Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/516 E. 2024/149 K.

T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/516 Esas KARAR NO : 2024/149 DAVA : Menfi Tespit (Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 24/05/2023 KARAR TARİHİ : 15/02/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 21/02/2024 Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin 09.04.2014 tarihinde Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde tescil edilmiş .... Ticaret A.Ş. nin kurucu ortağı olduğunu, bu şirketteki ortaklık hissesinin %33,33 olduğunu, 03.02.2015 tarihinde müvekkil davalıdan 60.000.00 USD borç para aldığını, borcun geri ödeneceği tarihe ilişkin bir kaydın olmadığı, yani vadesiz bir evrak olduğu ancak evrakın düzenlenme tarihinin 03.02.2015 olduğunu, müvekkilin davalıya borcuna karşılık .... Ticaret A.Ş.ndeki hissesinin tamamını teklif ettiğini, davacının da bunu kabul ettiğini, bunun üzerine müvekkilin Bakırköy .... Noterliği 04.02.2015 tarih ve ... y. numaralı hisse devri sözleşmesi ile şirketteki hissesinin tamamını davalıya devrettiğini, yani müvekkil davacıdan ödünç aldığı para karşılığında davacıya .... Ticaret A.Ş.ndeki hissesini devrettiğini, bu nedenle hiçbir borcu bulunmadığını, müvekkilin davanın mesnedi olan evraktan kaynaklı borcunu ... Ticaret A.Ş. deki hissesini devrederek ödemiş olup bu devir karşılığında davacı tarafından müvekkile herhangi bir ödeme yapılmadığını, şirketin diğer ortağı ...'ye ise hissesini devir karşılığında 03.02.2015 tarihinde 145.416.00 TL ödendiğini, bu meblağın USD karşılığı ise ödeme tarihi itibari ile 60.000.00 USD civarında olduğunu, müvekkilinin 05.06.2015 tarihinde eski ortağı olduğu ....Ticaret A.Ş.nde iş sözleşmeli olarak çalışmaya başladığını, daha sonra davacının işten ayrılmak istediğini, müvekkilin ayrılma konusundaki ısrarı üzerine Beyoğlu ... Noterliği 27.07.2017 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile ödemiş olduğu borcu ile tekrar tehdit ettiğini, davacının 31/07/2018 tarihinde tekrar çalışmaya başladığını, davalının yaptığı usulsüzlükleri fark edince 29.04.2022 tarihinde şirketten ayrıldığını, müvekkilin ayrılmasını fırsat bilen davalının 19.08.2022 tarihinde 03.02.2015 tarihli borç senedini Küçükçekmece İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibine konu ettiğini, itirazı üzerine takip durmuş davalı tarafça Küçükçekmece .... İcra Hukuk Mahkemesi ... sayılı dosya ile itirazın kaldırılması davası açıldığını beyanla Küçükçekmece İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasının durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, müvekkilin davalıya Küçükçekmece İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasından kaynaklı borçlu olmadığının tespitine, %20 den aşağı olmamak kaydı ile tespit edilecek icra tazminatının davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Talep, İİK 72.maddesine dayalı taraflar arasındaki 03.02.2015 tarihli sözleşmeden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacı tarafça davalıdan borç alındığı iddia edilen 60.000,00 USD karşılığında hisse devrinin yapılıp yapılmadığı, davacının ilgili borç evrakı kapsamında menfi tespit talebinin yerinde olup olmadığı noktalarında olduğu mahkememizce tespit edilmiştir. Mahkememizin 25/05/2023 tarihli tensip tutanağı ile davacı vekilinin tedbir talebinin kabulü ile; takdiren dava değerinin % 20'i tutarında teminat gösterilmesi durumunda davacı tarafından icra veznesine yatırılacak paranın alacaklıya ödenmemesi konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmesine mahkememizce karar verilmiş ancak teminat yatırılmadığından ve yasal süre içerisinde talepte bulunulmadığından tedbir kararı infaz edilmemiştir. Mahkememizin 19/10/2023 tarihli duruşma tutanağı ile: davacının yemin deliline dayandığı dikkate alınarak yemin teklifinde bulunup bulunmayacağı, bulunacak ise yemin metnini hazırlayıp mahkememize sunmak üzere 2 haftalık kesin süre verilmiş davacı yapılan ihtar ile yemin metnini hazırlamıştır. Davalıya yemin metninin TK 21/2 maddesi uyarınca tebliğ edildiği ancak mazeretsiz olarak 15/02/2024 tarihli duruşmasında mahkememiz duruşma salonunda hazır olmadığı anlaşılmıştır. Toplanan ve sunulan deliller, yapılan yargılama, sicil kaydı, cevabi yazılar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; İİK'nun 72.maddesinde düzenlenmiş olup borçlunun, alacaklıya borçlu olmadığını genel hükümlere göre kanıtlamasına imkan sağlamak amacıyla getirilmiş bir düzenlemedir. İİK'nın 72.maddesi uyarınca açılan menfi tespit davalarında kural olarak ispat yükü takip alacaklısına aittir. Bu konuda istisnai nitelikte iddiada bulunan davalının bu iddiasını ispatlayacak yazılı belgeleri öncelikle HMK 288 ve devamı maddeleri gereği ortaya koyması gerekir. İspat hukuku şekli hukukun içinde yer alsa da , ispat yükü maddi hukuk tarafından belirlenir. Delil ikamesi, bir davada tarafların kendi vakıalarının, iddialarının doğru olduğu veya karşı tarafın iddialarının doğru olmadığı hususunda ispat sonucuna ulaşabilmek ve kendi lehine karar verilmesini sağlamak amacı ile çekişmeli vakıalar ile ilgili deliller sunarak gerçekleştirdikleri bir hukuki faaliyettir. Delil ikame yükü ise, ispat yükü kuralları çerçevesinde hakimin aleyhte karar verme tehlikesini ortadan kaldırmak amacı ile tarafların delil ikamesi faaliyeti ile kendi vakıa iddialarının doğruluğu veya karşı taraf iddialarının yerinde olmadığı yolunda hakimde kanaat oluşturmasıdır. (Bilge Umar, İspat Yükü Kavramı ve Bununla İlgili Bazı Kavramlar, İÜHFM, 1962, Cilt: 3, Sayfa: 4, 64) Yemin delili, HMK'nın 225. ve devamındaki maddelerde düzenlenmiş olup, yemin kesin delil niteliğindedir. Bir vakıayı ispat yükü kendisine düşen taraf, o vakıayı başka delillerle ispat edemezse, diğer tarafa yemin teklifinde bulunabilir. Bununla birlikte, iddia veya savunmasını ispat edemeyen tarafa yemin teklif etme hakkının hatırlatılabilmesi için, yemin deliline açıkça dayanılmış olması da zorunludur. Somut olayda 03.02.2015 tarihinde müvekkil davalıdan 60.000.00 USD borç para aldığını, borcun geri ödeneceği tarihe ilişkin bir kaydın olmadığı, yani vadesiz bir evrak olduğu ancak evrakın düzenlenme tarihinin 03.02.2015 olduğunu, müvekkilin davalıya borcuna karşılık .... Ticaret A.Ş.ndeki hissesinin tamamını teklif ettiğini, davacının da bunu kabul ettiğini, bunun üzerine müvekkilin Bakırköy .... Noterliği 04.02.2015 tarih ve .... y. numaralı hisse devri sözleşmesi ile şirketteki hissesinin tamamını davalıya devrettiğini, yani müvekkil davacıdan ödünç aldığı para karşılığında davacıya ....Ticaret A.Ş.ndeki hissesini devrettiğini, bu nedenle hiçbir borcu bulunmadığını beyan etmiştir. Bu kapsamda; davacı vekiline, dava dilekçesinin deliller kısmında yemin deliline açıkça dayanmış olduğu anlaşılmakla; yemin teklif etme hakları hatırlatılmış, davacı tarafça yemin teklifinde bulunulması üzerine üzerine usulüne uygun olarak ihtaratlı davetiyeye rağmen davalı yemini eda etmemiş mazeret bildirmemiş ve duruşmalara katılamamıştır. Sonuç olarak dava İİK 72/3 maddesine dayalı borçlu olmadığının tespitine dair olup davacı tarafın borç aldığına dair düzenlenen belge dikkate alınarak kural olarak senede dayanmayan takipte ispat yükü takip alacaklısında olduğu dikkate alınarak söz konusu davacı borçlu tarafından borç alındığına dair belge dikkate alınarak bu defa ispat yükü yer değiştirmiş olup dosyadaki belgelere göre davacı borçlunun yemin deliline açıkça dayandığı anlaşılmış olup HMK madde 228 uyarınca, ispat yükü kendi üzerinde olan tarafın yemin deliline başvurması halinde, karşı tarafın usulüne uygun yemini eda etmek üzere davet edilmesine rağmen, yemini eda etmemesi ile karşı tarafın iddialarını kabul etmiş sayılacaktır. Somut olayda, usulüne uygun davete rağmen davalı yemini eda için duruşmada hazır olmadığı, ispat yükünün davalı üzerine geçtiği, bu aşamadan sonra davalı alacağının hisse devir karşılığında ödendiğinin ispatlanması gerektiği, davalının değişen ispat yükünden sonra bu konuda somut delil sunamadığı dikkate alınarak davanın kabulü ile davacının Küçükçekmece İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı takip dosyası ve takibe konu 03.02.2015 tarihli sözleşme nedeniyle İİK 72/3. Maddesi uyarınca borçlu olmadığının tespitine ve şartların oluşmaması sebebiyle davacının kötü niyet tazminatı talebinin reddine aşağıdaki şekilde hüküm vermek gerekmiştir. H ÜK Ü M: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1-Davacının Küçükçekmece İcra Müdürlüğünün ....Esas sayılı takip dosyası ve takibe konu 03.02.2015 tarihli sözleşme nedeniyle İİK 72/3. Maddesi uyarınca BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, -Şartların oluşmaması sebebiyle davacının kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE, 2-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 131.838,30-TL harçtan peşin alınan 32.959,58-TL harcın mahsubu ile noksan kalan 98.878,72-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 3-Davacı tarafça yatırılan 32.959,58-TL peşin harç ve 179,90-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 33.139,48-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafça yapılan 587,25- TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 226.400,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine, 7-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine, Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/02/2024 Başkan ... ¸e-imza Üye ... ¸e-imza Üye ... ¸e-imza Katip ... ¸e-imza