan eşyalar ve mobilyalar, markalar, tescil tanıtıcı işaretler, şinai resim ve modeller, işletme adı, dekorasyon vb. Şirket'e ait olan materyalleri kullanmaya son vermeyi ve üç gün içerisinde sökmeyi veya sökülmesine engel olmamayı kabul ve taahhüt eder.” denildiğini, buna göre davalı yan, işletmesinde sattığın ürünlerin tedarikini müvekkili şirketten sağlaması gerektiğini, .... markası adı altında satılan ürünlerin lezzeti, kalitesi marka güvenirliği açısından oldukça önemli olup, işbu maddenin ihlali sözleşmenin 5.4. maddesinde de belirtildiği üzere müvekkili şirket açısından sözleşmenin haklı nedenle feshini oluşturduğunu, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 6.5, 6.6 ve 6.7 maddelerinde “6.5 Bayi ürünleri şirketin ticari itibarına zarar verebilecek tarzda satmamayı taahhüt etmiştir. Bayi ürünün vasıf nitelik ve özelliklerini kendi ve şirket adına müşterilere veya tüketicilere ilave hiç bir garanti veremez. Aksi taktirde her türlü sorumluluk Bayi' ye ait olup şirketin bu nedenden uğrayacağı zararlar için Bayi' ye rücu hakkı saklıdır.”, “6.6 Bayi' nin, Şirket'in yazılı/yetkilice imzalı muvafakati olmaksızın işbu sözleşmedeki hak ve yükümlülüklerini kısmen veya tamamen üçüncü şahıslara devredemez veya başkasının kullanmasına ya da işletmesine, yönetimine terk edemez. Bayi; işbu hükme aykırılık halinde; Sözleşme’nin feshi için haklı neden oluşturduğunu kabul ve beyan eder. Ve Bayi, sözleşmeye aykırı davranış nedeniyle feshine neden olur ise 550.000,00TL cezai şartı Şirket'e ödemeyi kabul, beyan ve taahhüt eder.”, “6.7-Bayi, İşletme'nin devri halinde dükkân satışının %25'i olarak Şirket'e pay verecektir ve verilen pay 30.000,00TL altına inemez. Eğer 30.000,00TL ödeme yapılmaz ise sağlanan tüm demirbaşlar iade edilmelidir.” denildiğini, davalı yan ilgili işletmeyi devrettiğini fakat sözleşmede belirlenen devir bedeline ilişkin yüzde 25'lik payı müvekkili şirkete teslim etmediğini, diğer yandan ilgili işletmeyi devredene kadar geçen süreçte ise ürün tedarikini başka bir şirketten sağladığını, sözleşmenin 5.2. Maddesinde belirtilen kota da davalı yan tarafından sağlanmadığını, başka bir firmadan ürün tedariki sağlanarak sözleşmenin ihlal edildiğini, tarafların ticari defter ve kayıtlan incelendiğinde işbu hususun ispat edileceğini, Beyan ederek; a) Davanın kabulü ile sözleşmenin ihlali sebebi ile sözleşme kapsamında zararın hesaplanması, fazlaya ilişkin hakların saklı kalmak kaydıyla 1.000,00TL mahrum kalınan kâr ve 30.000,00TL cezai şartın faiziyle birlikte davalı taraftan alınarak davacı tarafa ödenmesine, b) Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine, karar verilmesinin talep ve dava edildiği görülmüştür. Davalı vekilinin 17.07.2023 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle: Davacının sözleşmeler yükümlülüklerin ihlali sebebiyle sözleşmenin davacı tarafından feshedildiğini ifade ettiğini, fakat davalıya bu hususta bir ihtar veya bildirimde bulunulmadığından işbu feshin hangi gerekçeyle gerçekleştirildiğinin de bilinmediğini, davacı sözleşmenin 5.2 ve 5.4. maddelerine atıf yaparak “5.2. no.lu madde ile davalıca aylık asgari alım taahhüdünde bulunulduğunu, 5.4. no.lu madde ile bayiinin tüm ürünlerini davacı firmadan alması gerektiğini” ifade ettiğini, yine sözleşme maddesinde de açıkça belirtildiği üzere 5.4 maddesinde belirtilen bütün ürünleri davacı yandan almayı taahhüt edilen 5.4. no.lu maddeye aykırılık halinin sözleşmenin haklı nedenle feshine sebebiyet verdiğini ifade ettiğini, bu hususlar sözleşmenin tekrarı niteliğinde olduğunu tarafça aylık asgari alım taahhüdüne aykırılık gerçekleştirilip gerçekleştirilmediği veyahut tedarik edilen ürünlerin davacı yandan alınıp alınmadığı hususunda bir isnatta bulunulmadığını, sözleşmenin hangi nedenle feshedildiğinin somutlaştırılmadığını, sözleşmedeki alım taahhüdü aylık olarak belirtilmiş olduğunu davacı tarafından davalıya kesilen faturalardan herhangi birinde bir önceki aya ilişkin asgari alım taahhüdünün ihlali sebebiyle şerh düşülmediğini veyahut çekince koyulmadığını, mutad ticaret sözleşme süresince devam ettirilmiş olduğunu davacı yanın sözleşme süresince bu hususa ilişkin bir talebi olmadığını, ezcümle davacı yanca talep edilen mahrum kalınan kar ve sözleşmenin 5.2 no.lu maddesine konu cezai şart olmakla işbu cezai şart; TBK. M.179/2 uyarınca ifaya ekli cezai şart niteliğinde olduğunu, TBK 179/2. maddesine göre iki halde alacaklı, ceza koşulunu isteyemeyeceğini, alacaklı davacının ifayı çekince koymaksızın kabul etmesi bu hallerden biri olduğunu ve sözleşme süresince ifayı kabul edilen davacının bu talebi haksız ve hukuka aykırı olup reddi gerektiğini, davacı sözleşmenin 6.5 no.lu maddesinden özetle; mezkur sözleşmenin şirketin yazılı muvafakati olmaksızın sözleşmenin üçüncü şahıslara devredilemeyeceğini, başkasının kullanımına izin verilmeyeceğini, bu hususun cezai şarta bağlandığını; 6.6 no.lu maddesinden özetle; bayiinin işletmeyi devri halinde, dükkan satışının %25’ini, 30.0000,00TL’den az olmamak kaydıyla Şirket’e ödeme yapılacağını sözleşmeyi tekraren ifade ettiğini, davacı her ne kadar işletmemizin devredildiğini ifade etmişse de, müvekkilinin işletmesini devretmediğini, davacı somut cezai şart talebi sözleşmenin 6.7 no.lu maddesine dayanmakta olduğunu, mezkur madde; 6.7. Bayi, İşetme’nin devri halinde dükkan satışının %25’i olarak şirkete pay verecektir ve verilen pay 30.000-TL’nin altına inemeyeceğini eğer 30.000,00TL ödeme yapılmaz ise sağlanan tüm demirbaşlar iade edilmelidir.” şeklinde olduğunu, müvekkili sözleşmesini üçüncü bir kişiye kullandırmadığını işletmesini devretmediğini, sözleşmenin devir iddiası ile tek taraflı feshi haksız ve hukuka aykırı olduğunu davacının kendi hukuka aykırı hareketinden yararlanması da düşünülemeyeceğini, beyan ederek; a) Davanın reddine, b) Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yüklenmesine, karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür. DELİLLER VE GEREKÇE: Davacı taraf UYAP ortamında gönderdiği dilekçede; davadan feragat ettiğini belirterek feragat nedeni ile karar verilmesini talep etmiştir. HMK'nın 307. maddesinde; feragat, davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesi olarak belirtilmiştir. HMK'nın "Feragat ve kabulün şekli" başlıklı 309. maddesi hükmüne göre de; feragat ve kabul, dilekçeyle veya yargılama sırasında sözlü olarak yapılır. Feragat ve kabulün hüküm ifade etmesi, karşı tarafın ve mahkemenin muvafakatine bağlı değildir. Kısmen feragat veya kabulde, feragat edilen veya kabul edilen kısmın, dilekçede yahut tutanakta açıkça gösterilmesi gerekir. Feragat ve kabul, kayıtsız ve şartsız olmalıdır. Davacı vekilinin vekaletinde feragat özel yetkisinin bulunduğu, feragat karşı tarafın kabulüne bağlı olmayan, kesin hükmün sonuçlarını doğuran taraf işlemi olması nedeni ile davanın feragat nedeni ile reddine karar verilmiş olup davalı vekilinin yargılama gideri ve vekalet ücreti talebinin bulunmadığı gözetilerek hüküm fıkrası buna göre düzenlenmiştir. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın feragat nedeniyle REDDİNE, 2-Alınması gereken 427,60TL harcın peşin alınan 529,41TL harçtan mahsubu ile bakiye 101,81TL harcın karar kesinleştikten sonra talep halinde davacıya iadesine, 3-Yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 4-Sarf edilmeyen gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine, 5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 17.900,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine, Dair tarafların yokluğunda verilen gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.04/01/2024 Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır