İlk Derece Mahkemesi · Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi

Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/571 E. 2025/253 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Daire
Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
Esas No
2023/571
Karar No
2025/253
Karar Tarihi

T.C. ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/571 Esas KARAR NO : 2025/253 DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 22/08/2023 KARAR TARİHİ : 10/04/2025 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; ..., ... ithalat ve ihracat faaliyetleri yürüten bir firma olduğunu, ... tarih ve ... nolu faturaya konu toplam değeri ... USD olan ürünleri müşterisi .... İsimli şirkete ... tarihinde ...'den .../...'ya ... konteytnır nosuyla gönderdiğini, sevkıyata ilişkin davalı sigorta şirketinden gönderilen ürünlere emtia nakliyat sigortası yaptırdığını ve bedelini ödediğini, mermerler varış noktasına varıp açıldığında kırık ve çatlaklar olduğu tespit edildiğini, davacı şirketin ürünleri sevkiyata hazır ederken sevkiyatlarda yapılması gereken tüm önlemleri almış olmasına riziko gerçekleştiğini, zarar sonrası ekli .... Şirketinin rapor ettiği belgeden de yazılı ... USD miktarında zarar meydana geldiğini, sevk edilen ürünlerin fatura bedeli ... USD olmasına rağmen kullanılmayacak hale gelenlerin bedeli sadece ... USD olduğunu, ürünlerin bir kısmı kullanılamaz hale geldiğini, davacı emtia poliçesi kapsamında meydana gelen zararlarının tazmini için davalı sigorta şirketine ... tarihinde başvurduğunu, ... nolu hasar dosyası açıldığın ancak ekli ... tarihli cevabi ile davacının yasal talepleri davalı sigorta şirketince reddedildiğini, gerekçe olarak ambalaj yetersizliği gösterildiğini, bir an için davacının haksız kazanç talebi olduğu varsayılması halinde dahi davacının tüm ürünlerin zararını talep edebilecekken, etmeyerek sadece kullanılamaz hale gelen ürünlere ilişkin zarar talebi kötü niyet değil, tamamen hakkın yasal olarak talebi ve kullanımı olduğunu, davalı Sigorta Şirketi riziko gerçekleşmiş olmasına rağmen keyfi olarak zararı karşılamaktan imtina ettiğini, davacı firmanın zararı bir türlü giderilmediğinden tarafımızca zorunlu Arabuluculuk müessesine başvurulduğunu, davalı sigorta şirketi tarafından kabul edilmediğini ileri sürerek Emtia sözleşmesi kapsamında gerçekleşen riziko sonrası toplamda ... USD olan davacının zararının HMK madde 109 gereğince kısmi dava olarak fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak şartıyla şimdilik; ... TL'sinin arabuluculuk anlaşmama tarihi olan ... tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı sigorta şirketine yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... Vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafa ait narenciye niteliğindeki emtiaların ... yükleme tarihli .../... -.../... taşımaları Emtia Nakliyat Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, davacı tarafın işbu uyuşmazlık kapsamında aktif husumet ehliyeti bulunmadığını, dava konusu talep davalı şirket tarafından tanzim edilen poliçe teminatı kapsamı dışında olduğunu, davacı tarafın taşıma konusu emtiada meydana gelen hasar sebebiyle davalı şirkete yaptığı hasar başvurusu üzerine ...-... nolu hasar dosyaları açıldığını, değerlendirmeler neticesinde dava konusu talebin teminat dışı olduğu tespit edildiğini, taşıma konusu emtialar düzgün şekilde ambalajlanmadığından dava konusu talepler müvekkil şirket tarafından tanzim edilen poliçe teminatı kapsamı dışında olduğunu, davacı tarafın ya da dava dışı alıcı firma tarafından aksini ispat edecek hiç bir delil ya da tutanak sunulmadığını, emtialardaki hasar emtianın hatalı ambalajlanması sebebiyle meydana geldiğinden, dava konusu taleplerin... Genel İstisnalar Klozu 4.3. maddesi uyarınca da teminat dışı olduğunu, dava konusu taleplerin ... Genel İstisnalar Klozu 4.3 maddesi uyarınca da sigorta teminatı dışında kaldığından bahisle reddine karar verilmesi gerektiğini, dava ile talep olunan zararı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacı tarafından tahsili talep edilen tazminat tutarı fahiş olduğunu, davacı tarafından raf ömrü geçtiği belirtilen taşıma konusu portakal, limon ve ayva emtiasının sovtaj bedelinin ve poliçe hükmü uyarınca muafiyet bedelinin yapılacak tazminat hesabından düşülmesi gerektiğini, hasarın poliçe teminatları doğrultusunda değerlendirilmesi ve poliçede belirtilen muafiyetlerin de uygulanması gerektiğini, davalı Şirket düzenlenen police genel ve özel şartlara bağlı olup olup sigortalının sorumluluğuna hükmedilse bile, davalı şirketin sorumluluğu poliçe şartları gereği değerlendirilmesi gerektiğini, Emtia Nakliyat Poliçesinde yer alan tüm muafiyetlerin tazminat hesabında dikkate alınmasını ve bu husua Sayın Mahkeme ve bilirkişi tarafından dikkat edilmesi gerektiğini, faiz başlangıç tarihi hukuka aykırı olduğunu, dava konusu hasar, ... tarafından yapılan taşıma sırasında meydana geldiğinden, davanın ...'ye ihbar edilmesi gerektiğini ileri sürerek davanın aktif husumet yokluğu sebebiyle reddine, dava konusu zararın davalı şirket tarafından tanzim edilen poliçe teminatı kapsamı dışında kaldığının tespiti ile davanın reddine, fahiş olan tazminat talebinin reddine, davanın "...' ye ihbar edilmesine, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye verilen cevap dosya arasına alınmıştır. Davalı ...ne yazılan müzekkereye verilen cevap dosya arasına alınmıştır. Davacı tanığı ...'nın ... tarihli duruşmadaki beyanında;" Davacı şirket yönetim kurulu başkanı ...'ndan soruldu: biz 2008 yılından beri blok mermerleri plaka haline getirerek üretimi ve satışını yapıyoruz. Yaklaşık 150 kez bu şekilde yükleme yapmışızdır. Biz her zaman yaptığımız gibi mermerleri konteynırın içine yüklemesini ve sabitlemesini yaptık. Kontrolleri yapıldı. Konteynırın kapağını kapatım mührünü taktık. Bizim sigortalılık sürecimiz konteynırı kapattığımız anda başlamakta ve ...'ya müşterinin deposuna varana kadar devam etmektedir. Dava konusu ürünlerde müşteri konteynırı açtığında kırıklar olduğunu farketmiş, bizden bu kırıkların bedelini kesti. Biz de sigorta şirketinden bu bedeli talep ettik. Biz her konteynırımızı sigortalıyoruz. Şimdiye kadar sadece 1 kez bu şekilde kırılma olayı başımıza geldi. O zaman da zararımız karşılanmıştı. Bizim yatığımız sabitleme dışında herhangi bir sabitleme metodu da yoktur. Tüm sektör için bu durum aynıdır. Dava konusu taşıma işinde araç doğrudan ...'ya gitmemekte, başka ülkelere de uğramaktadır. Kırılmanın bu aşamada meydana gelmiş olabileceğini düşünüyoruz. Davanın kabulüne karar verilmesini talep ediyorum " demiştir. Sigorta Hukuku bilirkişisi ...'un ... tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Sigorta sözleşmesinin sigorta ettiren ile sigortacı arasında karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanlarının teatisi ile kurulan ve her iki tarafa da karşılıklı edimler ve menfaatler yükleyen tam iki taraflı sözleşme olduğu, taraflar arasında ... tarihinde, sefer yeri ... ... - ... ... olan; sigorta konusu 23 ton - 326,29 m2 mermer plaka olan ... USD bedelli emtia, ...-... numaralı emtia nakliyat sigorta poliçesi ile sigortalandığı, davaya konu hasar poliçenin yürürlükte olduğu tarihte meydana geldiği, taraflar arasındaki poliçede sevkiyatın kalkış yerinin ... ... / ..., varış yerinin ... ... olduğu ve ... plakalı araç ve konteynerın sevkiyata dahil olduğunu kararlaştırdığı, davacı (ihracatçı) ..., müşterisi olan dava dışı ....(ithalatçı) İsimli şirkete, ... tarih ve ... nolu fatura ile toplam değeri ... USD olan ürün (mermer/traverten) sattığı, fatura incelendiğinde teslim şeklinin “...”, ödeme şeklinin “mal mukabili” kararlaştırıldığı görülmüştür. ... (...) teslim şekli; Gemiye Yükleyerek Teslim (...), satıcı-ihracatçının, alıcı - ithalatçının belirlediği gemiye yükü teslim etmesi şeklini düzenleyen bir teslim şekli olduğu, kural olarak bu teslim şeklinde; mallar gemiye yüklendiğinde kaybolma veya hasar görme riskleri o andan itibaren tüm masraflarla birlikte alıcı tarafından üstlenilir. Her ne kadar Davacı (ihracatçı) ... ile müşterisi olan dava dışı ....(ithalatçı) arasında teslim şekli olarak ... teslim kararlaştırılmışsa da ödeme şekli olarak da aynı zamanda “mal mukabili” ödeme şekli kararlaştırıldığı, Mal mukabili ödeme şeklinde ithalatçı malı teslim aldıktan sonra mal bedelini ihracatçıya öder. Bu durumda davacı(ihracatçı) ...’nin malları sigortalatmasında menfaatinin bulunduğunun kabulü gerekir ki poliçenin kapsamı ...’den ... ... arası rizikolar olarak belirlenmiştir. Taraflar arasından düzenlenen emtia nakliyat poliçesinde; davaya konu ... tarih ve ... nolu fatura ile satılan emtianın kalkış yeri ... ... / ..., varış yeri ... ... arasında sigortalandığı, davacı tarafından davaya konu emtianın ... tarih ve ... nolu fatura ile “mal mukabili” satıldığı ve bu nedenle davacının malları sigortalatmakta menfaatinin bulunduğu, meydana gelen zarar poliçe teminatı kapsamında olmakla, mahkemenizce hesap ettirilecek hasar bedelinden poliçede kararlaştırılan muafiyet (sigorta bedelinin %5’i karşılığı ... TL.) tutarının mahsup edilmesi gerektiği kanaatine varıldığını" rapor etmiştir. Sigorta Hukuku bilirkişi ile Maden Mühendisi Bilirkişisinin müştereken hazırladıkları ... tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı ..., müşterisi olan dava dışı ....(ithalatçı) İsimli şirkete, ... tarih ve ... nolu fatura ile toplam değeri ... USD olan ürün (mermer/traverten) sattığı, fatura incelendiğinde teslim şeklinin “...”, ödeme şeklinin “mal mukabili” kararlaştırıldığı görülmüştür. ... (...) teslim şekli; Gemiye Yükleyerek Teslim (...), satıcı-ihracatçının, alıcı - ithalatçının belirlediği gemiye yükü teslim etmesi şeklini düzenleyen bir teslim şekli olduğu, kural olarak bu teslim şeklinde; mallar gemiye yüklendiğinde kaybolma veya hasar görme riskleri o andan itibaren tüm masraflarla birlikte alıcı tarafından üstlenilir. Her ne kadar Davacı (ihracatçı) ... ile müşterisi olan dava dışı ....(ithalatçı) arasında teslim şekli olarak ... teslim kararlaştırılmışsa da ödeme şekli olarak da aynı zamanda “mal mukabili” ödeme şekli kararlaştırıldığı, Mal mukabili ödeme şeklinde ithalatçı malı teslim aldıktan sonra mal bedelini ihracatçıya öder. Bu durumda davacı(ihracatçı) ...’nin malları sigortalatmasında menfaatinin bulunduğunun kabulü gerekir ki poliçenin kapsamı ...’den ... ... arası rizikolar olarak belirlenmiştir. hasarlı plaka hesabı; 2 cm Traverten plaka değeri 52,58 m² x ... USD ... USD, 2 cm ... plaka değeri 88,14 m² x ... USD ... USD , toplam hasar ... USD, poliçe muafiyet ... USD, ödemeye konu toplam hasar ... USD, ödemeye konu toplam hasar ... tarihli ... TL olduğu, taraflar arasından düzenlenen emtia nakliyat poliçesinde; davaya konu ... tarih ve ... nolu fatura ile satılan emtianın kalkış yeri ... ... / ..., varış yeri ... ... arasında sigortalandığı, davacı tarafından davaya konu emtianın ... tarih ve ... nolu fatura ile “mal mukabili” satıldığı ve bu nedenle davacının malları sigortalatmakta menfaatinin bulunduğu, poliçede kararlaştırılan muafiyet (sigorta bedelinin %5’i karşılığı ... TL.) tutarının mahsup edilmesi sonrası bulunan ... TL olduğu kanaatine varıldığını " rapor etmişlerdir. Sigorta Hukuku bilirkişi ile Maden Mühendisi Bilirkişisinin müştereken hazırladıkları ... tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; Dava dosyasının bilirkişi heyetine tekrardan tevdi edilerek, rapora karşı davalı vekilinin itirazlarını gerekçeli bir şekilde karşılanması ve davacı vekilinin rapora karşı beyan dilekçesinde belirttiği şekilde de hesaplama yapılmasının istenilmiş olup "yükleme esnasına ait olduğu belirtilen fotoğraflar incelendiğinde taşıma konusu emtiaların yükleme ve istiflemesinin yükün niteliklerine uygun olduğu, önceki rapordaki tespit edilen zarar miktarında herhangi bir değişlik olmadığı, ... tarihli TCMB USD kuru 1 USD için ... TL. olarak belirlenmiştir. Buna göre ... USD x ... TL. = ... TL olduğu, maden mühendisi bilirkişi tarafından taşıma konusu emtiaların yükleme ve istiflemesinin yükün niteliklerine uygun olduğu kanaati belirtilmiş olup davalının bu sebebe dayalı hasarı reddetmesinin hatalı olduğu, hasarın poliçe teminatında olduğu, taşıma konusu emtiaların yükleme ve istiflemesinin yükün niteliklerine uygun olduğu, meydana gelen zararın poliçe teminatı kapsamında davalı tarafından karşılanması gerektiği, Oluşan zararın ... USD olduğu; TCMB kuruna göre ... tarihi itibarı ile TL karşılığının ... TL olduğu, ... tarihi itibarı ile TL karşılığının ... TL olduğu kanaatine varıldığını" rapor etmişlerdir. Davacı vekilinin ... tarihli ıslah dilekçesinde özetle: Mahkemenizce yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda, müvekkilin %5 muafiyet tenzili (... USD) sonrası ... USD alacağı olduğu tespit edildiğini, dava dilekçelerinde bu alacağın arabuluculuk anlaşmama tarihi olan ... tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ettiklerinden USD olarak tespit edilen bu alacak kalemini TCMB USD Döviz Alış Kuru Üzerinden hesaplanan alacak kadar ıslah ettiklerini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ıslah talebihih kabulüyle, ıslah ile arttırılan alacak ile dava dilekçelerinde talep edilen alacağın birleştirilmesi sonucu bulunan ... TL alacağa arabuluculuk anlaşmama tarihi olan ... tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Dava, davacının ...'den ...'ye gönderdiği mermer ürünlerinden bir kısmının hasara uğraması nedeniyle Emtia Nakliye Sigorta Poliçesi'ne dayalı olarak, davalı sigorta şirketinden alacak talebine ilişkindir. Hasar dosyası ve sigorta poliçesi, tanık anlatımı, alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; sigorta poliçesinde sigortalının davacı şirket olarak yazıldığı, davacının davaya konu mermerleri mal karşılığında satmış olması nedeniyle sigorta poliçesi düzenlettirmesinde hukuki yararının bulunduğu ve bu nedenlerle davacının aktif husumet ehliyetinin bulunduğu, davaya konu mermerler ... davacı tarafından ... tarihinde sevk irsaliyesi düzenlendiği ve sigorta poliçesinin de ... tarihinde düzenlendiği ve poliçenin başlangıç tarihinin ... olarak kararlaştırıldığı, hasarın yüklemeden ne kadar sonra meydana geldiğinin belli olmadığı, meydana gelen hasarın muafiyet tutarının muafiyet oranı da uygulandığında ... USD olduğu ve bunun da ... tarihindeki TL karşılığının ... TL olduğu, taşıma konusu emtiaların yükleme ile istiflemesinin yükün niteliklerine uygun olduğu, meydana gelen zararın poliçe teminatı kapsamında olduğu anlaşılmıştır. Davalı vekili ıslaha karşı zamanaşımı def'inde bulunmuş ise de ; T.T.K.md.1482 uyarınca yerinde görülmemiştir, Her ne kadar dava dilekçesinde arabuluculuk anlaşamama tarihi olan ... tarihinden itibaren faiz talep edilmiş ve daha önceki bir tarihten faiz talep edilmemiş ise de (T.T.K.md.1427) ; talep karşısında davalı sigorta şirketinin dava ile temerrüte düşüğü değerlendirilmiş ve dava dilekçesinde belirtilen tutara dava tarihinden faiz uygulanmasına karar verilmiştir. Belirtilen nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi daha sonra açıklanacağı üzere; 1-)Davanın KISMEN KABULÜ ile; -... TL'si dava tarihinden işleyecek avans faiziyle ve ... TL'si ıslah tarihi olan ... tarihinden işleyecek avans faiziyle birlikte olmak üzere toplamda ... TL'nin davalı sigorta şirketinden (poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere ) alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine 2-)Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam ...-TL harçtan , davanın başında peşin olarak yatırılan harç ... TL ve kabul edilen kısma isabet eden ıslahın harcı ... TL 'nin mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, davanın kısmen kabul edilmiş olması nedeniyle fazladan yatırılmış olan ... TL ıslah harcının karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine, 3-)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-)Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-)Davacı tarafından yapılan; ...-TL Başvuru Harcı, ...-TL Peşin Harcı, kabul edilen değer dikkate alınarak hesaplanan ...-TL Islah Harcı, olmak üzere toplam ... TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-)Davacı tarafından yapılan; ...-TL Tebligat, Bilirkişi, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam ...-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak ...-TL'lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına, 7-)Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana iadesine, 8-)Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeni ile kamu tarafından yapılan ...TL yargılama giderinin 6325 sayılı HUAK'nın 18/A-13. maddesi gereği kabul red oranı dikkate alınarak ...-TL'lik kısmının ‭davalıdan, kalan ...TL'lik kısmının davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA, Dair; davacı yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/04/2025 Katip ... ¸e-imza Hakim ... ¸e-imza

Atıf: Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2023/571, K. 2025/253, T. 10.04.2025, www.arakarar.com/karar/antalya-3-asliye-ticaret-mahkemesi-2023-571-e-2025-253-k-601e62e3bfca